Numer decyzji
DKK-223/2019
Decyzja UOKiK DKK-223/2019
- Data decyzji
- 13 listopada 2019
Treść rozstrzygnięcia
Strona 1 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl P REZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW MAREK NIECHCIAŁ Warszawa, 13 listopada 2019 r. DKK - 2.421.6.2019. MIW /KS DECYZJA nr DKK - 223 /2019 Na podstawie art. 18 w związku z art. 13 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów ( j.t. Dz. U. z 2019 r. poz. 369 ze zm. ), Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów po przeprowadzeniu postępowania antymonopolowego wszczętego na wniosek Centrum Rozliczeń Elektronicznych Polskie ePłatności S.A. z siedzibą w Tajęcinie wydaje zgodę na dokonanie koncentracji, polegającej n a przejęciu przez Centrum Rozliczeń Elektronicznych Polskie ePłatności S.A. z siedzibą w Tajęcinie kontroli nad BillBird S.A. z siedzibą w Krakowie . UZASADNIENIE W dniu 8 lutego 201 9 r. do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej „Prezes Urzędu” lub „organ antymonopolowy”) wpłynęło zgłoszenie zamiaru koncentracji, polegającej na przejęciu przez Centrum Rozliczeń Elektronicznych Polskie ePłatności S.A. z siedzibą w Tajęcinie (dalej „PeP”, „Wnioskodawca” lub „Zgłaszający” ) kontroli nad BillBird S.A. z siedzibą w Krakowie (dalej „BB ”) , tj. koncentracji określonej w art. 13 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów ( j.t. Dz. U. z 2019 r. poz. 369 ze zm. - dalej „ustawa o ochronie konkurencji” ). W związku z faktem, iż: Strona 2 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl 1) spełnione zostały niezbędne przesłanki, uzasadniające obowiązek zgłoszenia zamiaru koncentracji, bowiem: łączny obrót przedsiębiorców uczestniczących w koncentracji w roku poprzedzającym rok zgłoszenia zamiaru koncentracji przekroczył na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej równowartość 50 mln euro, tj. kwotę określoną w art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochroni e konkurencji , przejęcie przez przedsiębiorcę bezpośredniej kontroli nad innym przedsiębiorcą jest sposobem koncentracji, określonym w art. 13 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji , 2) nie występuje w tej sprawie żadna okoliczność z katalogu przesłanek wymienionych w art. 14 ww. ustawy, wyłączająca obowiązek zgłoszenia zamiaru koncentracji, zostało wszczęte, na podstawie art. 49 ust. 2 w związku z art. 13 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji , postępowanie antymonopolowe w sprawi e koncentracji, o czym, zgodnie z art. 61 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( j.t. Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm. ) , Prezes Urzędu zawiadomił Wnioskodawcę pismem z 14 lutego 201 9 r. Z uwagi na fakt, iż przedstawion e we wniosku informacje i dane dotyczące rynków właściwych, tj. w szczególności wielkość udziałów rynkowych uczestników koncentracji i ich konkurentów, a także ocena wpływu koncentracji w kontekście ustalenia występowania pomiędzy uczestnikami koncentracji powiązań horyzontalnych lub wertykalnych wymagały zweryfikowania , którego nie dało się przeprowadzić w inny sposób niż poprzez przeprowadzenie badania rynku, Prezes Urzędu uznał za konieczne przedłużenie o 4 miesiące terminu zakończenia postęp owania antymonopolowego w tej sprawie celem przeprowadzenia badania rynku (postanowienie nr DKK - 54/2019 z 8 maja 2019 r.). W ramach badania rynku organ antymonopolowy skierował pytania do konkurentów oraz kontrahentów uczestników koncentracji - przedsiębio rców prowadzących działalność w zakresie : sprzedaży energetycznych liczników przedpłaconych, generowania kodów doładowań do tych liczników, powiązanych usług integracji IT , świadczenia usług dodatkowych na urządzeniach akceptujących elektroniczne instrume nty płatnicze , obsługi urządzeń akceptujących elek troniczne instrumenty płatnicze, emisji pieniądza elektronicznego paysafecard oraz dystrybucji (sprzedaży) doładowań do kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard , pośrednictwa w regulowaniu płatności masowych Strona 3 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl ( bieżących rachunków za media) , dystrybucji (sprzedaży) doładowań do telefonów komórkowych ( pre - paid ) oraz dystrybucji (sprzedaży) doładowań do energetycznych liczników przedpłaconych . Pytania dotyczyły m.in. w ielkości i wartości płatności masowych oraz sprzedaży ww. doładowań w latach 2017 - 2018 , zakresu świadczonych usług dodatkowych, liczby urządzeń akceptujących elektroniczne instrumenty płatnicze według stanu na 31 grudnia 2017 r. oraz 2018 r., a także opini i przedsiębiorców na temat planowanej koncentracji i jej ewentualnych skutków. W wyniku przeprowadzonego postępowania Prezes Urzędu ustalił, co następuje: Uczestnicy koncentracji PeP (aktywny uczestnik koncentracji) – spółka akcyjna prawa polskiego , należąc a do grupy kapitałowej Innova Capital , w skład której wchodzą fundusze inwestycyjne oraz ich spółki portfelowe (dalej „Grupa Innova ”) ostatecznie kontrolowane przez [tajemnica przedsiębiorstwa] . Działalność PeP obejmuje: (i) przetwarzanie transakcji kart owych, (ii) zawieranie umów z akceptantami kart płatniczych (tzw. merchant acquiring ), (iii) wynajem terminali płatniczych, (iv) sprzedaż terminali płatniczych, (v ) dystrybucję (sprzedaż) doładowań do kont przedpłaconych w po st aci pieniądza elektronicznego paysafecard oraz (vi ) dystrybucję (sprzedaż) doła dowań do telefonów komórkowych ( pre - paid ). Grupa Innova prowadzi inwestycje w przedsięwzięcia, mające znaczny potencjał wzrostu i mogące przynieść zyski w określonym horyzoncie czasowym. Inwestycje Grupy Innova kierowane są do różnych sektorów gospodarki. Aktualnie Grupa Innova realizuje inwestycje w sektorach, takich jak usługi finansowe, technologie – media – telekomunikacja (TMT), energia, sektor spożywczy oraz branża transportowa. Grupa Innova przeprowadza inwestycje w krajach Europy Środkowo - Wschodniej i Bałkanów. W Polsce w skład Grupy Innova wchodzą, poza PeP, m.in. następujące podmioty : Bakalland S.A. z siedzibą w Warszawie - produkcja bakalii, płatków śniad aniowych, batonów musli, ciast w proszku, OSHEE Polska sp. z o.o. z siedzibą w Krakowie – sprzedaż napojów funkcjonalnych i dietetycznych, Strona 4 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl PEKAES sp. z o.o. z siedzibą w Błoniu - spedycja międzynarodowa, magazynowanie towarów, działalność agencji transpor towych, transportu kolejowego i przeładunku, sprzedaż nieruchomości na własny rachunek, [tajemnica przedsiębiorstwa] - produkcja budynków prefabrykowanych z metalu, produkcja konstrukcji metalowych, produkcja metalowych elementów stolarki budowlanej, Neomedic S.A. z siedzibą w Krakowie – usługi medyczne, INELO Polska sp. z o.o. z siedzibą w Bielsku - Białej - sprzedaż produktów i usług IT w sektorze transportu oraz OCRK Polska sp. z o.o. z siedzibą w Bielsku - Białej - sprzedaż produktów i usług IT w sek torze transportu, PayUp Polska S.A. z siedzibą w Komornikach – obsługa transakcji płatniczych dokonywanych za pomocą kart płatniczych, świadczenie usług sprzedaży i najmu terminali płatniczych, sprzedaż doładowań do telefonów komórkowych. BB (pasywny uczestnik koncentracji) – spółka akcyjna prawa polskiego, wchodząca w skład grupy kapitałowej, na czele której stoi International Game Technology PLC z siedzibą w Londynie, Wielka Brytania (dalej : „Grupa IGT ”) . Grupa IGT prowadzi na skalę między narodową działalność w zakresie obsługi i organizacji loterii pieniężnych, gier hazardowych (obsługa kasyn gry), zakładów sportowych , a także produkcji i wprowadzania do obrotu maszyn do gier hazardowych. Działalność BB obejmuje: (i) dystrybucję (sprzedaż) doładowań do telefonów komórkowych ( pre - paid ), (ii) dystrybucję (sprzedaż) doładowań do energetyczny ch liczników przedpłaconych, (iii ) dystrybucję (sprzedaż) doładowań do kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard , (iv ) pośrednictwo w regulowaniu płatności masowych (bieżącyc h rachunków za media) oraz (v ) obsługę e - faktur oraz (vi) inne usługi płatnicze, np. płatność za bilety, usługi płatności inicjowane w sieciach obcych oraz realizacja przekazów krajowych i międzynarodo wych. BB nie posiada spółek zależnych ani współkontrolowanych. Podstawa prawna i cel gospodarczy koncentracji Strona 5 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl Planowana koncentracja została zgłoszona w trybie art. 13 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i polega na przejęciu przez PeP kontroli nad BB . Podstawę koncentracji stanowi Przedwstępna Umowa Nabycia Akcji BB , dalej „Umowa”, z 31 stycznia 2019 r. zawarta pomiędzy [tajemnica przedsiębiorstwa] . Na podstawie Umowy PeP przejmie 100% akcji w kapitale zakładowym BB, przejm ując nad nią wyłączn ą kontrol ę. Jak wskazuje Wnioskodawca, przyczyną przejęcia kontroli nad BB jest m.in. zwiększenie konkurencyjności cenowej swojej oferty. Będzie to możliwe poprzez osiągnięcie efektu skali oraz synergii organizacyjnych i kosztowych jakie powsta ną po dokonaniu koncentracji . Rynki właściwe, na które koncentracja wywiera wpływ W myśl art. 4 pkt 9 ustawy o ochronie konkurencji przez rynek właściwy rozumie się rynek towarów, które ze względu na ich przeznaczenie, cenę oraz właściwości, w tym jakość, są uznawane przez ich nabywców za substytuty oraz są oferowane na obszarze, na którym, ze względu na ich rodzaj i właściwości, istn ienie barier dostępu do rynku, preferencje konsumentów, znaczące różnice cen i koszty transportu, panują zbliżone warunki konkurencji. Z atem rynek ten wyznaczają zasadniczo dwa elementy: towar (rynek produktowy) i terytorium (rynek geograficzny). Stosowni e do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2014 r. w sprawie zgłoszenia zamiaru koncentracji przedsiębiorców (Dz. U. z 2018 r., poz. 367 – dalej „ rozporządzenie w sprawie koncentracji ”): a) rynkiem właściwym, na który koncentracja wywiera wpływ w uk ładzie horyzontalnym, jest każdy rynek produktowy, na którym zaangażowani są co najmniej dwaj przedsiębiorcy uczestniczący w koncentracji (rynki wspólne) i gdzie koncentracja prowadzi do uzyskania łącznego udziału w rynku geograficznym w wysokości większe j niż 20%, b) rynkiem właściwym, na który koncentracja wywiera wpływ w układzie wertykalnym , jest każdy rynek właściwy, jeżeli działa na nim co najmniej jeden przedsiębiorca uczestniczący w koncentracji i jest on równocześnie rynkiem zakupu lub sprzedaży (pop rzedni lub następny szczebel obrotu) , na którym działa którykolwiek z pozostałych przedsiębiorców uczestniczących w koncentracj i (rynek Strona 6 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl powiązany wertykalnie) oraz udział przedsiębiorców uczestniczących w koncentracji na którymkolwiek z tych rynków przekra cza 30%, bez względu na to, czy aktualnie istnieje powiązanie typu dostawca - odbiorca między tymi przedsiębiorcami, c) rynkiem właściwym, na który koncentracja wywiera wpływ w układzie konglomeratowym , jest każdy rynek produktowy, na którym między uczestnikami koncentracji nie istnieją żadne powią zania horyzontalne i wertykalne oraz w którym którykolwiek z przedsiębiorców uczestniczących w koncentracji posiada więcej niż 40% udziału w jakimkolwiek rynku właściwym obejmującym terytorium Polski lub jego część. Ma jąc na uwadze powyższe oraz kryteria wyznaczania rynków właściwych, na które koncentracja wywiera wpływ, zawarte w rozporządzeniu w sprawie koncentracji , organ antymonopolowy uznał, iż: A) koncentracja wywiera wpływ w układzie horyzontalnym na: i. krajowy rynek dystrybucji (sprzedaży) doładowań do kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard, ii. krajowy rynek dystrybucji (sprzedaży) doładowań do telefonów komórkowych (pre - paid) akceptantom, bowiem działalność uczestników koncentr acji pokrywa się w tym zakresie, a ich łączny udział w rynkach właściwych przekroczył próg 20%. Poniżej przedstawiono szczegółowe uzasadnienie określenia rynku właściwego w aspekcie produktowym oraz geograficznym, a także jego charakterystykę. 1. Uzasadnie nie określenia rynków, na które koncentracja wywiera wpływ w układzie horyzontalnym . 1.1. Uzasadnienie określenia rynku w aspekcie produktowym . Zgodnie z definicją zawartą w rozporządzeniu w sprawie koncentracji rynkiem właściwym, na który koncentracja wywiera wpływ w układzie horyzontalnym (poziomym), jest każdy rynek produktowy, na którym zaangażowani są co najmniej dwaj przedsiębiorcy uczestniczący w koncentracji (rynki wspólne) i gdzie koncentracja prowadzi do uzyskania łącznego udziału w rynku geograficzny m w wysokości większej niż 20%. Strona 7 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl 1.1.1. Rynek dystrybucji (sprzedaży) doładowań do kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard . Działalność uczestników koncentracji pokrywa się w zakresie dystrybucji (sprzedaży) doładowań do kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard . Doładowania do kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard dystrybuowane są przez pośredników (takich jak BB, PeP – za pośrednictwem spółki zależnej PayUp Polska S.A. z siedzibą w Komornikach ), którzy nabywają doładowania od Prepaid Services Company Limited z siedzibą w Londynie , Wielka Brytania, (dalej: “PSC” - emitenta pieniądza elektronicznego paysafecard ) i dalej sprzedają doładowania na rzecz odbiorców końcowych przy wykorzystaniu: a. technologii terminali POS – wydruk vouchera paysafecard z 16 - znakowym kodem PIN; b. zintegrowanych systemów kasowych – wydruk vouchera paysafecard z 16 - znakowym kodem PIN; c. poprzez strony internetowe – po zalogowaniu się na odp owiednią stronę internetową i dokonaniu płatności użytkownikowi zostaje wyświetlony kod karty paysafecard . Z punktu widzenia ostatecznego nabywcy, doładowania do kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard oferowane w różnych kanałach dystrybucji, tj. bezpośrednio u emitenta pieniądza elektronicznego paysafecard , terminalu POS, zintegrowanym systemie kasowym czy Internecie są w pełni substytucyjne. Ich właściwości, przeznaczenie oraz cena są takie same. Dla tego też odbiorcy końcowi doładowań do kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard korzystają z nich zamiennie. Specyfika tego rynku przemawia zatem za jego całościowym postrzeganiem i ujmowaniem. 1.1.2. Rynek dystrybucji (sprzedaż y) doładowań do telefonów komórkowych (pre - paid) akceptantom . Strona 8 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl Działalność uczestników koncentracji pokrywa się również w zakresie dystrybucji (sprzedaży) doładowań do telefonów komórkowych ( pre - paid 1 ) akceptantom 2 . W aspekcie produktowym rynek ten obejmuje całokształt działalności umożliwiającej akceptantom oferowanie (użytkownikom końcowym) konsumentom zasilenie konta przedpłaconego prowadzonego przez operatora telefonii komórkowej (zakup doładowania) oraz przedłuże nie ważności tego konta. Doładowania do telefonów komórkowych są nabywane przez akceptantów od pośredników (takich jak PeP i BB), którzy nabywają je od operatorów sieci telefonii komórkowych albo od innych pośredników i następnie sprzedają je na rzecz akce ptantów. Sprzedaż doładowań na rzecz akceptantów następuje w momencie, w którym akceptant dokonuje sprzedaży doładowania na rzecz klienta (użytkownika telefonii komórkowych w systemie pre - paid /odbiorcy końcowego). Zarówno Pep, jak i BB uczestniczą w dystry bucji (sprzedaży) doładowań do telefonów komórkowych za pośrednictwem urządzeń akceptujących elektroniczne instrumenty płatnicze zainstalowanych w punktach handlu detalicznego (u akceptantów współpracujących z uczestnikami koncentracji ). Urządzenia te umoż liwiają sprzedaż doładowań do telefonów komórkowych przy użyciu dwóch metod: wydruku kodu doładowującego lub bezpośredniego doładowania konkretnego numeru abonenckiego. PeP i BB nie dokonują samodzielnej bezpośredniej sprzedaży doładowań na rzecz klientów/ odbiorców końcowych. Z urządzeń uczestników koncentracji konsumenci mogą doładowywać konta telefoniczne kluczowych sieci w Pols ce, tj. Plus, Orange, T - Mobile , Play i operatorów wirtualnych, np. Lycamobile, Cyfrowy Polsat. 1.2. Uzasadnienie określenia rynku w aspekcie geograficznym . Przy wyznaczaniu geograficznego rynku właściwego dla danej koncentracji należy uwzględnić obszar, na którym, ze względu na rodzaj oferowanych usług i ich właściwości, istnienie barier dostępu do rynku, preferencje konsumentów, znaczące różnice cen i koszty transportu, panują zbliżone warunki konkurencji. 1 Ang. prepaid (sprzedaż przedpłacona) - określenie najczęściej używane jako nazwa jednej z ofert sieci telefonii komórkowej , polegającej na zakupieniu przez klienta określonej liczby jednostek taryfikacyjnych . Opłata jest wnoszona z góry, natomiast wykorzystanie nabytych jednostek jest możliwe przez czas określony przez operatora. 2 Zgodnie z art. 2 ust. 1b ustawy z dnia 19 si erpnia 2011 r. o usługach płatniczych (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 2003 – dalej „ustawa o usługach płatniczych”) przez akceptanta rozumie się odbiorcę innego niż konsument, na rzecz którego agent rozliczeniowy świadczy usługę płatniczą. Strona 9 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl 1.2.1. Rynek dystrybucji (sprzedaży) doładowań do kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard . Rynek dystrybucji (sprzedaży) doładowań do kont przedpłac onych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard ma wymiar krajowy. Przemawiają za tym w szczególności następujące okoliczności , tj. (i) charakter prowadzonej działalności na wskazanym rynku ( PeP oraz BB prowadzą działalność wyłącznie w Polsce 3 , a świ adczone przez nich usługi oferowane są w punktach sprzedaży na terytorium całego kraju) (ii) specyfikacja terminali płatniczych, za pomocą których świadczone są usługi powiązane, tj. integracja (w tym językowa) terminala z aplikacjami podmiotu świadcząceg o usługi za pomocą terminala, (iii) odrębność krajowych regulacji prawnych w zakresie poszczególnych usług finansowych (działalność tę w szczególności reguluje ustawa z dnia 19 sierpnia 2011 r. o usługach płatniczych (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 2003 z późn. zm. – dalej „ ustawa o usługach płatniczych ”) oraz (iv) sprawowanie nadzoru nad świadczeniem przedmiotowej usługi przez właściwy organ regulacyjny, tj. Komisję Nadzoru Finansowego. Na takie określenie tego rynku w aspekcie geograficznym wskazuje równi eż dotychczasowe orzecznictwo zarówno Komisji Europejskiej, jak i Prezesa Urzędu. 4 Jednocześnie brak jest podstaw do uznania rynku właściwego w aspekcie geograficznym jako mającego zasięg węższy niż krajowy. Świadczy o tym przede wszystkim jednolitość war unków prowadzonej działalności przez PeP i BB oraz ten sam poziom cen świadczonych usług na terenie Polski. 1.2.2. Rynek dystrybucji (sprzedaży) doładowań do telefonów komórkowych (pre - paid) akceptantom . W aspekcie geograficznym rynek dystrybucji (sprzedaży) doładowań do telefonów komórkowych ( pre - paid) akceptantom ma wymiar krajowy. Takie podejście uzasadniają m.in. następujące czynniki: (i) doładowania do telefonów komórkowych, w których dystrybucji uczestniczą podmioty działające na tym rynku, o ferowane są jedynie na terytorium Polski, (ii) przedsiębiorcy dystrybuujący doładowania do telefonów komórkowych oferują jedynie doładowania polskich sieci komórkowych, (i ii ) pozostała działalność uczestników koncentracji 3 [tajemnica przeds iębiorstwa] . 4 Np. Decyzja M.7950 – EGB/GP, COMP/M.4814 – AIB/ FDC / JV , Decyzja Prezesa Urzędu nr DKK - 205/2018 z 28 listopada 2018 r. Strona 10 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl towarzysząca dystrybucji (sprzedaż y) doładowań do telefonów komórkowych ( pre - paid ) akceptantom, np. wynajem terminali płatniczych również ma wymiar krajowy m.in. z uwagi na potrzebę integracji (w tym językową) terminala z aplikacjami podmiotu świadczącego usługi za pomocą terminala, ( i v) o drębność krajowych regulacji prawnych w zakresie poszczególnych usług finansowych, w tym ustawa o usługach płatniczych oraz (v ) sprawowanie nadzoru nad świadczeniem przedmiotowej usługi przez właściwy organ regulacyjny, tj. Komisję Nadzoru Finansowego. Jed nocześnie brak jest podstaw do uznania rynku właściwego w aspekcie geograficznym jako mającego zasięg węższy niż krajowy. Świadczy o tym przede wszystkim jednolitość warunków prowadzonej działalności przez PeP i BB oraz ten sam poziom cen poszczególnych do ładowań na terenie Polski. 2. Charakterystyka rynków, na które koncentracja wywiera wpływ w układzie horyzontalnym . 2.1. Krajowy rynek dystrybucji (sprzedaży) doładowań do kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard . Za pośrednictwem terminali znajdujących się w punktach handlu detalicznego może być także (po zainstalowaniu odpowiedniej aplikacji na terminal POS lub system kasowy) prowadzona działalność polegająca na dystrybucji (sprzedaży) doładowań do kont przedpłaconyc h w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard . Wirtualne konta przedpłacone w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard umożliwiają klientom (w tym konsumentom) zapłatę w sklepach internetowych, portalach z grami on - line itp. Konta te są doładowywa ne w sposób podobny do przedpłaconych kont telefonicznych, tzn. np. poprzez użycie kodu znajdującego się na wydruku z terminala, poprzez zakup doładowania w Internecie itp. Charakteryzując k rajowy rynek dystrybucji (sprzedaży) doładowań do kont przedpłacon ych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard należy równocześnie wskazać, że konsumenci mogą korzystać również z kart przedpłaconych innych niż PSC emitentów np.: Pay NetCard - wydawane przez Mastercard i umożliwiające płatności w Internecie, wszędzie tam , gdzi e można płacić kartą Mastercard, Google Play – pozwalające uzyskać bonusy i dodatkowe treści w aplikacjach i grach w Google Play , iTunes – umożliwiająca zakup aplikacji, gier, muzyki i filmów , Strona 11 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl PlayStation – pozwalające kupić materiały dostępne w system ach m.in. PlayStation 4 oraz PlayStation 3 , Spotify - k arty podarunkowe Spotify umożliwiają dostęp do wersji Premium serwisu Spotify oraz Amazon - karty podarunkowe Amazon pozwalają na dokonanie płatności za zakupy produktów wykonane na platformie www.amazon.de . Jak wynika z danych zgromadzony ch w toku postępowania antymonopolowego, łączny udział uczestników koncentracji w krajowym rynku dy strybucji (sprzedaży) doładowań do kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard w 2018 r. wyniósł w ujęciu ilościowym ok. [40 - 50] % (PeP - ok. [15 - 20] %, BB - ok. [20 - 30] %), a w ujęciu wartościowym – ok. [40 - 50] % (PeP – ok. [10 - 15] %, B B – ok. [20 - 30] %). K onkur entami uczestników koncentracji na wskazanym rynku są m.in. : Żabka Polska sp. z o.o. z siedzibą w Poznaniu (udział w 2018 r.: w ujęciu ilościowym oraz wartościowym – ok. [20 - 30] %), Euronet Polska sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie (udział w 2018 r.: w ujęciu ilościowym – ok. [ 10 - 15 ] %, w ujęciu wartościowym – ok. [ 10 - 15 ] %) oraz Kolporter sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w Kielcach (udział w 2018 r. w ujęciu ilościowym oraz wartościowym – ok. [ 5 - 10 ] %). 2.2. Krajowy rynek dystrybucji (sprzedaży) doładowań do telefonów komórkowych (pre - paid) akceptantom . PeP i BB uczestniczą w dystrybucji (sprzedaży) doładowań do telefonów komórkowych za pośrednictwem urządzeń akceptujących elektroniczne instrumenty płatnicze zainstalowanych w punktach handlu detalicznego. PeP oraz BB działają jako pośrednicy, nabywając doład owania bezpośrednio od operatorów sieci telefonii komórkowych lub od innych pośredników, a następnie dokonują sprzedaży takich doładowań na rzecz akceptantów 5 . Sprzedaż doładowań na rzecz akceptantów następuje w momencie, w którym akceptant dokonuje sprze daży doładowania na rzecz klienta (użytkownika telefonii komórkow ej w systemie pre - paid /odbiorcy końcowego). Jak już wyżej wskazano, PeP i BB uczestniczą w dystrybucji (sprzedaży) doładowań do telefonów komórkowych za pośrednictwem urządzeń 5 Zgodnie z art. 2 ust. 1b ustawy o usługach płatniczych przez akceptanta rozumie się odbiorcę innego niż konsument, na rzecz którego agent rozliczeniowy świadczy usługę płatniczą. Strona 12 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl akceptujących elektroniczne instrumenty płatnicze zainstalowanych w punktach handlu detalicznego (u akceptantów współpracujących z PeP i BB). Terminale te umożliwiają sprzedaż doładowań do telefonów komórkowych przy użyciu dwóch metod: wydruku kodu doładowującego lub be zpośredniego doładowania konkretnego numeru abonenckiego. PeP i BB nie dokonują samodzielnej bezpośredniej sprzedaży doładowań na rzecz klientów/odbiorców końcowych. Z terminali PeP oraz BB konsumenci mogą doładowywać konta telefoniczne kluczowych sieci w Pols ce, tj. Plus, Orange, T - Mobile , Play i operatorów wirtualnych, np. Lycamobile, Cyfrowy Polsat. Analizę pozycji rynkowej uczestników koncentracji oraz ich konkurentów utrudnił brak jednoznacznych danych o wielkości i wartości rynku . Uczestnicy koncent racji dysponowali jedynie szacunkami w tym zakresie, zaś nie wszyscy operatorzy komórkowi posiadali dane w układzie pozwalającym na dokładne ustalenie wielkości i wartości rynku. W związku z powyższym Prezes Urzędu posługiwał się danymi szacunkowymi co d o wartości rynku, co jednak nie wpłynęło w żadnym stopniu na kierunek rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Niezależnie bowiem od przyjętych założeń co do wartości rynku, analiza przeprowadzona przez Prezesa Urzędu nie prowadziła do wniosku, iż na omawiany m rynku właściwym może dojść do ograniczenia konkurencji w wyniku realizacji transakcji. Zgodnie z danymi zgromadzonymi w toku postępowania antymonopolowego, łączny udział (w ujęciu wartościowym) uczestników koncentracji w krajowym rynku dystrybucji (sprz edaży) doładowań do telefonów komórkowych ( pre - paid) akceptantom w 2017 r. wyniósł ok. [30 - 40] % (w tym PeP ok. [15 - 20] %, a BB ok. [10 - 15] %). Z kolei łączny udział (w ujęciu wartościowym) uczestników koncentracji w 2018 r. w ww. rynku właściwym wyniósł ok. [20 - 30]% ( w tym PeP ok. [10 - 15] %, a BB ok. [10 - 15] %) 6 . 3. Pozostałe rynki wspólne . 3.1. Rynek hurtowego zakupu doładowań do telefonów komórkowych (pre - paid) w celu dalszej odsprzedaży . Podmiotami aktywnymi na przedmiotowym rynku są: z jednej strony opera torzy telefonii komórkowej, a z drugiej zaś pośrednicy (tacy jak PeP czy BB), nabywający 6 Dane szacunkowe przedstawione przez Zgłaszającego. Strona 13 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl doładowania do telefonów komórkowych od operatorów telefonii komórkowej celem dalszej ich odsprzedaży na rzecz akceptantów albo innych pośredników. Jak dotąd rynek hu rtowego zakupu doładowań do telefonów komórkowych (pre - paid) w celu dalszej odsprzedaży nie był przedmiotem rozważań Prezesa Urzędu. W toku przeprowadzonego postepowania antymonopolowego Prezes Urzędu zdecydował się jednak wyznaczyć hipotetyczny rynek hurtowego zakupu doładowań do telefonów komórkowych ( pre - paid ) w celu dalszej odsprzedaży. Zabieg taki ma na celu rozważenie, czy niniejsza transakcja spowoduje takie zwiększenie siły rynkowej uczestników koncentracji, które umożliwiłoby im zwiększenie kosztów doładowań do telefonów komórkowych ( pre - paid ) ponoszonych p rzez operatorów telefonii komórkowej, które to zwiększone koszty mogłyby następnie zosta ć przeniesione na użytkowników końcowych (konsumentów). Rozpatrując zasięg geograficzny hipotetycznego rynku hurtowego zakupu doładowań do telefonów komórkowych ( pre - p aid ) w celu dalszej odsprzedaży Prezes Urzędu uznał, iż należy uwzględnić analogiczne okoliczności , jak w przypadku zasięgu geograficznego rynku sprzedaży (dystrybucji) doładowań do telefonów komórkowych ( pre - paid ) akceptantom. Tym samym, w ocenie Prezesa Urzędu , rynek hurtowego zakupu doładowań do telefonów komórkowych (pre - paid) w celu dalszej odsprzedaży ma zasięg krajowy. Podobnie , jak w przypadku krajowego ryn k u dystrybucji (sprzedaży) doładowań do telefonów komórkowych ( pre - paid ) akceptantom , a nalizę pozycji rynkowej uczestników koncentracji oraz ich konkurentów na krajowym ryn k u hurtowego zakupu doładowań do telefonów komórkowych ( pre - paid ) w celu dalszej odsprzedaży utrudnił brak jednoznacznych danych o wielkości i wartości rynku . Uczestnicy koncentr acji dysponowali jedynie szacunkami w tym zakresie, zaś nie wszyscy operatorzy komórkowi posiadali dane w układzie pozwalającym na dokładne ustalenie wielkości i wartości rynku. W związku z powyższym Prezes Urzędu posługiwał się danymi szacunkowymi co do w artości rynku, co jednak nie wpłynęło w żadnym stopniu na kierunek rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Niezależnie bowiem od przyjętych założeń co do wartości rynku, analiza przeprowadzona przez Prezesa Urzędu nie prowadziła do wniosku, iż na omawianym r ynku właściwym może dojść do ograniczenia konkurencji w wyniku realizacji transakcji. Łączny udział uczestników koncentracji w ww. rynku właściwym nie przekroczył w 2018 r. progu 20% i wyniósł (w ujęciu wartościowym) ok. [15 - 20] % (w tym PeP – ok. [15 - 20]% oraz BB – ok. [0 - 5] %). Jednocześnie, Prezes Urzędu ustalił, że udział pasywnego Strona 14 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl uczestnika koncentracji w wartości zakupywanych u operatorów telefonii komórkowej doładowań kształtował się na poziomie nieprzekraczającym [0 - 5] % (zarówno w 2017 r., j ak i w 2018 r.). 3.2. Krajowy rynek usług świadczonych na rzecz konsumentów za pośrednictwem urządzeń akceptujących elektroniczne instrumenty płatnicze . Uzasadnienie zasięgu produktowego oraz geograficznego krajowego rynku usług świadczonych na rzecz konsumentów za pośrednictwem urządzeń akceptujących elektroniczne instrumenty płatnicze zawarto w części decyzji poświęconej pozostałym rynkom powiązanym wertykalnie . Zgodnie z informacjami zgromadzonymi w toku postępowania antymonopolowego, łączny udział uczestników koncentracji w krajowym rynku usług świadczonych na rzecz konsumentów za pośrednictwem urządzeń akceptujących elektroniczne instrumenty płatnicze wyniósł w 2018 r. w ujęciu ilościowym - ok. [10 - 15] % (w tym PeP – ok. [10 - 15] %, a BB – ok. [0 - 5] %). B) koncentracja wywiera wpływ w układzie wertykalnym na : i. krajowy rynek dystrybucji (sprzedaży) doładowań do energetycznych liczników przedpłaconych, ii. krajowy rynek dystrybucji (sprzedaży) doładowań do kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicz nego paysafecard. Rynkiem właściwym, na który koncentracja wywiera wpływ w układzie wertykalnym (pionowym) jest każdy rynek właściwy, jeżeli równocześnie: działa na nim co najmniej jeden przedsiębiorca uczestniczący w koncentracji i jest on równocześnie r ynkiem zakupu lub sprzedaży (poprzedni lub następny szczebel obrotu), na którym działa którykolwiek z pozostałych przedsiębiorców uczestniczących w koncentracji oraz udział w rynku przedsiębiorców uczestniczących w koncentracji na którymkolwiek z tych rynk ów przekracza 30%, bez względu na to, czy aktualnie istnieje powiązanie typu dostawca - odbiorca między tymi przedsiębiorcami. Strona 15 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl Pomiędzy uczestnikami koncentracji zachodzą powiązania wertykalne w następującym zakresie. Na urządzeniach akceptujących elektronic zne instrumenty płatnicze należących do sieci PeP zainstalowana jest aplikacja PeP, która umożliwia BB: dystrybucję (sprzedaż) doładowań do energetycznych liczników przedpłaconych, dystrybucję (sprzedaż) doładowań do kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard, dystrybycję (sprzedaż) doładowań do telefonów komórkowych ( pre - paid ) oraz świadczenie usługi regulowania płatności masowych (bieżących rachunków za media). Aplikacja PeP łączy się bowiem z systemem teleinformatycznym BB, umożl iwiającym realizację transakcji sprzedaży ww. doładowań oraz świadczenia usługi regulowania płatności masowych przez BB. Analogiczne rozwiązania mają zastosowanie również w przypadku współpracy zachodzącej pomiędzy innymi dostawcami usług dodatkowych oraz operatorami urządzeń akceptujących elektroniczne instrumenty płatnicze. Tym samym, rynkami powiązanymi wertykalnie w niniejszej sprawie są następujące rynki właściwe: krajowy rynek dystrybucji (sprzedaży) doładowań do telefonów komórkowych (pre - paid ) akceptantom, na którym aktywny jest zarówno PeP, jak i BB (rynek wyższego szczebla) oraz krajowy rynek usług świadczonych na rzecz konsumentów za pośrednictwem urządzeń akceptujących elektroniczne instrumenty płatnicze, na którym aktywny jest PeP (rynek niższego szczebla), krajowy rynek dystrybucji (sprzedaży) doładowań do energetycznych liczników przedpłaconych, na którym aktywny jest BB (rynek wyższego szczebla) oraz krajowy rynek usług świadczonych na rzecz konsumentów za pośrednictwem urządzeń akceptu jących elektroniczne instrumenty płatnicze , na którym aktywny jest PeP (rynek niższego szczebla), krajowy rynek dystrybucji (sprzedaży) doładowań do kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard , na którym aktywny jest zarówno PeP , jak i BB (rynek wyższego szczebla) oraz krajowy rynek usług świadczonych na rzecz konsumentów za pośrednictwem urządzeń akceptujących elektroniczne instrumenty płatnicze, na którym aktywny jest PeP (rynek niższego szczebla), krajowy rynek pośrednictwa w regulowaniu płatności masowych (bieżących rachunków za media), na którym aktywny jest BB (rynek wyższego szczebla) oraz krajowy rynek usług świadczonych na rzecz konsumentów za pośrednictwem urządzeń akceptujących Strona 16 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl elektroniczne instrumenty płatnicze, na kt órym aktywny jest PeP (rynek niższego szczebla). Jednocześnie udział BB w krajowym rynku dystrybucji (sprzedaży) doładowań do energetycznych liczników przedpłaconych w 2018 r. przekroczył próg 30% i wyniósł: w ujęciu rynku właściwego obejmującym zarówno s przedaż bezpośrednią zakładów energetycznych, jak i sprzedaż przez pośredników - ok. [60 - 70] % (w ujęciu ilościowym ) oraz ok. [60 - 70] % (w ujęciu wartościowym), w ujęciu rynku właściwego obejmującym wyłącznie sprzedaż przez pośredników – ok. [80 - 90] % (w uję ciu ilościowym ) oraz ok. [80 - 90] % (w ujęciu wartościowym). Ł ączny udział uczestników koncentracji w krajowym rynku dystrybucji (sprzedaży) doładowań do kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard również przekroczył w 2018 r. próg 30% i wyniósł w ujęciu ilościowym ok. [40 - 50] % (PeP - ok. [15 - 20] %, BB - ok. [20 - 30] %), a w ujęciu wartościowym – ok. [40 - 50] % (PeP – ok. [10 - 15] %, BB – ok. [20 - 30] %). Tym samym krajowe rynki dystrybucji (sprzedaży) doładowań do: energetycznych liczników przedpłaconych oraz kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard są rynkami, na które koncentracja wywiera wpływ w układzie wertykalnym. Poniżej p rzedstawiono szczegółowe uzasadnienie określenia rynków właściwych w aspekcie produktowym i geograficznym, a także ich charakterystykę. 4. Uzasadnienie określenia rynków, na które koncentracja wywiera wpływ w układzie wertykalnym . 4.1. Uzasadnienie określenia rynków w aspekcie produktowym . 4.1.1. Rynek dystrybucji (sprzedaży) doładowań do kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard . Uzasadnienie określenia rynku dystrybucji (sprzedaży) doładowań do kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard w aspekcie produktowym zawarto w części decyzji poświęconej rynkom właściwym, na które koncentracja wywiera wpływ w układ zie horyzontalnym. Strona 17 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl 4.1.2. Rynek dystrybucji (sprzedaży) doładowań do energetycznych liczników przedpłaconych . BB prowadzi działalność w zakresie dystrybucji (sprzedaży) doładowań do energetycznych liczników przedpłaconych. Doładowania do energetycznych licznikó w przedpłaconych mogą być dystrybuowane (sprzedawane) na rzecz odbiorców końcowych za pomocą kilku różnych kanałów: 1) bezpośrednio przez przedsiębiorstwa energetyczne przy wykorzystaniu ich własnych punktów obsługi klienta: fizycznych (stacjonarnych) oraz wi rtualnych – za pośrednictwem strony internetowej dostawcy energii elektrycznej, 2) przez pośredników, opracowujących specjalne oprogramowanie, które jest zintegrowane z oprogramowaniem dostawcy liczników energii elektrycznej obsługujących funkcjonalność rozl iczenia pre - paid i umożliwia nabywanie oraz rozliczenie doładowań do tych liczników przy wykorzystaniu: a) technologii terminali POS – oprogramowanie pośrednika wgrywane jest na terminal POS; pośrednik będący krajową instytucją płatniczą (działając na podstawie zezwolenia KNF) może rozliczać takie transakcje (pobierając z tego tytułu prowizję, którą dzieli się z operatorem sieci terminali POS); klient nabywając doładowanie otrzymuje wydruk w postaci kodu kilkunastu cyfr, który może wprowadzić za pomocą klawiatury na liczniku; sprzedaż doładowania poprzez terminal POS może być prowadzona ze wszystkich terminali P OS działających w Polsce, b) zintegrowanych systemów kasowych w sklepach, które posiadają taką samą funkcjonalność jak terminale POS; analogicznie jak w przypadku terminali POS po wgraniu odpowiedniego oprogramowania klient otrzymuje wydruk w postaci kodu ki lkunastu cyfr; kod ten wpisywany jest za pomocą klawiatury na liczniku, co powoduje zasilenie konta przedpłaconego klienta, c) stron internetowych – gdzie zalogowanie na odpowiednią stronę internetową (np. na stronę dostawcy energii elektrycznej) umożliwia za silenie konkretnego licznika w formacie pre - paid , d) banków – gdzie skorzystanie ze strony internetowej umożliwia zasilenie konkretnego licznika działającego w formacie pre - paid . Strona 18 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl Z punktu widzenia ostatecznego nabywcy (użytkownika energii elektrycznej), doładowania do energetycznych liczników przedpłaconych oferowane w każdym z wyżej opisanych kanałów są w pełni substytucyjne. Ich właściwości, przeznaczenie oraz cena są takie same. Dlatego też odbiorcy końcowi doładowań do energetycznych liczników przedpłaconych (użytkownicy energii elektrycznej w systemie pre - paid, w tym przede wszystkim konsumenci) korzystają z nich zamiennie. Pomimo różnorodności podmiotów działających na rynku dystrybucji (sprzedaży) doładowań do energetycznych liczników przedpłaconych (przedsiębiorstwa energetyczne, pośrednicy), złożoności relacji pomiędzy tymi podmiotami (gdzie np. odbiorca końcowy na tych samych warunkach cenowych może dokonywać zakupu bezpoś rednio u dostawcy energii elektrycznej lub u pośrednika) oraz znaczącej liczby występujących kanałów dystrybucji doładowań, rynek ten należy , w ocenie Prezesa Urzędu , postrzegać całościowo. Z punktu widzenia użytkowników końcowych, nabywających ww. doładow ania, poszczególne formy świadczenia omawianej usługi, jak i kanały dystrybucyjne, są bowiem w pełni substytucyjne. 4.2. Uzasadnienie określenia rynku w aspekcie geograficznym . Przy wyznaczaniu geograficznego wymiaru rynku właściwego dla danej koncentracji należy uwzględnić obszar, na którym, ze względu na rodzaj oferowanych usług i ich właściwości, istnienie barier dostępu do rynku, preferencje konsumentów, znaczące różnice cen i koszty transportu, panują zbliżone warunki konkurencji. 4.2.1. Rynek dystrybucji (sprzedaży) doładowań do kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard . Uzasadnienie określenia rynku dystrybucji (sprzedaży) doładowań do kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard w aspekc ie geograficznym zawarto w części decyzji poświęconej rynkom właściwym, na które koncentracja wywiera wpływ w układzie horyzontalnym. 4.2.2. Rynek dystrybucji (sprzedaży) doładowań do energetycznych liczników przedpłaconych . W aspekcie geograficznym ryne k dystrybucji (sprzedaży) doładowań do energetycznych liczników przedpłaconych ma wymiar krajowy. Za takim ujęciem przemawia: Strona 19 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl (i) charakter prowadzonej działalności na wskazanym rynku, tzn. BB prowadzi działalność wyłącznie w Polsce 7 , a świadczone przez ten podmiot usługi oferowane są w punktach sprzedaży na terytorium całego kraju , (ii) specyfikacja terminali płatniczych, za pomocą których świadczone są usługi powiązane, tj. integracja (w tym językowa) terminala z aplikacjami podmiot u świadczącego usługi za pomocą terminala, (iii) obsługa przez terminale POS rachunków wystawianych wyłącznie przez podmioty krajowe, (iv) nadzór Komisji Nadzoru Finansowego nad rynkiem finansowym oraz (v) odrębność krajowych regulacji prawnych w zakresie poszczególnych usług finansowych, np. ustawa o usługach płatniczych. Ponadto dotychczasowe orzecznictwo Komisji Europejskiej jak i Prezesa Urzędu wskazuje na krajowy charakter analizowanego rynku 8 . Jednocześnie brak jest podstaw do uznania rynku właściw ego w aspekcie geograficznym jako mającego zasięg węższy niż krajowy. Świadczy o tym przede wszystkim jednolitość warunków prowadzonej działalności przez BB oraz ten sam poziom cen świadczonych usług na terenie Polski. 5. Charakterystyka rynków, na które kon centracja wywiera wpływ w układzie wertykalnym . 5.1. Krajowy rynek dystrybucji (sprzedaży) doładowań do kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard . Charakterystyka krajowego rynku dystrybucji (sprzedaży) doładowań do kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard przedstawiona została w części decyzji poświęconej rynkom właściwym, na które koncentracja wywiera wpływ w układzie hor yzontalnym. 5.2. Krajowy rynek dystrybucji (sprzedaży) doładowań do energetycznych liczników przedpłaconych . Za pośrednictwem terminali znajdujących się w punktach handlu detalicznego może być także (po zainstalowaniu odpowiedniej aplikacji na terminal POS lub system kasowy) prowadzona działalność, polegająca na dystrybucji (sprzedaży) doładowań do energetycznych 7 [tajemnica przedsiębiorstwa] . 8 Np. Decyzja M.7950 – EGB/GP, COMP/M.4814 – AIB/FDC/JV, Decyzja Prezesa Urzędu nr DKK - 205/2018 z 28 listopada 2018 r. Strona 20 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl liczników przedpłaconych. Niektóre przedsiębiorstwa energetyczne (np. ENEA, ENERGA, TAURON i PGE) oferują swoim klientom możliwość rozliczenia płatności za energię elektryczną w formacie przedpłaconym (pre - paid ). Liczniki przedpłacone są doładowywane w sposób podobny do przedpłaconych kont telefonicznych, czyli np. poprzez użycie kodu znajdującego się na wydruku z terminala, poprzez zakup doładowania w Internecie itp. Dostawcami doładowań do energetycznych liczni ków przedpłaconych są przedsiębiorstwa energetyczne umożliwiające rozliczenia płatności za pobraną energię elektryczną w tym formacie. Ostatecznymi nabywcami doładowań w formacie pre - paid są zaś użytkownicy energii elektrycznej, w tym konsumenci. Zgodnie z danymi zgromadzonymi w toku postępowania antymonopolowego udział BB w krajowym rynku dystrybucji (sprzedaży) doładowań do energetycznych liczników przedpłaconych w 2018 r. wyniósł: w ujęciu rynku właściwego obejmującym zarówno sprzedaż bezpośrednią zakł adów energetycznych, jak i sprzedaż przez pośredników - ok. [60 - 70] % (w ujęciu ilościowym ) oraz ok. [60 - 70] % (w ujęciu wartościowym), w ujęciu rynku właściwego obejmującym wyłącznie sprzedaż przez pośredników – ok. [80 - 90] % (w ujęciu ilościowym ) oraz ok. [80 - 90] % (w ujęciu wartościowym). Największymi konkurentami BB na tym rynku są: w ujęciu rynku właściwego obejmującym zarówno sprzedaż bezpośrednią zakładów energetycznych, jak i sprzedaż przez pośredników: PGE Obrót S.A. z siedzibą w Rzeszowie – udział w 2018 r. ok. [ 15 - 20 ] % (w ujęciu ilościowym ) oraz ok. [ 20 - 30 ] % (w ujęciu wartościowym), Blue Media S.A. z siedzibą w Sopocie – udział w 2018 r. ok. [ 10 - 15 ] % (w ujęciu ilościowym , jak i wartościowym) oraz Payland net S.A. z siedzibą w Gdyni – udział w 2018 r. ok. [ 0 - 5 ] % (w ujęciu ilościowym ) oraz ok. [ 0 - 5 ] % (w ujęciu wartościowym), w ujęciu rynku właściwego obejmującym wyłącznie sprzedaż przez pośredników: Blue Media S.A. z siedzibą w Sopocie - udział w 2018 r. ok. [ 10 - 15 ] % (w ujęciu ilościowym ) oraz ok. [ 15 - 20 ] % (w ujęciu wartościowym) oraz Payland net S.A. z siedzibą w Gdyni – udział w 2018 r. ok. [ 0 - 5 ] % (w ujęciu ilościowym ) oraz ok. [ 0 - 5 ] % (udział w ujęciu wartościowym). Strona 21 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl 6. Pozostałe rynki powiązane wertykalnie . Pozostałymi rynkami powiązanymi wertykalnie w niniejszej sprawie są: krajowy rynek dystrybucji (sprzedaży) doładowań do telefonów komórkowych (pre - paid) akceptantom, krajowy rynek pośrednictwa w regulowaniu płatności masowych (bieżących rachunków za media), krajowy rynek usług świadczonych na rzecz konsumentów za pośrednictwem urządzeń akceptujących elektroniczne instrumenty płatnicze. 6.1. Krajowy rynek dystrybucji (sprzedaży) doładowań do telefonów komórkowych (pre - paid) akceptantom . Uzasadnienie z asięgu produktowego oraz geograficznego krajowego rynku dystrybucji (sprzedaży) doładowań do telefonów komórkowych (pre - paid) akceptantom przedstawiono w części decyzji poświęconej rynkom właściwym, na które koncentracja wywiera wpływ w układzie horyzontal nym. 6.2. Krajowy rynek pośrednictwa w regulowaniu płatności masowych (bieżących rachunków za media) . Na krajowym rynku pośrednictwa w regulowaniu płatności masowych (bieżących rachunków za media) aktywny jest BB. Za pośrednictwem terminali znajdujących się w punktach handlu detalicznego może być (po zainstalowaniu odpowiedniej aplikacji na terminal POS lub system kasowy) prowadzona działalność, polegająca na pośrednictwie w regulowaniu płatności masowych (bieżących rachunków za media). Dzięki tej funkcjonalności konsument może opłacić bieżące rachunki przy okazji robienia zakupów, nie musi korzystać z usług placówki pocztowej lub samodzielnie dokonywać przelewu. Po opłaceniu rachunków konsument otrzymuje potwierdzen ie dokonania opłaty w postaci wydruku z terminala, zawierającego wszelkie informacje potrzebne do identyfikacji płatności. Rynek pośrednictwa w regulowaniu płatności masowych (bieżących rachunków za media) ma wymiar krajowy. Za takim ujęciem przemawia: (i ) charakter prowadzonej Strona 22 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl działalności, tzn. BB prowadzi działalność wyłącznie w Polsce 9 , a świadczone przez ten podmiot usługi oferowane są w punktach sprzedaży na terytorium całego kraju , (ii) specyfikacja terminali płatniczych, za pomocą których świadczon e są usługi powiązane, tj. integracja (w tym językowa) terminala z aplikacjami podmiotu świadczącego usługi za pomocą terminala, (iii) nadzór Komisji Nadzoru Finansowego nad rynkiem finansowym oraz (iv) odrębność krajowych regulacji prawnych w zakresie pos zczególnych usług finansowych, np. ustawa o usługach płatniczych. Ponadto dotychczasowe orzecznictwo Komisji Europejskiej, jak i Prezesa Urzędu wskazuje na krajowy zasięg analizowanego rynku 10 . Jednocześnie brak jest podstaw do uznania rynku właściwego w a spekcie geograficznym jako mającego zasięg węższy niż krajowy. Świadczy o tym przede wszystkim jednolitość warunków prowadzonej działalności przez BB oraz ten sam poziom cen świadczonych usług na terenie Polski. Zgodnie z danymi zgromadzonymi w toku postęp owania antymonopolowego, udział BB w krajowym rynku pośrednictwa w regulowaniu płatności masowych wyniósł w 2018 r. w ujęciu ilościowym ok. [0 - 5] %, a w ujęciu wartościowym – ok. [0 - 5] %. 6.3. Krajowy rynek usług świadczonych na rzecz konsumentów za pośrednictwem urządzeń akceptujących elektroniczne instrumenty płatnicze . Na omawianym rynku właściwym aktywny jest zarówno PeP, jak i BB. Jednakże n a rynku tym konkurują oni z innymi operatorami urządzeń akceptujących elektroniczne instrumenty płatnicze (w ramach których wyróżnia się terminale płatnicze, systemy kasowe i inne urządzenia), jak np. eCard S.A. z siedzibą w Warszawie, First Data Polska S. A. z siedzibą w Warszawie czy Centrum Elektronicznych Usług Płatniczych eService sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie. Operatorzy ci świadczą na urządzeniach akceptujących elektroniczne instrumenty płatnicze szereg usług, z których podstawową jest przetwarzan ie transakcji bezgotówkowych. Oprócz tego, operatorzy udostępniają niekiedy (w zależności od modelu biznesowego oraz potrzeb danego akceptanta) swoje urządzenia podmiotom trzecim, tj. np. dostawcom usług dodatkowych, świadczonych na tych urządzeniach, pole gających na: pośrednictwie w regulowaniu płatności masowych (bieżących rachunków za media), dystrybucji (sprzedaży) 9 [tajemnica przedsiębiorstwa] . 10 Np. Decyzja M.7950 – EGB/GP, COMP/M.4814 – AIB/ FDC / JV , Decyzja Prezesa Urzędu nr DKK - 205/2018 z 28 listopada 2018 r. Strona 23 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl doładowań do kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard , czy dystrybucji (sprzedaży) doładowań do energetycznych li czników przedpłaconych. W zamian za udostępnienie swoich urządzeń operatorzy otrzymują prowizję, stanowiącą część marży dostawcy uzyskiwanej za świadczenie danej usługi dodatkowej (tzw. „opłata za udostępnienie miejsca na terminalu”). Usługa realizowana je st dzięki integracji aplikacji operatora, zainstalowanej na jego urządzeniach, odpowiedzialnej za obsługę tego urządzenia w zakresie akceptacji elektronicznych instrumentów płatniczych z oprogramowaniem dostawcy usługi dodatkowej. W ten sposób, obok podstawowej funkcji urządzeń, jaką jest przetwarzanie transakcji bezgotówkowych, urządzenia te mogą również służyć do korzystania z usług dodatkowych. Jednocześnie należy wskazać, iż operatorzy urządzeń nie nabywają, a zatem również nie odsprzedają ww. doładowań , ani nie pośredniczą w regulowaniu płatności masowych . O ferują jedynie akceptantom możliwość korzystania z usług dodatkowych przez klientów końcowych (konsumentów) – na paragonie jako sprzedawca wskazany jest dostawca usługi dodat kowej, a środki z tytułu sprzedaży kierowane są bezpośrednio do dostawcy usługi dodatkowej. Prezes Urzędu uznał przy tym, iż w przedmiotowej sprawie należy wyznaczyć jeden rynek właściwy niższego szczebla obrotu, tj. rynek usług świadczonych na rzecz konsu mentów za pośrednictwem urządzeń akceptujących elektroniczne instrumenty płatnicze, nie zaś rynki właściwe poszczególnych usług dodatkowych. Zdaniem Prezesa Urzędu za takim całościowym ujęciem przemawia specyfika funkcjonowania analizowanych rynków właściw ych, w kontekście możliwych teorii wpływu wertykalnego. Przede wszystkim zauważyć należy, że usługi dodatkowe świadczone są jedynie na części funkcjonującej w Polsce sieci urządzeń akceptujących elektroniczne instrumenty płatnicze, a to z uwagi na fakt, i ż nie wszyscy operatorzy urządzeń są zainteresowani współpracą z dostawcami usług dodatkowych (głównie ze względu na brak popytu na takie usługi ze strony akceptantów), choć dysponują taką możliwością. Udział w rynku właściwym, którego definicja produktowa nie uwzględniałaby powyższego faktu, miałby ograniczoną wartość informacyjną, przeszacowując skalę posiadanej przez operatorów oferujących takie usługi siły rynkowej, z uwagi na wyłączenie z analizy operatorów urządzeń nie oferujących żadnej z usług dodat kowych, lecz w praktyce mogących w krótkim czasie rozpocząć oferowanie takich usług. Z punktu widzenia wertykalnej teorii szkody polegającej na odcięciu dostępu do odbiorców ( customer foreclosure ), istotni są nie tylko obecni odbiorcy, ale również Strona 24 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl odbiorcy potencjalni, tj. operatorzy, którzy takie usługi mogą zacząć oferować na swoich urządzeniach. Z kolei z punktu widzenia możliwości odcięcia dostępu do dostawców ( input foreclosure ) zasadniczym problemem, jaki mógłby się wiązać z rozpatrywaną koncentracją jest nie tyle utrata możliwości oferowania konkretnych usług dodatkowych (lub pogorszenie warunków dostępu do możliwości świadczenia takich usług) przez konkurentów uczestników koncentracji, lecz pogorszenie warunków funkcjonowania konkurentów w zakresie świadczenia usług przetwarzania transakcji bezgotówkowych (w szczególności spowodowane utrudnieniem im możliwości oferowania akceptantom „pełnego pakietu” usług, tj. obok usługi przetwarzania transakcji bezgotówkowych, również usług dodatkowych). W praktyc e scenariusz taki obejmowałby utrudnienia w dostępie do usług dodatkowych, powodujące ograniczenie konkurencyjności oferty rywali uczestników koncentracji kierowanej do akceptantów, obejmującej całość usług świadczonych za pośrednictwem urządzeń akceptując ych elektroniczne instrumenty płatnicze. W świetle powyższego Prezes Urzędu uznał, że dla oceny powiązań wertykalnych występujących pomiędzy uczestnikami niniejszej koncentracji właściwym rynkiem niższego szczebla obrotu będzie rynek usług świadczonych n a rzecz konsumentów za pośrednictwem urządzeń akceptujących elektroniczne instrumenty płatnicze. Powyższy rynek właściwy ma wymiar krajowy. Za takim ujęciem przemawiają następujące okoliczności: (i) krajowy (ogólnopolski) charakter prowadzonej przez operat orów działalności – PeP prowadzi działalność wyłącznie w Polsce 11 , a oferowane przez ten podmiot usługi świadczone są na terytorium całego kraju , (ii) specyfikacja terminali płatniczych, za pomocą których świadczone są usługi powiązane, tj. integracja (w tym językowa) terminala z aplikacjami podmiotu świadczącego usługi za pomocą terminala, (iii) odrębność krajowych regulacji prawnych w zakresie poszczególnych usług finansowych, np. ustawa o usługach płatniczych oraz (iv) sprawowanie nadzoru nad działalnoś cią prowadzoną przez operatorów urządzeń akceptujących elektroniczne instrumenty płatnicze przez właściwy urząd regulacyjny, tj. Komisję Nadzoru Finansowego. Zgodnie z informacjami zgromadzonymi w toku postępowania antymonopolowego, łączny udział uczestnik ów koncentracji w krajowym rynku usług świadczonych na rzecz 11 [tajemnica przedsiębiorstwa] . Strona 25 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl konsumentów za pośrednictwem urządzeń akceptujących elektroniczne instrumenty płatnicze wyniósł w 2018 r. w ujęciu ilościowym - ok. [10 - 15] % (w tym PeP – ok. [10 - 15] %, a BB – ok. [0 - 5] %). C) koncentracja nie wywiera wpływu w układzie konglomeratowym W toku przeprowadzonego postępowania nie zidentyfikowano żadnych rynków, na które koncentracja wywiera wpływ w układzie konglomeratowym, ponieważ nie występują rynki właściwe powiązane z terytorium Polski, w których przynajmniej jeden przedsiębiorca uczestniczący w koncentracji posiada udział przekraczający 40%. Na podstawie zgromadzonego materiału i powyższych ustaleń organ antymonopolowy zważył, co następuje: Przepis art. 18 ustawy o o chronie konkurencji stanowi, iż Prezes Urzędu wydaje zgodę, w drodze decyzji, na dokonanie koncentracji, w wyniku której konkurencja na rynku nie zostanie istotnie ograniczona, w szczególności przez powstanie lub umocnienie pozycji dominującej na rynku, pr zy czym zgodnie z art. 4 pkt 10 tej ustawy przez pozycję dominującą rozumie się pozycję przedsiębiorcy, która umożliwia mu zapobieganie skutecznej konkurencji na rynku właściwym przez stworzenie mu możliwości działania w znacznym zakresie niezależnie od ko nkurentów, kontrahentów oraz konsumentów; domniemywa się, że przedsiębiorca ma pozycję dominującą, jeżeli jego udział w rynku przekracza 40%. Podstawowym celem postępowania antymonopolowego w sprawach koncentracji jest ustalenie, czy w wyniku zrealizowania zamierzonej transakcji dojdzie do istotnego ograniczenia konkurencji na rynku właściwym. Przykładem takiego istotnego ograniczenia konkurencji jest powstanie lub umocnienie pozycji dominującej. Należy jednakże podkreślić, że o ile powstanie lub umocnienie pozycji dominującej będzie zawsze prowadziło do ograniczenia konkurencji na rynku, to do ograniczenia konkurencji może dojść także w przypadkach, kiedy w wyniku koncentracji nie powstaje lub nie umacnia się pozycja dominująca. Samo stwierdzenie „istotne o graniczenie konkurencji” wykracza zatem poza kwestię powstania lub umocnienia pozycji dominującej i ma szersze znaczenie. Obejmuje bowiem sytuacje, kiedy w wyniku dokonanej koncentracji konkurencja zostaje poważnie Strona 26 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl ograniczona, a nie wiąże się to z powstan iem pozycji dominującej – może to mieć miejsce przykładowo na rynkach oligopolistycznych. Powołany przepis wskazuje, że to intensywność ograniczenia konkurencji będzie determinowała treść rozstrzygnięcia organu antymonopolowego. Oznacza to, że nie każde og raniczenie konkurencji będące wynikiem planowanej koncentracji będzie skutkowało wydaniem zakazu jej dokonania, a jedynie mające charakter „istotnego” ograniczenia. Powyższe oznacza, że koncentracja jest dopuszczalna wówczas, gdy nie przeszkadza znacząco skutecznej konkurencji na rynku właściwym, w szczególności w wyniku powstania lub umocnienia pozycji dominującej. Analiza skutków niniejszej koncentracji wykazała, i ż w jej wyniku nie dojdzie do istotnego ograniczenia konkurencji na żadnym z rynków, na których prowadzą działalność jej uczestnicy. Oceniając zasadność wyrażenia zgody na przeprowadzenie tej koncentracji Prezes Urzędu wziął pod uwagę następujące argumenty . Rynkami właściwymi, na któr e koncentracja wywiera wp ływ w układzie horyzontalnym są: krajowy rynek dystrybucji (sprzedaży) doładowań do kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard . krajowy rynek dystrybucji (sprzedaży) doładowań do telefonów komórkowych ( pre - paid ) akceptantom. Łączny udział uczestników koncentracji w krajowym rynku dystrybucji (sprzedaży) doładowań do kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard w 2018 r. wyniósł w ujęciu ilościowy m ok. [40 - 50] % (PeP – ok. [15 - 20] %, BB – ok. [20 - 30] %), a w ujęciu wartościowym – ok. [40 - 50] % (PeP – ok. [10 - 15] %, BB – ok. [20 - 30] %). Udział ten wprawdzie w każdym z zaprezentowanych ujęć nieznacznie przekracza próg 40%, z którym ustawa o ochronie konkur encji wiąże domniemanie posiadania pozycji dominującej, jednakże, w ocenie organu antymonopolowego, pomimo osiągnięcia przez PeP takiego udziału w wyniku niniejszej koncentracji nie dojdzie do istotnego ograniczenia konkurencji . Należy przede wszystkim wskazać, że pieniądz elektroniczny paysafecard jest jednym z wielu dostępnych dla konsumentów rodzajów pieniądza elektronicznego, za pomocą którego można dokonywać różnorodnych płatności, przede wszystkim w Internecie ( zwłaszcza na portalach gier online ) . Na rynku oferowane są bowiem również np. karty przedpłacone : Strona 27 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl Pay NetCard - wydawane przez Mastercard i umożliwiające płatności w Internecie, wszędzie tam , gdzi e można płacić kartą Mastercard, Google Play – pozwalające uzyskać bonusy i dodatkowe treści w aplikacjach i grach w Google Play , iTunes – umożliwiająca zakup aplikacji, gier, muzyki i filmów , PlayStation – pozwalające kupić materiały dostępne w system ach m.in. PlayStation 4 oraz PlayStation 3 , Spotify - k arty podarunkowe Spoti fy umożliwiają dostęp do wersji Premium serwisu Spotify oraz Amazon - karty p odarunkowe Amazon pozwalają na dokonanie płatności za zakupy produktów wykonane na platformie www.amazon.de , stanowiące realną alternatywę dla paysafecard . Tym samym zaprezentowan e przez Prezesa Urzędu ujęcie produktowe rynku właściwego stanowi jego najwęższą segmentację, obejmującą jedynie jedną z wielu metod płatności online , jaką stanowi paysafecard . W przypadku przyjęcia szerszej definicji produktowej rynku właściwego, obejmują cej również ww. rodzaje pieniądza elektronicznego, łączny udział uczestników koncentracji kształtowałby się bez wątpienia na znacznie niższym poziomie, nie przekraczającym progu 40%. Ponadto należy podkreślić, że krajowy rynek dystrybucji (sprzedaży) doła dowań do kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard , a w tym przede wszystkim warunki dotyczące doładowań paysafecard – a co za tym idzie – warunki konkurencji na przedmiotowym rynku - są w znacznej mierze kształtowane przez wyłącznego emitenta paysafecard tj. PSC. W zakresie doładowań do paysafecard sieci sklepów detalicznych (akceptanci) mogą współpracować z następującym i podmiotami: a) operatorem terminala, którego aplikacja jest zintegrowana z oprogramowaniem pośrednika odsprzedającego doładowania paysafecard , b) operatorem terminala, który odsprzedaje doładowania na podstawie bezpośredniej umowy z PSC, c) innym podmiotem, niezależnym od operatora terminala i usługi przetwarzania płatności bezgotówkowych poprzez: zawarcie odrębnej umowy z podmiotem umożliwiającym sprzedaż doładowań do paysafecard, niezależnie od umowy z operatorem terminali POS umożliwiającym akceptację płat ności kartowych albo Strona 28 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl zawarcie umowy bezpośrednio z PSC. Dodatkowo, PeP nadal będzie konkurował z innymi podmiotami prowadzącymi działalność na krajowym rynku dystrybucji (sprzedaży) doładowań do kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicznego paysa fecard , w tym przede wszystkim z: Żabka Polska sp. z o.o. z siedzibą w Poznaniu (udział w 2018 r. w ujęciu ilościowym i wartościowym wyniósł ok. [ 20 - 30 ] %), Euronet Polska sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie (udział w 2018 r. w ujęciu ilościowym – ok. [ 10 - 15 ] %, w ujęciu wartościowym – ok. [ 10 - 15 ] %) oraz Kolporter sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w Kielcach (udział w 2018 r. w ujęciu ilościowym oraz wartościowym – ok. [ 5 - 10 ] %). Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności , pomimo , iż w wyniku koncentracji łączny udział u czestników koncentracji przekroczy próg 40% w omawianym rynku właściwym, PeP nie będzie miał możliwości działania w znacznym zakresie niezależnie od konkurentów i kontrahentów . W przypadku drugiego rynku , na który koncentracja wywiera wpływ w układzie hor yzontalnym, tj. krajowego rynku dystrybucji (sprzedaży) doładowań do telefonów komórkowych ( pre - paid ) akceptantom , Prezes Urzędu również uznał, że rozpatrywana koncentracja nie wywrze negatywnego wpływu na stan konkurencji na tym rynku . Prezes Urzędu przeanalizował działalność uczestników koncentracji w zakresie dystrybucji (sprzedaży) doładowań do telefonów komórkowych ( pre - paid ) z perspektywy ich relacji z operatorami telefonii komórkowej, od których dokonują zakupu doładowań oraz ich p ozycji wobec własnych odbiorców, tj. akceptantów sprzedających doładowania użytkownikom końcowym ( konsumentom ) za pośrednictwem urządzeń akceptujących elektroniczne instrumenty płatnicze oraz innych kanałów sprzedaży . Analizę rynku utrudnił brak jednoznacznych danych o jego wielkości i wartości . Uczestnicy koncentracji dysponowali jedynie szacunkami w tym zakresie, zaś nie wszyscy operatorzy komórkowi posiadali dane w układzie pozwalającym na dokładne ustalenie wielkości i wartości rynku. W związku z powyższym Prezes Ur zędu posługiwał się danymi szacunkowymi co do wartości rynku, co jednak nie wpłynęło w żadnym stopniu na kierunek rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie . Niezależnie bowiem od przyjętych założeń co do wartości rynku, analiza przeprowadzona przez Prezesa Urzę du nie prowadziła do wniosku, iż na omawianych rynkach właściwych może dojść do ograniczenia konkurencji w wyniku realizacji transakcji. Strona 29 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl W ocenie Prezesa Urzędu n iniejsza transakcja nie spowoduje zwiększenia siły rynkowej jej uczestników, które umożliwiło by im oferowanie akceptantom gorszych warunków sprzedaży – w szczególności cenowych – doładowań do telefonów komórkowych ( pre - paid ). Pomimo faktu, że łączny udział uczestników koncentracji w krajowym rynku dystrybucji (sprzedaży) doładowań do telefonów komórkowych ( pre - paid ) akceptantom w 2017 r. wyniósł w ujęciu wartościowym ok. [30 - 40] %, to w następnym roku nastąpił znaczący spadek ich łącznego udziału , spowodowany [tajemnica przedsiębiorstwa] i wyniósł ok. [20 - 30] % (również w ujęciu wartościowym). Wie lkość udziału uczestników koncentracji spadła więc znacznie poniżej progu 40%, z przekroczeniem którego ustawa o ochronie konkurencji wiąże domniemanie posiadania pozycji dominującej. Poziom udziału rynkowego PeP i BB nie daje tym samym podstaw do stwierdz enia, iż w wyniku koncentracji dojdzie do istotnego ograniczenia konkurencji na tym rynku . Prezes Urzędu wziął przy tym również pod uwagę następujące okoliczności faktyczne: na przedmiotowym rynku właściwym działa szereg podmiotów konkurencyjnych zapewniających akceptantom możliwość sprzedaży doładowań do telefonów komórkowych ( pre - paid ), zmiana dostawcy usługi dodatkowej w postaci dystrybucji (sprzedaży) doładowań do telefonów komórkowych ( pre - paid ) nie wią że się z istotnymi kosztami, a większość podmiotów obsługujących urządzenia akceptujące elektroniczne instrumenty płatnicze stwierdziła, iż jest w stanie świadczyć tego typu usługi bezpośrednio, bez podejmowania współpracy z dostawcami usług dodatkowych, t akimi jak uczestnicy transakcji. Rozpatrywana koncentracja nie doprowadzi również do istotnego zwiększenia siły rynkowej uczestników koncentracji (jako odbiorców) względem operatorów telefonii komórkowej. Uzasadniając takie stanowisko należy przede wszyst kim wskazać, że łączny udział uczestników koncentracji w rynku zakup u doładowań do telefonów komórkowych ( pre - paid ) nie przekroczył w 2018 r. progu 20% (wyniósł w ujęciu wartościowym ok. [15 - 20] %). Nawet przy założeniu, że faktyczny łączny udział PeP i BB jest wyższy (z przyczyn wskazanych w akapitach poprzedzających), koncentracja i tak nie wywrze negatywnego wpływu na omawiany rynek z uwagi na fakt, iż pasywny uczestnik koncentracji zakupuje niewiele doładowań bezpośrednio u operatorów telefonii komórkowej – zarówno w 2017, jak i Strona 30 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl 2018 r. jego udział w wartości zakupywanych u operatorów telefonii komórkowej doładowań kształtował się na poziomie nieprzekraczającym [0 - 5] %. Tym samym, niezależnie od poziomu udziałów rynkowych PeP i BB konce ntracja nie będzie miała potencjału, a by ograniczyć konkurencję wśród podmiotów dokonujących zakupów doładowań do telefonów komórkowych ( pre - paid ) bezpośrednio u operatorów telefonii komórkowej. Podkreślić także należy, że p owiązania wertykalne zachodząc e pomiędzy uczestnikami koncentracji nie spowodują , w ocenie Prezesa Urzędu, utrudnienia konkurentom BB - ( podmiotom zajmującym się dystrybucją (sprzedażą ) doładowań do energetycznych liczników przedpłaconych) oraz konkurentom BB i PeP (podmiotom zajmujący m się dystrybucją (sprzedażą) doładowań do kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard ) - w dostępie do urządzeń akceptujących elektroniczne instrumenty płatnicze, na których świadczone są ww. usługi. Powiązania te nie spowodują również utrudnienia konkurentom PeP i BB, tj. operatorom urządzeń akceptujących elektroniczne instrumenty płatnicze, w dostępie do ww. usług dodatkowych, świadczonych na tych urządzeniach. W pierwszej kolejności należy wskazać, że pozycja uczestników konc entracji na rynku niższego szczebla, tj. krajowym rynku usług świadczonych na rzecz konsumentów za pośrednictwem urządzeń akceptujących elektroniczne instrumenty płatnicze (udział w 2018 r. w ujęciu ilościowym na poziomie ok. [10 - 15] % ) nie była bardzo siln a . Tymczasem, a by można było stwierdzić, iż koncentracja spowoduje utrudnieni e dostępu do odbiorców podmiotom działającym na rynku wyższego szczebla, musi ona dotyczyć przedsiębiorcy (przedsiębiorców) dysponujących znaczną siłą rynkową na rynkach niższego szczebla 12 . Pozycja rynkowa PeP i BB jest więc zdecydowanie zbyt słaba, by mogła wpłynąć na zamknięcie konkurentom BB, działającym na krajowym rynku dystrybucji (sprzedaży) doładowań do energetycznych liczników prze dpłaconych oraz konkurentom BB i PeP, działającym na krajowym rynku dystrybucji (sprzedaży) doładowań do kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard , dostępu do operatorów urządzeń akceptujących elektroniczne instrumenty płatnicze, na których świadczone są powyższe usługi dodatkowe. Rozważając z kolei możliwość utrudnienia konkurentom uczestników koncentracji dostępu do usług dodatkowych, zapewniających dystrybucję (sprzedaż) doładowań do kont 12 Wytyczne w sprawie oceny niehoryzontalnych połączeń przedsiębiorstw na mocy rozporządzenia Rady w sprawie kontroli koncentracji przedsiębiorstw (2008/C 265/07) – punkt 61. Strona 31 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl przedpłaconych w postaci pieniądza elekt ronicznego paysafecard oraz dystrybucję (sprzedaż) doładowań do energetycznych liczników przedpłaconych, należy stwierdzić , że presja konkurencyjna wywierana przez alternatywnych dostawców usług dodatkowych będzie na tyle wystarczająca, a by wykluczyć możliwość pogorsz enia jakości świadczonych usłu g, obniżenia prowizji , czy innych działań ze strony uczestników koncentracji, oddziaływujących negatywnie na sytuację operatorów urządzeń akceptujących elektroniczne instrumenty płatnicze. W przypadku krajoweg o rynku dystrybucji (sprzedaży) doładowań do kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard BB napotyka bowiem konkurencję m.in. ze strony następujących podmiotów: Żabka Polska sp. z o.o. z sie dzibą w Poznaniu (udział w 2018 r. w ujęci u ilościowym i wartościowym - ok. [ 20 - 30 ] %), Euronet Polska sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie (udział w 2018 r. w ujęciu ilościowym – ok. [ 10 - 15 ] %, w ujęciu wartościowym – ok. [ 10 - 15 ] %) oraz Kolporter sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w Kielcach (udział w 2018 r. w ujęciu ilościowym oraz wartościowym – ok. [ 5 - 10 ] %). Z kolei w przypadku krajowego rynku dystrybucji (sprzedaży) doładowań do energetycznych liczników przedpłaconych BB musi liczy ć się z konkurencją ze strony następujących podmiotów: w ujęciu rynku właściwego obejmującym zarówno sprzedaż bezpośrednią zakładów energetycznych, jak i sprzedaż przez pośredników: PGE Obrót S.A. z siedzibą w Rzeszowie – udział w 2018 r. ok. [ 15 - 20 ] % (w ujęciu ilościowym ) oraz ok. [ 20 - 30 ] % (w ujęciu wartościowym), Blue Media S.A. z siedzibą w Sopocie – udział w 2018 r. ok. [ 10 - 15 ] % (w ujęciu ilościowym , jak i wartościowym) oraz Payland net S.A. z siedzibą w Gdyni – udział w 2018 r. ok. [ 0 - 5 ] % (w ujęc iu ilościowym ) oraz ok. [ 0 - 5 ] % (w ujęciu wartościowym), w ujęciu rynku właściwego obejmującym wyłącznie sprzedaż przez pośredników: Blue Media S.A. z siedzibą w Sopocie - udział w 2018 r. ok. [ 10 - 15 ] % (w ujęciu ilościowym ) oraz ok. [ 15 - 20 ] % (w ujęciu wartościowym) oraz Payland net S.A. z siedzibą w Gdyni – udział w 2018 r. ok. [ 0 - 5 ] % (w ujęciu ilościowym ) oraz ok. [ 0 - 5 ] % (udział w ujęciu wartościowym). Należy również przy tym wskazać na brak faktycznych barier w zakresie możliwości zmiany d ostawcy usług dodatkowych, tj. dyst r ybucji (sprzedaży) doładowań do kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard oraz doładowań do energetycznych liczników przedpłaconych . Jak wskazała bowiem większość ankietowanych przez Prezesa Urz ędu operatorów urządzeń akceptujących elektroniczne instrumenty płatnicze, Strona 32 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl w razie pogorszenia jakości świadczonych usług, obniżenia prowizji wypłacanej przez dostawców usług dodatkowych lub innych negatywnych czynników byliby oni w stanie nawiązać współpr acę z innym dostawcą usług dodatkowych, oferującym możliwość doładowań do energetycznych liczników przedpłaconych czy doładowań do kont przedpłaconych pieniądza elektronicznego paysafecard bądź samodzielnie opracować odpowiednie rozwiązania informatyczne i nawiązać bezpośrednią współpracę z zakładami energetycznymi lub emitentem pieniądza elektronicznego paysafecard . Okoliczność ta bez wątpienia wskazuje na znikome ryzyko ograniczenia konkurent om PeP i BB , działający m na rynku niższego szczebla, dostępu do dostawców usług dodatkowych. Co więcej, ewentualne pogorszenie jakości świadczonych usług , czy obniżenie prowizji wypłacanej przez BB (a w przypadku dystrybucji (sprzedaży) doładowań do kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard – również PeP ) do poziomu nieakceptowalnego przez operatorów urządzeń akceptujących elektroniczne instrumenty płatnicze skutkować będzie zapewne (biorąc pod uwagę konkluzję wynikającą z przeprowadzonego badania rynku) zwróceniem się ku alternatywnym dostawco m i zmniejszeniem zysków uczestników koncentracji na rynkach wyższego szczebla. Niezależnie od potencjalnych problemów związanych z pogorszeniem oferty na rynkach wyższego szczebla (tj. dostępnością alternatywnych dostawców usług dodatkowych i możliwością zmiany dostawców usług dodatkowych , a także możliwością opracowania przez operatorów urządzeń akceptujących elektroniczne instrumenty płatnicze własnych rozwiązań informatycznych oraz nawiązania bezpośredniej współpracy z zakładami energetycznymi bądź emit entem pieniądza elektronicznego paysafecard powodującymi, iż uczestnikom koncentracji trudno byłoby istotnie pogorszyć ofertę na rynkach dystrybucji (sprzedaży) doładowań do energetycznych liczników przedpłaconych oraz doładowań do kont przedpłaconych w po staci pieniądza elektronicznego paysafecard bez znaczącego spadku sprzedaży i zysków), uczestnicy koncentracji nie dysponują potencjałem na rynku niższego szczebla , który mógłby uczynić strategię pogarszania oferty na wyższym szczeblu obrotu zyskowną. Łącz ny u dział PeP i BB na rynku niższego szczebla, tj. krajowym rynku usług świadczonych na rzecz konsumentów za pośrednictwem urządzeń akceptujących elektroniczne instrumenty płatnicze kształtuje się bowiem na relatywnie niewysokim poziomie. W 2018 r. wyniósł on bowiem w ujęciu ilościowym ok. [10 - 15] %. Tym samym mało prawdopodobne jest zastosowanie przez uczestników koncentracji strategii wykluczającej, polegającej na ograniczaniu , czy zamknięciu Strona 33 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl dostępu do usług dodatkowych ( sprzedaży doładowań do energetycznych liczników przedpłaconych oraz doładowań do kont przedpłaconych w postaci pieniądza elektronicznego paysafecard ) konkurentom na rynku niższego szczebla poprzez np. pogorszenie jakości usług czy obniżenie stawek prowizji wypłacanej operatorom urządzeń akceptujących elektroniczne instrumenty płatnicze. Ewentualne zyski uczestników koncentracji z tytułu zastosowania takiej strategii na rynku niższego szczebla nie zrekompensowałyby bowiem strat poniesionych na rynkach wyższego szczebla, z uwagi na niewielki, łączny udział PeP i BB w rynku niższego szczebla obrotu. Biorąc pod uwagę powyższe należy stwierdzić, iż istniejące pomiędzy uczestnikami koncentracji powiązania wertykalne nie spowodują istotnego ograniczenia konkurencji. Jednocześnie w niniejszej sprawie nie występują żadne rynki, na które koncentracja wywiera wpływ w ujęci u konglomeratowym. Reasumując należy stwierdzić, iż planowana koncentracja spełnia przesłanki określone w art. 18 ustawy o ochronie konkurenc ji . Postępowanie w sprawie wykazało, że przejęcie prz ez PeP kontroli nad BB nie przyczyni się do istotnego ograniczenia konkurencji na żadnym z opisanych rynków, w szczególności przez powstanie lub umocnienie pozycji dominującej. Wobec powyższego orzeczono , jak w sentencji. POUCZENIE : Zgodnie z art. 81 ust. 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów ( Dz. U. z 2019 r. poz. 369 ) w związku z art. 479 28 § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 201 8 r., poz. 1 360 ) – od niniejszej decyzji przysługuje odwołanie do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów – za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w terminie miesiąca od dnia jej doręczenia. Zgodnie z art. 3 ust. 2 pkt 9 w związku z art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych ( t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 300 ), odwołanie od decyzji Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów podlega opłacie stał ej w kwocie 1000 zł. Zgodnie z art. 103 ust. 1 i 2 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych sąd może przyznać zwolnienie od kosztów sądowych osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej niebędącej osobą prawną, której ustawa przyznaje zdolność prawną, jeżeli wykazała, że nie ma Strona 34 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 53 65 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl dostatecznych środków na ich uiszczenie. Spółka handlowa powinna wykazać także, że jej wspólnicy albo akcjonariusze nie mają dostatecznych środków na zwiększenie majątku spółki lub udzielenie spółce pożyczki. Zgodnie z art. 105 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywil nych, wniosek o przyznanie zwolnienia od kosztów sądowych należy zgłosić na piśmie lub ustnie do protokołu w sądzie, w którym sprawa ma być wytoczona lub już się toczy. Stosownie do treści art. 117 § 1, § 3 i § 4 Kodeksu postępowania cywilnego strona zwo lniona przez sąd od kosztów sądowych w całości lub części, może domagać się ustanowienia adwokata lub radcy prawnego. Osoba prawna lub inna jednostka organizacyjna, której ustawa przyznaje zdolność sądową, niezwolniona przez sąd od kosztów sądowych, może się domagać ustanowienia adwokata lub radcy prawnego, jeżeli wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie kosztów wynagrodzenia adwokata lub radcy prawnego. Wniosek o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego strona zgłasza wraz z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych lub osobno, na piśmie lub ustnie do protokołu, w sądzie, w którym sprawa ma być wytoczona lub już się toczy. Z upoważnienia Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Dyrektor Departamentu Kontroli Koncentracji Robert Kamiński Otrzymuje : 1. Centrum Rozliczeń Elektronicznych Polskie ePłatności S.A., Tajęcin a
Analiza z kontekstem sprawy
Co ta decyzja oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Informacje o sprawie
- Sygnatura
- DKK-2.421.6.2019.MIW/KS
- Rodzaj praktyki
- Kontrola koncentracji
- Kara finansowa
- nie
- Branża
- 66.19 POZOSTAŁA DZIAŁALNOŚĆ WSPOMAGAJĄCA USŁUGI FINANSOWE, Z WYŁĄCZENIEM UBEZPIECZEŃ I FUNDUSZÓW EMERYTALNYCH
- Region
- Małopolskie; Podkarpackie
- Strony
- Centrum Rozliczeń Elektronicznych Polskie ePłatności S.A. z siedzibą w Tajęcinie; BillBird S.A. z siedzibą w Krakowie
- Odwołanie do sądu
- Nie
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów