Numer decyzji
DNR-145/2018
Decyzja UOKiK DNR-145/2018
- Data decyzji
- 18 maja 2018
Treść rozstrzygnięcia
P REZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW MAREK NIECHCIAŁ DNR - 7 3 0 - 8 9 ( 22 ) 1 7 /18 ( KS ) Warszawa, 18 maja 201 8 r. DECYZJA D NR - 2 / 145 /201 8 Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w przedmiocie wniosku Krystyny Bekus prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą Krystyna Bekus Przedsiębiorstwo Wielobranżowe „ANPITO” w Cz ęstochowie z 20 marca 2018 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Prezesa UOKiK nr DNR - 2/68/2018 z 1 marca 2 01 8 r. : 1. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 ustawy z dni a 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracy jnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 oraz z 2018 r. poz. 149 i 650 ) oraz art. 84 ust. 2 pkt 6 i art. 74 ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku (Dz. U. z 2017 r. poz. 1398 oraz z 2018 r. poz. 650 ) utrz ymuje w mocy zaskarżoną decyzję w zakresie pkt 3 i pkt 8 ; 2. n a podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 127 § 3 ustawy z dni a 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 oraz z 2018 r. poz. 149 i 650 ) oraz art. 97 u st. 1 w związku z art. 8 8 ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku (Dz. U. z 2017 r. poz. 1398 oraz z 2018 r. poz. 650 ) uchyl a zaskarżoną decyzję w zakresie pkt 6 i na k łada na Krystynę Bekus prowadzącą działalność gospo darczą pod firmą Krystyna Bekus Przedsiębiorstwo Wielobranżowe „ANPITO” w Częstochowie karę pieniężną w kwocie 7 5 00 zł (siedem tysięcy pięćset złotych) za wprowadzenie do obrotu zabawki do popychania - KOŁO , kod EAN 5906684062189, niezgodnej z wymaganiami dla zabawek; 3. na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 127 § 3 ustawy z dni a 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 oraz z 2018 r. poz. 149 2 i 650 ) oraz art. 97 ust. 1 w związku z art. 9 0 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku (Dz. U. z 2017 r. poz. 1398 oraz z 2018 r. poz. 650 ) uchyla zaskarżoną decyzję w zakresie pkt 7 i nakłada na Krystynę Bekus prowadzącą działalność gospodarczą pod firmą Krystyna Bekus Przedsiębiorstwo Wielobranżowe „ANPITO” w Częstochowie karę pieniężną w kwocie 4 000 zł ( czterech tysięcy złotych) za niedopełnienie obowiązku w zakresie dołączania do zabawki do popychania - KOŁO , kod EAN 5906684062189 informacji umożliwiających id entyfikację producenta. Uzasadnienie Pismem z 2 0 marca 201 8 r. (wpłynęło do U rzędu O chrony K onkurencji i K onsumentów 2 3 marca 201 8 r.) Krystyn a Bekus prowadząc a działalność gospodarczą pod firmą KRYSTYNA BEKUS PRZEDSIĘBIORSTWO WIELOBRANŻOWE „ANPITO” w Częstochowie , dalej jako „strona postępowania” złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją nr DNR - 2 / 68 /201 8 z 1 marca 2018 r. Do wydania zaskarżone j decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym. W toku kont roli przepro wadzonej w ( … ) , inspektorzy Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Gdańsku stwierdzili w ofercie ha ndlowej , m.in. zabawkę do popychania - KOŁO , kod EAN 5906684062189 . B adania la boratoryjne przeprowadzone w Specjalistycznym Laboratorium Badania Zabawek Urzędu Ochrony Konku rencji i Konsumentów w Lublinie wykazały, że zabawka ta jest niezgodna z pkt 5.1b n ormy PN - EN 71 - 1:2015 - 01 „Bezpieczeństwo zabawek. Część 1: Właściwości mechaniczne i fizyczne” , z uwagi na pojawienie się w trakcie badania elementów mieszczących się całkowicie w cylindrze do badania małych części. Stwierdzone w wyniku badań laboratoryjnyc h nieprawidłowości stanowią niezgodnoś ć z wymaganiami dla zabawek określonymi w § 5 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 20 października 2016 r. w spr awie wymagań dla zabawek (Dz.U. poz. 1730), dalej jako „rozporządzenie MRiF”, w zw. z pkt 1.4.2 . i w zw. z pkt 1.4.3. załącznika nr 1 „WYMAGANIA DLA ZABAWEK ” do rozporządzenia MRiF. Ponadto, w wyniku oględzin zabawki, inspektorzy Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Gdańsku stwierdzili, że producent nie dopełni ł obowią z ku określonego w art. 13 pkt 8 ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku (Dz. U. z 2017 r. poz. 1398 oraz z 2018 r. poz. 650 ), dalej jako „ u staw a o systemach o ceny zgodności i n adzoru 3 r ynku ” oraz w § 12 ust. 2 rozporządz enia MRiF, z uwagi na nieumieszczenie w oznakowaniu ww. zabawki informacji umożliwiających identyfikację producenta. Mając na uwadze wyniki badań laboratoryjnych, Pomorski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej uznał, że przedmiotowa zabawka jest niezgo dna z wymaganiami dla zabawek określonymi w rozporządzeniu MRiF i przekazał akta z przeprowadzonej kontroli Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów , dalej jako „Prezes UOKiK”, w celu wszczęcia z urzędu postępowania administracyjnego. Prezes UOKi K p ismem z 13 lipca 2017 r. zawiadomił Krystynę Bekus, prowadzącą działalność gospodarczą pod firmą Krystyna Bekus Przedsiębiorstwo Wielobranżowe „ANPITO” w Częstochowie o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie: 1) wprow adzenia do obrotu zabawki do popychania – KOŁO , kod EAN 5906684062189, niezgodnej z wymaganiami dla zabawek określonymi w § 5 ust. 1 i 2 rozporządzenia MRiF w zw. z pkt 1.4.2. i w zw. z pkt 1.4.3. załącznika nr 1 „WYMAGANIA DLA ZABAWEK” do rozporządzenia MRiF, z uwagi na po jawienie się w wyniku badania wytrzymałości udarnościowej małych elementów (kawałków plastiku pochodzących z sześciu kształtek ), które w p rzypadku połknięcia stanowią zagrożenie udław ienia lub uduszenia się dziecka; 2) nałożenia na stronę postępowania kary pi enię żnej za wprowadzenie do obrotu wyrobu niezgodnego z wymaganiami dla zabawek; 3) nałożenia na stronę postępowania kary pieniężnej za niedopełnienie obowiązku w zakresie dołączenia do wprowadzonego wyrobu informacji umożliwiających i dentyfikację producenta; 4) ustalenia opłaty za badania laboratoryjne tej zabawki. Powyższe zawiadomienie zostało uznane za doręczone stronie postępowania 3 sierpnia 2017 r. w trybie art. 44 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 oraz z 2018 r. poz. 149 i 650 ) , dalej jako „Kodeks postępowania administracyjnego”. Z e względu na stwierdzone niezgodności oraz zagrożenie stwarzane przez wyrób, Prezes UOKiK postanowieniem z 27 lipca 2017 r. wyznaczył stronie postępowania ter min 30 dni na przedstawienie dowodów potwierdzających usunięcie niezgodności lub wycofanie zakwestionowanego wyrobu z obrotu oraz powiadomienie konsumentów o stwierdzonych niezgodnościach w formie ogłoszenia zamieszczonego w gazecie (dzienniku) o zasięgu o gólnopolskim. Wskazał ponadto jakie dowody należy przedstawić na potwierdzenie przeprowadzonych działań. Prezes UOKiK poinformował także stronę postępowania, iż organ 4 nadzoru rynku odstąpi od nałożenia kary pieniężnej, jeżeli przedstawi dowody potwierdzają ce wykonanie powyższego postanowienia. P ostanowienie zostało uznane za doręczone stronie postępowania w trybie art. 44 § 4 K odeksu p ostępowania a dministracyjnego 15 sierpnia 2017 r. Prezes UOKiK w piśmie z 5 września 2017 r. poinformował stronę postępowa nia o zamiarze zakończenia prowadzonego postępowania na podstawie posiadanego materiału dowodowego i wydania decyzji, w której nałoży na stronę postępowania kary pieniężne za wprowadzenie do obrotu wyrobu niezgodnego z wymaganiami dla zabawek oraz za niedo pełnienie obowiązku w zakresie dołączenia do kwestionowanej zabawki informacji identyfikujących producenta, jak również ustali koszty przepro wadzonych badań laboratoryjnych. Powyższe pismo zostało uznane za doręczone stronie postępowania w trybie art. 44 § 4 K odeksu p ostępowania a dministracyjnego 26 września 2017 r. Następnie, 17 października 2017 r. Prezes UOKiK zlecił Śląskiemu Wojewódzkiemu Inspektorowi Inspekcji Handlowej przeprowadzenie kontroli mającej na celu sprawdzenie wykonania postanowienia Preze sa UOKiK z 27 lipca 2017 r. W wyniku kontroli ustalono, że strona postępowania nie wykonała ww. postanowienia. W toku kontroli strona postępowania przedłożyła jedynie rozliczenie sprzedaży 130 szt uk kwestionowanej zabawki trzem kontrahentom z okresu od 20 kwietnia 2016 r. do 30 października 2017 r . (powyższą okoliczność potwierdziła fakturami sprzedaży) oraz oświadczenia dwóch kontrahentów o nieposiadaniu wyrobu na stanie w postaci wiadomości e - mail. Mając na uwadze nowe dowody zgromadzone w toku powyższej kontroli, Prezes UOKiK w piśmie z 30 stycznia 2018 r. po raz kolejny poinformował stronę o zamiarze zakończenia prowadzonego postępowania na podstawie posiadanego materiału dowodowego i wydania decyzji, w której nałoży na stronę postępowania kary pieniężn e za wprowadzenie do obrotu wyrobu niezgodnego z wymaganiami dla zabawek oraz za niedopełnienie obowiązku w zakresie dołączenia do kwestionowanej zabawki informacji identyfikujących producenta, jak również ustali koszty przepro wadzonych badań laboratoryjn ych. Jednocześnie Prezes UOKiK p oinformował stronę postępowania o przysługującym jej , na podstawie art. 10 § 1 K odeksu p ostępowania a dministracyjnego , prawie do zapoznania się z nowymi dowodami zgromadzonymi w toku kontroli wykonania postanowienia Prezesa UOKiK z 27 lipca 2017 r. oraz prawie wypowiedzenia się co do tych dowodów . Również i to pismo, podobnie jak cała wcześniejsza korespondencja, zostało z wrócone przez pocztę z adnotacją : „ZWROT nie podjęto w terminie”. W związku z tym, pismo zostało uznane za 5 doręczone stronie postępowania w trybie art. 44 § 4 K odeksu p ostępowania a dministracyjnego 19 lutego 2018 r. Decyzją nr DNR - 2 / 68 /201 8 z 1 marca 2018 r. Prezes UOKiK nakazał stronie postępowania : 4. wycofanie z obrotu zabawki do popychania – KOŁO , kod EAN 5 906684062189 , niezgodn ej z wymaganiami dla zabawek określonymi w § 5 ust. 1 i 2 rozporządzenia MRiF w zw. z pkt 1.4.2. i pkt 1.4.3. załącznika nr 1 „WYMAGANIA DLA ZABAWEK” do tego rozporządzenia i zniszczenie tej zabawki (pkt 1 i 2 sentencji decyzji ) ; 5. powi adomienie użytkowników o stwierdzonych niezgodnościach z wymaganiami ww. wyrobu w jednej gazecie (dzienniku) o zasięgu ogólnopolskim w formie ogłoszenia o wielkości min. 7/7 cm, wskazując jednocześnie treść tego og ł oszenia (pkt 3 sentencji decyzji ) . Jednoc ześnie Prezes UOKiK zobowiąz ał przedsiębiorcę Krystynę Bekus prowadzącą działalność gospodarczą pod firmą Krystyna Bekus Przedsiębiorstwo Wielobranżowe „ANPITO” w Częstochowie do przedstawienia dowod ów wykonania decyzji w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji i w odniesieniu do wskazanych wyżej obowiązków nada ł decyzji rygor natychmiastowej wykonalno ści (pkt 4 i 5 sentencji decyzji ) . W tej samej decyzji Prezes UOKiK na ł ożył na stronę postępowania karę pieniężną 15 000 zł za wprowadzenie do obrotu zaba wki do popychania - KOŁO , kod EAN 5906684062189, niezgodnej z wymaganiami dla zabawek (pkt 6 sentencji decyzji ) oraz karę pieniężną 8 000 zł za niedopełnienie obowią zku w zakresie dołącza nia do tej z abawki informacji umożliwiających identyfikację producent a (pkt 7 sentencji decyzji ) . Ponadto, Prezes UOKiK u stal ił wysokość opłaty za badania laboratoryjne wskazanej zabawki , wykonane w Specjalistycznym Laboratorium Badania Zabawek Urzędu Ochrony K onkurencji i Konsumentów w Lublinie na kwotę 238,24 zł i zobowią z ał stronę postępowania do poniesienia opłaty za te badania (pkt 8 sentencji decyzji) . Strona postępowania odebrała ww. decyzję 9 marca 2017 r. Pismem z 2 0 marca 201 8 r. (wpłynęło do UOKiK 2 3 marca 201 8 r.) stron a postępowania złożył a wniosek o ponowne r ozpatrzenie sprawy . W związku ze złożonym wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, pismem z 3 kwietnia 201 8 r. Prezes UOKiK zwrócił się do strony postępowania o przekazanie wszystkich dowodów jakie potwierdzają przedstawione przez nią okoliczności przemaw iające za uwzględnieniem złożonego wniosku , a także poinformował ją o przysługującym prawie do zapoznania się ze zgromadzonymi aktami sprawy oraz prawie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów w terminie 7 dni od doręczenia ww. pisma . 6 W dni u 17 kwietnia 2018 r. do UOKiK wpłynęły kopie dokumentów dotyczących stanu zdrowia i sytuacji finansowej pani Krystyny Bekus. W związku z brakami formalnymi i niepodpisaniem pisma głównego, Prezes UOKiK pismem z 23 kwietnia 2018 r. zwrócił się do strony po stępowania o ponowne przesłanie podpisanego pisma oraz załączonych do niego dokument ów, poświadczonych zgodnie z wymaganiami określonymi w art. 80 ust. 1 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku . Dokumenty spełniające wymagania określone w przepi sach prawa wpłynęły do UOKiK 7 maja 2018 r. Prezes UOKiK ustalił i stwierdził: Istotą ogólnej zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, wyrażonej w art. 15 Kodeks u postępowania administracyjnego , jest zapewnienie stronom postępowania prawa do dwukrotnego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, realizowanego poprzez złożenie odwołania od decyzji organu I instancji. Stosownie do treści art. 127 § 3 K odeksu postępowania administracyjnego, od decyzji wydanej w pierwszej instancj i przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, przy czym art. 5 § 2 pkt 4 K odeksu postępowania administracyjnego o kreśla, że przez „ministra” należy rozumieć również Prezesa i wiceprezesa Rady Ministrów pełniących funkcje ministra kierującego określonym działem administracji rządowej, ministrów kierujących określonymi działami administracji rządowej, przewodniczących komitetów wchodzących w skład Rady Ministrów, kierowników centralnych urzędów administracji rządowej podporządkowanych lub nadzorowanych przez Prezesa Rady Ministrów lub właściwego ministra, a także kierowników innych równorzędnych urzędów państwowych zała twiających sprawy, o których mowa w art. 1 pkt 1 i pkt 4 K odeksu postępowania administracyjnego . W świetle powyższego, od rozstrzygnięć wydanych przez Prezesa UOKi K – będącego centralnym organem administracji rządowej właściwym w sprawach ochrony konkurenc ji i konsumentów, nad którego działalnością nadzór sprawuje Prezes Rady Ministrów – przysługuje wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, który stosownie do art. 129 § 2 w związku z art. 127 K odeksu postepowania administracyjnego wnosi się w terminie 14 dni o d dnia doręczenia decyzji stronie postępowania . Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej zaskarżoną decyzją został złożony przez stronę postępowania w terminie. Strona postępowania we wniesionym wniosku oświadczyła, że nie chce „ kwestionować ani tym bardziej podważać decyzji oraz badań rzeczowej zabawki ”. S trona postępowania podn iosła , że nie ma środków finansowych na opłacenie badań laboratoryjnych, zamówienie ogłoszenia w prasie 7 o raz uiszczenie nałożonych na nią kar pieniężnych. Obowiązki te zo stały na nią nałożone w punktach 3 , 6, 7 i 8 sentencji zaskarżonej decyzji. P ostępowanie odwoławcze jest oparte na zasadzie skargowości. Organ drugiej instancji nie może nigdy działać z urzędu. Zgodnie z utrwalonym poglądem judykatury, je żeli strona postę powania jednoznacznie w odwołaniu wskazuje, że zaskarża decyzję pierwszoinstancyjną w określonej części, organ II instancji nie może wykroczyć poza tak wyznaczone granice kompetencji organu odwoławczego . W związku z tym, organ II instancji nie może poddać kontroli niezaskarżon ą częś ć decyzji organu I instancji i ponownie rozpatrzyć sprawę także w zakresie rozstrzygniętym niezaskarżoną częścią orzeczenia ( vide m.in. : wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 maja 2007 r., I OSK 556/06 , LEX nr 338307 ) . Z uwagi na fakt, że strona postępowania zaskarżyła rozstrzygnięcie zawarte w pkt 3 , 6, 7 i 8 decyzji Prezesa UOKiK nr DNR - 2/68/2018 z 1 marca 2018 r. , rozstrzygnięci a zawarte w pk t 1 , 2 , 4 i 5 zaskarżonej decyzji są ostateczne i prawomocne w trybie post ępowania administracyjnego . W związku z powyższym , Prezes UOKiK w toku postępowania w II instancji ponownie dokonał analizy zgromadzonego materiału w zakresie objętym zaskarżeniem . Zgodnie z art. 138 § 1 Kodeks u postępowania administracyjnego , organ odwoł awczy wydaje decyzję, w której: 1) utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję, albo 2) uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję – umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w czę ści, albo 3) umarza postępowanie odwoławcze. Strona postępowania jest producentem zabawk i do popychania - KOŁO , kod EAN 5906684062189 . Ustalenie to nie jest sporne . Strona postępowania nie kwestionuje także , że zabawka ta nie spełnia wymagań. Wynika to z prze prowadzonych badań laboratoryjnych, wykonanych przez Specjalistyczne Laboratorium Badania Zabawek UOKiK, potwierdzonych sprawozdaniem z badań nr 89/2017 z 24 marca 2017 r. Strona postę powania wprowadzając zabawkę do obrotu nie dopełniła także obowiązku okr eślonego w art. 13 pkt 8 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku oraz § 12 ust. 2 rozporządzenia MRiF . Przepis y te nakłada ją na producenta obowiązek umieszczenia na wyrobie, a w przypadkach określonych w przepisach szczególnych na opakowaniu , w załączonym dokumencie lub na etykiecie, swoj ej nazw y , zarejestrowan ego znak u towarow ego , o ile taki posiada, i adres u . Na zabawce której strona postępowania jest producentem nie ma danych strony postępowania; zostały tam natomiast zamieszczone dane innego przedsiębiorcy, który nie prowadzi już działalności gospodarczej. 8 Zgodnie z art. 76 ust. 1 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku , w przypadku stwierdzenia w toku kontroli , że wyrób nie spełnia wymagań , wszczyna się postępowanie w sprawie wprow adzonych do obrotu lub oddanych do użytku wyrobów. W toku postępowania organ może wyznaczyć stronie postępowania termin na przedstawienie dowodów potwierdzających m.in. usunięcie niezgodności wyrobu, wycofanie go z obrotu czy powiadomienie konsumentów o st wierdzonych niezgodnościach (art. 82 ust. 1 ustawy) . Strona postępowania została powiadomiona przez Prezesa UOKiK o nega tywnych wynikach badań zabawki i został jej wyznaczony termin na przedstawienie dowodów potwierdzających podjęcie działań w celu wyelimi nowania stwarzanych przez nią zagrożeń. W toku postępowania prowadzonego w I instancji takich dowodów nie przedstawiła. Strona postępowania wyjaśnia, że nie odbierała kierowanej do niej przez Prezesa UOKiK korespondencji, gdyż od 1 października 2017 r. zm ianie uległa jej placówka pocztowa. Prezes UOKiK wysłał do strony następujące pisma: z 16 maja 2017 r. (pismo zostało skierowane przed wszczęciem postępowania administracyjnego), z 13 lipca 2017 r., z 27 lipca 2017 r., z 5 września 2017 r. i z 30 stycznia 2018 r. (łącznie sześć pism). Z analizy korespondencji kierowanej do strony postępowania przez Prezesa UOKiK wynika, że nie podjęła ani jednego z tych pism (również tych wysłanych do niej przed październikiem 2017 r.) i wszystkie zostały zwrócone przez Po cztę Polską z adnotacją „nie podjęto w terminie”. Na potwierdzeniu odbioru wszystkich pism zaznaczono, że z powodu niemożności doręczenia, przesyłkę pozostawiono na okres 14 dni do dyspozycji adresata w U rzędzie Pocztowym Częstochowa 25, a zawiadomienie o tym umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej adresata. Jednocześnie strona postępowania przyznaje, że otrzymywała informacje o konieczności odbioru korespondencji (tzw. awizo). Prezes UOKiK nie m a podstaw by uznać, że strona postępowania na tych awizach nie miała informacji o adresie urzędu pocztowego w którym się znajdują się kierowane do niej pisma . Ponadto, n awet jeśli strona postępowania po otrzymaniu awiza udała się do niewłaściwego urzędu pocztowego i uzyskała tam informację o tym, że nie m a dla nie j awizowanej przesyłki, wydaje się być logicznym, że powinno ją zainteresować, gdzie znajduje się ski erowana dla niej korespondencja. W świetle powyższego Prezes UOKiK nie ma wątpliwości, że doręczenia te były dokonane zgodnie z wymaganiami określonymi w a rt. 44 Kodeksu postę powania administracyjnego i są skuteczne. Podniesiony przez stronę postępowania argument o zmianie adresu właściwego urzędu poczt owego nie może w niniejszej sprawie stanowić okoliczności łagodzącej i mieć wpływ na zmianę zaskarżonej decyzji. Ponadto, niezależnie o d tego że strona postę powania nie odbierała kierowanej do siebie korespondencji, Prezes UOKiK zauważa, że już przed wszczęciem postępowan ia była świadoma, że 9 wprowadzona przez nią do obrotu zabawka nie spełnia wymagań – informację t aką u zyskała od Inspekcji Handlowej, która 23 czerwca 2017 r. rozpoczęła u niej kontrol ę w sprawie tego wyrobu. Ponadto, od dnia rozpoczęcia drugiej kontroli jak ą przeprowadziła u niej Inspekcja Handlowa (30 października 201 7 r.) strona postępowania miała wiedzę, że Prezes UOKiK prowadzi postępowanie w sprawie tego wyrobu i że kierował do niej korespondencj ę , w tym m.in. postanowienie , w któr ym wyznaczył jej termi n na przedstawienie dowodów usunięcia niezgodności lub wycofanie wyrobów z obrotu . Mimo tego, nawet wtedy nie skontaktowała się z Prezesem UOKiK. Za okoliczność mogącą skutecznie podważyć nałożone na stronę postępowania obowiązki i kary pieniężne nie możn a także uznać, że – jak podnosi strona w kontekście nie zamieszczenia swoich danych jajko producenta na zabawce – „ dane adresowe były zawsze aktywne ”. Bezsprzecznym jest, że do zabawki dołączono nie dane strony postępowania, a innego przedsiębiorcy (męża st rony postępowania) , który obecnie nie prowadzi działalności gospodarczej . Jest to w sposób oczywisty niezgodne z bezwzględnie obowiązującym przepisem prawa. Co prawda adres pocztowy obu przedsiębiorców rzeczywiście jest jednakowy, ale skoro jak to zostało wyżej opisane, strona postępowania nie odbierała korespondencji kierowanej do niej na adres podany na opakowaniu zabawki w okresie od maja 2017 r. do lutego 2018 r., nie można uznać, aby adres ten „ był aktywny ” . Zgodnie z art. 84 ust. 2 pkt 2, pkt 5 i pkt 6 u stawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku, jeżeli stwierdzono, że wyrób nie spełnia wymagań, a strona postępowania nie przedstawiła dowodów potwierdzających usunięcie niezgodności wyrobu z wymaganiami, wycofanie wyrobu z obrotu lub użytku, znis zczenie wyrobu lub powiadomienie użytkowników o stwierdzonych niezgodnościach, organ nadzoru rynku prowadzący postępowanie może, w drodze decyzji nakazać wycofanie wyrobu z obrotu lub użytku, a także powiadomienie konsumentów lub innych użytkowników o stwi erdzonych niezgodnościach z wymaganiami, określając termin i sposób powiadomienia . W świetle powyższego, Prezes UOKiK był uprawniony do na kazania stron ie postępowania powiadomienia użytkowników o stwierdzonych niezgodnościach zabawki z wymaganiami w gazec ie o zasięgu ogólnopolskim. Organ II instancji z uwagi na powyższe uznaje rozstrzygnięcie zawarte w pkt 3 sentencji zaskarżonej decyzji za prawidłowe. Argument o trudnej sytuacji osobistej nie może być podstawą do uchylenia tego obowiązku . Z godnie z art. 8 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, organy administracji publicznej bez uzasadnionej przyczyny nie odstępują od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym. Utrwaloną praktyką w postępowania ch z zakresu nadzor u rynku jest obowiązek informowanie konsumentów przez przedsiębiorców o wprowadzonych przez siebie wyrobach niespełniających wymagań. Biorąc 10 pod uwagę niezgodności wyrobu, tj. pojawienie się w wyniku badań małych elementów w zabawce przeznaczonej dla dziec i, Prezes UOKiK uznał, iż niezbędne jest nakazanie stronie postępowania powiadomienia konsumentów o stwierdzonych niezgodnościach w dzienniku o zasięgu ogólnopolskim. Strona postępowania we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy podniosła również, że będzi e miała poważny problem z opłaceniem kosztów badań laboratoryjnych (pkt 8 sentencji zaskarżonej decyzji). Zgodnie z ogólną zasadą określoną w art. 262 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, koszty postępowania administracyjnego ponosi organ. Jak wyni ka z orzecznictwa sądów administracyjnych, odstąpienie od tej zasady jest możliwe jedynie na podstawie przepisu szczególnego, który wyraźnie i jednoznacznie nakłada na stronę obowiązek pokrycia kosztów postępowania administracyjnego (vide wyrok NSA z 15 cz erwca 2011 r., sygn. OSK 1547/10 i I OSK 88/11 oraz uchwała NSA z 11 grudnia 2006 r., sygn. I OPS 5/06). Takim przepisem szczególnym jest art. 74 ust. 1 u stawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku który stanowi, iż w przypadku stwierdzenia, że wyr ób nie spełnia wymagań lub stwarza zagrożenie, opłaty związane z badaniami ponosi podmiot gospodarczy, który wprowadził wyrób do obrotu lub oddał go do użytku. Opłata związana z badaniami wyrobu w przypadku ich negatywnego wyniku stanowi w istocie należnoś ć związaną z kosztami prowadzonego postępowania kontrolnego w sprawie spełnienia przez wyroby zasadniczych oraz szczegółowych wymagań ( vide wyrok WSA w Warszawie z 16 maja 2011 r., sygn. V SA/Wa 2638/19, LEX 996016). Opłaty ustala organ nadzoru rynku, któ ry poniósł koszty badań (art. 74 ust. 2 u stawy ) . Zgodnie z art. 74 ust. 3 u stawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku, opłaty ustala się na podstawie uzasadnionych kosztów poniesionych w związku z badaniami wyrobu. W opinii Prezesa UOKiK, w świetle powyższych przepisów, organ I instancji był uprawiony do poddania kontrolowanych wyrobów badaniom laboratoryjnym, a badanie te zostały przeprowadzone w oparciu o właściwe wymagania. Co istotne, zweryfikowanie spełniania wymagań przez wyroby nie było w omaw ianym przypadku możliwe inaczej niż poprzez badania laboratoryjne. Badania laboratoryjne przeprowadzone w Specjalistycznym Laboratorium Badania Zabawek UOKi K w Lublinie wykazały niezgodność zabawki z wymaganiami normy PN - EN 71 - 1:2015 - 01 (Sprawozdanie z b adań nr 89/2017 z dnia 24 marca 2017 r.). Negatywny wynik badań laboratoryjnych potwierdza zasadność poniesionych kosztów badań i obliguje organ nadzoru rynku do ustalenia opłaty za powyższe badania i zobowiązania wprowadzającego do obrotu zabawkę, do jej uiszczenia. W niniejszej sprawie, koszty badań laboratoryjnych zabawki do popychania – 11 KOŁO , kod EAN 5906684062189 , w wysokości 238,24 zł poniósł Prezes U O KiK, do którego zadań, zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekc ji Ha ndlowej ( Dz. U. z 2017 r. poz. 1063 i 2056 oraz z 2018 r. poz. 650 ), należy prowadzenie laboratoriów kontrolno - analitycznych Inspekcji. Przywołana przez stronę postępowania trudna sytuacja nie może stanowić przesłanki do zmiany czy też odstąpienia od nakła dania na nią obowiązku uiszczenia opłaty za badania laboratoryjne . Obowiązek ich poniesienia wynika bowiem z przepisów prawa. Odnosząc się natomiast do wniosku strony postępowania w części dotyczącej nałożonych kar pieniężnych (pkt 6 i 7 sentencji zaskar żonej decyzji), organ II instancji stwierdza, co następuje . Obciążenia natury publicznej, a do takich zaliczają się kary pieniężne nakładane przez organy administracji, są ze swojej natury konsekwencj ą nie wywiązywania się przez przedsiębiorców z obowiązkó w, które nakładają na nich przepisy obowiązującego prawa i muszą być traktowane jako czynnik, z którym podmioty w sposób profesjonalny uczestniczące w obrocie gospodarczym powinny się liczyć. Stanowisko przyjęte przez Prezesa UOKiK znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych, w którym ugruntowany został pogląd, że gromadzenie środków na pokrycie kosztów działalności gospodarczej oraz zapłatę ciążących na prowadzącym działalność gospodarczą danin publicznych jest immanentną cechą planowani a tej działalności ( vide wyrok NSA z dnia 7 listopada 2000 r., I SA/Ka 1188/99), natomiast niepowodzenia oraz trudności związane z uzyskiwaniem dochodów z prowadzonej działalności gospodarczej są elementem ryzyka gospodarczego, dość często występującego w gospodarce rynkowej. Prowadzący działalność gospodarczą winien liczyć się z możliwością zmiany sytuacji gospodarczej na rynku ( vide wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 26 stycznia 2011 r., I SA/Wr 1412/10). Bezspornym i niekwestionowanym przez stronę postępowan ia jest to, że wprowadziła na rynek zabawkę do popychania – KOŁO , kod EAN 5906684062189 , niezgodn ą z wymaganiami dla zabawek określonymi w § 5 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia MRiF w zw. z pkt 1.4.2. i pkt 1.4.3. załącznika nr 1 „WYMAGANIA DLA ZABAWEK” do te go rozporządzenia . Podstawą do nałożenia na stronę postępowania kar pieniężn ych przez organ I instancji był art. 88 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku który stanowi, że producent albo importer, albo instalator, który wprowadza do obrotu lu b oddaje do użytku wyrób niezgodny z wymaganiami, podlega karze pieniężnej w wysokości do 100 000 zł oraz art. 90 ust. 2 pkt 1 u stawy o s ystemach o ceny zgodności i n adzoru r ynku zgodnie z którym producent wyrobu wprowadzonego do obrotu lub oddanego do użyt ku, który nie dopełnia obowiązków w zakresie dołączania informacji 12 umożliwiających jego identyfikację, sporządzonych w języku polskim – podlega karze pieniężnej w wysokości do 10 000 zł. Strona postępowania nie neguje, że naruszyła oba wskazane wyżej p rzepisy . Organ II instancji podkreśla, iż o dpowiedzialność wynikająca z e wskazanych przepisów ma charakter obiektywny, jest oderwana od pojęcia winy i powstaje z chwilą popełnienia naruszenia. Obiektywny charakter odpowiedzialności administracyjnej opiera się na zasadzie ryzyka, co oznacza, że przesłanką tej odpowiedzialności jest stwierdzenie nieprzestrzegania przez określony podmiot nałożonych prawem obowiązków ( vide m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 października 2010 r., II OSK 1079/ 12, LEX nr 1559285). Jedyną podstawą do odstąpienia od nałożenia kar pieniężnych, o których mowa w ustawie o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku jest przedstawienie przez podmiot gospodarczy który podlega karze dowodów potwierdzających wykonanie post anowienia, o którym mowa w art. 82 ust. 1 ustawy. Strona postępowania takich dowodów nie przedstawiła. W konsekwencji, o rgan I instancji nałożył na stronę postępowania kar y pieniężne w wysokości 1 5 000 złotych (kara pieniężna na podstawie art. 97 ust. 1 w związku z art. 88 ustawy) oraz 8 000 złotych (kara pieniężna na podstawie art. 97 ust. 1 w zw iązku z art. 90 ust. 2 pkt 1 ustawy) . Zgodnie z art. 97 ust. 3 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku, u stalając wysokość kar pieniężnych, organ nad zoru rynku uwzględnia w szczególności: 1) stopień i okoliczności naruszenia przepisów ustawy; 2) liczbę wyrobów niezgodnych z wymaganiami wprowadzonych do obrotu, oddanych do użytku lub udostępnionych na rynku; 3) uprzednie naruszenie przepisów ustawy; 4) współpracę z organem nadzoru rynku prowadzącym postępowanie, o którym mowa w art. 76 ust. 1 lub art. 85 ust. 1, w szczególności przyczynienie się do szybkiego i sprawnego przeprowadzenia postępowania. Uzasadniając wysokość nałożonej kary pieniężnej organ I instancji przywołał jako okoliczności obciążające stronę postępowania m .in. profesjonalny charakter prowadzonej przez nią działalności gospodarczej , długoletnie obowiązywanie przepisów odnoszących się do konieczności zamieszczenia na wyro bie nazwy i adres u producenta , a także brak współpracy z organem nadzoru rynku prowadzącym postępowanie . Jako okoliczności łagodzące Prezes UOKiK uznał natomiast brak uprzedniego naruszenia ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku oraz niedużą liczbę sprzedanych zabawek. 13 O ile w pełni należy zgodzić się ze wskazanymi okolicznościami obciążającymi, z daniem organu II instancji, organ I instancji przy wymierzaniu wysokości ob u kar pieniężnych w sposób niewystarczający wziął pod uwagę niewielką liczbę wyrobów wprowad zonych przez stronę do obrotu (łącznie 1 3 0 sztuk). L iczba wyrobów wprowadzonych do obrotu które nie spełniały wymagań nie jest znaczna , co oznacza , że liczba dzieci narażonych na zagrożenie także nie jest duża . Liczba sprzedanych wyrobów wpływa też w sposó b oczywisty na wielkość uzyskanej korzyści majątkowej, która wyniosła - według strony postępowania – o koło 1 00 0 złotych . Prezes UOKiK działając jako organ II instancji postanowił w sposób szczególny uwzględnić t ę okoliczność, zwłaszcza w świetle przedstaw ionych przez stronę postępowania dowodów potwierdzających jej trudną sytuację osobistą i potraktować to jako okoliczność łagodzącą . Prezes UOKiK uwzględnił również, że strona postępowania w toku drugiej kontroli przeprowadzonej na zlecenie Prezesa UOKiK pr zez Inspekcję Handlową przekazała oświadczenia dwóch swoich dystrybutorów o nieposiadaniu zabawki. Judykatura niejedno krotnie wskazywała na zasadność stosowania kryterium wysokości uzyskanej korzyści majątkowej przy ustalaniu wielkości kary pieniężnej. An alogia iuris można na kanwie przedmiotowej sprawy przywołać m.in. wyrok Wojewódzki ego Sąd u Administracyjn ego w Warszawie z 23 grudnia 2010 r. (VI SA/Wa 1967/10, LEX nr 1277146) , w którym stwierdz ono , że w sprawach z zakresu ogólnego bezpieczeństwa produktó w (a więc przepisów w znacznym stopniu analogicznych do regulacji odnoszących się do wyrobów niezgodnych z wymaganiami) należy brać pod uwagę wysokość korzyści majątkowej. Do pojęcia „korzyści majątkowej” Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ustosunk ował się również w wyroku z 15 lutego 2013 r. (VI SA/Wa 2374/12, LEX nr 1652217 ), w którym uznał , że należy odnieść do wartości uzyskanej przez wprowadzenie artykułów do obrotu, a podstawą jej ustalania powinna być cena sprzedaży lub cena, za którą mogły b yć sprzedane zakwestionowane produkty . Prezes UOKiK podkreśla, że konsumenci mają prawo oczekiwać, iż wyroby dostępne w obrocie będą spełniały stosowne wymagania, natomiast od osoby prowadzącej działalność gospodarczą w określonej dziedzinie należy oczeki wać znajomości przepisów prawnych regulujących tę działalność w stopniu wystarczającym do jej poprawnego prowadzenia ( vide m.in. wyrok NSA OZ w Gdańsku z 29 listopada 2000 r., I SA/Gd 1185/98, L EX 47129). Strona postępowania jak każdy inny przedsiębiorca prowadzący działalność gospodarczą w Polsce powinn a znać i stosować przepi sy prawa odnoszące się do niej. Każdy przedsiębiorca prowadzący działalność gospodarczą może – z różnych względów – wprowadzić do obrotu wyrób który nie spełnia wymagań czy też stwa rza zagrożenie. Jeśli jednak chce uniknąć odpowiedzialności za taki czyn, musi podjąć współpracę z odpowiednimi organami. W tym 14 przypadku strona postępowania takiej współpracy nie podjęła. Ponadto, należy zauważyć, że strona postępowania – choć jak twierdz i obecnie nie produkuje i nie sprzedaje zabawek – nadal prowadzi działalności gospodarczą (zgodnie z informacjami z C entralnej E widencji i Informacji o D ziałalności G ospodarczej na dzień 11 maja 2018 r.). Biorąc pod uwagę wymienione powyżej okoliczności f aktyczne , zarówno łagodzące jak i obciążające, a także charakter delikt ów administracyjn ych , organ II instancji stwierdza, iż nałożon e w I instancji kar y pieniężn e są nadmiernie dotkliwe dla strony postępowania i nieadekwatn e do stwierdzon ych naruszeń praw a . W związku z tym, Prezes UOKiK działając jako organ odwoławczy postanowił skorzystać z uprawnień organu odwoławczego i je zmniejszyć. Określając wysokość kary pieniężnej należy mieć też na względzie ogólne funkcje administracyjnej kary pieniężnej na grun cie ustawy o systemie oceny zgodności i nadzoru rynku oraz przepisów wykonawczych do niej, tj. represję i prewencję zarazem, a więc także skłonienie do przestrzeganie przepisów w przyszłości. Z daniem organu odwoławczego , wymierzon e w II instancji kara pie niężna w wysokości 7 500 (siedmiu tysięcy pięćset) zł za wprowadzenie do obrotu zabawki do popychania – KOŁO, kod EAN 5906684062789, niezgodnej z wymaganiami dla zabawek oraz kara pieniężna w wysokości 4 000 ( czterech tysięcy) zł za niedopełnienie obowiązk u w zakresie dołączenia do zaba w ki do popychania – KOŁO, kod EAN 5906684062789 informacji umożliwiających identyfikację producenta są adekwatn e w świet l e ustawowych a także dodatkowych, jak np. uzyskana przez stronę postępowania korzyść majątkowa , dyrektyw wymiaru kary oraz dokonanej do nich subsumpcji stanu faktycznego w niniejszej sprawie. W opinii Prezesa UOKiK, kary wymierzone w zmniejszonej wysokości są wystarczające i skłonią stronę postępowania do przestrzegania w przyszłości przepisów prawa . Mając p owyższe na względzie, Prezes UOKiK orzekł, jak w sentencji. Na podstawie art. 98 ust. 1 i 2 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku strona postępowania obowiązana jest uiścić łączną kwotę 11 5 00 zł ( jedenaście tysięcy pięćset złotych) z tytułu kar pieniężn ych na rachunek Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów: NBP O/O WARSZAWA Nr 51 1010 1010 0078 7822 3100 0000 , w terminie 30 dni od dnia od dnia doręczenia decyzji utrzymującej w mocy zaskarżoną decyzję. Niniejsza decyzja jest ostateczna i pr awomocna w trybie postępowania administracyjnego. 15 P ouczenie: 1. Na decyzję zgodnie z art. 52 § 1, art. 53 § 1 i art. 54 § 1 w związku z art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm. ) , dalej jako „PPSA” , przysługuje skarga wnoszona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie 30 dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnię cia w sprawie. 2. W przypadku skorzystania z ww. uprawnienia i zakwestionowania rozstrzygnięcia zawartego w pkt 1 sentencji decyzji, zgodnie z art. 233 PPSA w związku z § 2 pkt 2 oraz § 5 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2003 r. poz. 2193, z późn. zm.), strona postępowania zobowiązana jest uiścić gotówką do kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie lub na rachunek bankowy tego Sądu wpis stały, który w niniejszej sprawie wynosi 200 zł. 3. W przypadku zakwestionowania rozstrzygnięcia zawartego w pkt 2 i 3 sentencji decyzji, zgodnie z art. 233 PPSA w związku z § 1 i § 5 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2003 r. poz. 2193, z późn. zm.), należy uiścić wpis stosunkowy gotówką do kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie lub na rachunek bankowy tego Sądu. Wysokość wpisu zależy od wartości przedmiotu zaskarżenia, czyli wysokości nałożonej przez Prezesa UOKiK kary pieniężnej i wynosi odpowiednio: a) jeżeli nałożona przez Prezesa UOKiK należność pieniężna wynosi do 10 000 zł – wpis wynosi 4 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 100 zł; b) jeżeli nałożona przez Prezesa UOKiK należność pieniężna opiewa na kwotę ponad 10 000 zł do 50 000 zł – wpis wynosi 3 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 400 zł ; c) jeżeli nałożona przez Prezesa UOKiK należność pieniężna opiewa na kwotę ponad 50 000 zł do 100 000 zł - wpis wynosi 2 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 1500 zł. Zgodnie z § 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r . w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2003 r. poz. 2193, z późn. zm.), wpis ui szcza się do kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie lub na rachunek bankowy tego Sądu , wskazując tytuł wpłaty oraz rodzaj pisma, od którego wpis jest uiszczany. 16 4 . Ponadto, zgodnie z art. 243 § 1 w związku z art. 244 § 1, art. 245 § 1 i art. 246 § 2 PPSA, stronie postępowania składającej skargę na decyzję Prezesa UOKiK do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przysługuje możliwość ubiegania się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym, na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania sądowoadministracyjnego lub w jego toku, polegającego na zwolnieniu od kosztów sądowych oraz ustanowieniu adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Wniosek ten wolny jest od opłat sądowych. z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i K o nsumentów Wiceprezes Dorota K arczewska
Analiza z kontekstem sprawy
Co ta decyzja oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Informacje o sprawie
- Sygnatura
- DNR-730-89( 22 )17/18(KS)
- Rodzaj praktyki
- System oceny zgodności
- Kara finansowa
- tak
- Branża
- 32.40 PRODUKCJA GIER I ZABAWEK
- Region
- Śląskie
- Strony
- Krystyna Bekus Przedsiębiorstwo Wielobranżowe „ANPITO” w Częstochowie ,
- Odwołanie do sądu
- Nie
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów