DNR-116/2015

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW DNR - 70 - 144(11 ) / 15/AK Warszawa, dnia 16 grudnia 2015 r. DECYZJA nr DNR-1/116/2015 Na podstawie art. 24 ust. 14 pkt 1 w związku z art. 13 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. z 2015 r. poz. 322), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu w sprawie ogólnego bezpieczeństwa próbnika napięcia 110 -250V – 140 mm Nr 65233 (kod EAN: 5906083652332), wprowadzonego na rynek prze z przedsiębiorcę „TOYA” spółka akcyjna z siedzibą we Wrocławiu , Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów stwierdza, że produkt ten jest bezpieczny i umarza postępowanie administracyjne . Uzasadnienie Pismem z 14 września 2015 r. Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej przekazał Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej jako: „Pre zes UOKiK” lub „organ nadzoru”) protokół wraz z aktami kontroli dotyczącymi próbnika napięcia 110-250V – 140 mm Nr 65233 (kod EAN: 5906083652332) (dalej także jako: próbnik napięcia”) , wprowadzonego na rynek prze z przedsiębiorcę „TOYA” spółka akcyjna z siedzibą we Wrocławiu . Próbnik napięcia składa się z uchwytu (rękojeści) z przezroczystego tworzywa sztucznego, na którym trwale naniesiono oznaczenie zakresu napięcia „110 - 250V” oraz informacje „ CE, NO 403 ”. Produkt posiada ogranicznik uchwytu trwale osadzony w rękojeści metalo wego pręta, ukształtowanego na końcu w formie wkrętaka powleczonego izolacją, stanowiącego kołek stykowy próbnika. W górnej części rękojeści próbnika znajduje się metalowa okrągła płytka stanowiącą elektrodę dotykową. Po włożeniu próbnika do gniazda 2 siecio wego oraz dotknięciu palcem do elektrody dotykowej, wewnątrz jego rękojeści pojawia się sygnał świetlny. Do próbnika dołączono etykietę, na której umieszczono m.in. następujące informacje: „próbnik napięcia 65233, 110 -250v, 140 mm, VORTEL by TOYA, TOYA S.A., ul. Sołtysowicka 13 -15, 51- 168 Wrocław, Poland, tel. (+48 71) 3246200, fax. (+48 71) 32 26 370; sales@yato.pl , www.toya.pl ., Uwaga! W trakcie pracy używaj środków ochrony osobistej.” . W związku z otrzymaniem informacji od konsumenta , wskazującej, że ww. próbnik napięcia może nie spełniać wymagań w zakresie bezpieczeństwa, inspektorzy reprezentujący Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej przeprowadzili kontrolę przedsiębiorcy „TOYA” spółka akcyjna z siedzibą we Wrocławiu, mającą miejsce w siedzibie spółki, przy ul. Sołtysowickiej 13/15 we Wrocławiu. W toku tej kontroli inspektorzy Inspekcji Handlowej pobrali próbki próbnika napięcia, które zostały przekaz ane do Biura Badawczego ds. Jakości Stowarzyszenia Elektryków Polskich w Warszawie, celem dokonania badań laboratoryjnych produktu w oparciu o przepisy ustawy z 12 grudnia 2003 r. ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. z 2015 r. poz. 322) (dalej jako: „ustawa o ogólnym bezpieczeństwie produktów”) oraz z uwzględnieniem wymagań normy PN-E-08509:1988 „Elektroenergetyczny sprzęt ochronny -- Jednobiegunowe wskaźniki napięcia prądu przemiennego do 250 V” (dalej jako: „norma PN-E-08509:1988 ”). Zgodnie bowiem z art. 6 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, przy ocenie bezpieczeństwa konkretnego produktu w pierwszej kolejności mają zastosowanie szczegółowe przepisy Wspólnoty Europejskiej, odrębne przepisy polskie dotyczące bezpieczeństwa określonego produktu, a także normy krajowe, będące transpozycją norm europejskich uznanych przez Komisję Europejską za zgodne z przepisami dotyczącymi ogólnego bezpieczeństwa produktów, do których odniesienia Komisja Europejska opublikowała w Dzienniku Urzędowym Unii Europejs kiej. Jeśli natomiast wobec konkretnego produktu brak jest ww. przepisów oraz norm – co ma miejsce w przypadku ww. próbnika napięcia – ocenę bezpieczeństwa produktu przeprowadza się z uwzględnieniem kryteriów określonych w art. 6 ust. 3 ustawy, w tym spełn ienia przez produkt Polskich Norm, w tym przypadku normy PN-E-08509:1988 „Elektroenergetyczny sprzęt ochronny -- Jednobiegunowe wskaźniki napięcia prądu przemiennego do 250 V”. Badania laboratoryjne wykazały, że próbnik napięcia posiada zbyt małą wysokość ogranicznika uchwytu rękojeści, która w badanych egzemplarzach wyniosła 1,55 albo 1,65 mm . Natomiast, zgodnie z pkt. 2.3 normy PN-E-08509:1988 , wysokość ogranicznika uchwytu powinna wynosić 3 mm. 3 W związku z powyższym, Prezes UOKiK uznał za zasadne wszczęcie postępowania administracyjnego na podstawie ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów . Zgodnie z art. 61 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 , z późn. zm.) (dalej jako: „Kodeks postępowania administracyjnego”) , pismem z 29 września 2015 r. Prezes UOKiK powiadomił przedsiębiorcę „TOYA” spółka akcyjna z siedzibą we Wrocławiu (stronę postępowania) o wszczęciu postępowania administr acyjnego w sprawie ogólnego bezpieczeństwa próbnika napięcia wyznacz ając ww. przedsiębiorcy termin 14 dni na zajęcie stanowiska w sprawie. Jednocześnie, Prezes UOKiK zwrócił się do strony postępowania z prośbą o określenie jej roli w obrocie kwestionowanym produktem , przekazanie dokumentów związanych z jego obrotem oraz informacji na temat ewentualnie posiadanych skarg lub reklamacji dotycz ących produktu ze wskazaniem, czego dotyczyły. W tym samym piśmie Prezes UOKiK wskazał również, iż w przypadku podjęcia przez stronę postępowania decyzji o wyeliminowaniu zagrożeń stwar zanych przez kwestionowany produkt powinna ona przekazać dowody potwierdzające powyższą okoliczność i wskazał, jakie działania są w jego opinii zasadne . W piśmie z 15 października 2015 r. strona postępowania oświadczyła, że jest producentem próbnika napięcia oraz że po otrzymaniu wyników kontroli Inspekcji Handlowej podjęła decyzję o wstrzymaniu sprzedaży ww. produktu do czasu zakończenia postępowania prowadzone go przez Prezesa UOKiK. Strona postępowania wskazała ponadto, że przedmiotowy próbnik napięcia został wprowadzony na rynek w związku z posiadaniem pozytywnych wyników badań laboratoryjnych tego produktu, przeprowadzonych przez laboratorium badawcze TÜV Rheinland w Chinach na zgodność z wymaganiami bezpieczeństwa określonymi w niemieckiej normie dotyczącej jednobiegunowych wskaźników napięcia DIN VDE 0680 -6 , a także nadanym certyfikatem jakości GS ( nadawanym produktom, spełniającym wymagania jakości i bezpieczeństwa określonych w niemieckich przepisach do tyczących bezp ieczeństwa sprzętu i produktów – ProdSG) z ważnością do końca 2017 r . Do swego pisma strona postępowania dołączyła sprawozdania z badań laboratoryjnych produktu: z 5 kwietnia 2006 r, 9 sierpnia 2009 r. i 11 stycznia 2012 r. , a także wnioskowaną przez Prezesa UOKiK dokumentacją związaną z obrotem produktem będącym przedmiotem postępowania. W związku z uzyskaniem przez Prezesa UOKiK informacji, że norma PN-E-08509:1988 została wycofana, pism em z 27 października 2015 r. organ nadzoru zwrócił się z zapytaniem do Polskiego Komitetu Normalizacyjnego (dalej jako: „PKN”) , czy i – ewentualnie – jaka norma ma obecnie zastosowanie do oceny bezpieczeństwa wskaźników napięcia 4 przeznaczonych do stwierdza nia obecności napięcia przemiennego w urządzeniach na napięcie znamionowe poniżej 250 V. W piśmie z 2 listopada 2015 r. PKN poinformował Prezesa UOKiK, iż po wycofaniu normy PN-E-08509:1988, tj. od 11 sierpnia 2015 r. nie ma Polskiej Normy odnoszącej się bezpośrednio do jednobiegunowych wskaźników napięcia prądu przemiennego do 250 V. Pismem z 19 listopada 2015 r. Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania o przysługującym jej prawie do zapoznania się ze zgromadzony mi aktami sprawy oraz prawie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Strona postępowania nie skorzystała z przysługujących jej praw. Prezes UOKiK ustalił i stwierdził: Przedsiębiorca „TOYA” spółka akcyjna z siedzibą we Wrocławiu wprowadził próbnik napięcia będący przedmiotem niniejszego postępo wania na polski rynek i jest jego producentem w rozumieniu art. 3 pkt 2 lit. a ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, zgodnie z którym za producenta uznaje się przedsiębiorcę prowadzącego w Unii Europejskiej lub na terytorium państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym działalność polegającą na wytwarzaniu produktu albo każdą inną osobę, która występuje jako wytwórca, umieszczając na produkcie bądź do niego dołączając swoje nazwisko, nazwę, znak towarowy bądź inne odróżniające oznaczenie . Mając na uwadze oznaczenia znajdujące się na produkcie będącym przedmiotem postępowania (m.in.: VORTEL by TOYA, TOYA S.A., ul. Sołtysowicka 13 -15, 51- 168 Wrocław, Poland, tel. (+48 71) 3246200, fax. (+48 71) 32 26 370; www.toya.pl ) stwierdzić należy, że spełnione zostały przesłanki do uznania przedsiębiorcy „TOYA” spółka akcyjna z siedzibą we Wrocławiu za producenta przedmiotowego próbnika napięcia w rozumieniu art. 3 pkt 2 lit. a ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów . Zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, producent zobowiązany jest wprowadzać na rynek wyłącznie produkty bezpieczne. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produktem bezpiecznym jest produkt, który w zwykłych lub innych, dających się w sposób uzasadniony przewidzieć warunkach jego używania, z uwzględnieniem czasu korzystania z produktu, a także, w zależności od rodzaju produktu, sposobu uruchomienia oraz wymogów instalacji i konserwacji, nie stwarza żadnego zagrożenia dla konsumentów lub stwarza znikome zagrożenie, dające się pogodzić z jego 5 zwyk łym używaniem i uwzględniające wysoki poziom wymagań dotyczących ochrony zdrowia i życia ludzkiego. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produkt, który nie spełnia wymagań określonych w art. 4 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, nie jest produktem bezpiecznym. Podstawę do wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie ogólnego bezpieczeń stwa próbnika napięcia stanowiły badania laboratoryjne tego produktu przeprowadzone przez Biuro Badawcze ds. Jakości Stowarzyszenia Elektryków Polskich w Warszawie w oparciu o wymagania zawarte w normie PN-E-08509:1988. W toku niniejszego postępowania administracyjnego strona postępowania przekazała sprawozdania z badań laboratoryjnych przedmiotowego próbnika napięcia, potwierdzające spełnianie przez ten produkt wymagań bezpieczeństwa przewidzianych dla jednobiegunowych wskaźników napięcia w niemieckiej normie DIN VDE 0680-6, a także nadany dla tego produktu certyfikat TÜV GS ważny do końca 2017 r., które w jej opinii po twierdzają bezpieczeństwo wprowadzanego na rynek próbnika napięcia. Mając na uwadze powyższe stanowisko strony postępowania, a także opinią PKN z 2 listopada 2015 r., wskazującą iż po wycofaniu normy PN-E-08509:1988 brak jest Polskiej Normy dotyczącej wymagań bezpieczeństwa przewidzianych dla jednobiegunowych wskaźników napięcia prądu przemiennego do 250 V, Prezes UOKiK podzielił stanowisko strony postępowania odnośnie bezpieczeństwa produktu będącego przedmiotem postępowania . Organ nadzoru uznał bowiem, że przekazane przez stronę postępowania dowody, potwierdzające spełnianie przez przedmiotowy próbnik napięcia wymagań bezpieczeństwa przewidzianych dla tego typu produktów w aktualnej normie krajowej innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, przemawia za uznaniem produktu będącego przedmiotem postępowania za bezpieczny. Wskazać bowiem trzeba, że stosownie do pkt 16 preambuły dyrektywy 2001/95/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 3 grudnia 2001 r. w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów ( Dz. Urz. UE L 011 z 15.01.2002, poz. 0004-0017) – której transpozycję na gruncie polskiego ustawodawstwa stanowi ustawa o ogólnym bezpieczeństwie produktów – w przypadku braku możliwości dokonania oceny bezpieczeństwa konkretnego pr oduktu w oparciu o szczegółowe przepisy Wspólnoty Europejskiej, odrębne przepisy krajowe, normy krajowe będące transpozycją norm europejskich uznanych przez Komisję Europejską za zgodne z przepisami dotyczącymi ogólnego bezpieczeństwa produktów, do których odniesienia Komisja Europejska opublikowała w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej lub dobrowolne normy krajowe państw członkow skich Unii Europejskiej będące transpozycją norm europejskich innych niż normy uznane przez Komisję 6 Europejską za zgodne z przepisami dotyczącymi ogólnego bezpieczeństwa produktów , oceny takiej dokonuje się w następnym rzędzie w oparciu o normy krajowe poszczególnych państw człon kowskich. Zgodnie z art. 24 ust. 14 pkt 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, Prezes UOKiK wyd aje decyzję o umorzeniu postępowania, jeśli stwierdzi, że produkt jest bezpieczny. W związku z powyższym, Prezes UOKiK orzekł, jak w sentencji. Pouczenie: Na podstawie art. 127 § 3 w związku z art. 5 § 2 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz w związku z art. 29 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2015 r. poz. 184) oraz na podstawie art. 129 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, w związku z art. 26 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, od ni niejszej decyzji stronie nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z niniejszej decyzji może, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, zwrócić się do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Otrzymuje: „TOYA” S.A. ul. Sołtysowicka 13/15 51-168 Wrocław Z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów DYREKTOR Departamentu Nadzoru Rynku Anna Mazurak