DIH-148/2021

1 P REZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW TOMASZ CHRÓSTNY Warszawa, 31 sierpnia 2021 r. DIH - 2.712.50.2021.CS DECYZJA DIH - 2 NR 148 /2021 Na podstawie art. 104 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 202 1 r. poz . 735 ) w związku z art. 64 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 305) Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów po rozpoznaniu wniosku z 2 lipca 2021 r., uzupełnionego pismem z 23 lipca 2021 r. złożonego przez p rzedsiębiorcę Pana Ł. M. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą C. Ł. M. w K. – o udzielenie ulgi poprzez umorzenie w całości, kwoty stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań laboratoryjnych prób ek paliwa stałego oraz kwoty stanowiące j równowartość kosztów ich pobrania do badań laboratoryjnych odmawia udzielenia wnioskowanej ulgi w wykonaniu obowiązku zwrotu ww. kosztów nałożonych decyzją Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z 25 czerwca 2021 r. nr DIH - 2 Nr 109/202 1 w łącznej kwocie 3 856,00 zł - uwzględniając ej VAT (słownie: trzy tysiące osiemset pięćdziesiąt sześć złotych ) . UZASADNIENIE Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów decyzją z 25 czerwca 2021 r. nr DIH - 2 Nr 109/2021, nałożył na Pana Ł. M. prowad zącego działalność gospodarczą pod nazwą C. Ł. M. w K. (dalej: „Przedsiębiorca” lub „Strona”), obowiązek uiszczenia na rachunek Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów łącznej kwoty 3 856,00 zł - uwzględniającej VAT 2 (słownie: trzy tysiące osiemset pięćdzi esiąt sześć złotych ), stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań laboratoryjnych próbki paliwa stałego o nr 0071/21/4750 w wysokości 477,00 zł (uwzględniającą VAT), próbki kontrolnej paliwa stałego o nr 9014/21/4750 w wysokości 131,00 zł (uwzg lędniającą VAT) oraz kwoty stanowiącej równowartość kosztów ich pobrania do badań laboratoryjnych – o wartości 3 248,00 zł (uwzględniającej VAT). Decyzja została wydana w oparciu o art. 24 ust. 1a , 4a i 5 w związku z art. 12 ust. 1 oraz art. 6c ust. 1 i ar t. 6d pkt 6 ustawy z 25 sierpnia 2006 r. o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw (Dz. U. z 2021 r. poz. 133 , z późn. zm. ). Strona pismem z 2 lipca 2021 r. wniosła o odstąpienie od spłaty kosztów przeprowadzonych badań laboratoryjnych próbe k paliwa stałego oraz kwoty stanowiącej równowartość kosztów ich pobrania do badań laboratoryjnych. Przedsiębiorca wskazał na swoją trudną sytuację finansową, zadłużenia wobec kontrahentów oraz ZUS i Urzędu Skarbowego. W związku z faktem, iż Strona nie prz edstawiła dokumentów w celu wykazania istnienia ważnego interesu strony lub interesu publicznego ani nie wskazała jaki rodzaj ulgi ma być jej udzielony i w jakim zakresie, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów pismem z 15 lipca 2021 r. wezwał St ronę do sprecyzowania żądania. W odpowiedzi, pismem 23 lipca 2021 r. Strona sprecyzowała żądanie, poprzez stwierdzenie, że prośba dotyczy całkowitego umorzenia kosztów przeprowadzonych badań laboratoryjnych próbek paliwa stałego oraz kwoty stanowiącej rów nowartość kosztów ich pobrania do badań laboratoryjnych . Przedsiębiorca powtórzył także swoje twierdzenia dotyczące trudnej sytuacji finansowej, zadłużenia wobec kontrahentów oraz ZUS i Urzędu Skarbowego. Rozpoznając wniosek o udzielenie ulgi, Prezes Urzę du Ochrony Konkurencji i Kon sumentów ustalił i stwierdził. Po przeanalizowaniu akt sprawy Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wyczerpująco zbadał wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane ze sprawą oraz zapoznał się z dowodami służący mi ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej, dokonując przy tym wszechstronnej oceny materiału dowodowego. Zgodnie z art. 7 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735) dalej: „Kpa ” w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes spo łeczny i słuszny interes obywateli. Wyrażona w powyższym przepisie zasada prawdy obiektywnej zobowiązuje organy administracji publicznej do ustalenia stanu 3 faktycznego tak aby odpowiadał on rzeczywistości. Dopiero ustalony zgodnie z zasadą prawdy obiektywn ej stan faktyczny może stanowić podstawę rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej w myśl art. 77 § 1 Kpa, który zobowiązuje organ do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Zgodnie z art. 64 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansa ch publicznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 305) zwanej dalej „ustawą o finansach publicznych” należności, o których mowa w art. 60, właściwy organ może: 1) z urzędu umarzać w całości 2) na wniosek zobowiązanego: a) umarzać w całości - w przypadkach uzasadnio nych ważnym interesem zobowiązanego lub interesem publicznym, b) umarzać w części, odraczać terminy spłaty całości albo części należności lub rozkładać na raty płatność całości albo części należności - w przypadkach uzasadnionych względami społecznymi lub gospodarczymi, w szczególności możliwościami płatniczymi zobowiązanego. 2. Właściwy organ, na wniosek zobowiązanego prowadzącego działalność gospodarczą, może udzielać określonych w ust. 1 pkt 2 ulg w spłacie zobowiązań z tytułu należności, o których mowa w art. 60, które: 1) nie stanowią pomocy publicznej; 2) stanowią pomoc de minimis albo pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie – w zakresie i na zasadach określonych w bezpośrednio obowiązujących aktach prawa Unii Europejskiej dotyczących pomocy w ramach zasady de minimis ; 3) stanowią pomoc publiczną: a) mającą na celu naprawienie szkód spowodowanych klęskami żywiołowymi lub innymi zdarzeniami nadzwyczajnymi, b) mającą na celu zaradzenie poważnym zaburzeniom w gospodarce, c) zgodną z zasadami rynku wewnętrznego Unii Europejskiej, której dopuszczalność została określona przez właściwe organy Unii Europejskiej, udzielaną na przeznaczenia inne niż wymienione w lit. a i b. 3. W przypadku pomocy publicznej określonej w ust. 2 pkt 3 lit. a i b ulgi, o któ rych mowa w ust. 1 pkt 2, mogą być udzielane, jeżeli w przepisach odrębnych zostały określone szczegółowe warunki udzielania tej pomocy zapewniające jej zgodność z zasadami rynku wewnętrznego Unii Europejskiej. 4 4. W przypadku, gdy udzielenie ulgi nastąpiło w sytuacji wystąpienia jednej z okoliczności, o których mowa w art. 56 ust. 1 pkt 1, 2 i 4, decyzję o umorzeniu należności pozostawia się w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia. 5. Rada Ministrów może określić, w drodze rozporządzenia, przeznaczenia pomoc y, o których mowa w ust. 2 pkt 3 lit. c, udzielanej w formie ulg w spłacie zobowiązań z tytułu należności, o których mowa w art. 60, oraz szczegółowe warunki udzielania tych ulg, mając na uwadze dopuszczalność i warunki udzielania pomocy państwa określone przez właściwe organy Unii Europejskiej. Z treści powyższego przepisu wynika, że w przypadku złożenia wniosku o udzielenie ulgi w spłacie zobowiązania, przez stronę prowadzącą działalność gospodarczą, organ jest zobowiązany ustalić, czy ulga, o którą wnios kuje strona stanowi pomoc publiczną. W przypadku, gdy wnioskowana ulga nie stanowi pomocy publicznej organ może rozpatrzyć wniosek strony w oparciu o przesłanki art. 64 ust. 1 pkt 2 . ustawy o finansach publicznych. Natomiast w przypadku, gdy wnioskowana u lga stanowi pomoc publiczną organ zobowiązany jest ustalić o jaki rodza j pomocy publicznej wymieniony w art. 64 ust. 3 ustawy o finansach publicznych strona się ubiega i ustalić czy wnioskowana pomoc jest dopuszczalna. W rozpatrywanej sprawie Strona we wn iosku z 2 lipca 2021 r. wniosła o odstąpienie od spłaty kosztów przeprowadzonych badań laboratoryjnych próbek paliwa stałego oraz kwoty stanowiącej równowartość kosztów ich pobrania do badań laboratoryjnych. Przedsiębiorca wskazał na swoją trudną sytuację finansową, zadłużenia wobec kontrahentów oraz ZUS i Urzędu Skarbowego, jednakże nie przedłożył jakichkolwiek dokumentów, które potwierdzałyby problemy finansowe, w jakich znalazła się Strona. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w związku z bra kiem informacji o jaki rodzaj pomocy Strona się ubiega i na jakich warunkach ma być ona udzielona oraz brakiem dokumentów potwierdzających trudną sytuację finansową Przedsiębiorcy, pismem z 15 lipca 2021 r. zwrócił się o sprecyzowanie żądania poprzez: - przedstawienie poparte dokumentami ważnego interesu strony lub ważnego interesu publicznego, - wskazanie, czy zmniejszenie wymiaru kary ma oznaczać: - umorzenie w części (jeśli tak to w jakiej), - odroczenie terminu spłaty całości (jeśli tak to na jaki o kres), - odroczenie terminu spłaty w części należności (jeśli tak to na jaki okres i w jakiej części), - rozłożenie na raty płatność całości (jeśli tak to na ile rat), 5 - rozłożenie na raty płatność w części należności (jeśli tak to na ile rat i w jakich cz ęściach), - wskazanie, czy udzielona ulga ma: - nie stanowić pomocy publicznej, - stanowić pomoc de minimis albo pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie – w zakresie i na zasadach określonych w bezpośrednio obowiązujących aktach prawa Unii Europejs kiej dotyczących pomocy w ramach zasady de minimis, - stanowić pomoc publiczną: a) mającą na celu naprawienie szkód spowodowanych klęskami żywiołowymi lub innymi zdarzeniami nadzwyczajnymi, b) mającą na celu zaradzenie poważnym zaburzeniom w gospodarce, c) zgodną z zasadami rynku wewnętrznego Unii Europejskiej, której dopuszczalność została określona przez właściwe organy Unii Europejskiej, udzielaną na przeznaczenia inne niż wymienione w lit. a i b. Strona w piśmie z 23 lipca 2021 r. wniosła o całkowite um orzenie kosztów przeprowadzonych badań laboratoryjnych próbek paliwa stałego oraz kwoty stanowiącej równowartość kosztów ich pobrania do badań laboratoryjnych i ponownie wskazała na swoją trudn ą sytuację finansową, nie przedkładając jednak jakichkolwiek dokumentów, które potwierdziłyby, że Przedsiębiorca boryka się z problemami finansowymi. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wskazuje, że z godnie z art. 61 § 1 Kpa postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie Strony lub z urzędu. Organ administracji publicznej nie jest uprawniony do swobodnego interpretowania żądania strony. O tym jaka jest treść żądania, która wyznacza przedmiot postępowania decyduje strona. Niedopuszczalne jest mieszan ie trybów postępowania, tj. traktowanie postępowania wszczętego na wniosek, tak jak postępowania wszczętego z urzędu. W razie wszczęcia postępowania na wniosek, obowiązkiem organu administracji jest dokładne ustalenie treści żądania strony, która wyznacza rodzaj sprawy będącej przedmiotem postępowania. Organ związany jest tym żądaniem. Treść żądania wyznacza stosowną normę prawa materialnego lub normę prawa procesowego, która ma znaczenie dla ustalenia zakresu postępowania. Jeśli organ, do którego złożony z ostał wniosek o wszczęcie postępowania ma wątpliwości co do tego, czego dotyczy wniosek - obowiązkiem tego organu jest podjęcie z urzędu czynności wyjaśnienia treści żądania strony. Organ nie ma prawa domniemywać woli wnioskodawcy co do tego w jakim trybie ma być prowadzone postępowanie. Żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego w określonym trybie obliguje organ do przeprowadzenia postępowania w powyższym trybie, a w razie wątpliwości sprecyzowanie żądania należy do strony, nie zaś 6 do sfery ocennej organu administracji (por. wyrok WSA w Warszawie sygn. akt VI SA/Wa 2419/10). Jak uprzednio wykazano Strona prowadzi działalność gospodarczą, zatem we wniosku o udzielenie ulgi w spłacie zobowiązania powinna wykazać ważny interes strony lub interes public zny, określić czy wnioskowana ulga nie stanowi pomocy publicznej czy stanowi pomoc publiczną i określić jej rod zaj. Przedsiębiorca we wniosku z 2 lipca 2021 r. oraz w odpowiedzi na sprecyzowanie żądania z 23 lipca 2021 r. nie wskazał powyższej informacji. Strona wskazała jedynie, że chodzi jej o udzielenie ulgi poprzez umorzenie w całości kosztów przeprowadzonych badań laboratoryjnych próbek paliwa stałego oraz kwoty stanowiącej równowartość kosztów ich pobrani a do badań laboratoryjnych, jednakże nie prze dstawiła żadnych dokumentów, które wskazywałyby na jej sytuacje materialną. W związku z powyższym Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów dokonał analizy niniejszej sprawy w oparciu o przesłane przez Stronę materiały. Określił, czy dokumenty wskazu ją na ważny interes Strony lub ważny interes publiczny. Analiza dostarczonych dokumentów nie wykazała ważnego interesu publicznego. Pomimo deklarowania trudności finansowych, Strona nie wykazała Swojego ważnego interesu. Odnosząc się do przypadków uzasadn ionych względami społecznymi lub gospodarczymi oraz możliwościami płatniczymi zobowiązanego należy wskazać, że strona nie przekazała organowi żadnych dokumentów, które zawierałyby informacj e o przepływach księgowych, zasobach firmy oraz jej płynności krótk oterminowej , salda ch na rachunkach. Analogicznie nie przekazano informacji o zaciągniętych kredytach oraz powstałych ograniczeniach w dysponowaniu środkami na rachunkach bankowych, a także o wielkości środków pieniężnych potrzebnych na bieżącą działalność firmy oraz ewentualną spłatę zobowiązań finansowych. Za wykazanie ważnego interesu Strony nie można uznać jedynie deklarowania przez Stronę trudnej sytuacji finansowej zadłużenia wobec kontrahentów oraz ZUS i Urzędu Skarbowego w pismach z 2 i 23 lipca 202 1 r. Mając powyższe na względzie, należy zauważyć, iż zgodnie z ugruntowanym w orzecznictwie sądowoadministracyjnym poglądem, c o do zasady to na organie, zgodnie z przepisami procedury administracyjnej, ciąży obowiązek zgromadzenia jak najpełniejszego i wyczerpującego materiału dowodowego oraz dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (art. 7 Kpa i art. 77 Kpa). Zasady te nie oznaczając jednak, że organ ma bezwzględny obowiązek poszukiwania hipotetycznie istniejących dowodów w celu obalenia ustaleń dokonanych na podstawie już zgromadzonego materiału dowodowego. Nie ulega bowiem wątpliwości, iż strona dysponując dowodami lub wiedzą niedostępną organowi, do których sama ma nieograniczony lub nieutrudniony dostęp powinna wykazać się inicjatywą w tym 7 zak resie , w szczególności gdy z takich dowodów lub wiedzy wywodzi bądź chce wywodzić korzystne dla siebie skutki (por. wyrok NSA z 14.01.2020 r., sygn. akt II GSK 595/19). Zgodnie z treścią art. 77 § 1 Kpa, organ administracji publicznej jest zobowiązany w sp osób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Obowiązek ów nie ma jednak charakteru nielimitowanego, w tym znaczeniu, że bez względu na wszelkie okoliczności organ zobligowany jest poszukiwać dowodów, nawet wówczas, gdy obiektywnie rzecz uj mując nie można mu przypisać braku staranności w tym zakresie (por. wyrok WSA z 21.01.2021 r., sygn. akt II SA/Gl 1172/20). Odnosząc przytoczone wyżej tezy z wyroków Naczelnego i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego do realiów niniejszego postępowania, na leży wskazać, iż w interesie Strony było przedłożenie organowi dokumentów wskazujących na trudną sytuację finansową, a w konsekwencji wykazanie ważnego interesu strony, szczególnie że została do tego wezwana w piśmie z 15 lipca 2021 r. Wypada także dodać, że Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów nie posiada możliwości prawnych uzyskania informacji o przepływach księgowych Przedsiębiorcy, jego płynności krótkoterminowej, sald na rachunkach, zaciągniętych kredytach, środkach pieniężnych potrzebnych na bieżącą działalność firmy itp. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów stwierdził, że wykazane w ustaleniach braki faktyczne, uniemożliwiają merytoryczną ocenę, czy Strona zasługiwała na udzielenie ulgi . Zważywszy na przedstawione okoliczności należało postanowić, jak w sentencji. Pouczenie: Od niniejszej decyzji Stronie nie służy odwołanie, jednakże Strona niezadowolona z niniejszej decyzji może, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, zwrócić się do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i K onsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy należy złożyć w siedzibie Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów lub przesłać na adres: Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, Pl. Powstańców Warszawy 1, 00 - 950 Warszawa. Jednakże jeżeli Strona nie chce skorzystać z prawa do zwrócenia się z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, może wnieść do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niniejszą decyzję. Skargę wnosi się za pośrednic twem Prezesa 8 Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie 30 dni od dnia doręczenia decyzji Stronie. Od skarg wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym od Strony skarżącej pobierana jest opłata, tzw. wpis stosunkowy, zależny od w ysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem i wynosi: 1) do 10.000 zł - 4 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 100 zł; 2) ponad 10.000 zł do 50.000 zł - 3 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 400 zł; 3) ponad 50.00 0 zł do 100.000 zł - 2 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 1.500 zł; 4) ponad 100.000 zł - 1 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 2.000 zł i nie więcej niż 100.000 zł. W przypadku wniesienia od niniejszej decyzji skarg i do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, Strona ma możliwość ubiegania się o przyznanie prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane Stronie na wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania sądowoadministracyjnego. Wn iosek ten jest wolny od opłat sądowych. Wniosek o przyznanie prawa pomocy należy złożyć do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Jednocześnie w trakcie biegu terminu do zwrócenia się z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, Strona może zr zec się prawa do zwrócenia się z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy wobec Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów , który wydał niniejszą decyzję. Z dniem doręczenia Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów oświadczenia o zrzeczeniu się prawa do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, niniejsza decyzja staje się ostateczna i prawomocna oraz podlega wykonaniu. W przypadku złożenia takiego oświadczenia, Stronie nie przysługuje prawo do zwrócenia się z wnioskiem o ponowne rozp atrzenie sprawy ani skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie . Nie jest możliwe skuteczne cofnięcie oświadczenia o zrzeczeniu się prawa do wniesienia odwołania. Podstawa prawna pouczenia: art. 5 § 2 pkt 4, art. 127 § 3, art. 127a, art. 129 § 2, art. 130 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735); art. 29 ust. 1 9 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2021 r. poz. 275 ); art. 52 § 3, art. 2 31, art. 243 § 1, art. 244 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm.); § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegóło wych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r. poz. 535 ). z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Anna Janiszewska Zastępca Dyrektora Departamentu Inspekcji Handlowej /podpisano elektronicznie/