DNR-107/2012

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DNR-70-49( 19 )/12/BZ Warszawa, dnia 13 września 2012 r. DECYZJA DNR-1/107/2012 Na podstawie art. 24 ust. 14 pkt 2 w związku z art. 13 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275, z 2007 r. Nr 35, poz. 215, z 2008 r. Nr 157, poz. 976, z 2009 r. Nr 18, poz. 97 i Nr 20, poz. 106 oraz z 2011 r., Nr 63, poz. 322 i Nr 102, poz. 586) oraz art. 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 6 kwietnia 2004 r. w sprawie dodatkowych wymagań dotyczących bezpieczeństwa i znakowania produktów, które stwarzają zagrożenia dla konsumentów przez to, że ich wygląd wskazuje na inne niż rzeczywiste przeznaczenie (Dz. U. Nr 71, poz. 644), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu w sprawie ogólnego bezpieczeństwa odświeżacza kul żel XXL (pojemnik w kształcie kotka, brak kodu EAN), wprowadzonego na polski rynek przez przedsiębiorcę Arkadiusza Kozaka, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą F.H. “ARKA” Arkadiusz Kozak w Jordanowie Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów stwierdza, że przedsiębiorca wyeliminował zagrożenia stwarzane przez ten produkt i umarza postępowanie administracyjne. Uzasadnienie Pismem z dnia 5 marca 2012 r. Małopolski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej przekazał do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) protokół wraz z aktami kontroli dotyczący odświeżacza kul żel XXL (pojemnik w kształcie kotka, brak kodu EAN), zwanego dalej „odświeżaczem”, wprowadzonego na polski rynek przez przedsiębiorcę Arkadiusza Kozaka, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą F.H. “ARKA” Arkadiusz Kozak w Jordanowie. Odświeżacz składa się z trzech elementów: pojemnika z przezroczystego tworzywa sztucznego w kształcie kotka (w stylu Hello Kitty) o wysokości 14 cm i szerokości 6 cm, 2 kapelusza-zakrętki oraz zawartości, tj. żelowych kuleczek zwilżonych ciekłą substancją zapachową. Otwór pojemnika został zabezpieczony folią aluminiową. Po jego otwarciu żelowe kuleczki o średnicy 1 cm uwalniają przyjemny zapach. Kuleczki wykonane zostały z substancji żelowej w czterech kolorach (żółtym, zielonym, różowym i niebieskim). Są miękkie i wilgotne w dotyku i z łatwością ulegają rozdrobnieniu. W trakcie kontroli w hurtowni należącej do przedsiębiorcy Arkadiusza Kozaka, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą F.H. „ARKA” Arkadiusz Kozak w Jordanowie, inspektorzy reprezentujący Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej poddali odświeżacz ocenie bezpieczeństwa i badaniom organoleptycznym w oparciu o przepisy ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275, z 2007 r. Nr 35, poz. 215, z 2008 r. Nr 157, poz. 976, z 2009 r. Nr 18, poz. 97 i Nr 20, poz. 106 oraz z 2011 r., Nr 63, poz. 322 i Nr 102, poz. 586), zwanej dalej „ustawą o ogólnym bezpieczeństwie produktów”, z uwzględnieniem wymagań rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 6 kwietnia 2004 r. w sprawie dodatkowych wymagań dotyczących bezpieczeństwa i znakowania produktów, które stwarzają zagrożenia dla konsumentów przez to, że ich wygląd wskazuje na inne niż rzeczywiste przeznaczenie (Dz. U. Nr 71, poz. 644), zwanego dalej „rozporządzeniem Rady Ministrów”. Badania organoleptyczne przeprowadzone przez inspektorów Inspekcji Handlowej wykazały, iż pojemnik w kształcie kotka jest atrakcyjny dla dziecka, gdyż przypomina zabawkę. Tym samym przyciąga uwagę dzieci. Natomiast zawartość pojemnika (do której można się z łatwością dostać poprzez zdjęcie kapelusza), tj. żelowe kulki, swoim wyglądem i konsystencją do złudzenia przypominają cukierki typu żelki. Takie połączenie sprawia, że odświeżacz może nie być bezpieczny dla konsumentów, zwłaszcza dla tych najmłodszych, gdyż jego opakowanie jest atrakcyjne dla dzieci, a zawartość może zostać uznana za środek spożywczy. Próba ugryzienia lub połknięcia kulek żelowych może spowodować zagrożenie dla zdrowia dziecka (np. wymioty, biegunkę) z uwagi na nieznany skład kulek oraz substancji zapachowej. Ponadto, rozmiar pojedynczej kulki stwarza ryzyko umieszczenia jej przez dziecko w nosie, co może spowodować trudności w oddychaniu. Ponadto, kulki mieszczą się całkowicie w cylindrze do pomiaru małych elementów. Zgodnie z § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów produkty, które stwarzają zagrożenie dla konsumentów przez to, że ich wygląd wskazuje na inne niż rzeczywiste przeznaczenie, zwane „imitacjami”, nie mogą posiadać cech i właściwości wywołujących u konsumentów, zwłaszcza u dzieci, przeświadczenia, że są to środki spożywcze, jeżeli próba konsumpcji imitacji może powodować zagrożenie dla zdrowia lub życia ludzi. 3 Mając na względzie powyższe, zgodnie z art. 61 § 4 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), w związku z art. 26 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, pismem z dnia 17 maja 2012 r. Prezes UOKiK powiadomił przedsiębiorcę Arkadiusza Kozaka, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą F.H. “ARKA” Arkadiusz Kozak w Jordanowie (stronę postępowania) o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie ogólnego bezpieczeństwa przedmiotowego odświeżacza. Prezes UOKIK zwrócił się z prośbą o wskazanie, czy przekazana w toku kontroli Inspekcji Handlowej faktura zakupu nr 2904/2011 z dnia 5 grudnia 2011 r. dokumentująca zakup 80 sztuk sztucznych odświeżaczy od przedsiębiorcy Mieszko Pawełka, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Firma Handlowa „MADEX” Mieszko Pawełek w Bielsku-Białej stanowi jedyny dokument, na podstawie którego strona postępowania dokonała zakupu kwestionowanych produktów, a jeśli nie – organ nadzoru uznał za niezbędne przekazanie pozostałych dowodów zakupu odświeżaczy objętych zakresem niniejszego postępowania. Prezes UOKiK wezwał również stronę postępowania do przekazania pełnej listy dystrybutorów kwestionowanych produktów, ze wskazaniem ilości odświeżaczy dostarczonych każdemu z nich, okresu, w którym były one wprowadzane na rynek oraz uwzględniającej jednostkową cenę sprzedaży produktu. Zamiast wskazanej listy dystrybutorów strona postępowania mogła przekazać wszystkie faktury sprzedaży produktów objętych zakresem niniejszego postępowania. Ponadto, Prezes UOKiK wezwał stronę postępowania do wskazania, czy posiada na stanie magazynowym kwestionowane produkty. Dodatkowo, organ nadzoru zwrócił się z prośbą o przekazanie informacji na temat ewentualnych skarg konsumentów lub reklamacji, których przedmiotem były kwestionowane odświeżacze. Jednocześnie, Prezes UOKiK podkreślił, iż w przypadku wycofania z rynku kwestionowanych produktów, niezbędne jest przekazanie wszelkich dowodów potwierdzających podjęcie działań mających na celu wyeliminowanie zagrożeń stwarzanych przez odświeżacze, które nadal znajdują się na rynku i na stanie magazynowym strony postępowania. Pismem z dnia 1 czerwca 2012 r. strona postępowania poinformowała Prezesa UOKiK, że nie posiada w sprzedaży kwestionowanego odświeżacza. Jednocześnie wskazała, iż podjęła działania mające na celu wycofanie produktów z rynku. Wyjaśniła, iż w tym celu zwróciła się do swoich dwóch kontrahentów z prośbą o zwrot produktów lub informację o nieposiadaniu ich w ofercie handlowej. Strona postępowania poinformowała organ nadzoru, iż kontrahenci przekazali deklaracje o nieposiadaniu odświeżaczy w ofercie handlowej. Na dowód powyższego przedłożyła oświadczenie jednego z kontrahentów świadczące o 4 nieposiadaniu przez niego na stanie magazynowycm odświeżaczy. Ponadto, strona postępowania podkreśliła, że poinformowała telefonicznie dostawcę produktu, tj. przedsiębiorcę Mieszko Pawełka, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Firma Handlowa „MADEX” Mieszko Pawełek w Bielsku-Białej, o zagrożeniach jakie stwarzają odświeżacze. Jednocześnie, strona postępowania zobowiązała się do niewprowadzania na rynek imitacji środków spożywczych lub do ich właściwego oznakowywania. Ponadto, strona postępowania poinformowała Prezesa UOKiK, iż faktura zakupu nr 2904/2011 z dnia 5 grudnia 2011 r. dokumentująca zakup 80 sztuk sztucznych odświeżaczy od przedsiębiorcy Mieszko Pawełka, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Firma Handlowa „MADEX” Mieszko Pawełek w Bielsku-Białej stanowi jedyny dokument, na podstawie którego dokonała zakupu kwestionowanych produktów. Wskazała, iż z ww. ilości łącznie siedem sztuk odświeżaczy zostało nabytych przez dwóch dystrybutorów (na dowód czego przedłożyła fakturę VAT nr HR/29039 z dnia 23 maja 2012 r. oraz fakturę VAT nr HR/28854 z dnia 8 maja 2012 r.), dziewięć egzemplarzy zostało zabezpieczonych przez inspektorów Inspekcji Handlowej, natomiast pozostała ilość została sprzedana w obrocie nieudokumentowanym. Strona postępowania zadeklarowała, iż nie otrzymała żadnych skarg lub reklamacji na produkt od konsumentów. Pismem z dnia 17 lipca 2012 r. Prezes UOKiK – mając na względzie oświadczenie strony postępowania z dnia 1 czerwca 2012 r. dotyczące nieposiadania na stanie magazynowym produktów przez dwóch dystrybutorów – wezwał ją do przedłożenia oświadczenia o nieposiadaniu w ofercie handlowej produktów, pochodzącego od drugiego dystrybutora. Ponadto, Prezes UOKiK podkreślił, iż zgodnie z § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów produkty, które stwarzają zagrożenie dla konsumentów przez to, że ich wygląd wskazuje na inne niż rzeczywiste przeznaczenie, zwane „imitacjami”, nie mogą posiadać cech i właściwości wywołujących u konsumentów, zwłaszcza u dzieci, przeświadczenie, że są to środki spożywcze, jeżeli próba konsumpcji imitacji może powodować zagrożenie dla zdrowia lub życia ludzi. Mając na względzie powyższe pouczył stronę postępowania, iż umieszczenie na produkcie bądź jego opakowaniu informacji i ostrzeżeń nie jest wystarczające do wyeliminowania zagrożeń i nie wpływa na ocenę bezpieczeństwa produktu, pozostaje on bowiem nadal imitacją i nie powinien być wprowadzany na rynek. Pismem z dnia 23 lipca 2012 r. strona postępowania przekazała Prezesowi UOKiK oświadczenie drugiego kontrahenta o nieposiadaniu w ofercie handlowej odświeżaczy. Strona postępowania wyjaśniła, iż dokument ten nie został załączony do pisma z dnia 1 5 czerwca 2012 r. przez nieuwagę. Dodatkowo, strona postępowania oświadczyła, że w przyszłości nie będzie wprowadzała na rynek imitacji środków spożywczych. Pismem z dnia 27 lipca 2012 r. organ nadzoru poinformował stronę postępowania o przysługującym jej prawie do zapoznania się ze zgromadzonymi aktami sprawy oraz prawie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów oraz zgłoszonych żądań. Strona postępowania nie skorzystała z przysługujących jej praw. Prezes UOKiK ustalił i stwierdził: Odświeżacz kul żel XXL (pojemnik w kształcie kotka, brak kodu EAN) został wprowadzony na rynek przez przedsiębiorcę Arkadiusza Kozaka, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą F.H. “ARKA” Arkadiusz Kozak w Jordanowie. Przedsiębiorca ten jest dystrybutorem w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów i ponoszą odpowiedzialność za bezpieczeństwo produktów wprowadzonych na rynek na zasadach określonych w tej ustawie. W toku prowadzonego przez Prezesa UOKiK postępowania przedsiębiorca potwierdził, iż nabył kwestionowane produkty jednorazowo od przedsiębiorcy Mieszko Pawełka, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Firma Handlowa „MADEX” Mieszko Pawełek w Bielsku-Białej . Powyższą okoliczność potwierdza faktura VAT nr 2904/2011 z dnia 5 grudnia 2011 r. dokumentująca zakup 80 sztuk odświeżaczy, przedłożona przez stronę postępowania w toku kontroli inspektorom Inspekcji Handlowej. Zgodnie z art. 11 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, dystrybutor jest zobowiązany działać z należytą starannością w celu zapewnienia bezpieczeństwa produktów, w szczególności przez niedostarczanie produktów, o których wie lub o których, zgodnie z posiadanymi informacjami i doświadczeniem zawodowym, powinien wiedzieć, że nie spełniają one wymagań bezpieczeństwa. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produktem bezpiecznym jest produkt, który w zwykłych lub innych, dających się w sposób uzasadniony przewidzieć warunkach jego używania, z uwzględnieniem czasu korzystania z produktu, a także, w zależności od rodzaju produktu, sposobu uruchomienia oraz wymogów instalacji i konserwacji, nie stwarza żadnego zagrożenia dla konsumentów lub stwarza znikome zagrożenie, dające się pogodzić z jego zwykłym używaniem i uwzględniające wysoki poziom wymagań dotyczących ochrony zdrowia i życia ludzkiego. Oceniając bezpieczeństwo produktu, zgodnie z art. 4 ust. 2 pkt 3 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, uwzględnia się również wygląd produktu, 6 jego oznakowanie, ostrzeżenia i instrukcje dotyczące jego użytkowania oraz wszelkie inne udostępniane konsumentowi wskazówki lub informacje dotyczące produktu. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produkt, który nie spełnia wymagań określonych w art. 4, nie jest produktem bezpiecznym. Badania organoleptyczne przeprowadzone przez inspektorów Inspekcji Handlowej wykazały, iż pojemnik w kształcie kotka jest atrakcyjny dla dziecka, gdyż przypomina zabawkę. Tym samym przyciąga uwagę dzieci. Natomiast zawartość pojemnika (do której można się z łatwością dostać poprzez zdjęcie kapelusza), tj. żelowe kulki, swoim wyglądem i konsystencją do złudzenia przypominają cukierki typu żelki. Takie połączenie sprawia, że odświeżacz może nie być bezpieczny dla konsumentów, zwłaszcza dla tych najmłodszych, gdyż jego opakowanie jest atrakcyjne dla dzieci, a zawartość może zostać uznana za środek spożywczy. Próba ugryzienia lub połknięcia kulek żelowych może spowodować zagrożenie dla zdrowia dziecka (np. wymioty, biegunkę) z uwagi na nieznany skład kulek oraz substancji zapachowej. Ponadto, rozmiar pojedynczej kulki stwarza ryzyko umieszczenia jej przez dziecko w nosie, co może spowodować trudności w oddychaniu. Ponadto, kulki mieszczą się całkowicie w cylindrze do pomiaru małych elementów. Mając na uwadze powyższe, Prezes UOKiK zwrócił uwagę stronie postępowania na konieczność wyeliminowania zagrożeń stwarzanych przez produkt, wskazując rodzaj działań oraz termin na ich podjęcie. Zgodnie z art. 24 ust. 14 pkt 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, Prezes UOKiK wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, jeśli producent lub dystrybutor usunął przyczyny zagrożeń. W toku prowadzonego przez Prezesa UOKiK postępowania administracyjnego - przedsiębiorca Arkadiusz Kozak, prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą F.H. “ARKA” Arkadiusz Kozak w Jordanowie - podjął działania mające na celu usunięcie zagrożeń stwarzanych przez produkty będące jego przedmiotem. Podkreślić należy, iż aktualnie strona postępowania nie posiada na stanie magazynowym kwestionowanych odświeżaczy, tym samym nie wprowadza na rynek produktów, które nie są bezpieczne. Strona postępowania zakupiła jednorazowo osiemdziesiąt egzemplarzy odświeżaczy na podstawie faktury VAT nr 2904/2011 z dnia 5 grudnia 2011 r od przedsiębiorcy Mieszko Pawełka, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Firma Handlowa „MADEX” Mieszko Pawełek w Bielsku-Białej (z ww. ilości łącznie siedem sztuk odświeżaczy zostało nabytych przez dwóch dystrybutorów, dziewięć egzemplarzy zostało zabezpieczonych przez inspektorów Inspekcji Handlowej, natomiast pozostała ilość została sprzedana w obrocie 7 nieudokumentowanym). W toku prowadzonego postępowania strona przedstawiła dowody potwierdzające podjęcie działań świadczących o wyeliminowaniu zagrożeń stwarzanych przez produkty – przekazała bowiem Prezesowi UOKiK dwa oświadczenia dystrybutorów o nieposiadaniu produktów na stanie magazynowym. Jendocześnie, strona postępowania zobowiązała się do niewprowadzania w przyszłości na rynek imitacji środków spożywczych. Przedstawione przez stronę postępowania dowody i wyjaśnienia, w opinii Prezesa UOKiK są wiarygodnie i wystarczające do uznania, że strona postępowania – przedsiębiorca Arkadiusz Kozak, prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą F.H. “ARKA” Arkadiusz Kozak w Jordanowie - wyeliminował zagrożenia stwarzane przez kwestionowane produkty. W związku z powyższym, Prezes UOKiK orzekł, jak w sentencji. Pouczenie: Na podstawie art. 127 § 3 w związku z art. 5 § 2 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz w związku z art. 29 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331, Nr 99, poz. 660, Nr 171, poz. 1206, z 2008 r. Nr 157, poz. 976, Nr 223, poz. 1505, z 2009 r. Nr 18, poz. 97, Nr 157, poz. 1241, z 2011 r. Nr 34, poz. 173) oraz na podstawie art. 129 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, w związku z art. 26 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, od niniejszej decyzji stronie nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z niniejszej decyzji może, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, zwrócić się do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów DYREKTOR Departamentu Nadzoru Rynku Anna Mazurak Otrzymuje: Arkadiusz Kozak F.H. „ARKA” ul. Powstańców Wielkopolskich 7a 30-553 Kraków