Nowe formularze geodezyjne od 14 sierpnia 2026 r.: co zmienia się dla inwestora i pełnomo…

Od 14 sierpnia 2026 r. wnioski o materiały z państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego trzeba odnosić do nowego rozporządzenia i jego załączników. Zmiana dotyczy nie tylko samych formularzy, lecz także licencji oraz Dokumentu Obliczenia Opłaty — dokumentu, w którym organ zapisuje wysokość należności i sposób jej ustalenia. Dla inwestora, geodety i pełnomocnika najważniejsze jest prawidłowe wybranie trybu, właściwego wzoru oraz zakresu licencji.

Skąd wzięła się zmiana

Minister Finansów i Gospodarki wydał rozporządzenie z 28 lipca 2026 r., poz. 1068 na podstawie art. 40g Prawa geodezyjnego i kartograficznego. Przepis ten upoważnia ministra do określenia wzorów wniosków o udostępnienie materiałów zasobu, licencji i Dokumentu Obliczenia Opłaty, z uwzględnieniem specyfiki poszczególnych części zasobu oraz zasad ustalania opłat.

Państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny to — najprościej mówiąc — publicznie gromadzone dane i materiały geodezyjne oraz kartograficzne. Obejmuje on zasób centralny, wojewódzki i powiatowy. Materiały z tego zasobu są udostępniane według reguł Prawa geodezyjnego i kartograficznego, a nie w zwykłym trybie dostępu do informacji publicznej.

Potwierdził to Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w sprawie IV SAB/Wr 1001/25. Sąd wskazał, że nawet jeżeli dane z zasobu mają charakter informacji publicznej, ich wydanie odbywa się w procedurze szczególnej — określonej przepisami geodezyjnymi.

„Zasady udostępniania danych z zasobu geodezyjnego i kartograficznego reguluje art. 40a ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne oraz Rozdział 4 rozporządzenia.”

— Wyrok WSA we Wrocławiu, IV SAB/Wr 1001/25

W praktyce oznacza to, że osoba potrzebująca danych do inwestycji, wyceny czy przygotowania dokumentacji nie powinna zakładać, że wystarczy ogólny e-mail z żądaniem informacji publicznej. Powinna posłużyć się właściwym wnioskiem udostępnieniowym albo — jeśli wykonuje prace geodezyjne — działać w trybie zgłoszenia tych prac.

Nowe rozporządzenie zastępuje rozporządzenie Ministra Rozwoju z 28 lipca 2020 r., poz. 1322. Akt z 2020 r. traci moc dokładnie w dniu wejścia w życie nowych przepisów, czyli 14 sierpnia 2026 r. Nie jest to więc okres, w którym można swobodnie wybierać między dawnymi a nowymi wzorami.

Co dokładnie obejmuje nowe rozporządzenie

Zakres regulacji wylicza § 1 rozporządzenia z 2026 r. Ustanawia on sześć załączników: cztery wzory wniosków, wzór licencji oraz wzór Dokumentu Obliczenia Opłaty.

„Rozporządzenie określa: 1) wzór wniosku o udostępnienie materiałów centralnego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, stanowiący załącznik nr 1 do rozporządzenia; 2) wzór wniosku o udostępnienie materiałów wojewódzkiego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, stanowiący załącznik nr 2 do rozporządzenia; 3) wzór wniosku o udostępnienie materiałów powiatowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, stanowiący załącznik nr 3 do rozporządzenia;”

— § 1 pkt 1–3 rozporządzenia Ministra Finansów i Gospodarki z 28 lipca 2026 r.

Pierwsze trzy formularze odpowiadają poziomowi zasobu, z którego mają pochodzić dane: centralnemu, wojewódzkiemu albo powiatowemu. To podział istotny proceduralnie: wniosek powinien odpowiadać temu, który zasób ma udostępnić żądany materiał.

Załącznik nr 4 określa wzór wniosku o wydanie wypisu lub wyrysu z operatu ewidencyjnego. Operat ewidencyjny to zbiór danych ewidencji gruntów i budynków. Wypis jest dokumentem zawierającym dane z tej ewidencji, a wyrys — przedstawieniem ich na mapie.

Dalej § 1 przewiduje licencję i Dokument Obliczenia Opłaty.

„5) sposób wydawania licencji oraz wzór licencji określającej zakres uprawnień licencjobiorcy do wykorzystywania udostępnionych materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, stanowiący załącznik nr 5 do rozporządzenia; 6) wzór Dokumentu Obliczenia Opłaty, stanowiący załącznik nr 6 do rozporządzenia.”

— § 1 pkt 5–6 rozporządzenia Ministra Finansów i Gospodarki z 28 lipca 2026 r.

Licencja nie jest formalnym dodatkiem bez znaczenia. To dokument, który wyznacza, w jakim zakresie licencjobiorca — czyli podmiot, któremu jej udzielono — może wykorzystywać otrzymane materiały. Natomiast Dokument Obliczenia Opłaty utrwala kwotę należności i podstawę jej obliczenia.

W orzeczeniu III SA/Lu 373/22 WSA w Lublinie przypomniał, że Dokument Obliczenia Opłaty ma ustawową funkcję dowodową i rozliczeniową.

„Wysokość należnej opłaty oraz sposób jej wyliczenia utrwala się w Dokumencie Obliczenia Opłaty (art. 40e. ust. 1 Pgik).”

— Wyrok WSA w Lublinie, III SA/Lu 373/22

Z tego wynika prosta zasada: przy odbiorze dokumentów warto sprawdzić nie tylko, czy udostępniono właściwy materiał, ale także czy Dokument Obliczenia Opłaty odpowiada zakresowi wniosku i zamówionym danym.

Licencja: jeden materiał, wiele materiałów, jeden zakres uprawnień

§ 2 ust. 1 nowego rozporządzenia ustanawia regułę, że licencja może dotyczyć pojedynczego zbioru danych lub innego materiału zasobu. Może także objąć kilka materiałów wskazanych w jednym wniosku — ale wyłącznie wtedy, gdy zakres uprawnień do korzystania z każdego z nich jest taki sam.

To warunek praktyczny. Jeżeli w jednym wniosku inwestor albo jego pełnomocnik wskazuje kilka dokumentów, powinien pamiętać, że wspólna licencja jest możliwa tylko przy jednolitym celu i zakresie użycia tych materiałów. W przeciwnym razie potrzebne będzie rozdzielenie uprawnień licencyjnych.

Numer licencji składa się — zgodnie z § 2 ust. 2 — z trzech części rozdzielonych podkreślnikami. Pierwsza część odwołuje się do oznaczenia kancelaryjnego wniosku, druga wskazuje identyfikator TERYT właściwej jednostki terytorialnej, a przy licencjach Głównego Geodety Kraju zawiera litery „PL”. Trzeci człon określa zakres uprawnień.

Rozporządzenie przewiduje oznaczenia: N, P, G0, G1, CL1 i CL2. Szczególnie ważne dla inwestorów i przedsiębiorców są dwa ostatnie kody. CL1 dotyczy udostępnienia dla potrzeb własnych niezwiązanych z działalnością gospodarczą, bez prawa publikacji w internecie. CL2 oznacza udostępnienie dla dowolnych potrzeb.

Przykład: osoba prywatna, która potrzebuje danych dla własnej sprawy niezwiązanej z biznesem i nie zamierza publikować materiałów online, może otrzymać licencję oznaczoną CL1. Jeżeli jednak ten sam materiał ma służyć działalności gospodarczej, np. przygotowaniu projektu realizowanego przez przedsiębiorcę, nie można automatycznie traktować go jako materiału wyłącznie do prywatnego użytku.

Wnioski, zgłoszenie prac i spór o opłatę

Nie każdy dostęp do materiałów zasobu następuje na podstawie wniosku. WSA w Lublinie w sprawie III SA/Lu 373/22 wskazał, że udostępnienie może odbywać się także na podstawie zgłoszenia prac geodezyjnych albo jego uzupełnienia. Sąd wyraźnie rozróżnił oba tryby.

„Udostępnienie materiałów zasobu geodezyjnego i kartograficznego na podstawie zgłoszenia prac geodezyjnych jest trybem odrębnym od trybu wnioskowego.”

— Wyrok WSA w Lublinie, III SA/Lu 373/22

Dla pełnomocnika oznacza to konieczność ustalenia na początku, czego dokładnie potrzebuje klient. Jeżeli chodzi jedynie o uzyskanie materiałów, właściwy będzie formularz wniosku. Jeżeli materiały są potrzebne do wykonywania prac geodezyjnych, trzeba rozważyć tryb zgłoszenia prac, który rządzi się własnymi regułami.

W razie sporu o zakres udostępnianych materiałów albo wysokość opłaty właściwy organ wydaje decyzję administracyjną — wynika z art. 40f ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, przywołanego przez WSA w Lublinie. Odwołanie od decyzji opłatowej nie blokuje udostępnienia, jeżeli opłata w wysokości wskazanej w decyzji zostanie wniesiona. Gdy po odwołaniu opłata zostanie obniżona, nadpłata podlega zwrotowi wraz z odsetkami ustawowymi.

Na co uważać po 14 sierpnia 2026 r.

Największe ryzyko praktyczne nie polega na samej zmianie numeru aktu prawnego, ale na posłużeniu się niewłaściwym formularzem, błędnym trybem albo niedopasowaniem celu wykorzystania danych do licencji. Stare rozporządzenie z 2020 r. przewidywało także odrębny wzór wniosku o okresowe korzystanie z systemu ASG-EUPOS oraz licencję dla tego systemu. W § 1 nowego aktu takich wzorów już nie wymieniono; nowy katalog obejmuje sześć załączników, a nie osiem jak poprzednio.

Nie wolno jednak z samego braku tych pozycji w § 1 nowego rozporządzenia wyprowadzać dalej idących wniosków co do zasad korzystania z ASG-EUPOS. Nowe rozporządzenie wyraźnie reguluje formularze, licencję dotyczącą materiałów zasobu i Dokument Obliczenia Opłaty. W konkretnym przypadku należy więc najpierw ustalić, czy sprawa rzeczywiście dotyczy udostępnienia materiałów zasobu objętego nowymi wzorami.

Co to oznacza w praktyce

Od 14 sierpnia 2026 r. korzystaj z wzorów wynikających z rozporządzenia z 28 lipca 2026 r. Poprzednie rozporządzenie z 2020 r. traci wtedy moc.
Dobierz formularz do części zasobu: centralnego, wojewódzkiego lub powiatowego; osobny wzór dotyczy wypisu albo wyrysu z operatu ewidencyjnego.
Sprawdź licencję przed użyciem danych. Jej kod i treść wyznaczają dopuszczalny zakres wykorzystania materiałów, a jedna licencja dla wielu materiałów wymaga identycznego zakresu uprawnień.
Nie myl wniosku o materiały ze zgłoszeniem prac geodezyjnych. To dwa odrębne tryby, choć oba mogą prowadzić do udostępnienia danych z zasobu.
Weryfikuj Dokument Obliczenia Opłaty. To w nim organ utrwala wysokość opłaty i sposób jej wyliczenia; w sporze o opłatę możliwe jest wydanie decyzji administracyjnej.

Nowe formularze geodezyjne od 14 sierpnia 2026 r.: co zmienia się dla inwestora i pełnomocnika