DNR-16/2011

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DNR-70-149(19)/10/11/KW Warszawa, dn. 16 lutego 2011 r. DECYZJA DNR-1/16/2011 Na podstawie art. 24 ust. 14 pkt 2 w związku z art. 13 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275, z 2007 r. Nr 35, poz. 215, z 2008 r. Nr 157, poz. 976 oraz z 2009 r. Nr 20, poz. 106 i Nr 18, poz. 97), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu w sprawie ogólnego bezpieczeństwa kulek dekoracyjnych, wprowadzonych na polski rynek przez przedsiębiorcę „EM & EM” spółka jawna z siedzibą w Warszawie, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów stwierdza, że przedsiębiorca usunął przyczyny zagrożeń stwarzanych przez te produkty i umarza postępowanie administracyjne. Uzasadnienie Pismem z dnia 30 września 2010 r. Lubuski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej przekazał Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej „Prezes UOKiK”) protokół wraz z aktami kontroli dotyczącymi kulek dekoracyjnych, wprowadzonych na polski rynek przez przedsiębiorcę „EM & EM” spółka jawna z siedzibą w Warszawie. Opakowanie jednostkowe kulek dekoracyjnych stanowi przeźroczysty woreczek foliowy z barwnym nadrukiem, na którym umieszczone są następujące napisy: „Seven Color Crystal Boll”, Designed by Korea”, „500G” oraz „Product use information: 1. add water 400G on the product about 4 hours it will grow up. 2. one clear beauty satiety face will grow up. 3. when the flower want to oxygen and nutrition, I will help you too much. Made in 2 China”. Produkt ma postać miękkich kostek i jest dostępny w kolorze żółtym, fioletowym, ciemnoniebieskim, zielonym, pomarańczowym i czerwonym – każde opakowanie zawiera kostki w określonym kolorze. Opakowanie zbiorcze produktu stanowi 12 opakowań jednostkowych zawieszonych na tekturowym blisterze opatrzonym nalepką, na której znajdują się następujące informacje: „BH9K081, Kulki dekoracyjne, importer EM&EM sp.j. 03-152 Warszawa, ul. Modlińska 246A, tel/fax +48 22 819 09 07, www.emem.com.pl , Produkt ma zastosowanie tylko i wyłącznie dekoracyjne. Nie nadaje się do spożycia. Wyprodukowano w Chinach, kod EAN 5907626231595”. Na fakturze sprzedaży przedsiębiorca „EM & EM” spółka jawna z siedzibą w Warszawie oznaczył powyższe produkty jako „kostki dekoracyjne żel 5g” (numer handlowy BH9K081). W związku z wypadkiem konsumenckim, do którego doszło z użyciem kulek dekoracyjnych inspektorzy reprezentujący Lubuskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej przeprowadzili kontrolę w sklepie „Wszystko po 5,99” w Strzelcach Krajeńskich. W toku kontroli, w oparciu o wymagania określone w ustawie z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275, z 2007 r. Nr 35, poz. 215, z 2008 r. Nr 157, poz. 976 oraz z 2009 r. Nr 20, poz. 106 i Nr 18, poz. 97), zwanej dalej „ustawą o ogólnym bezpieczeństwie produktów”, oraz w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 6 kwietnia 2004 r. w sprawie dodatkowych wymagań dotyczących bezpieczeństwa i znakowania produktów, które stwarzają zagrożenie dla konsumentów przez to, że ich wygląd wskazuje na inne niż rzeczywiste przeznaczenie (Dz. U. Nr 71, poz. 644), zwanym dalej „rozporządzeniem Rady Ministrów”, poddali kulki dekoracyjne badaniom organoleptycznym. W wyniku przeprowadzonych badań inspektorzy stwierdzili, że kulki dekoracyjne swoim wyglądem oraz sposobem pakowania przypominają cukierki typu żelki i przez to wskazują na inne niż rzeczywiste przeznaczenie, tzn. są imitacją i mogą być, szczególnie przez dzieci, uznane za środek spożywczy. W konsekwencji dzieci mogą podjąć próbę konsumpcji kulek, co może spowodować zagrożenie dla ich zdrowia, a nawet życia – kulki dekoracyjne zwiększają bowiem swą objętość pod wpływem wilgoci, w związku z czym może dojść do utknięcia produktu w przewodzie pokarmowym. Zgodnie z § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów produkty, które stwarzają zagrożenie dla konsumentów przez to, że ich wygląd wskazuje na inne niż rzeczywiste przeznaczenie, zwane „imitacjami”, nie mogą posiadać cech i właściwości wywołujących u konsumentów, zwłaszcza u dzieci, przeświadczenia, że są to środki spożywcze, jeżeli próba konsumpcji imitacji może powodować zagrożenie dla zdrowia lub życia ludzi. Ponadto, do kulek nie dołączono 3 informacji w polskiej wersji językowej dotyczącej sposobu użytkowania, zalecanych środków ostrożności oraz wskazówek dotyczących postępowania w sytuacji zagrożenia. W związku z powyższym, Prezes UOKiK uznał za zasadne wszczęcie postępowania administracyjnego na podstawie ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Zgodnie z art. 61 § 4 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), pismem z dnia 14 października 2010 r., Prezes UOKiK powiadomił przedsiębiorcę „EM & EM” spółka jawna z siedzibą w Warszawie (stronę postępowania) o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie ogólnego bezpieczeństwa kulek dekoracyjnych. Jednocześnie, Prezes UOKiK wyznaczył stronie postępowania termin 14 dni na zapoznanie się ze zgromadzonymi aktami sprawy oraz wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. W tym samym piśmie Prezes UOKiK zwrócił się do przedsiębiorcy z prośbą o przekazanie listy odbiorców kulek dekoracyjnych wraz z fakturami potwierdzającymi sprzedaż tych produktów. Pismem z dnia 28 października 2010 r. strona postępowania oświadczyła, że wezwała wszystkich odbiorców kulek dekoracyjnych do zwrotu posiadanych przez nich produktów. Przedsiębiorcy, którzy nie posiadają kulek w ofercie handlowej zostali zobowiązani do przekazania stosownych oświadczeń. Strona przekazała ponadto fakturę potwierdzającą zakup 3750 opakowań kulek dekoracyjnych od chińskiego przedsiębiorcy oraz zestawienie przychodów i rozchodów produktu. Pismem z dnia 10 listopada 2010 r. Prezes UOKiK zwrócił się do strony postępowania z prośbą o przekazanie dowodów potwierdzających wycofanie z rynku kulek dekoracyjnych. Jednocześnie, Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania, że produkty odebrane od dystrybutorów powinny zostać zniszczone albo zwrócone do dostawcy. Pismem z dnia 24 listopada 2010 r. strona postępowania przekazała Prezesowi UOKiK faktury korygujące potwierdzające odebranie kulek dekoracyjnych od 2 dystrybutorów oraz listę 5 przedsiębiorców, którzy nie udzielili jej informacji o stanie posiadania tych produktów. W kolejnym piśmie, które wpłynęło do UOKiK w dniu 3 grudnia 2010 r., strona postępowania przekazała organowi nadzoru oświadczenia 2 przedsiębiorców o nieposiadaniu kulek dekoracyjnych. Pismem z dnia 6 grudnia 2010 r. Prezes UOKiK wezwał stronę postępowania do przekazania dowodów potwierdzających odebranie kulek dekoracyjnych od pozostałych dystrybutorów. 4 W odpowiedzi na powyższe, pismem z dnia 21 grudnia 2010 r., strona postępowania przedstawiła oświadczenia 2 przedsiębiorców o nieposiadaniu kulek dekoracyjnych oraz fakturę korygującą potwierdzającą odebranie 21 opakowań kulek dekoracyjnych od przedsiębiorcy (dystrybutor). Ponadto, strona przekazała dokumenty potwierdzające zniszczenie łącznie 56 opakowań kulek. Jednocześnie, strona oświadczyła, że pomimo kilkakrotnych prób nawiązania kontaktu, w przypadku 1 dystrybutora nie udało się jej uzyskać informacji o tym, czy ten przedsiębiorca posiada kulki dekoracyjne. W związku z tym, że przedsiębiorca (dystrybutor) nie został wcześniej wskazany jako dystrybutor kulek dekoracyjnych, pismem z dnia 4 stycznia 2011 r. Prezes UOKiK zwrócił się do strony postępowania z prośbą o informację, czy powyższy przedsiębiorca był odbiorcą kulek dekoracyjnych, a także o przedstawienie dowodów zniszczenia produktów odebranych od tego przedsiębiorcy. Pismem z dnia 11 stycznia 2011 r. strona postępowania wyjaśniła, że 22 opakowania kulek dekoracyjnych, które w dniu 3 listopada 2010 r. odebrała od jednego z dystrybutorów, zostały omyłkowo sprzedane przedsiębiorcy (dystrybutor). Niezwłocznie po wykryciu tego błędu strona odebrała powyższe produkty i zniszczyła je, co potwierdzają przekazane w poprzednim piśmie dokumenty. W piśmie z dnia 19 stycznia 2011 r. Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania o prawie do czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a w szczególności o prawie zapoznania się ze zgromadzonymi aktami sprawy oraz o prawie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Strona nie skorzystała z przysługujących jej praw. Prezes UOKiK ustalił i stwierdził: Przedsiębiorca „EM & EM” spółka jawna z siedzibą w Warszawie wprowadził kulki dekoracyjne na polski rynek i jest producentem w rozumieniu art. 3 pkt 2 lit b) ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, zgodnie z którym za producenta uznaje się przedstawiciela wytwórcy, a jeżeli wytwórca nie wyznaczył przedstawiciela - importera produktu, w przypadkach gdy wytwórca nie prowadzi działalności w Unii Europejskiej lub na terytorium państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym. W aktach sprawy znajduje 5 się faktura potwierdzająca zakup przez stronę postępowania 3750 opakowań kulek dekoracyjnych od chińskiego przedsiębiorcy (faktura nr DS2010-6 z dnia 10 lutego 2010 r.). Zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, producent zobowiązany jest wprowadzać na rynek wyłącznie produkty bezpieczne. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produktem bezpiecznym jest produkt, który w zwykłych lub innych, dających się w sposób uzasadniony przewidzieć warunkach jego używania, z uwzględnieniem czasu korzystania z produktu, a także, w zależności od rodzaju produktu, sposobu uruchomienia oraz wymogów instalacji i konserwacji, nie stwarza żadnego zagrożenia dla konsumentów lub stwarza znikome zagrożenie, dające się pogodzić z jego zwykłym używaniem i uwzględniające wysoki poziom wymagań dotyczących ochrony zdrowia i życia ludzkiego. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produkt, który nie spełnia wymagań określonych w art. 4 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, nie jest produktem bezpiecznym. Zgodnie z § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów produkty, które stwarzają zagrożenie dla konsumentów przez to, że ich wygląd wskazuje na inne niż rzeczywiste przeznaczenie, zwane „imitacjami”, nie mogą posiadać cech i właściwości wywołujących u konsumentów, zwłaszcza u dzieci, przeświadczenia, że są to środki spożywcze, jeżeli próba konsumpcji imitacji może powodować zagrożenie dla zdrowia lub życia ludzi. Badania organoleptyczne przeprowadzone przez inspektorów reprezentujących Lubuskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej wykazały, że kulki dekoracyjne swoim wyglądem oraz sposobem pakowania przypominają cukierki typu żelki, w związku z czym wskazują na inne niż rzeczywiste przeznaczenie. Stanowią zatem imitację i mogą być, szczególnie przez dzieci, uznane za środek spożywczy. Najmłodsi konsumenci mogą podjąć próbę konsumpcji kulek, a mając na uwadze właściwość kulek, polegającą na zwiększaniu objętości pod wpływem wilgoci, może to spowodować zagrożenie dla ich zdrowia, a nawet życia. Ponadto, do produktu nie dołączono informacji w polskiej wersji językowej dotyczących sposobu użytkowania, zalecanych środków ostrożności oraz wskazówek dotyczących postępowania w sytuacji zagrożenia, które zgodnie z art. 4 ust. 2 pkt 3 stanowią jedno z kryteriów oceny bezpieczeństwa produktu. Zagrożenie stwarzane przez kulki dekoracyjne potwierdza wypadek konsumencki – połknięta przez małe dziecko kulka napęczniała w żołądku i musiała zostać usunięta operacyjnie. Mając na uwadze powyższe, Prezes UOKiK stwierdził, że kulki dekoracyjne nie spełniają wymagań określonych w art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie 6 produktów, a stwierdzone nieprawidłowości stwarzają zagrożenie dla zdrowia, a nawet życia użytkowników, zwłaszcza dzieci. Strona postępowania nie zakwestionowała powyższego ustalenia. Zgodnie z art. 24 ust. 14 pkt 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, Prezes UOKiK wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, jeśli producent lub dystrybutor usunął przyczyny zagrożeń. Jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego, strona postępowania zakupiła od chińskiego przedsiębiorcy 3750 opakowań kulek dekoracyjnych, które sprzedała 7 dystrybutorom. W toku niniejszego postępowania strona przedstawiła oświadczenia 4 przedsiębiorców o nieposiadaniu kulek dekoracyjnych oraz faktury korygujące potwierdzające odebranie od 2 dystrybutorów łącznie 56 opakowań kulek. Produkty te zostały zutylizowane, na dowód czego strona przedstawiła protokoły zniszczenia (RWM0089/10 z dnia 22 listopada 2010 r. oraz RWM0097/10 z dnia 14 grudnia 2010 r.). W przypadku 1 przedsiębiorcy stronie postępowania nie udało się uzyskać informacji na temat posiadanych produktów, jednak Prezes UOKiK uznał, iż przekazane przez stronę dowody w postaci faktur korygujących, oświadczeń oraz protokołów zniszczenia potwierdzają, że usunęła ona przyczyny zagrożeń stwarzanych przez kulki dekoracyjne. W związku z powyższym, Prezes UOKiK orzekł, jak w sentencji. Pouczenie: Na podstawie art. 127 § 3 oraz art. 129 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 26 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów od niniejszej decyzji stronom nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z niniejszej decyzji może, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, zwrócić się do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów DYREKTOR Departamentu Nadzoru Rynku Anna Mazurak 7 Otrzymuje: „EM&EM” spółka jawna Ul. Modlińska 246A 03-152 Warszawa