DKK-68/2020

Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 55 60 122 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl Strona 1 P REZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW TOMASZ CHRÓSTNY Warszawa, 9 marca 20 20 r. DKK - 1.42 1 . 38 .2019 . ES DECYZJA nr DKK – 68 /20 20 Na podstawie art . 18 w związku z art. 13 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (j.t. Dz. U. z 2019 r., poz. 369 ze zm. ) Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów po przeprowadzeniu postępowania antymonopolowego wszczętego na wniosek LERG S.A. z siedzibą w Pustkowi e - Osiedlu , wydaje zgodę na dokonanie koncen tracji, polegającej na przejęciu przez LERG S.A. z siedzibą w Pustkowi e - Osiedlu kontroli nad Zakładami Tworzyw Sztucznych „Izo - Erg” S.A. z siedzibą w Gliwicach . UZASADNIENIE W dniu 2 9 lipca 2019 r. wpłynęło do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej także „Prezes Urzędu” lub „organ antymonopolowy”) zgłoszenie zamiaru koncentracji przedsiębiorców, polegającej na przejęciu przez LERG S.A. z siedzibą w Pustkowie - Osiedlu (dalej „ LERG” lub „Wnioskodawca”) kontroli nad Zakładami Tworzyw Sztucznych „Izo - Erg” S.A. z siedzibą w Gliwicach (dalej „ZTS Izo - Erg’) , tj. koncentracji określonej w art. 13 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów ( j.t. D z. U. z 2019 r., poz. 369 ze zm. - dalej „ustaw a o ochronie konkurencji” lub „ustawa antymonopolowa”) . W związku z tym, iż spełnione zostały niezbędne przesłanki uzasadniające obowiązek zgłoszenia zamiaru koncentracji, bowiem: - łączny obrót przedsiębiorców uczestniczących w koncentracji w roku obrotowym poprzedzającym rok zgłoszenia na terenie Polski przekroczył równowartość 50 000 000 euro, tj. kwotę określoną w art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji , - przejęcie przez jednego lu b więcej przedsiębiorców bezpośredniej kontroli nad innym przedsiębiorcą jest sposobem koncentracji, określonym w art. 13 ust. 2 pkt 2 ww. ustawy, Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 55 60 122 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl Strona 2 - nie występuje w tej sprawie żadna okoliczność z katalogu przesłanek wyłączających obowiązek zgłoszenia zami aru przedmiotowej koncentracji wymienionych w art. 14 ustawy o ochronie konkurencji , zostało w tej sprawie wszczęte postępowanie antymonopolowe, o czym Prezes Urzędu, zgodnie z art. 61 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjn ego (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.), zawiadomił Wnioskodawcę pismem z 8 sierpnia 2019 r. W dniu 17 października 2019 r. postanowieniem nr DKK - 109/2019 Prezes Urzędu przedłużył termin zakończenia post ę powania w tej sprawie o 4 miesiące. W ocenie organu antymonopolowego w przedmiotowej sprawie zaszły bowiem przesłanki, o których mowa w art. 96a ust. 1 pkt 3 ustawy o ochronie konkurencji , tj. istniała konieczność przeprowadzenia badania rynku. Z informacji przekazanych przez Wnioskodawcę wynikało, ż e pomiędzy uczestnikami koncentracji zachodzą relacje wertykalne na rynku żywic nowolakowych, fenolowych oraz żywic aminowych, a na niektórych z tych rynków udziały LERG - u od strony podażowej i ZTS Izo - Erg od strony popytowej wg szacunków Wnioskodawcy prze kracza ły próg, z którym ustawa o ochronie konkurencji domniemywa posiadanie pozycji dominującej (art. 4 pkt 10 ustawy). Na podstawie informacji przekazanych przez Wnioskodawcę organ antymonopolowy nie był w stanie dokonać prawidłowej oceny tej koncentracji , w szczególności ocenić jej skutków dla ryn ków wertykalnych , o który ch mowa powyżej. Badaniem objęto ponad 30 - tu krajowych odbiorców , którym LERG dostarczał ww. żywice. Ankietowani przedsiębiorcy zostali poproszeni m.in. o podanie danych dotyczących wielkości zakupów żywic fenolowych, w tym nowolakowych , oraz żywic aminowych w 2017 r. i 2018 r., a także źródeł zaopatrzenia w ww. produkty oraz przed stawienie opinii na temat planowanej koncentracji, w tym jej skutków dla rynku dostaw nabywanych przez nich żywic. W trakcie postępowania organ antymonopolowy ustalił i zważył, co następuje: Uczestnicy koncentracji: Spółka aktywna LERG należy do grupy kapitałowej kontrolowanej przez p. Mariana Kwietnia (dalej „Grupa MK”). LERG jest producentem żywic syntetycznych stosowanych w wielu gałęziach przemysłu. Oferta produktowa L ERG - u obejmuje żywic e aminow e i fenolowe do materiałów drewnop odobnych , nienasycon e i nasycon e żywic e poliestrow e , żywic e aminow e i fenolow e Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 55 60 122 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl Strona 3 do tworzyw warstwowych, żywic e fenolo we do materiałów izolacyjnych, żywic e nowolakow e , żywic e odlewnicz e , formalin ę technicz ną i materia ły blacharsko - lakiernicz e (szpachl e i szpachlówki s amochodowe, podkłady, lakiery, zmywacze i rozpuszczalniki) . LERG z ajmuje się również dystrybucją energii elektrycznej. Do Grupy MK należą ponadto następujące spółki: - P.U.H. „Doradca” sp. z o.o. z siedzibą w Tarnobrzegu - zajmuje się świadczenie m usług doradczych w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej i zarządzania [tajemnica przedsiębiorstwa] (w ramach Grupy MK pełni także rolę spółki holdingowej i jest spół k ą dominującą w stosunku do LERG) , - Zakład Surowców Chemicznych i Mineralnych „Piotrowice II” sp. z o.o. z siedzibą w Tarnobrzegu - zajmuje się produkcj ą chemii budowlanej i surowców mineralnych dla przemysłu ( farb, lakierów, chemii gospodarczej, gumy ) oraz przetwórstw em tworzyw sztucznych 1 (dalej „ZSCiM „Piotrowice II”), - Marpol S.A. z siedzibą w Ignatkach - zajmuje się produkcj ą opakowań elastycznych z tworzyw sztucznych 2 (w ramach Grupy MK pełni także rolę spółki holdingowej i jest spó łką dominującą w stosunku do GTX Hanex Plastic sp. z o.o. z siedzibą w Dąbrowie Górnicze j ) , - GTX Hanex Plastic sp. z o.o. z siedzibą w Dąbrowie Górniczej - zajmuje się produkcj ą opakowań sztywnych z tworzyw sztucznych, a także półproduktów do ich wytwarzania , - Z.Ch. „Permedia” S.A. z siedzibą w Lublinie - zajmuje się produkcją środków barwiących i dodatków procesowych wykorzystywanych w procesie przetwórstwa tworzyw sztucznych , - MW Chemie s.r.o. z siedzibą w Pradze (Republika Czeska) - zajmuje się świadczenie m usług doradczych w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej i zarządzania [tajemnica przedsiębiorstwa ] (w ramach Grupy MK pełni także rolę spółki holdingowej i jest spół k ą dominującą w stosunku do Z.Ch „Permedia” S.A. z siedzibą w Lublinie). Spółka pasywna 1 Decyzją DKK - 53/2016 z 1 kwietnia 2016 r. Prezes Urzędu wydał zgodę na przejęcie przez Zakład Surowców Chemicznych i Mineralnych „Piotrowice II” sp. z o.o. z siedzibą w Tarnobrzegu kontroli na d Przedsiębiorstwem Wielobranżowym „ALPOL” sp. z o.o. z siedzibą w Sitkówce. 2 Decyzją DKK - 90/2014 z 18 lipca 2015 r. Prezes Urzędu wydał zgodę na przejęcie przez L ERG kontroli nad Marpol S .A. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 55 60 122 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl Strona 4 ZTS Izo - Erg należy do grupy kapitałowej kontrolowanej przez „I Fundusz Mistral” S.A. z siedzibą w Warszawie. Podstawowym p rzedmiotem działania ZTS Izo - Erg jest produkcja i sprzedaż materiałów elektroizolacyjnych, w szczególności laminatów technicznych w formie utwardzonej, laminatów dekoracyjnych, preimpregnatów elektroizolacyjnych giętkich , tworzyw elektroizolacyjnych giętkich i na bazie miki , izolatorów przepustowych oraz panewek z tworzyw termoutwardzalnych . ZTS Izo - Erg prowadzi również działalność w zakresie dystrybucji i handlu energią elektryc zną, jak również w zakresie poboru i dostarczania wody oraz odprowadzania ścieków dla odbiorców znajdujących się na terenie zakładów produkcyjnych spółki w Gliwicach. ZTS Izo Erg posiada spółki zależne, tj.: - Izo - Erg sp. z o.o. z siedzibą w Gliwicach - św iadczy usługi produkcyjne [tajemnica przedsiębiorstwa] (wytwarza warstwowe materiały elektroizolacyjne i dekoracyjne) , - Przedsiębiorstwo Produkcji i Handlu Materiałami Elektroizolacyjnymi P I HME sp. z o.o. z siedzibą w Gliwicach - zajmuje się produkcj ą pły t, arkuszy, rur i kształtowników z tworzyw sztucznych, leasing iem finansow ym , wynajm em i dzierżaw ą nieruchomości i ruchomości (usługi produkcyjne i pozostałe usługi świadczone są [tajemnica przedsiębiorstwa] ). Ponadto ZTS Izo - Erg sprawuje wspó l nie z Krempel GmbH z siedzibą w Niemczech kontrolę nad Krempel Izo Erg sp. z o.o. z siedzibą w Gliwicach, która prowadzi działalność w zakresie produkcji materiałów elektroizolacyjnych giętkich i materiałów elektroizolacyjnych na bazie miki [tajemnica przedsięb iorstwa] . Opis i przyczyny koncentracji Planowana koncentracja została zgłoszona w trybie art. 13 ust. 2 pkt 2 ustaw y o ochronie konkurencji . Podstawą jej zgłoszenia jest zawarta 15 lipca 2019 r. Przedwstępna umowa sprzedaży akcji ZTS Izo - Erg . Jak wskazał Wnioskodawca k oncentracja ta ma na celu m.in. poszerzenie asortymentu produktów oferowanych przez G rupę MK, dywersyfikację portfela produkcyjnego w obrębie szeroko pojętych tworzyw sztucznych oraz optymalne wykorzystanie potencjału, doświadczenia i kompetencji tej G rupy w zakresie zarządzania, organizacji, zaopatrzenia i sprzedaży. W trakcie post ę powania organ antymonopolowy ustalił i zważył, co następuje: Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 55 60 122 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl Strona 5 Rynki właściwe w niniejszej koncentracji W myśl art. 4 pkt 9 ustawy o ochronie konkurencji , przez rynek właściwy rozumie się rynek towarów, które ze względu na ich przeznaczenie, cenę oraz właściwości, w tym jakość, są uznawane przez ich nabywców za substytuty oraz są oferowane na obszarze, na którym, ze względu na ich rodzaj i właśc iwości, istnienie barie r dostępu do rynku, preferencje konsumentów, znaczące różnice cen i koszty transportu, panują zbliżone warunki konkurencji. A zatem rynek ten wyznaczają zasadniczo dwa elementy: towar ( rynek produktowy ) i terytorium ( rynek geograficz ny ). Rynki wspólne dla uczestników koncentrac ji : Jak już wskazano w niniejszej decyzji, LERG i jej grupa kapitałowa prowadzą działalność w zakresie produkcji i sprzedaży różnego rodzaju żywic syntetycznych, tj. żywic fenolowych (w tym nowolakowych), aminowych i poliestrowych, jak również innych wyrobów t akich jak: produkty chemii budowlanej, surowce mineralne dla przemysłu, opakowania sztywne i elastyczne. ZTS Izo - Erg i kontrolowane przez tego przedsiębiorcę spółki prowadz ą działalność w zakresie produkcji i sprzedaży różnorodnych materiałów elektroizolacyjnych, w szczególności laminatów elektroizolacyjnych z tworzyw sztucznych wykorzystywanych przy produkcji lub naprawach szerokiej gamy maszyn, urządzeń i silników elektrycznych. Żadna z kontrolowanych przez LERG spółek nie prowadzi działalnoś ci na rynkach produktowych, na których działalność prowadzą spółki z Grupy MK. W niniejszej sprawie nie występują rynki wspólne dla uczestników koncentracji, bowiem działają oni na rozłącznych rynkach produktowych. Rynki właściwe w sprawie , na których po między uczestnikami koncentracji występują powiązania wertykalne : Rynk ami właściwym i w niniejszej sprawie, na który ch LERG obecna jest po stronie podażowej, a ZTS Izo - Erg po stronie popytowej, są trzy rynki produktowe obejmujące: - rynek wprowadzania do obrotu żywic nowolakowych, zaliczanych do żywic fenolowych, - rynek wprowadzania do obrotu żywic fenolowych do tworzyw warstwowych oraz Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 55 60 122 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl Strona 6 - rynek wprowadzania do obrotu żywic aminowych do tworzyw warstwowych. Żywice te ZTS Izo - Erg wykorzyst uje jako surowiec do produkcji różnych tworzyw elektroizolacyjnych do zastosowań przemysłowych. J ak już wskazano w niniejszej decyzji LERG produkuje różnego rodzaju żywic e syntetyczn e do wielu zastosowań . Żywice te , z uwagi na technologię produkcji oraz proce sy chemiczn e stosowan e przy ich wytwarzaniu, różnią się w sposób istotny właściwościami fizyko - chemicznym i . W łaściwości fizyko - chemiczne żywic są przy tym ściśle powiązane z ich przeznaczeniem i muszą być odpowiednio dostosowane do konkretnych zastosowań. Wnioskodawca wskazał, że p od względem czysto chemicznym w śród żywic wytwarzanych przez LERG możn a wyodrębnić trzy zasadnicze grupy , tj. żywice poliestrowe, żywic e fenolow e i żywic e aminowe . Zaznaczyć w tym miejscu należy, że ZTS Izo - Erg, ani jej spółki zależne i spółka współkontrolowana, nie nabywają żywic poliestrowych i nie wykorzystują ich do produkcji jakich kolwiek wyrobów. Z tego względu analiza rynku żywic poliestrowych nie jest koniecz na do oceny niniejszej koncentracji. Natomiast w ramach żywic fenolowych LERG wytwarza żywice nowolakowe, żywice fenolowe do materiałów drewnopodobnych , żywice fenolowe do materiałów izolacyjnych i żywice fenolowe do tworzyw warstwowych. Zdaniem Prezesa Ur zędu każdy z ww. rodzajów żywic fenolowych należy do odrębnego rynku właściwego, bowiem ich wytworzenie wymaga zastosowania innych surowców (w przypadku żywic fenolowych - fenolu i wodnych roztworów formaldehydu, w przypadku żywic aminowych - mocznika lub melaminy z formaldehydem), jak również odmiennych procesów technologicznych. Właściwości fizyko - chemiczne żywic są przy tym ściśle powiązane z ich przeznaczeniem i muszą być odpowiednio dostosowane do konkretnych zastosowań. Z uwagi na szczegółowe wymogi w ynikające z przeznaczenia poszczególnych rodzajów żywic nie ma możliwości zastępowania ich przez odbiorców inn ymi materiałami, jak również żywicami innego rodzaju. Poszczególne rodzaje ż ywic fenolo wych i aminow ych wytwarzanych przez LERG , w zależności od szczegółowych własności wynikających z ich zastosowań lub postaci handlowej, wytwarzane są na różnych instalacjach produkcyjnych. Ostatecznie o możliwości wytwarzania danego wyrobu na konkretnej instalacji produkcyjnej decyduje technologia produkcji (w szc zególności konkretne etapy produkcji danego wyrobu , tj. kondensacja, destylacja, rozpuszczanie, mieszanie itp.) oraz wymagane parametry procesu (ciśnienie, temperatura, stosowanie próżni itp.). Istotnym kryterium koniecznym do uwzględnienia przy doborze in stalacji do produkcji konkretnego wyrobu jest także określenie występujących zagrożeń bezpieczeństwa, np. wybuchowoś ć , palnoś ć . Uwzg lędniając Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 55 60 122 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl Strona 7 wszystkie ww. czynniki nie występuje wymienność pomiędzy poszczególnymi rodzajami ż yw ic pod względem produkcyjnym, bowiem każdy rodzaj żywicy wymaga odrębnych instalacji produkcyjnych oraz zastosowania innych procesów produkcyjnych . Zgodnie z informacj ą przekazaną przez Wnioskodawcę, n ie jest na prz y kład możliwa produkcja żywic fenolowych do tworzyw warstwowych przy u życiu instalacji przeznaczonych do produkcji żywic fenolowych do materiałów izolacyjnych , czy materiałów drewnopodobnych. Jak wskazał Wnioskodawca żywice nowolakowe, żywice fenolowe do tworzyw warstwowych oraz żywice aminowe do tworzyw warstwowych, nabywan e przez ZTS Izo - Erg od LERG - u , są produkowane z użyciem odrębnych i niezastępowalnych wzajemnie instala cji produkcyjnych. Ponadto , pomiędzy poszczególnymi rodzajami żywic nie występuje substytucyjność po stronie popytowej z powodu istotnych różnic we właściwościach żywic determinowanych przez ich przeznaczenie. Żywice nowolakowe są wykorzystywane w przemyśle gumowym przy produkcji opo n (poprawia parametry wytrzymałościowe oraz nadaje plastyczność) , w przemyśle odlewniczym ( do powlekania piasku odlewnic zego stosowanego w odlewniach do produkcji rdzeni) , do impregnacji w szczególności przy produkcji laminatów ( do impregnacji papieru lub tkanin i tworzy dla nich powłokę ochronną) , przy produkcji materiałów ściernych ( służy do spajania ziaren korundu i form owania tarcz ściernych) i ciernych (służy do spajania mieszanki tzw. cierniwa w okładzinach ciernych) , ogniotrwałych (służy do spajania wypełniaczy mineralnych) i wojłoków technicznych (służy jako lepiszcze do spajania tekstylnych włókien naturalnych i syn tetycznych) . Z kolei ż ywice fenolowe do tworzyw warstwowych są stosowane do produkcji laminatów i rur elektrotechnicznych, zapewniając laminatom wysoką wytrzymałość na rozrywanie i zginanie, wysok ą twardość powierzchni, odporność na zabrudzenia i zaplamien ia, natomiast rurom dobre właściwości mechaniczne, elektroizolacyjne i konstrukcyjne. Natomiast ż ywice fenolowe do materiałów izolacyjnych są przeznaczone do wykorzystania w produkcji materiałów izolacyjnych, w szczególności wełny szklanej i mineralnej . Ży wice fenolowe do materiałów drewnopodobnych stosowane są jako spoiwa do łączenia materiałów drewnopodobnych, w szczególności sklejek wodoodpornych do zastosowań zewnętrznych (stosowanych np. w budownictwie czy transporcie) oraz do produkcji płyt pilśniowyc h twardych. Żywice te nie są uznawane przez ich nabywców za substytuty i nie mogą być stosowane zamiennie do wytwarzanych przez nich wyrobów. W odniesieniu do żywic aminowych do materiałów drewnopodobnych, które podobnie jak żywice fenolowe do materiałów drewnopodobnych, stosowane są jako spoiwa do łączenia materiałów drewnopodobnych, wskazać należy, iż nie posiadają one cech wodoodporności wykazywanej przez żywice fenolowe , i są wykorzystywane do produkcji drewnopodobnych Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 55 60 122 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl Strona 8 materiałów suchotrwałych, przeznaczonych do zastosowań wewnątrz pomieszczeń , jak również do okleinowania elementów meblowych fornirem naturalnym i foliami finish. Również żywice aminowe do tworzyw warstwowych , stosowane są do impregnacji folii, obrzeży i filmów dekoracyjnych, wykorzystywanych głównie w przemyśle meblarskim , nie mogą i nie są stosowane zamiennie z żywicami fenolowymi do tworzyw warstwowych. Nadmienić w tym miejscu należy, że taki sposób określ eni a rynków produktowych jest zgodn y z podejściem do rynków żywic prezentowanym w decyzjach Komisji Europejskiej 3 . Zgodnie z orzecznictwem Komisji uzasadnione jest dokonywanie podziału rynków żywic fenolowych i aminowych na węższe segmenty z uwagi na przeznaczenie i zastosowanie, jak również wyodrębnienie ryn ku żywic nowolakowych spośród innych żywic fenolowych , a pomiędzy poszczególnymi rodzajami żywic (zarówno fenolowych, jak i aminowych) przeznaczonymi do ró żnych zastosowań nie występuje substytucyjność po stronie popytowej z powodu istotnych różnic właściwości żywic determinowanych przez ich przeznaczenie . P rodukcja żywic przeznaczonych do różnych zastosowań wymaga odrębnych instalacji produkcyjnych oraz pos iadania odpowiedniego dla danego rodzaju żywicy know - how i receptur. Podobne stanowisko w kwestii rynku produktowego prezentuje Wnioskodawca, uznając żywic e nowolakowe , żywic e fenolowe do tworzyw warstwowych oraz żywic e aminowe do tworzyw warstwowych za odrębne rynki właściwe w aspekcie produktowym. W aspekcie geograficznym, w ocenie Prezesa Urzędu zasięg rynk u wprowadzania do obrotu żywic nowolakowych, rynku wprowadzania do obrotu żywic fenolowych do tworzyw warstwowych oraz rynku wprowadzania do obrotu żywic aminowych do tworzyw warstwowych wykracza poza rynek krajowy. Uzasadniając powyższe wskazać należy, że n a szerszy niż krajowy zasięg każdego z tych rynków wskazują informacje zebrane przez Prezesa Urzędu w toku prowadzon ego postępowania . Żywice nowolakowe W przypadku żywic nowolakowych w ocenie Prezesa Urzędu rynkiem właściwym w aspekcie geograficznym jest rynek europejski. Na podobny wymiar tego rynku wskazuje Wnioskodawca. O takim wyznaczeniu rynku w ujęciu geograficznym przesądza w szczególności fakt, iż z uwagi na postać tego produktu (proszek, płatki, pastylki) jest to produkt łatwo transportowalny , opłacalność tego transportu jest szacowana przez Wnioskodawcę na odległość do ok. 3000 km. Nie występują także istotne barier y 3 Por. decyzje Komisji Europejskiej w sprawie Industri Kapital/Perstorp – sprawa numer M.2396, Cytec/UCB - Surface Specialties – sprawa numer M. 3558, Apollo/Bakelite – sprawa numer M.3593. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 55 60 122 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl Strona 9 administracyjne i ograniczenia w sprzedaży tego produktu. Wskazuje na to również analiza struktury sprzedaży LERG - u , z której wynika , że większość sprzedaży żywic nowolakowych produkowanych przez tego przedsiębiorcę (ponad [tajemnica przedsiębiorstwa] % w ujęciu ilościowym i ponad [tajemnica przedsiębiorstwa] % w ujęciu wartościowym zarówno w 2017 r. jak i w 2018 r.) miała miejsce poza Polską, w tym głównie do ( tajemnica przedsiębiorstwa] . Podkreślić w tym miejscu należy, że żywice nowolakowe nie był y dotychczas przedmiotem analiz Prezesa Urzędu. Natomiast Komisja Europejska w kilku decyzjach dotyczących żywic wskazywała, że rynkiem właściwym geograficznie dla żywic fenolowych, a więc również dla żywic nowolakowych, może być rynek krajowy, szerszy niż krajowy lub rynek europejski, w zależności od końcowego zastosowania 4 . Natomiast w jednej ze spraw 5 Komisja Europejska wskazała na zasięg rynku żywic, obejmujący obszar EOG. W europejskim rynku wprowadzania do obrotu żywic nowolakowych udział LERG - u od strony podażowej, zarówno w 2017 r., jak i w 2018 r. , wyniósł ok. [5 - 10] % pod względem ilościowym i ok. [5 - 10] % pod względem wartościowym. Z kolei udział ZTS Izo - Erg w tym rynku od strony popytowej wyniósł ok. [0 - 5] % w ujęciu ilościowym i ok. [0 - 5] % w ujęciu wartościowym . Zatem w żadnym z ww. lat nie przekroczył progu 30%. Żywice fenolowe do tworzyw warstwowych Jeśli chodzi o rynek żywic fenolowych do tworzyw warstwowych Prezes Urzędu uznał za rynek właściwy geograficznie rynek regionalny, obejmujący obszar położony w promieniu do 1000 km od zakładu wytwórczego LERG - u zlokalizowanego w Pustkowie - Osiedlu . Na taki wymiar rynku wskazują informacje przekazane przez Wnioskodawcę , z których wynika, że transport omawianych żywic opłacalny jest na odległość do 1000 km od zakładu produkcyjnego LERG - u zlokalizowanego w Pustkowie - Osiedlu . Na szerszy niż krajowy zasięg tego rynku wskazuje także analiza struktury sprzedaży LERG - u, z której wynika, że do odbior ców w Polsce spółka ta sprzedała w 2017 r. ok. [tajemnica przedsiębiorstwa] % a w 2018 r. ok. [tajemnica przedsiębiorstwa] % tych żywic, do odbiorców w [tajemnica przedsiębiorstwa] . Nadmienić w tym miejscu należy, że Wnioskodawca wskazał , i ż transport tych żywic jest opłacalny na odległość do 1000 km od zakładu produkcyjnego LERG - u zlokalizowanego w Pustkowie - Osiedlu , ale na terenie innych krajów niż wymienione powyżej położonych w tym promieniu, nie występują potencjalni odbiorcy żywic fenolowych do tworzy w warstwowych, którzy byliby dostępni handlowo dla tego przedsiębiorcy. Jako odbiorców dostępnych 4 Np. w sprawie COMP/M.2396 – Industrii Kapital/Perstorp (II), COMP/M.3593 - Apollo/Bakelite. 5 COMP/M.6178 – Arkema – Total’s Resin Devision. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 55 60 122 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl Strona 10 handlowo LERG rozumie takich przedsiębiorców, którzy nie posiadają własnej produkcji żywic fenolowych lub nie posiadają powiązań kapitałowych z producentami ż ywic fenolowych. Z punktu widzenia LERG - u niedostępni są także odbiorcy, którzy posiadają na produkowane na bazie ww. żywic wyroby specjalne certyfikaty (np. lotnicze, budowlane) i ze względu na duże koszty uzyskania takich certyfikatów nie są zainteresowani zmian ą dostawcy żywic . Z kolei jako odbiorców potencjalnie dostępnych handlowo LERG traktuje odbiorców znajdujących się w promieniu ok. 1000 km od jej zakładu produkcyjnego zlokalizowanego w Pustkowie - Osiedlu , zaznaczając, iż dostęp do nich jest utrudniony z uwagi na konkurencję bliżej położonych dostawców żywic oferujących niższe ceny . Z powyższych względów , chociaż rynek wprowadzania do obrotu tych żywic ograniczony jest promieniem do ok. 1000 km od zakładu wytwórczego LERG - u , to nabywcy ty ch żywic w ocenie Wnioskodawcy znajdują się w Pols ce , Niem czech i Czech ach , czyli na obszar ze , na którym LERG lokuje niemal [tajemnica przedsiębiorstwa] % sprzedawanych żywic fenolowych do tworzyw warstwowych. Udział LERG - u w rynku wprowadzania do obrotu żywic fenolowych do tworzyw warstwowych na obszarze obejmującym ww. państwa od strony podażowej wyniósł w 2017 r. ok. [15 - 20] % w ujęciu ilościowym i wartościowym a w 2018 r. odpowiednio ok. [10 - 15] %. Natomiast w rynku regionalnym 6 obejmującym obszar poł ożony w promieniu do 1000 km od zakładu wytwórczego LERG - u zlokalizowanego w Pustkowie - Osiedlu udział tego przedsiębiorcy od strony popytowej wyniósł w 2017 r. ok. [10 - 15] % w ujęciu ilościowym i ok. [10 - 15] % w ujęciu wartościowym a w 2018 r. odpowiednio ok. [10 - 15] %. Z kolei udział ZTS Izo - Erg w rynku żywic fenolowych do tworzyw sztucznych, obejmującym Polskę, Niemcy i Czechy, od strony popytowej wyniós ł w 2017 r. ok. [0 - 5] % w ujęciu ilościowym i ok . [0 - 5] % w ujęciu wartoś ciowym, w 2018 r. odpowiednio ok. [0 - 5] %. Natomiast w szerszym rynku, obejmującym obszar położony w promieniu do 1000 km od zakładu wytwórczego LERG - u zlokalizowanego w Pustkowie - Osiedlu , udział ZTS Izo - Erg od strony popytowej wyniósł w 2017 r. ok. [0 - 5] % w ujęciu ilości owym i ok. [0 - 5] % w ujęciu wartoś ciowym, w 2018 r. odpowiednio ok. [0 - 5] %. Nadmienić w tym miejscu należy, że LERG jest jedynym producentem żywic fenolowych do tworzyw warstwowych w Polsce, a jej udział w rynku wprowadzania do obrotu tych żywic wyniósł w 2017 r. ok. [50 - 60] % a w 2018 r. ok. [70 - 80] %. Konkurentem LERG - u w tej grupie żywic, zarówno w Polsce, jak i na rynku regionalnym, obejmującym obszar 6 Udział wyliczony w oparciu o wielkość rynku bez uwzględniania odbiorców korzystających z własnej produkcji (w ramach jednej grupy kapitałowej) żywic. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 55 60 122 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl Strona 11 w promieniu do 1000 km od jej zakładu wytwórczego zlokalizowanego w Pustkowie - Osiedlu , jest [tajemnica przedsiębiorstwa] . Innymi konkurentami są takie podmioty, jak [tajemnica przedsiębiorstwa] . Z powyższego wynika, że udział LERG - u w rynku wprowadzania do obrotu żywic fenolowych do tworzyw warstwowych , obejmującym obszar w promieniu do 1000 km od zakład u produkcyjnego LERG - u zlokalizowanego w Pustkowie - Osiedlu , od strony podażowej , jak również udział ZTS Izo - Erg w tym rynku od strony popytowej , nie przekroczył progu 30% . Powyższe dotyczy również udziału uczestników koncentracji w rynku wprowadzania do ob rotu tych żywic węższym niż r egionalny , na którym LERG koncentruje swoją działalność, tj. na obszarze obejmującym Polskę, Niemcy i Czechy. Żywice aminowe do tworzyw warstwowych W o dniesieniu do żywic aminowych do t worzyw warstwowych Prezes Urzędu , podobnie jak w przypadku żywic fenolowych do tworzyw warstwowych, uznał za rynek właściwy w aspekcie geograficznym rynek regionalny , obejmując y zasięgiem obszar w promieniu do 1000 km do zakładu wytwórczego LERG - u zlokalizowanego w Pustkowie - Osiedlu . Na taki zasięg rynku wskazują informacje przekazane przez Wnioskodawcę, z których wyn ika, że z uwagi na koszty transportu tych żywic w relacji do ich ceny , opłacalność transportu tych żywic wynosi maksymalnie do ok. 1000 km. W przypadku tych żywic występują p ewne ograniczenia transportu na większe odległości, wynikające z ograniczonego czasu przydatności tych żywic oraz wymogi zachowania określonej temperatury podczas transportu. Niemniej z analizy struktury sprzedaży tych żywic zrealizowanej przez LERG zarówn o w 2017 r., jak i w 2018 r. wynika, że zasięg tego rynku istotnie wykracza poza rynek krajowy i rynek ten wykazuje wszelkie cechy rynku regionalnego. W 2017 r. sprzedaż tych żywic w Polsce stanowiła jedynie ok. [tajemnica przedsiębiorstwa] % zarówno w uję ciu ilościowym, jak i wartościowym , na podobnym poziomie sprzedaż ta kształtowała się w 2018 r. (ok . [tajemnica przedsiębiorstwa] %), dostawy na rynek litewski stanowiły w 2017 r. ponad [tajemnica przedsiębiorstwa] % w ujęciu ilościowym oraz ok. [tajemnica przedsiębiorstwa] % w ujęciu wartościowym, w 2018 r. odpowiednio ok. [tajemnica przedsiębiorstwa] %. Nadmienić w tym miejscu należy, że zdaniem Wnioskodawcy na terenie innych krajów niż ww. wymienione w obrębie 1000 km od zakładu produkcyjnego LERG - u zlok alizowanego w Pustkowie - Osiedlu nie występują potencjalni odbiorcy żywic aminowych do tworzyw warstwowych, którzy byliby dostępni handlowo dla tego przedsiębiorcy . Podobnie jak w przypadku ż ywic fenolowych do tworzyw warstwowych jako odbiorców dostępnych Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 55 60 122 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl Strona 12 h andlowo LERG rozumie takich, którzy n ie posiadają własnej produkcji ż ywic aminowych lub nie posiadają powiąz ań kapitałowych z producentami ż ywic. Zdaniem Wnioskodawcy dostępny rynek żywic aminowych do tworzyw warstwowych jest ograniczony w zakresie potencj alnych odbiorców do odbiorców znajdujących się w Polsce, na L itwie i w Niemczech. W Polsce potencjalnymi odbiorcami LERG - u są [tajemnica przedsiębiorstwa] . Łączne zapotrzebowanie odbiorców w Polsce wynosi wg Wnioskodawcy ok. [tajemnica przedsiębiorstwa] ton rocznie. Na Litwie znajduje się jeden potencjalny odbiorca [tajemnica przedsiębiorstwa] o łącznym zapotrzebowaniu wg Wnioskodawcy na poziomie ok. [tajemnica przedsiębiorstwa] ton rocznie. W Niemczech potencjalni odbiorcy to [tajemnica przedsiębiorstwa ] . Łączne zapotrzebowanie odbiorców w Niemczech wynosi wg Wnioskodawcy ok. [tajemnica przedsiębiorstwa] ton ż y wic rocznie. Z informacji zawartych w zgłoszeniu wynika, że w rynku wprowadzania do obrotu żywic aminowych do tworzyw warstwowych, obejmującym jedynie Polskę Niemcy i Litwę, a więc na obszarze, na którym LERG koncentruje swoją działalność, udział LERG - u od strony podażowej wyniósł w 2017 r. ok. [70 - 80] % w ujęciu ilościowym i ok . [ 80 - 90] % w ujęciu wartościowym, w 2018 r. ok. [70 - 80] % w ujęciu il ościowym i ok. [70 - 80] % w ujęciu wartościowym . Natomiast w rynku regionalnym obejmującym obszar w promieniu do 1000 km od zakładu produkcyjnego LERG - u zlokalizowanego w Pustkowie - Osiedlu , udział tego przedsiębiorcy od strony podażowej wyniósł w 2017 r. ok . [60 - 70] % w ujęciu ilościowym i ok. [70 - 80] % w ujęciu wartościowym, w 2018 r. odpowiednio ok. [60 - 70] %. Z kolei udział ZTS Izo - Erg w rynku obejmującym Polskę, Niemcy i Litwę, od strony popytowej wyniós ł w 2017 r. ok. [0 - 5] % w ujęciu ilościowym i ok. [0 - 5] % w ujęciu wartoś ciowym, w 2018 r. odpowiednio ok. [0 - 5] %. Natomiast w rynku regionalnym obejmującym obszar w promieniu do 1000 km od zakładu produkcyjnego LERG - u zlokalizowanego w Pustkowie - Osiedlu , udział ZTS Izo - Erg od strony popytowej wyniós ł w 2017 r. ok. [0 - 5] % w ujęciu ilościowym i ok. [0 - 5] % w ujęciu wartoś ciowym, w 2018 r. odpowiednio ok. [0 - 5] %. Z powyższego wynika, że udział LERG - u w rynku wprowadzania do obrotu żywic aminowych do tworzyw warstwowych, obejmującym obszar w promieniu do 1 000 km od zakładu produkcyjnego LERG - u zlokalizowanego w Pustkowie - Osiedlu , od strony podażowej przekroczył próg 30% . Powyższe dotyczy również udziału LERG - u w rynku wprowadzania do obrotu tych żywic w węższym rynku geograficznym, na którym koncentruje swo ją działalność, tj. na rynku obejmującym łącznie Polskę, Niemcy i Litwę. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 55 60 122 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl Strona 13 W przypadku ZTS Izo - Erg udział w rynku wprowadzania do obrotu żywic aminowych od strony zakupowej , bez względu na szerszy lub węższy zasięg geograficzny tego rynku, nie przekracza pr ogu 30%. Rynki właściwe, na które koncentracja wywiera wpływ Stosownie do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 2 3 grudnia 201 4 r. w sprawie zgłoszenia zamiaru koncentracji przedsiębiorców (Dz. U. z 201 8 r., poz. 367 ): A) rynkiem właściwym, na który koncentracja wywiera wpływ w układzie horyzontalnym , jest każdy rynek produktowy, na którym zaangażowani są co najmniej dwaj przedsiębiorcy uczestniczący w koncentracji (rynki wspólne) i gdzie koncentracja prowadzi do uzyskania łącznego udziału w rynku geo graficznym w wysokości większej niż 20%, B) rynkiem właściwym, na który koncentracja wywiera wpływ w układzie wertykalnym , jest każdy rynek właściwy, jeżeli działa na nim co najmniej jeden przedsiębiorca uczestniczący w koncentracji i jest on równocześnie ryn kiem zakupu lub sprzedaży (poprzedni lub następny szczebel obrotu), na którym działa którykolwiek z pozostałych przedsiębiorców uczestniczących w koncentracji (rynek powiązany wertykalnie), oraz udział przedsiębiorców uczestniczących w koncentracji na któr ymkolwiek z tych rynków przekracza 30%, bez względu na to, czy aktualnie istnieje powiązanie typu dostawca - odbiorca między tymi przedsiębiorcami, C) rynkiem właściwym, na który koncentracja wywiera wpływ w układzie konglomeratowym , jest każdy rynek produktowy , na którym między uczestnikami koncentracji nie istnieją żadne powiązania horyzontalne i wertykalne, oraz w którym którykolwiek z przedsiębiorców uczestniczących w koncentracji posiada więcej niż 40% udziału w jakimkolwiek rynku właściwym obejmującym tery torium Polski lub jego część. Mając na względzie definic ję rynku właściwego oraz ww. kryteria wyznaczania rynków właściwych, na które koncentracja wywiera wpływ, organ antymonopolowy uznał, iż: Ad. A) Przedmiotowa koncentracja nie wywiera wpływ u w układzie horyzontalnym W niniejszej sprawie nie wyst ę puj ą rynki właściwe, na które koncentracja wywiera wpływ w układzie horyzontalnym . Uzasadniając powyższe stanowisko wskazać należy, Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 55 60 122 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl Strona 14 że uczestnicy koncentracji prowadzą działalność na rozłącznych rynkach produktowych , nie występuje więc horyzontalne powiązanie ich działalności. Ad.B) P rzedmiotowa koncentracja wywiera wpływ w układzie wertykalnym na regionalny rynek wprowadzania do obrotu żywic aminowych do tworzyw warstwowych Z ustaleń organu antymonopolowego wynika, że niniejsza koncentracja wywiera wpływ w układzie wertykalnym na regionalny rynek wprowadzania do obrotu żywic aminowych, obejmujący obszar w promieniu do 1000 km od zakładu produkcyjnego LER G - u zlokalizowanego w Pustkowie - Osiedlu , jak również w węższym rynku geograficznym, obejmującym łącznie terytorium Polski, Niemiec i Litwy. W tak wyznaczonym rynku regionalnym udział LERG - u od strony podażowej zarówno w 2017 r., jak i w 2018 r., znacząco p rzekraczał próg 30%. Wyniósł bowiem w 2017 r. ok. [60 - 70] % w ujęciu ilościowym i ok. [70 - 80] % w u jęciu wartościowym, w 2018 r. odpowiednio ok. [60 - 70] %. Podobnie wysoki udział LERG posiadał w węższym rynku geograficznym, na którym koncentruje swoją sprzedaż, obejmującym Polskę, Niemcy i Litwę. W yniósł on bowiem w 2017 r. ok. [70 - 80] % w ujęciu ilościowym i ok. [80 - 90] % w ujęciu wartościowym, w 2018 r. odpowiednio ok. [70 - 80] %. Z kolei udział ZTS Izo - Erg w regionalnym rynku żywic aminowych do tworzyw warstwowych od strony popytowej , obejmującym obszar w promieniu do 1000 km od zakładu produkcyjnego LE R G - u zlokalizowanego w Pustkowie - Osiedlu , wyniós ł w 2017 r. ok. [0 - 5] % w ujęciu ilościowym i ok. [0 - 5] % w ujęciu wartoś ciowym, w 2018 r. odpowiednio ok. [1 - 5] %. W węższym rynku obejmującym Polskę, Niemcy i Litwę udział ten wyniós ł w 2017 r. ok. [0 - 5] % w ujęciu ilościowym i ok. [0 - 5] % w ujęciu wartoś ci owym, w 2018 r. odpowiednio ok. [0 - 5] %. Udział ZTS Izo - Erg jako nabywcy tych żywic był stosunkowo niewielki (w 2017 r. zakupy wyniosły [tajemnica przedsiębiorstwa] , w 2018 r. [tajemnica przedsiębiorstwa] ) . P rzedsiębiorca ten , obok jednego odbiorcy z Niemiec, który nabywał od LERG - u żywice w ilości nieprzekraczającej [tajemnica przedsiębiorstwa] , był [tajemnica przedsiębiorstwa] odbiorc ów LERG - u w zakresie tych żywic (w 2017 r. zakupy w ilości [tajemnica przedsiębiorstwa] , w 2018 r. w ilości [tajemnica przedsiębiorstwa] ) . Organ antymonopolowy ustalił, iż LERG dostarczał ww. żywice aminowe do [tajemnica przedsiębiorstwa] odbiorców, w tym jedynie do [tajemnica przedsiębiorstwa] . Wskazać w tym miejscu należy, że zapotrzebowanie na tego rodzaju żywice w Po lsce (ok. [tajemnica przedsiębiorstwa] ton rocznie) w porównani u z rynkiem litewskim (ok . [tajemnica przedsiębiorstwa] to n rocznie) Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 55 60 122 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl Strona 15 i niemieckim (ok. [tajemnica przedsiębiorstwa] ton rocznie) jest niewielkie. W Polsce odbiorcą tych żywic , obok ZTS Izo - Erg, była [tajemnica przedsiębiorstwa] , która wskazała na możliwość zaopatrywania się w spółce [tajemnica przedsiębiorstwa ] z Niemiec. Wg wiedzy Wnioskodawcy je j odbiorca litewski, który zaopatruje się w LERG - u na poziomie ok. [tajemnica przedsiębiorstwa] % sw ojego zapotrzebowania, dysponuje również przetestowanymi produktami innych dostawców, w tym dostawcy z [tajemnica przedsiębiorstwa] . Podobnie [tajemnica przedsiębiorstwa] . Udział zakupów od LERG - u w przypadku tych odbiorców zaspokaja ok. [tajemnica przedsiębiorstwa] % ich całkowitego zapotrzebowania . N a regionalnym rynku żywic aminowych do twor zyw warstwowyc h prowadzą zatem działalność konkurencyjni wobec LERG - u przedsię biorc y , do których należą [tajemnica przedsiębiorstwa] . Konkurentami LERG - u są w jej ocenie również dwie spółki polskie, tj. [tajemnica przedsiębiorstwa] . Wnioskodawca wskazał, że większość istotnych odbiorców żywic aminowych do tworzyw warstwowych produkowanych przez LERG jednocześnie kupuje te żywice od in nych dostawców i ewentu alny przepływ odbiorców pomiędzy poszczególnymi dostawcami żywic aminowych do tworzyw warstwowych nie napotyka na istotne przeszkody. Nadmienić w tym miejscu należy, że ZTS Izo - Erg wykorzystuje ww. żywice aminowe jako surowiec do produkcji tworzyw elektroi zola cyjnych, w szczególności [tajemnica przedsiębiorstwa] . Produkty ZTS Izo - Erg nie mają charakteru finalnego i są wykorzystywane jako komponenty lub półprodukty, głównie przez przedsiębiorców działających w branży elektrotechnicznej. Podstawową cechą tych produktów jest izolacyjność elektryczna (zdolność zatrzymania lub ograniczenia przewodności elektrycznej) , która determinuje także podstawowy sposób ich zastosowania w charakterze izolatora w przemyśle elektrycznym i elektrotechnicznym. Wspólną cechą tyc h tworzyw jest również ogólny sposób ich produkcji, polegający na naniesieniu na nośnik w postaci tkaniny, papieru czy folii odpowiednio przygotowanego roztworu żywic z właściwymi dodatkami. Z uwagi na wysoki stopień specjalizacji produktów izolacyjnych w ramach tego rynku można wyodrębnić m.in. laminaty techniczne w formie utwardzonej oraz tworzywa elektroizol acyjne. Rynkiem właściwym geograficznie dla ww. produktów jest rynek europejski. Takie wyznaczenie rynku wynika z faktu, iż na rynku sprzedaży tworz yw elektroizolacyjnych brak jest jakichkolwiek barier dostępu, ograniczających w istotny obrót tymi produktami. Tworzywa te są relatywnie tanie w transporcie, a koszty transportu nie mają znaczącego udziału w końcowej cenie produktu ( opłacalność transportu mieści się w zakresie kil ku tys. km). ZTS Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 55 60 122 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl Strona 16 Izo - Erg ok. [tajemnica przedsiębiorstwa] % tych produktów sprzedaje w Polsce i ok. [tajemnica przedsiębiorstwa] % na obszarze państw europejskich innych niż Polska. Jej udział w ogólnym rynku tworzyw elektroizolac yjnych do zastosowań przemysłowych wynosi ok. [0 - 5] %, a w grupie laminatów technicznych w formie utwardzonej ok. [5 - 10] %, tworzyw elektroizolacyjnych giętkich ok. [0 - 5] %, tworzyw na bazie miki [0 - 5] %, preimpregnatów elektroizolacyjnych ok. [0 - 5] % . Należy podkreślić, iż ZTS Izo - Erg jako producent tworzyw elektroizolacyjnych do zastosowań przemysłowych, w których wykorzystuje żywice aminowe, posiada stosunkowo niewielkie udziały w europejskim rynku ich sprzedaży. W Polsce ZTS Izo - Erg jest jedynym prod ucentem tworzyw elektroizolacyjnych do zastosowań przemysłowych. Natomiast na rynku europejskim g łównym konkurentem LERG - u jest [tajemnica przedsiębiorstwa] . Konkurencją dla LERG - u są również producenci z Dalekiego Wschodu (głównie z Chin) , których łą czny udział w rynku tworzyw elektro izolacyjnych szacuje się na ok. [10 - 15] %. Udział ZTS Izo - Erg w europejskim rynku tworzyw elektroizolacyjnych wynosi ok. [0 - 5] % , a w segmencie laminatów technicznych ok. 5 - 10] %. Ad.C) W niniejszej sprawie występują rynki, na które koncentracja wywiera wpływ na w układzie konglomeratowym Z informacji zawartych w zgłoszeniu wynika, że w niniejszej sprawie po stronie LERG - u w Polsce występują rynki właściwe, na które koncentracja wywiera wpływ w układzie konglomeratowym. Obejmują one: - regionalny rynek wprowadzania do obrotu żywic fenolowych do materiałów drewnopodobnych, obejmujący obszar w promieniu do 1000 km od zakładu produkcyjnego LERG - u zlokalizowanego w Pustkowie - Osiedlu , - regionalny rynek wprowadzania do obrotu żywic fenolowych do materiałów izolacyjnych, obejmujący obszar w promieniu do 1000 km od zakładu produkcyjnego LERG - u zlokalizowanego w Pustkowie - Osiedlu , - krajowy rynek żywic odlewniczych, - krajowy rynek formaliny technicznej, - lokalny rynek dystrybuc ji energii elektrycznej, obejmujący obszar wyznaczony zasięgiem sieci dystrybucyjnej należąc ej do LERG - u, położonej na terenie zakładów produkcyjnych znajdujących się w Pustkowie - Osiedlu, Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 55 60 122 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl Strona 17 Po stronie ZTS Izo - Erg rynkiem właściwym, na który koncentracja wyw iera wpływ w układzie konglomeratowym jest lokalny rynek dystrybucji energii elektrycznej, obejmujący obszar wyznaczony zasięgiem sieci dystrybucyjnej należącej do tego przedsiębiorc y , położonej na terenie zakładów tego przedsiębiorcy, znajdujących się w G liwicach. Ocena skutków planowanej koncentracji Rodzaj decyzji Prezesa Urzędu w postępowaniach antymonopolowych w sprawach koncentracji jest uzależniony od tego czy koncentracja prowadzi do istotnego ograniczenia konkurencji, czy też do takiego istotnego ograniczenia nie prowadzi. Jeżeli w wyniku koncen tracji konkurencja na rynku nie zostanie istotnie ograniczona, w szczególności przez powstanie lub umocnienie pozycji dominującej, Prezes Urzędu, w drodze decyzji, wydaje zgodę na jej dokonanie (art. 18 ustawy o ochronie konkurencji ). Jeżeli natomiast w wy niku koncentracji dochodzi do istotnego ograniczenia konkurencji, ale istnieje możliwość zniwelowania tego negatywnego wpływu poprzez nałożenie określonych zobowiązań na stronę (strony) postępowania i te zobowiązania strona (strony) przyjmie, Prezes Urzędu wydaje tzw. decyzję warunkową (art. 19 ustawy o ochronie konkurencji ) . W przypadku natomiast, kiedy koncentracja prowadzi do istotnego ograniczenia konkurencji i brak jest możliwości zniwelowania tego negatywnego wpływu poprzez nałożenie określonych zobow iązań na stronę (strony) postępowania lub strona (strony) nie chce przyjąć takich zobowiązań, Prezes Urzędu wydaje decyzję zakazującą dokonania koncentracji (art. 20 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji ). Wyjątkiem będzie sytuacja, kiedy taka koncentracja spełnia przesłanki z art. 20 ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji tzn., gdy odstąpienie od zakazu dokonania koncentracji jest uzasadnione w szczególności, kiedy koncentracja przyczyni się do rozwoju ekonomicznego lub postępu technicznego lub może wywrzeć p ozytywny wpływ na gospodarkę narodową. Podstawowym celem postępowania antymonopolowego w sprawach koncentracji jest zatem ustalenie, czy w wyniku zrealizowania zamierzonej transakcji dojdzie do istotnego ograniczenia konkurencji na rynku właściwym. Przykła dem takiego istotnego ograniczenia konkurencji jest powstanie lub umocnienie pozycji dominującej. Zgodnie z art. 4 pkt 10 ustawy o ochronie konkurencji przez pozycję dominującą rozumie się pozycję przedsiębiorcy, która umożliwia mu zapobieganie skutecznej konkurencji na rynku właściwym przez stworzenie mu możliwości działania w znacznym zakresie niezależnie od konkurentów, kontrahentów oraz konsumentów; domniemywa się, że przedsiębiorca ma pozycję dominującą, jeżeli jego udział Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 55 60 122 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl Strona 18 w rynku przekracza 40%. Należ y jednakże podkreślić, że o ile powstanie lub umocnienie pozycji dominującej będzie zawsze prowadziło do ograniczenia konkurencji na rynku, to do ograniczenia konkurencji może dojść także w przypadkach, kiedy w wyniku koncentracji nie powstaje lub nie umac nia się pozycja dominująca. Samo stwierdzenie „istotne ograniczenie konkurencji” wykracza zatem poza kwestię powstania lub umocnienia pozycji dominującej i ma szersze znaczenie. Obejmuje bowiem sytuacje, kiedy w wyniku dokonanej koncentracji konkurencja zo staje poważnie ograniczona, a nie wiąże się to z powstaniem pozycji dominującej – może to mieć miejsce przykładowo na rynkach oligopolistycznych. Powyższe oznacza, że koncentracja jest dopuszczalna wówczas, gdy nie przeszkadza znacząco skutecznej konkuren cji na rynku właściwym, w szczególności w wyniku powstania lub umocnienia pozycji dominującej. Jeżeli natomiast w jej wyniku konkurencja na rynku zostanie istotnie ograniczona, w szczególności przez powstanie lub umocnienie pozycji dominującej, organ antym onopolowy zakazuje jej dokonania. Przedmiotowa koncentracja nie wywiera wpływu w układzie horyzontalnym , bowiem jej uczestnicy prowadzą działalność na rozłącznych rynkach produktowych. Przedmiotowa koncentracja wywiera natomiast wpływ w układzie wertykalny m na regionalny rynek wprowadzania do obrotu żywic aminowych do tworzyw warstwowych , obejmujący obszar położony w promieniu do 1000 km od zakładu produkcyjnego LERG - u zlokalizowanego w Pustkowie - Osiedlu , będący dla LERG - u rynkiem sprzedaży, a dla ZTS Izo - Erg rynk iem z aopatrzenia. Na ty m rynku LERG posiada wysoki udział w rynku po stronie podażowej (ok. [60 - 70] % w ujęciu ilościowym i ok. [70 - 80] % w 2017 r. i odpowiednio ok. [60 - 70] % w ujęciu wartościowym w 2018 r.). Udział tego przedsiębiorcy w węższym rynku, obejmującym Polskę, Niemcy i Litwę, a więc na rynku na którym lokuje on ok. [tajemnica przedsiębiorstwa] % sprzedaży tych żywic był jeszcze wyższy, wynosił bowiem ok. [70 - 80] po stronie podażowej. W ocenie Prezesa, pomimo relatywnie wysokieg o udziału LERG - u jako dostawcy żywic aminowych do tworzyw warstwowych, powiązania wertykalne występujące na tym rynku pomiędzy uczestnikami koncentracji, nie spowodują ograniczenia konkurencji na rynku. W analizowanej koncentracji potencjalnym zagrożeniem dla konkurencji mogłoby być podniesienie przez LERG cen ( lub odmowa dostaw ) żywic aminowych do tworzyw warstwowych konkurent om ZTS Izo - Erg w celu podniesieni a ich kosztów i w konsekwencji zwiększenie przez LERG udziałów i realizację wyższych niż obecnie marż na rynku wprowadzania do obrotu tworzyw elektroizolacyjnych . Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 55 60 122 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl Strona 19 Przeprowadzone przez Prezesa Urzędu badanie wykazało, iż scenariusz taki nie wydaje się prawdopodobny. Uzasadniając powyższe należy zauważyć, iż ZTS Izo - Erg jest stosunkowo niewielkim klien tem pod względem ilości i wartości zakupów żywic aminowych do tworzyw warstwowych , z udziałem w rynku obejmującym Polskę, Niemcy i Litwę, od strony popytowej na poziomie ok. [1 - 5] % w ujęciu ilościowym i ok. [0 - 5] % w ujęciu wartoś ciowym w 2017 r., zaś w 2018 r. odpowiednio ok. [0 - 5] %. Udziały tego przedsiębiorcy w regionalnym rynku wprowadzania do obrotu tych żywic, obejmującym obszar w promieniu do 1000 km od zakładu wytwórczego LERG - u zlokalizowanego w Pustkowie - Osiedlu, jest jeszcze mniejszy . Udział tego podmiotu w europejskim rynku tworzyw elektroizolacyjnych do zastosowań przemysłowych, w których wykorzystuje żywice aminowe nabywane od LERG - u jest również niewielki. Brak jest również podstaw do przyjęcia, że udział ten bardzo istotnie by wzrósł w pr zypadku możliwego podniesienia cen przez LERG. Tym samym ewentualna podwyżka cen żywic aminowych do tworzyw warstwowych i związane z nią poświęcenie zysków musiałoby dotyczyć niemal całości sprzedaży LERG - u na rynku wyższego szczebla, zaś ewentualne korzyści w postaci wyższych marż realizowane byłyby na niewielkiej części rynku niższego szczebla. Zachowanie takie jawi się jako wysoce nieopłacalne, w związku z czym uczestnicy koncentracji nie będą mieli ekonomicznych bodźców, by taką strategię realizow ać. Dodatkowo rynek tworzyw elektroizolacyjnych do zastosowań przemysłowych jest szerszy niż rynek żywic , a podmioty prowadzące na nim działalność nie muszą się zaopatrywać w żywice aminowe do tworzyw warstwowych od LERG - u . Dw a spośród trzech największy ch podmiotów na europejskim rynku tworzyw nie korzysta w swojej produkcji z żywic L ERG - u, gdyż ich zakłady nie są położone na rynku, na którym prowadzi działalność LERG. W efekcie nie ma możliwości , by w skutek działań na rynku żywic L ERG doprowadził do podwyższenia kosztów najważniejszych konkurentów ZTS Izo - Erg, czyli LERG nie będzie w stanie zwiększyć marż na rynku tworzyw elektroizolacyjnych. W związku z powyższym, w ocenie Prezesa Urzędu nie ma podstaw do uznania, iż w wyniku zrealizowania niniejszej koncentracji dojdzie do ograniczenia konkurencji na rynku. N iniejsz a k oncentracja będzie wywierać wpływ w układzie konglome ratowym na wskazane w punkcie C niniejszej decyzji rynki właściwe, na k tórych prowadzi działalność LERG i ZTS Izo - Erg , lecz w ocen ie organu antymonopolowego brak jest przesłanek do stwierdzenia , że silna pozycja LERG - u i ZTS Izo - Erg na tych rynkach może zostać Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 55 60 122 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl Strona 20 wykorzystana w celu istotnego wzmocnienia dotychczasowej pozycji uczestników koncentracji na innych rynkach właściwych, na kt órych prowadzą działalność. Biorąc powyższe pod uwagę należy uznać, iż przedmiotowa transakcja nie spowoduje istotnego ogranic zenia konkurencji na rynku . Rozpatrywana koncentracja spełnia zatem przesłanki określone w art. 18 ustawy o ochronie konkurencji , co uzasadnia wydanie przez Prezesa Urzędu zgody na jej dokonanie. Mając powyższe na względzie, orzeczono, jak w sentencji. POUCZENIE : Zgodnie z art. 81 ust. 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (j.t. Dz. U. z 201 9 r., poz. 369 ) w związku z art. 479 28 § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (j.t. Dz. U. z 2019 r., poz. 14 60 ze zm. ) od niniejszej decyzji przysługuje odwołanie do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Kon sumentów – za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w terminie miesiąca od dnia jej doręczenia. Zgodnie z art. 3 ust. 2 pkt 9 w związku z art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (j.t. Dz. U. z 2019 r., poz. 785 ze zm. ), odwołanie od decyzji Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów podlega opłacie stałej w kwocie 1000 zł. Zg odnie z art. 103 ust. 1 i 2 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych sąd może przyznać zwolnienie od kosztów sądowych osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej niebędącej osobą prawną, której ustawa przyznaje zdolność prawną, jeżeli wykazała, że nie ma dostatecznych środków na ich uiszczenie. Spółka handlowa powinna wykazać także, że jej w spólnicy albo akcjonariusze nie mają dostatecznych środków na zwiększenie majątku spółki lub udzielenie spółce pożyczki. Zgodnie z art. 105 ust. 1 zd. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych , wniosek o przyznanie zwolnienia od kosztów sądowych na leży zgłosić na piśmie lub ustnie do protokołu w sądzie, w którym sprawa ma być wytoczona lub już się toczy. Stosownie do treści art. 117 § 1, § 3 i § 4 zd. 1 Kodeksu postępowania cywilnego strona zwolniona przez sąd od kosztów sądowych w całości lub części, może domagać się ustanowienia adwokata lub radcy prawnego. Osoba prawna lub inna jednostka organizacyjna, Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 55 60 122 < faks 22 827 97 23 dkk@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl Strona 21 której ustawa przyznaje zdolność sądową, niezwolniona przez sąd od kosztów sądowy ch, może się domagać ustanowienia adwokata lub radcy prawnego, jeżeli wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie kosztów wynagrodzenia adwokata lub radcy prawnego. Wniosek o ustanowienie adwokata lub radc y prawnego strona zgłasza wraz z wnioski em o zwolnienie od kosztów sądowych lub osobno, na piśmie lub ustnie do protokołu, w sądzie, w którym sprawa ma być wytoczona lub już się toczy. Z upoważnienia Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów DYREKTOR Departamentu Kontroli Koncentracji Rob ert Kamiński Otrzymuj e : LERG S.A. , Pustk ów - Osiedle