DKK-76/2022

Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. +48 22 55 60 122 < faks +48 22 82 7 97 2 3 dkk @uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl 1 P REZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW Warszawa, 9 marca 2 0 2 2 r. DKK - 2.42 1 . 62 . 20 2 1 . AI DECYZJA nr DKK - 76 /2022 Na podstawie art. 18 w związku z art. 13 ust. 1 oraz ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumen tów (j.t. Dz. U. z 2021 r., poz. 275 ) Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, po przeprowadzeniu postępowania antymonopolowego wszczętego na wniosek Cement Ożarów S.A. z siedzibą w Warszawie wydaje zgodę na dokonanie koncentracji, polegającej na p rzejęciu przez Cement Ożarów S.A. z siedzibą w Warszawie kontroli nad MABAU Polska sp. z o.o. z siedzibą w Baniosze oraz MABAU sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w Baniosze. UZASADNIENIE 30 grudnia 2021 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej „Prezes Urzędu” lub „organ antymonopolowy”), na wniosek Cement Ożarów S.A. z siedzibą w Warszawie (dalej „Cement Ożarów” lub „Zgłaszający”) wszczął postępowanie antymonopolowe w sprawie koncentracji, polegającej na przejęciu przez Cement Ożarów kontroli n ad MABAU Polska sp. z o.o. z siedzibą w Baniosze (dalej „MABAU Polska) oraz MABAU sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w Baniosze (dalej „MABAU”) . W związku z tym, iż spełnione zostały niezbędne przesłanki, uzasadniające zgłoszenie zamiaru koncentracji, tj.:  łączn y światowy obrót przedsiębiorców uczestniczących w koncentracji w roku obrotowym poprzedzającym rok zgłoszenia przekroczył równowartość 1 mld euro, tj. kwotę określoną w art. 13 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsume ntów (j.t. Dz. U. z 2021 r., poz. 275 – dalej „ ustawa o ochronie konkurencji ”), jak i równowartość 50 mln euro obrotu na terenie Rzeczypospolitej Polskiej, tj. kwotę określoną w art. 13 ust. 1 pkt 2 tej ustawy,  przejęcie przez jednego przedsiębiorcę kontr oli nad jednym lub więcej przedsiębiorcami poprzez nabycie lub objęcie akcji, innych papierów wartościowych, udziałów lub w jakikolwiek inny sposób, jest jednym ze sposobów koncentracji określonych w art. 13 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji , Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. +48 22 55 60 122 < faks +48 22 82 7 97 2 3 dkk @uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl 2  w p rzedmiotowej sprawie nie występuje żadna okoliczność z katalogu przesłanek wyłączających obowiązek zgłoszenia zamiaru koncentracji, wymienionych w art. 14 ustawy o ochronie konkurencji , zostało wszczęte postępowanie antymonopolowe w przedmiotowej sprawie, o czym, zgodnie z art. 61 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021, poz. 735 ze zm.) Zgłaszający został powiadomiony pismem z 12 stycznia 2022 r. W toku przeprowadzonego postępowania organ antymonopo lowy ustalił, co następuje: Aktywny uczestnik koncentracji Cement Ożarów – zajmuje się produkcją i sprzedażą cementu. Posiada w ofercie m.in.: cement hutniczy, cement portlandzki popiołowy oraz cement portlandzki wieloskładnikowy. Ponadto oferuje klientom serwis techniczny w zakresie m.in. zastosowania cementu, współpracy z laboratoriami firm partnerskich i klientów, współpracy i kontaktów z zakładami produkującymi dodatki i domieszki do betonów. Zgłaszający należy do międzynarodowej grupy kapitałowej CRH, na czele której stoi CRH public limited company z siedzibą w Dublinie, Irlandia – spółka notowana na giełdach w Dublinie, Londynie i Nowy Jorku. Grupa CRH produkuje i dostarcza szeroką gamę materiałów i produktów budowlanych, w tym: kruszywa, cement, wap no, beton towarowy i infrastrukturalny, betonowe drobne elementy architektoniczne (m.in. płyty chodnikowe, kostki brukowe, krawężniki), szkło i systemy oszklenia, produkty infrastrukturalne (prefabrykaty betonowe i polimerowe, takie jak podziemne sklepien ia, rury i konstrukcje drenujące), produkty dostępu do sieci (systemy techniczne umożliwiające dostęp, uszczelnienie i ochronę infrastruktury komunalnej, w tym kompozytowe komory dostępowe, pokrywy, pasywne systemy bezpieczeństwa, gniazda retencyjne, uszcz elniacze i skrzynki licznikowe), mieszanki mineralno - bitumiczne. Grupa oferuje także kompleksowe usługi w zakresie układania nawierzchni, w tym na drogach i autostradach oraz naprawy i konserwacji dróg. W Polsce grupa CRH, poza Cement Ożarów, posiada nas tępujące spółki: • Trzuskawica S.A. z siedziba w Nowinach - wydobycie kamienia wapiennego, produkcja wapna, mączki wapiennej, kredy i kruszyw, • Przedsiębiorstwo Produkcji Mas Betonowych Bosta Beton sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie - produkcja betonu towarow ego, • Polbruk S.A. z siedzibą w Gdańsku - produkcja kostki, płyt i innych produktów brukowych z betonu, • Cemet S.A. z siedzibą w Warszawie - usługi logistyczne i organizacja transportu materiałów sypkich takich jak cement, wapno, gips, piasek, kreda, • Masfalt sp. z o.o. z siedzibą w Pruszkowie - produkcja mieszanek mineralno - bitumicznych, Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. +48 22 55 60 122 < faks +48 22 82 7 97 2 3 dkk @uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl 3 • Drogomex sp. z o.o. z siedzibą w Pruszkowie - kompleksowe wykonawstwo w zakresie bitumicznych robót drogowych, • Agriform sp. z o.o. z siedzibą w Ożarowie – rolnictwo - uprawy rolne połączone z chowem i hodowlą zwierząt, • CRH Lab sp. z o.o. z siedziba w Warszawie - udzielanie wsparcia merytorycznego i zaplecza badawczego cementowniom należącym do grupy CRH na całym świecie, • CRH Materials Polska sp. z o.o. z siedzibą w Warszawi e - zarządzanie i doradztwo na rzecz spółek grupy CRH, • Halfen sp. z o.o. z siedzibą w Poznaniu - produkcja produktów i rozwiązań technicznych dla zastosowania w projektach konstrukcyjnych i przemysłowych, • Halfen Produkcja sp. z o.o. z siedzibą w Nowych Ska lmierzycach - produkcja produktów i rozwiązań technicznych dla zastosowania w projektach konstrukcyjnych i przemysłowych, • Ergon Poland sp. z o.o. z siedzibą w Lublinie - obsługa gwarancyjną zrealizowanych budów, • Cubis Systems (UK) – sprzedaż studni dostęp owych, systemów ochrony przewodów, pokryw do studni i innych akcesoriów, • Fels - WERKE GmbH (Niemcy) - sprzedaż wapna, • VÁPENKA VITOŠOV s.r.o. (Czechy) – sprzedaż wapna. Pasywni uczestnicy koncentracji MABAU Polska oraz MABAU (dalej łącznie „grupa Mabau”) - p rowadzą działalność w szczególności w zakresie kompleksowej realizacji projektów budowy, remontów i utrzymania dróg i ulic wraz z towarzyszącą infrastrukturą wodociągową, kanalizacyjną, elektryczną, teletechniczną, gazową oraz inżynierią ruchu. Projekty realizowane przez grupę Mabau obejmują głównie drogi o charakterze lokalnym. Dotychczasowa działalność grupy Mabau koncentrowała się na obszarze Warszawy i okolic. MABAU P olska i MABAU są współkontrolowane przez panów Jürgena Maasa i Artura Wnuka. Strukt ura kontroli w ramach grupy Mabau przedstawia się następująco: [tajemnica przedsiębiorstwa] Źródło: WID Jak wskazuje Zgłaszający, [tajemnica przedsiębiorstwa] . Opis i przyczyny koncentracji Planowana koncentracja została zgłoszona w trybie art. 13 us t. 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i polega na przejęciu przez Cement Ożarów kontroli nad MABAU P olska i MABAU , [tajemnica przedsiębiorstwa] . Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. +48 22 55 60 122 < faks +48 22 82 7 97 2 3 dkk @uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl 4 Jak wskazuje Zgłaszający, przejęcie kontroli nad grupą Mabau poszerzy możliwości biznesowe grupy CRH i umo żliwi jej konkurowanie o nowe zlecenia, w szczególności w zakresie napraw i konserwacji dróg. Rynki właściwe, na które koncentracja wywiera wpływ W myśl art. 4 pkt 9 ustawy o ochronie konkurencji przez rynek właściwy rozumie się rynek towarów, które ze względu na ich przeznaczenie, cenę oraz właściwości, w tym jakość, są uznawane przez ich nabywców za substytuty oraz są oferowane na obszarze, na którym, ze względu na ich rodzaj i właściwości, istnienie barier dostępu do rynku, preferencje konsumentów, zn aczące różnice cen i koszty transportu, panują zbliżone warunki konkurencji. A zatem rynek ten wyznaczają zasadniczo dwa elementy: towar (rynek produktowy) i terytorium (rynek geograficzny). Mając na uwadze powyższe oraz kryteria wyznaczania rynków właści wych, na które koncentracja wywiera wpływ, zawarte w rozporządzeniu Rady Ministrów z 23 grudnia 2014 r. w sprawie zgłoszenia zamiaru koncentracji przedsiębiorców (Dz. U. z 2018 r., poz. 367 – dalej „ Rozporządzenie” ) wskazać należy, iż: A) koncentracja nie w ywiera wpływ na żaden rynek w układzie horyzontalnym. Zgodnie z definicją zawartą w Rozporządzeniu rynkiem właściwym, na który koncentracja wywiera wpływ w układzie horyzontalnym (poziomym), jest każdy rynek produktowy, na którym zaangażowani są co najmnie j dwaj przedsiębiorcy uczestniczący w koncentracji (rynki wspólne) i gdzie koncentracja prowadzi do uzyskania łącznego udziału w rynku geograficznym w wysokości większej niż 20%. Rynkiem wspólnym dla uczestników koncentracji jest krajowy rynek budowy i rem ontów dróg (takie zakreślenie tego rynku zgodne jest z dotychczasowym orzecznictwem Prezesa Urzędu 1 oraz Komisji Europejskiej 2 ). Z informacji zawartych w zgłoszeniu wynika, że w 2020 r. łączny szacunkowy udział uczestników koncentracji w krajowym rynku bu dowy i remontów dróg kształtował się na poziomie ok. 0 - 5 % (grupy CRH kształtował się 0 - 5 %, grupy Mabau kształtował się 0 - 5 %). Biorąc powyższe pod uwagę wskazać należy, iż w toku przeprowadzonego postępowania nie zidentyfikowano żadnych rynków, na które pr zedmiotowa koncentracja wywiera wpływ w układzie horyzontalnym, bowiem łączny udział uczestników koncentracji w rynku wspólnym nie przekroczy 20%. 1 Decyzje Prezesa Urzędu nr: RŁO - 7/2019 z 18 grudnia 2019 r., DOK - 69/2004 z 26 lipca 2004 r.,DKK - 31/2019 z 31 stycznia 2019 r. 2 Decyzje KE w sprawach: M.5158 (rynek bu downictwa drogowego) , M.9057, Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. +48 22 55 60 122 < faks +48 22 82 7 97 2 3 dkk @uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl 5 B) koncentracja wywiera / może wywierać wpływ w układzie wertykalnym na:  lokalny, obejmujący obszar do 100 k m od Warszawy, rynek sprzedaży (wprowadzania do obrotu) mas mineralno - bitumicznych,  lokalne, obejmujące obszary do 25 km od wytwórni w: Płocku (Maszewo Duże) i Kutnie, rynki sprzedaży (wprowadzania do obrotu) betonu towarowego.  lokalne, obejmujące obszar y do 80 km od Lublina oraz od Lipia i Straszęcina, rynki sprzedaży (wprowadzania do obrotu) betonowych płyt chodnikowych i podobnych wyrobów z betonu.  krajowy rynek sprzedaży wapna palonego. Uzasadniając powyższe należy wskazać, co następuje. Zgodnie z d efinicją zawartą w Rozporządzeniu, rynkiem właściwym, na który koncentracja wywiera wpływ w układzie wertykalnym (pionowym), jest każdy rynek właściwy, jeżeli równocześnie:  działa na nim co najmniej jeden przedsiębiorca uczestniczący w koncentracji i jest on równocześnie rynkiem zakupu lub sprzedaży (poprzedni lub następny szczebel obrotu), na którym działa którykolwiek z pozostałych przedsiębiorców uczestniczących w koncentracji (rynek powiązany wertykalnie) oraz  udział w rynku przedsiębiorców uczestnicząc ych w koncentracji na którymkolwiek z tych rynków przekracza 30%, bez względu na to, czy aktualnie istnieje powiązanie typu dostawca - odbiorca między tymi przedsiębiorcami. Grupa CRH produkuje i dostarcza szeroką gamę materiałów i produktów budowlanych, w tym m.in.: beton towarowy, cement, wapno, mieszanki mineralno - bitumiczne, betonowe płyty chodnikowe i podobne wyroby z betonu oraz kruszywa. Z kolei grupa Mabau prowadzi działalność w szczególności na krajowym rynku budowy i remontów dróg, przy czym do tychczas prowadziła działalność wyłącznie na terytorium Warszawy i okolic (w promieniu około [tajemnica przedsiębiorstwa] km od Warszawy). Jednakże, jak wskazuje Zgłaszający, nie można wykluczyć, iż w przyszłości grupa Mabau będzie świadczyć usługi również w innych częściach kraju. Wskazać zatem należy, iż między uczestnika koncentracji zachodzą/mogą zachodzić powiązania wertykalne (rynki, na którym działa grupa CRH są/mogą być rynkami zakupu dla grupy Mabau). Istniejące powiązania wertykalne Z informacji zawartych w zgłoszeniu wynika, iż na dzień zgłoszenia rynkami właściwymi, na których między uczestnikami koncentracji występują relacje typu dostawca – odbiorca w zakresie materiałów i produktów budowlanych są:  krajowy rynek sprzedaży cementu szarego. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. +48 22 55 60 122 < faks +48 22 82 7 97 2 3 dkk @uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl 6 Takie zakreślenie tego rynku zgodne jest z orzecznictwem Prezesa Urzędu, jak i Komisji Europejskiej 3 ,  lokalne rynki sprzedaży (wprowadzania do obrotu) betonu towarowego obejmujące obszary do 25 km od wytwórni w Żeraniu, Siekierkach, Falenicy oraz Pruszkowa . Wskazać jednocześnie należy, iż rozstrzygnięcia w kwestii geograficznego wymiaru rynku sprzedaży betonu mogą się różnić w zależności od sprawy. Przykładowo w decyzji nr DKK - 176/2015 z 31 października 2015 r. Prezes Urzędu przyjął, że w aspekcie geografi cznym rynek sprzedaży betonu towarowego obejmuje obszar do 25 km od zakładu wytwórczego. Jak wskazano tej decyzji 4 przeciętna odległość dostawy mieszanki betonowej w dużych miastach i aglomeracjach miejskich wynosi do 10 km. Powodem tego są utrudnienia ko munikacyjne (obciążenie ruchem czy objazdy i wyłączenia dróg z powodu remontów, brak tras zastępczych). Nocą oraz w mniejszych miejscowościach i poza miastami maksymalna droga dostawy wynosi przeciętnie 30 km. Natomiast w decyzji nr DOK - 16/06 wskazano, że rynkiem właściwym geograficznie jest obszar w promieniu ok. 45 km od wytwórni. Jednocześnie Prezes Urzędu wyraźnie wskazał, iż promień ten może się różnić w zależności od czasu, jaki jest konieczny na przejazd od betoniarni do miejsca przeznaczenia. Z kol ei w decyzji nr DOK - 71/07 organ antymonopolowy stwierdził, że ze względu na właściwości betonu towarowego (wiązanie, rozwarstwienie itp.) oraz przede wszystkim z uwagi na względy ekonomiczne (koszt transportu), właściwymi rynkami geograficznymi są, co do z asady, rynki lokalne, obejmujące obszar wyznaczony promieniem maksymalnie do 50 km od wytwórni. Wskazać zatem należy, iż uwzględniając specyfikę poszczególnych rynków lokalnych (w szczególności warunki transportu), obszar dostaw może być różny. Mając na u wadze powyższe oraz to, że działalność grupy Mabau koncentruje się na rynku Warszawy i okolic, Prezes Urzędu, uznał za właściwe poddanie ocenie wpływu koncentracji na rynki geograficzne zakreślone jako obejmujące obszar do 25 km od wytwórni, nie przesądza jąc jednocześnie o ostatecznej definicji tego rynku. Jak wynika z informacji zawartych w zgłoszeniu, grupa CRH posiada stacjonarne wytwórnie betonu towarowego zlokalizowane w: Odolanach, Falenicy, Gdańsku, Olsztynie, Płocku (Maszewo Duże), Kutnie, Białyms toku, Pruszkowie, Żeraniu, Siekierkach, Bydgoszczy, Poznaniu, Łodzi, Lublinie, Kielcach, Rzeszowie, Krakowie, Katowicach oraz Gliwicach,  lokalny rynek sprzedaży mas mineralno - bitumicznych, obejmujący obszar do 100 km od Warszawy. Takie zakreślenie tego ry nku zgodne jest z orzecznictwem Prezesa Urzędu, który w decyzji nr DKK - 31/2019 z 31 stycznia 2019 r. wyróżnił w aspekcie produktowym rynek sprzedaży mas mineralno - bitumicznych, zakreślając go w aspekcie geograficznym jako rynek lokalny o zasięgu do 100 km od wytwórni. 3 D ecyzja Prezesa Urzędu nr DKK - 176/2015 z 13 października 2015 r. ; sprawa nr COMP/M.4719. 4 Powołując się na opracowanie Z. Kohutk a , W. Kozłowsk ego i, Przemysł betonu towarowego w Polsce – specyfika, statystyka, problemy, 200 8 r . Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. +48 22 55 60 122 < faks +48 22 82 7 97 2 3 dkk @uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl 7 Jak wynika z informacji zawartych w zgłoszeniu, grupa CRH posiada stacjonarne wytwórnie mas mineralno - bitumicznych zlokalizowane w Warszawie, Pruszkowie, Nowinie k/Elbląga, Bielawach k/Inowrocławia, Zgierzu, Starej Pile k/Gdańska, Dąbrowie G órniczej i Sitkówce - Nowinach k/Kielc.  lokalny rynek sprzedaży betonowych płyt chodnikowych i podobnych wyrobów z betonu obejmujący obszar do 80 km od wytwórni w Warszawie i Pruszkowie. Zgodnie z dotychczasowym orzecznictwem Prezesa Urzędu (decyzja nr DDF - 1/2003 z 9 stycznia 2003 r.) rynek sprzedaży betonowych płyt chodnikowych i podobnych wyrobów z betonu w aspekcie geograficznym ma zasięg lokalny a maksymalna odległość realizowania dostaw płyt chodnikowych wynosi 150 km, przy czym przeważająca większość produktów znajduje zbyt w promieniu ok. 100 km. Zgłaszający wskazuje, że zasadniczo betonowe płyty chodnikowe i podobne wyroby z betonu są sprzedawane na obszarze do 80 km od zakładu produkcyjnego, przy czym oszacowanie to stanowi pewne uśrednienie w skali całego kraju. W niektórych regionach będą one transportowane na większe odległości. Zakłady produkcyjne płyt chodnikowych i podobnych wyrobów betonowych grupy CRH zlokalizowane są w Legnicy, Niepołomicach, Prószkowie k/Opola, Kotlarni, Opolu, Tarnowskich Górach, Bydgoszczy, Warszawie, Łukcie, Gdańsku, Kielcach, Koszalinie, Łodzi, Lublinie, Piechcinie, Pruszkowie, Głogowie Małopolskim i Straszęcinie. Jednocześnie biorąc pod uwagę, iż zakłady w Warszawie i Pruszkowie znajdują się w odległości poniżej 50 km po drogach rynek traktowany jest łącznie dla tych zakładów, bowiem większość nabywców działających na tak określonym rynku właściwym może pozyskiwać produkty z dowolnego z tych dwóch zakładów,  lokalny rynek sprzedaży kruszyw naturalnych obejmujący obszar do 120 km od kopalni w Siatkówce - Nowinach k/Kielc. Zg o dnie z dotychczasowym orzecznictwem Prezesa Urzędu 5 rynki kruszyw i żwiru w aspekcie geograficznym mają wymiar rynków lokalnych lub regionalnych. W decyzji nr DKK - 176/2015 z 13 października 2015 r. Pre zes Urzędu ustalił , że zasięg sprzedaży piasku (promień, w jakim zrealizowano 80% sprzedaży) wynosi od 100 do 120 km po drogach, żwiru od 180 do 190 km po drogach, a łącznie kruszyw naturalnych od 130 do 140 km po drogach. Grupa CRH posiada kopalnie w Siat kówce - Nowinach k/Kielc (obszar jej działania obejmuje zatem część woj. mazowieckiego) oraz Ciepłowodach. Rynkiem właściwym, na który koncentracja wywiera wpływ w układzie wertykalnym jest natomiast lokalny, obejmującym obszar do 100 km od Warszawy, rynek sprzedaży mas mineralno - bitumicznych. Udział grupy CRH w tym rynku przekroczył bowiem próg 30% 5 Decyzje Prezesa Urzędu nr: DOK - 71/07 z 5 czerwca 2007 r., DKK - 176/2015 z 13 października 2015 r. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. +48 22 55 60 122 < faks +48 22 82 7 97 2 3 dkk @uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl 8 (kształtował się w 2020 r. na poziomie ok. 30 - 40 %). Udział grupy Mabau w 2020 r. w rynku zakupu mas mineralno - bitumicznych na tym rynku kształtował się na poziom ie ok. 0 - 5 %. Na pozostałych wskazanych powyżej rynkach, na których między uczestnikami koncentracji występują relacje typu dostawca – odbiorca, zarówno udział grupy CRH, jak i grupy Mabau nie przekracza 30%. I tak w 2020 r.:  udział grupy CRH w krajowym rynku sprzedaży cementu szarego kształtował się na poziomie ok. 15 - 20 %. Udział grupy Mabau w rynku zakupu na tym rynku kształtował się na poziomie 0 - 5 %,  udział grupy CRH w lokalnych rynkach sprzedaży betonu towarowego obejmujący ch obszary do 25 km od wytwórni w Żeraniu, Siekierkach, Falenicy oraz Pruszkowa kształtował się na poziomie od ok. 20 - 30 % do ok. 20 - 30 %. Udział grupy Mabau w rynku zakupu na żadnym z tych rynków nie przekroczył 0 - 5 %,  udział grupy CRH w lokalnym rynku sprze daży betonowych płyt chodnikowych i podobnych wyrobów z betonu obejmującym obszar do 80 km od wytwórni w Warszawie i Pruszkowie kształtował się poziomie ok. 10 - 15 % Udział grupy Mabau w rynku zakupu na tym rynku nie przekroczył 0 - 5 % ,  udział grupy CRH w l okalnym rynku sprzedaży kruszyw naturalnych obejmującym obszar do 120 km od kopalni w Siatkówce - Nowinach k/Kielc kształtował się na poziomie ok. 5 - 10 %. Udział grupy Mabau w rynku zakupu na tym rynku kształtował się na poziomie ok. 0 - 5 %. Potencjalne powiąz ania wertykalne Jak wskazano powyżej grupa CRH prowadzi działalność w zakresie:  sprzedaży betonu towarowego – posiada stacjonarne wytwórnie betonu towarowego zlokalizowane w: Odolanach, Falenicy, Gdańsku, Olsztynie, Płocku (Maszewo Duże), Kutnie, Białymsto ku, Pruszkowie, Żeraniu, Siekierkach, Bydgoszczy, Poznaniu, Łodzi, Lublinie, Kielcach, Rzeszowie, Krakowie, Katowicach oraz Gliwicach 6 ,  sprzedaży mas mineralno - bitumicznych – posiada stacjonarne wytwórnie mas mineralno - bitumicznych zlokalizowane w Warszawi e, Pruszkowie, Nowinie k/Elbląga, Bielawach k/Inowrocławia, Zgierzu, Starej Pile k/Gdańska, Dąbrowie Górniczej i Sitkówce - Nowinach k/Kielc, 6 Grupa CRH posiada także mobilne wytwórnie betonu towarowego. Jak wskazuje Zgłaszający, montaż takiego zakładu zazwyczaj trwa od 3 do 4 tygodni. Wytw órnie te montowane są na określony czas w celu realizacji pozyskanych kontraktów (związanych np. z budową nowych dróg, autostrad, czy obiektów przemysłowych) zlokalizowanych poza zasięgiem dostaw z zakładów stacjonarnych grupy CRH lub tymczasowego zwiększe nia produkcji zakładów stacjonarnych (gdy zakontraktowana wielkość dostaw przewyższa zdolności produkcyjne zakładów stacjonarnych grupy CRH). Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. +48 22 55 60 122 < faks +48 22 82 7 97 2 3 dkk @uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl 9  sprzedaży płyt chodnikowych i podobnych wyrobów betonowych – posiada zakłady produkcyjne płyt chodnikowych i podobny ch wyrobów betonowych w Legnicy, Niepołomicach, Prószkowie k/Opola, Kotlarni, Opolu, Tarnowskich Górach, Bydgoszczy, Warszawie, Łukcie, Gdańsku, Kielcach, Koszalinie, Łodzi, Lublinie, Piechcinie, Pruszkowie, Głogowie Małopolskim i Straszęcinie,  sprzedaży k ruszyw naturalnych – posiada kopalnie w Siatkówce - Nowinach k/Kielc (obszar jej działania obejmuje zatem część woj. mazowieckiego) oraz Ciepłowodach,  sprzedaży wapna palonego. Z kolei grupa Mabau koncentruje swoją działalność na rynku budowy i remontów dróg , przy czym dotychczas prowadziła działalność wyłącznie na terytorium Warszawy i okolic. [tajemnica przedsiębiorstwa] . Biorąc powyższe pod uwagę, a także zakreślenie rynków geograficznych dla działalności grupy CRH, wskazać należy, iż między uczestnikami k oncentracji relacje typu dostawca – odbiorca wystąpić mogą na następujących rynkach:  lokalnych rynkach sprzedaży betonu towarowego obejmujących obszar do 25 km od wytwórni w: Odolanach, Gdańsku, Olsztynie, Płocku (Maszewo Duże), Kutnie, Białymstoku, Bydgo szczy, Poznaniu, Łodzi, Lublinie, Kielcach, Rzeszowie, Krakowie, Katowicach oraz Gliwicach,  lokalnych rynkach sprzedaży mas mineralno - bitumicznych, obejmujących obszar do 100 km od wytwórni w Nowinie k/Elbląga, Bielawach k/Inowrocławia, Zgierzu, Starej Pil e k/Gdańska, Dąbrowie Górniczej i Sitkówce - Nowinach k/Kielc,  lokalnych rynkach sprzedaży betonowych płyt chodnikowych i podobnych wyrobów z betonu obejmujących obszar do 80 km od wytwórni w Legnicy, Niepołomicach, Prószkowie k/Opola, Kotlarni, Opolu, Tarn owskich Górach, Bydgoszczy, Łukcie, Gdańsku, Kielcach, Koszalinie, Łodzi, Lublinie, Piechcinie, Głogowie Małopolskim i Straszęcinie,  lokalnym rynku sprzedaży kruszyw naturalnych obejmującym obszar do 100 - 120 km od kopalni Ciepłowodach,  krajowym rynku sprz edaży wapna palonego 7 . Jako rynki właściwe, na które koncentracja może wywierać wpływ w układzie wertykalnym należy wskazać:  lokalne rynki sprzedaży betonu towarowego obejmujące obszar do 25 km od wytwórni w: Płocku (Maszewo Duże) i Kutnie. Udział grupy C RH w tych rynkach kształtował się w 2020 r. na poziomie odpowiednio ok. 30 - 40 % i ok. 5 0 - 70 %. Koncentracja wywiera wpływ na te rynki tylko wówczas, jeżeli ich wymiar geograficzny zostanie 7 Takie zakreślenie tego rynku zgodne jest z orzecznictwem Prezesa Urzędu, decyzja nr DKK - 39/2009 z 29 czerwca 2 009 r. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. +48 22 55 60 122 < faks +48 22 82 7 97 2 3 dkk @uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl 10 określony jako obejmujący obszar w odległości do 25 km od wytwórni. Z akreślając rynek geograficzny jako obejmujący obszar do 50 km od danej wytwórni, brak jest rynków, na które koncentracja może wywierać wpływ. Udział grupy CRH w żadnym z lokalnych obejmujących obszar do 50 km od wytwórni, rynków sprzedaży betonu towaroweg o nie przekracza 30%,  lokalne rynki sprzedaży betonowych płyt chodnikowych i podobnych wyrobów z betonu obejmujące obszar do 80 km od wytwórni w Lublinie, oraz Lipiu i Straszęcinie 8 . Udział grupy CRH w tych rynkach kształtował się w 2020 r. na poziomie o dpowiednio ok. 30 - 40 % i ok. 30 - 40 %,  krajowy rynek sprzedaży wapna palonego. Udział grupy CRH w tym rynku kształtował się w 2020 r. na poziomie ok. 40 - 50 %. Grupa Mabau obecnie [tajemnica przedsiębiorstwa] , bowiem skupia się przede wszystkim na lokalnych bu dowach (ulice miejskie, drogi osiedlowe itp.). Wapno palone wykorzystywane jest natomiast przy dużych, krajowych inwestycjach (autostrady, drogi ekspresowe) 9 . Potencjalne powiązania na tym rynku powstaną zatem w momencie rozszerzenia przez grupę Mabau dzia łalności o realizację dużych inwestycji drogowych. Grupa Mabau nie prowadzi obecnie działalności na wskazanych powyżej rynkach geograficznych a tym samym jej udział w zakupie wskazanych produktów na tych rynkach jest zerowy. Na pozostałych wskazanych powy żej rynkach, na których między uczestnikami koncentracji mogą wystąpić relacje typu dostawca – odbiorca, udział grupy CRH nie przekracza 30%. C) koncentracja wywiera wpływu w układzie konglomeratowym na krajowy rynek sprzedaży wapna. Uzasadniając powyższe podnieść należy, iż zakreślenie rynku właściwego jako krajowego rynku sprzedaży wapna palonego zgodne jest z orzecznictwem Prezesa Urzędu 10 . Udział grupy CRH w tym rynku kształtował się w 2020 r. na poziomie ok. 40 - 50 % (grupa Mabau nie kupuje obecnie wapna palonego, między uczestnikami koncentracji nie występują zatem w chwili obecnej powiązania wertykalne na tym rynku). Na podstawie zgromadzonego materiału i powyższych ustaleń organ antymonopolowy zważył, co następuje: 8 Biorąc pod uwagę, iż zakłady w Lipiu oraz Straszęcinie znajdują się w odległości poniżej 50 km po drogach rynek traktowany jest łącznie dla tych zakładów. W iększość bowiem nabywców działających na tak określonym rynku właściwym może pozyskiwać pro dukty z dowolnego z dwóch zakładów. 9 Jak wskazuje Zgłaszający, w apno palone jest produktem o szerokiej gamie zastosowań. Poza drogownictwem wykorzystywane jest m.in. w budownictwie, przemyśle hutniczym, szklarskim, papierniczym i chemicznym. Zatem nawet g dyby g rupa Mabau rozpoczęła zakup wapna palonego, to na rynku zakupu konkurowałaby nie tylko z szeregiem podmiotów działających na rynku budowy i remontów dróg, ale także z firmami z innych branż . 10 D ecyzja nr DKK - 39/2009 z 29 czerwca 2009 r. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. +48 22 55 60 122 < faks +48 22 82 7 97 2 3 dkk @uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl 11 Przepis art. 18 ustawy o ochronie ko nkurencji stanowi, iż Prezes Urzędu wydaje zgodę, w drodze decyzji, na dokonanie koncentracji, w wyniku której konkurencja na rynku nie zostanie istotnie ograniczona, w szczególności przez powstanie lub umocnienie pozycji dominującej na rynku, przy czym z godnie z art. 4 pkt 10 tej ustawy przez pozycję dominującą rozumie się pozycję przedsiębiorcy, która umożliwia mu zapobieganie skutecznej konkurencji na rynku właściwym przez stworzenie mu możliwości działania w znacznym zakresie niezależnie od konkurentów , kontrahentów oraz konsumentów; domniemywa się, że przedsiębiorca ma pozycję dominującą, jeżeli jego udział w rynku przekracza 40%. Podstawowym celem postępowania antymonopolowego w sprawach koncentracji jest ustalenie, czy w wyniku zrealizowania zamierzo nej transakcji dojdzie do istotnego ograniczenia konkurencji na rynku właściwym. Przykładem takiego istotnego ograniczenia konkurencji jest powstanie lub umocnienie pozycji dominującej. Należy jednakże podkreślić, że o ile powstanie lub umocnienie pozycji dominującej będzie zawsze prowadziło do ograniczenia konkurencji na rynku, to do ograniczenia konkurencji może dojść także w przypadkach, kiedy w wyniku koncentracji nie powstaje lub nie umacnia się pozycja dominująca. Samo stwierdzenie „istotne ogranicze nie konkurencji” wykracza zatem poza kwestię powstania lub umocnienia pozycji dominującej i ma szersze znaczenie. Obejmuje bowiem sytuacje, kiedy w wyniku dokonanej koncentracji konkurencja zostaje poważnie ograniczona, a nie wiąże się to z powstaniem pozy cji dominującej – może to mieć miejsce przykładowo na rynkach oligopolistycznych. Powołany przepis wskazuje, że to intensywność ograniczenia konkurencji będzie determinowała treść rozstrzygnięcia organu antymonopolowego. Oznacza to, że nie każde ograniczen ie konkurencji, będące wynikiem planowanej fuzji będzie skutkowało wydaniem zakazu dokonania koncentracji, a jedynie mające charakter „istotnego” ograniczenia. W sprawie nie zidentyfikowano żadnych rynków, na które koncentracja wywiera wpływ w układzie h oryzontalnym. Przedmiotowa koncentracja wywiera wpływ w układzie wertykalnym na lokalny, obejmujący obszar do 100 km od Warszawy, rynek sprzedaży mas mineralno - bitumicznych oraz potencjalnie na lokalne obejmujące obszar do 25 km od wytwórni w: Płocku (Mas zewo Duże) i Kutnie, rynki sprzedaży betonu towarowego, lokalne, obejmujące obszary do 80 km od Lublina oraz od Lipia i Straszęcina, rynki sprzedaży betonowych płyt chodnikowych i podobnych wyrobów z betonu, a także krajowy rynek sprzedaży wapna palonego. Grupa CRH prowadzi bowiem działalność na tych rynku i są one/mogą być rynkami zakupu dla grupy Mabau. Analiza skutków niniejszej koncentracji wykazała jednakże, iż w jej wyniku nie dojdzie do istotnego ograniczenia konkurencji na tych rynkach. Dokonując o ceny zasadności wyrażenia zgody na przeprowadzenie niniejszej koncentracji Prezes Urzędu wziął pod uwagę, iż brak jest podstaw do stwierdzenia, że w wyniku koncentracji nastąpią istotne zmiany zarówno na lokalnym rynku sprzedaży mas mineralno - bitumicznych, jak i lokalnych rynkach sprzedaży betonu towarowego, betonowych płyt chodnikowych i podobnych wyrobów z betonu, a także krajowym rynku sprzedaży wapna palonego, a tym samym, że Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. +48 22 55 60 122 < faks +48 22 82 7 97 2 3 dkk @uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl 12 konkurenci grupy CRH będą mieli w istotny sposób ograniczoną możliwość sprzeda ży tych produktów. Jak bowiem wynika z informacji zawartych w zgłoszeniu, szacunkowy udział grupy Mabau w 2020 r. w lokalnym, obejmujący obszar do 100 km od Warszawy, rynku zakupu mas mineralno - bitumicznych kształtował się na poziomie ok. 0 - 5 %. Ponadto dot ychczas grupa Mabau prowadziła działalność wyłącznie na terytorium Warszawy i okolic (w promieniu około [tajemnica przedsiębiorstwa] km od Warszawy). Tym samym nie była obecna na lokalnych obejmujących obszar do 25 km od wytwórni w Płocku (Maszewo Duże) i Kutnie, rynkach zakupu betonu towarowego, lokalnych, obejmujące obszary do 80 km od Lublina oraz od Lipia i Straszęcina, rynkach zakupu betonowych płyt chodnikowych i podobnych wyrobów z betonu. Grupa Mabau, z uwagi na zakres działalności (jej działalność skupia się przede wszystkim na lokalnych budowach i robotach drogowych), nie była także obecna na krajowym rynku zakupu wapna palonego. Mając powyższe na uwadze, a także znikomy, kształtujący się w 2020 r. na poziomie 0 - 5 %, udział grupy Mabau w krajowym r ynku budowy i remontów dróg wskazać nalży, iż w wyniku realizacji koncentracji grupa CRH nie będzie w stanie zaspokajać popytu na wskazane produkty w ramach własnej grupy kapitałowej w stopniu znacząco większym niż obecnie. Realizacja koncentracji nie będ zie zatem stanowić realnego zagrożenia ani dla innych przedsiębiorców działających na wskazanych rynkach (nie ograniczy im możliwości sprzedaży produktów), ani dla podmiotów będących nabywcami tych produktów (nie ograniczy im możliwości zakupu tych produkt ów). Należy zatem uznać, iż w wyniku niniejszej koncentracji nie dojdzie do istotnego ograniczenia konkurencji na tych rynkach. Ponadto koncentracja wywiera wpływ w układzie konglomeratowym na krajowy rynek sprzedaży wapna palonego w związku z wysokim udzi ałem grupy CRH w tym rynku. Brak jest jednakże przesłanek do uznania, w wyniku koncentracji siła rynkowa grupy CRH z tego rynku zostanie przeniesiona na rynek, na którym prowadzi działalność grupa Mabau. Jak ponadto wskazano wapno palone jest produktem o s zerokiej gamie zastosowań. Poza drogownictwem, gdzie wykorzystywane jest tylko przy realizacji dużych, krajowych inwestycji (autostrady, drogi ekspresowe), wykorzystywane jest także m.in. w budownictwie, przemyśle hutniczym, szklarskim, papierniczym i chem icznym. Tym samym, w ocenie Prezesa Urzędu, występowanie w sprawie rynku właściwego w układzie konglomeratowym nie jest istotne dla oceny skutków rozpatrywanej koncentracji. Reasumując analiza skutków niniejszej koncentracji wykazała, iż w jej wyniku nie d ojdzie do istotnego ograniczenia konkurencji na rynkach, na które koncentracja wywiera wpływ w układzie wertykalnym, jak i konglomeratowym. Mając powyższe na uwadze organ antymonopolowy uznał, iż zamierzona koncentracja spełnia kryterium wskazane w art. 1 8 ustawy o ochronie konkurencji , bowiem w jej wyniku nie dojdzie do istotnego ograniczenia konkurencji na rynku, w szczególności przez powstanie lub umocnienie pozycji dominującej. W związku z powyższym orzeczono, jak w sentencji. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. +48 22 55 60 122 < faks +48 22 82 7 97 2 3 dkk @uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl 13 POUCZENIE : Zgodnie z art . 81 ust. 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (j.t. Dz. U. z 2021 r., poz. 275) w związku z art. 479 28 § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 1805 ze zm.) – od niniejszej decyzji przysługuje odwołanie do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów – za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w terminie miesiąca od dnia jej doręczenia. Zgodnie z art. 3 ust. 2 pkt 9 w związku z art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 2257 ze zm.), odwołanie od decyzji Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów podlega opłacie stałej w kwocie 1000 zł. Zgo dnie z art. 103 ust. 1 i 2 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych sąd może przyznać zwolnienie od kosztów sądowych osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej niebędącej osobą prawną, której ustawa przyznaje zdolność prawną, jeżeli wykazała, że ni e ma dostatecznych środków na ich uiszczenie, spółka handlowa powinna wykazać także, że jej wspólnicy albo akcjonariusze nie mają dostatecznych środków na zwiększenie majątku spółki lub udzielenie spółce pożyczki. Zgodnie z art. 105 ust. 1 zd. 1ustawy o ko sztach sądowych w sprawach cywilnych, wniosek o przyznanie zwolnienia od kosztów sądowych należy zgłosić na piśmie lub ustnie do protokołu w sądzie, w którym sprawa ma być wytoczona lub już się toczy. Stosownie do treści art. 117 § 1, § 3 i § 4 zd. 1 Kod eksu postępowania cywilnego strona zwolniona przez sąd od kosztów sądowych w całości lub części, może domagać się ustanowienia adwokata lub radcy prawnego. Osoba prawna lub inna jednostka organizacyjna, której ustawa przyznaje zdolność sądową, niezwolniona przez sąd od kosztów sądowych, może się domagać ustanowienia adwokata lub radcy prawnego, jeżeli wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie kosztów wynagrodzenia adwokata lub radcy prawnego. Wniosek o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego s trona zgłasza wraz z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych lub osobno, na piśmie lub ustnie do protokołu, w sądzie, w którym sprawa ma być wytoczona lub już się toczy. Z upoważnienia Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów DYREKTOR Departam entu Kontroli Koncentracji Robert Kamiński Otrzymuje: Cement Ożarów S.A., Warszawa