DNR-25/2019

P REZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW MAREK NIECHCIAŁ Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów Departament Nadzoru Rynku pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel. 22 826 14 35 < faks 22 827 03 04 dnr@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl DNR - 1.720.76.2018.MS Warszawa, 19 kwietnia 2019 r. DECYZJA nr DNR - 1/ 25 /2019 Na podstawie: 1) art. 24 ust. 14 pkt 2 w związku z art. 13 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. z 2016 r. poz. 2047) po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu w sprawie ogólnego bezpieczeństwa rowerowego fotelika wiklinowego, wprowadzonego na rynek przez przedsiębiorcę Wiesława Misiaka, prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Wiesław Misiak Firma Produkcyjno – Handlowa z siedzibą w miejscowości Kopki Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów stwierdza, że przedsiębiorca usunął przyczyny zagroż eń stwarzanych przez ten produkt i umarza postępowanie administracyjne; 2) art. 189f § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm.), Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów o dstępuje od nałożenia kary pieniężnej na przedsiębiorcę Wiesława Misiaka, prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Wiesław Misiak Firma Produkcyjno – Handlowa z siedzibą w miejscowości Kopki i poprzestaje na pouczeniu przedsiębiorcy. Uzasadnienie Pismem z 30 października 2018 r. Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej przekazał Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej jako: „Prezes UOKiK” lub „organ nadzoru”) akta kontroli nr DT.8361.117.2018 dotyczące rowerowego fotelika wiklinowego (zwanego dalej także „fotelikiem” lub „produktem”), wprowadzonego na rynek przez przedsiębiorcę Wiesława Misiaka, prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Wiesław Misiak Fir ma Produkcyjno – Handlowa z siedzibą w miejscowości Kopki. Z uwagi na fakt, iż ww. przedsiębiorca wprowadził fotelik na rynek, ponosi on odpowiedzialność za jego bezpieczeństwo na podstawie ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produkt ów (Dz. U. z 2016 r. poz. 2047), zwanej dalej „ustawą o ogólnym bezpieczeństwie produktów”. Fotelik rowerowy składał się z oparcia wyplecionego z wikliny, natomiast siedzisko i podnóżki na stopy dziecka były wykonane z drewnianych deseczek. Mocowania poszc zególnych elementów fotelika wykonane były za pomocą metalowych zszywek oraz małych gwoździ. Produkt montowany był na kierownicy roweru, tyłem do kierunku jazdy, tylko za pomocą wystających metalowych haków. W drewnianym siedzisku wycięte było specjalne wg łębienie w celu oparcia fotelika o wspornik kierownicy. Produkt nie był wyposażony w żaden system mocowania dziecka do fotelika. Produkt oferowany był konsumentom bez opakowania, brak było na nim również jakichkolwiek oznaczeń i ostrzeżeń oraz instrukcji u żytkowania. Brak było również informacji dla jakiego wieku bądź wagi dziecka fotelik był przeznaczony. W toku kontroli przedsiębiorcy Wiesława Misiaka, prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Wiesław Misiak Firma Produkcyjno – Handlowa z siedzibą w miejscowości Kopki, inspektorzy reprezentujący Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej poddali produkt ocenie bezpieczeństwa w oparciu o przepisy ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, posiłkując się wymaganiami bezpieczeństwa okre ślonymi w normie PN - EN 14344:2006 Artykuły dla dzieci. Foteliki rowerowe dziecięce. Wymagania bezpieczeństwa i metody badań. (zwaną dalej „normą”). Przeprowadzone badania organoleptyczne wykazały następujące nieprawidłowości konstrukcyjne: 1. niewystarczające mocowanie fotelika do roweru - badany fotelik mocowany był bowiem do roweru tylko za pomocą dwóch metalowych haków, które zawiesza się na kierownicy roweru. Brak było jakiegokolwiek innego zabezpieczenia, czy mechanizmu, który pozwalałby uniknąć niezamier zonego odłączenia fotelika od roweru oraz brak co najmniej jednego punktu mocowania do roweru, który by nie był kierownicą lub przedłużeniem wspornika kierownicy (naruszenie pkt 8.1 oraz pkt 8.3 normy); 2. brak systemu ograniczającego, który utrzymywałby sied zące dziecko w bezpiecznym położeniu w foteliku tj. uprzęży paskowej regulowanej lub równoważnych urządzeń ograniczających o ciasnym dopasowaniu (naruszenie pkt 9.1 normy); 3. brak wystarczającego zabezpieczenia stóp przewożonego dziecka – foteliki montowane przodem powinny być wyposażone w osłony integralne, przyległe do każdego podnóżka, aby nie mogło dojść do kontaktu stóp dziecka z kołami roweru (naruszenie pkt 10.1 normy); 4. brak wystarczającego ograniczenia ruchu stóp przewożonego dziecka – fotelik był zao patrzony w podnóżki, ale brak w nich pasków ograniczających ruch stóp dziecka (naruszenie pkt 10.2.1 normy). Ponadto, produkt ten to fotelik przedni przeznaczony do montowania przed kierownicą roweru, a takie rozwiązania konstrukcyjne powoduje, że oparcie fotelika znacznie ogranicza widoczność drogi rowerzysty. Badany fotelik nie posiadał również jakichkolwiek oznaczeń, nie były do niego dołączone żadne ostrzeżenia ani instrukcje montowania i użytkowania. W związku z powyższym Prezes UOKiK, w celu zapewnien ia ochrony zdrowia i życia użytkowników produktu, uznał za zasadne wszczęcie w tej sprawie postępowania administracyjnego na podstawie ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów . Zgodnie z art. 61 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm. ), dalej jako: „Kodeks postępowania administracyjnego”, pismem z 14 grudnia 2018 r. Prezes UOKiK powiadomił przedsiębiorcę Wiesława Misiaka, prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Wiesław Mis iak Firma Produkcyjno – Handlowa z siedzibą w miejscowości Kopki (zwanego dalej „ stroną postępowania ” ) o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie ogólnego bezpieczeństwa fotelika . W tym samym piśmie Prezes UOKiK wyznaczył stronie postępowania termin 14 dni na zajęcie stanowiska w sprawie. Jednocześnie, Prezes UOKiK zwrócił się do strony postepowania o przedstawienie dowodów świadczących o wyeliminowaniu zagrożeń stwarzanych przez produkty pozostające na stanie magazynowym, a także wskazał, że w jego opinii strona postepowania powinna podjąć działania naprawcze również w stosunku do fotelików wprowadzonych na rynek w 2017 r. Prezes UOKiK z wrócił się także do strony postępowania z prośbą o przekazanie informacji na temat otrzymanych skarg lub rekl amacji dotyczących produktu ze wskazaniem czego one dotyczyły. Z uwagi na brak stanowiska strony postępowania, w piśmie z 12 lutego 2019 r. Prezes UOKiK poinformował ją, iż nieprzekazanie informacji i dowodów określonych we wcześniejszej korespondencji sku tkować będzie rozstrzygnięciem sprawy w oparciu o materiał dowodowy dotychczas zgromadzony. Jednocześnie organ nadzoru poinformował stronę postępowania o przysługującym jej prawie do zapoznania się ze zgromadzonymi aktami sprawy oraz prawie wypowiedzenia s ię co do zebranych dowodów oraz zgłoszonych żądań. W odpowiedzi, w piśmie, które wpłynęło do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w dniu 20 lutego 2019 r., strona postępowania oświadczyła, iż w 2017 r. nie wprowadziła na rynek żadnego fotelika, a w 201 8 r. wyprodukowała łącznie 81 fotelików, z czego 50 sztuk zostało sprzedane wyłącznemu dystrybutorowi. Ponadto strona postępowania oświadczyła, że wyeliminowała zagrożenia stwarzane przez wytwarzane przez nią foteliki, zaprzestając produkcji i sprzedaży ty ch produktów i przekazując dowody podjętych działań w postaci oświadczenia od dystrybutora, informującym o tym, iż nie posiada w swojej ofercie fotelików, a także faktury świadczącej o sprzedaży 31 fotelików na Ukrainę. Strona postępowania poinformowała r ównież, że nie otrzymała żadnych skarg ani reklamacji dotyczących produktu. Prezes UOKiK ustalił i stwierdził: Przedsiębiorca Wiesław Misiak, prowadzący działalność gospodarczą pod firmą Wiesław Misiak Firma Produkcyjno – Handlowa z siedzibą w miejscowo ści Kopki wprowadził fotelik na rynek i jest jego producentem w rozumieniu art. 3 pkt 2 lit a) ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, z godnie z którym za producenta uznaje się przedsiębiorcę prowadzącego w Unii Europejskiej lub na terytorium państw cz łonkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym działalność polegającą na wytwarzaniu produktu albo każdą inną osobę, która występuje jako wytwórca, umieszczając na produkcie bądź do niego doł ączając swoje nazwisko, nazwę, znak towarowy bądź inne odróżniające oznaczenie, a także osobę, która naprawia lub regeneruje produkt. Zgodnie z oświadczeniem złożonym w toku kontroli, przeprowadzonej przez inspektorów reprezentujących Podkarpackiego Wojewó dzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej kwestionowane rowerowe foteliki wiklinowe zostały wyprodukowane przez stronę postępowania. Zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, producent jest zobowiązany wprowadzać na rynek wyłącznie produkty bezpieczne. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produktem bezpiecznym jest produkt, który w zwykłych lub innych, dających się w sposób uzasadniony przewidzieć warunkach jego używania, z uwzględnieniem czasu korzysta nia z produktu, a także w zależności od rodzaju produktu, sposobu uruchomienia oraz wymogów instalacji i konserwacji, nie stwarza żadnego zagrożenia dla konsumentów lub stwarza znikome zagrożenie, dające się pogodzić z jego zwykłym używaniem i uwzględniają ce wysoki poziom wymagań dotyczących ochrony zdrowia i życia ludzkiego. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produkt, który nie spełnia wymagań określonych w art. 4 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, nie jest produkt em bezpiecznym. Podstawą do wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie ogólnego bezpieczeństwa fotelików stanowiły wyniki badania organoleptycznego przeprowadzonego przez inspektorów reprezentujących Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekc ji Handlowej , w których stwierdzono, że nieprawidłowości konstrukcyjne fotelika oraz brak dołączonych do niego informacji i ostrzeżeń, mogły mieć wpływ na bezpieczeństwo zarówno osoby przewożącej, jak i przewożonego w foteliku małego dziecka , dla którego p rodukt był przeznaczony. Mając na uwadze powyższe ustalenia Prezes UOKiK podzielił opinię inspektorów Inspekcji Handlowej i uznał, że kwestionowany produkt nie spełnia wymagań określonych w art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, w związk u z czym może stwarzać zagrożenie dla zdrowia lub życia konsumentów. Przedsiębiorca będący stroną niniejszego postępowania nie zakwestionował powyższych ustaleń, ponadto jeszcze na etapie kontroli Inspekcji Handlowej, przed wszczęciem niniejszego postępowa nia administracyjnego, wycofał ze sprzedaży wszystkie posiadane na stanie magazynowym sztuki produktu oraz poinformował dystrybutora o wadach przedmiotowego produktu i konieczności wstrzymania jego sprzedaży, uzyskując jednocześnie od niego oświadczenie, i ż nie posiada już w ofercie handlowej fotelików. Zgodnie z art. 24 ust. 14 pkt 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, Prezes UOKiK wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, jeśli producent lub dystrybutor usunął przyczyny zagrożeń. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, iż strona postępowania samodzielnie wytwarzała rowerowe wiklinowe foteliki w sposób tradycyjny zgodnie z dawno opracowanym wzorcem. Zgodnie z jej oświadczeniem w roku 2017 nie wprowadziła na rynek żadnego fotelika, natomiast w 2018 r. wytworzyła 81 sztuk, z czego sprzedała 50 fotelików jednemu dystrybutorowi. Strona postępowania, w ramach działań mających na celu wyeliminowanie zagrożeń stwarzanych przez produkt poinformowała wyłącznego dystrybutora o niespełnianiu przez foteli ki wymagań bezpieczeństwa i konieczności ich zwrotu. Natomiast posiadane na stanie magazynowym produkty w ilości 31 sztuk zostały przez nią zabezpieczone, a następnie wyeksportowane na Ukrainę. Na potwierdzenie podjętych działań przedłożyła fakturę nr 2/1a z 4 stycznia 2019 r. dotyczącą sprzedaży 31 fotelików ukraińskiemu przedsiębiorcy oraz oświadczenie od dystrybutora o nieposiadaniu w ofercie handlowej przedmiotowych fotelików. Mając na uwadze dowody przekazane w toku prowadzonego postępowania Prezes UO KiK uznał, iż są one wiarygodne i wystarczające do uznania, że przedsiębiorca Wiesław Misiak, prowadzący działalność gospodarczą pod firmą Wiesław Misiak Firma Produkcyjno – Handlowa z siedzibą w miejscowości Kopki wyeliminował zagrożenia stwarzane przez p rodukt będący przedmiotem postępowania. Zgodnie z art. 189f § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, organ administracji publicznej, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa. Powołując się na reprezentowane w doktrynie stanowisko („Nowe instytucje” Gajewski 2017, wyd. 1, Legalis) przesłanka przewidziana tym przepisem odwołuje się do dwóch warunków, które mus zą być spełnione łącznie. Po pierwsze, waga naruszenia prawa musi być znikoma. Przez wagę naruszenia prawa należy rozumieć istotność, skalę skutków społeczno - gospodarczych, które zostały przez nie wywołane, oraz znaczenie naruszonego obowiązku administracy jnoprawnego z punktu widzenia systemu prawa; działalności, na której regulację prawną się on składa; oraz dóbr, których ochronie służy. O tym więc, że waga naruszenia prawa jest znikoma będzie można powiedzieć wówczas, gdy wywołane przez nie skutki są niew ielkie, czyli dotknęły małej liczby podmiotów i nie zaburzyły przebiegu procesów społeczno - gospodarczych, a jednocześnie – nie wiązało się ono z unicestwieniem lub znaczną ingerencją w dobro chronione daną sankcją i nie miało istotnego wpływu na całościową ocenę zgodności z prawem działalności, której częścią regulacji jest złamany obowiązek administracyjnoprawny. Po drugie, strona musi zaprzestać naruszenia prawa najpóźniej w toku postępowania w sprawie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej. Oznacza t o w szczególności, że warunek ten będzie spełniony przede wszystkim w przypadkach, w których naruszenie prawa miało charakter jednostkowy lub krótkotrwały. Ze zgromadzonego w toku postępowania materiału dowodowego wynika, iż strona postępowania nie narusza ła prawa w sposób długotrwały i uporczywy. Ponadto, od momentu powzięcia wiadomości o dokonanym naruszeniu prawa przystąpiła do eliminacji skutków jego naruszenia, co zostało potwierdzone przekazanymi przez nią dowodami świadczącymi o wycofaniu z rynku kwe stionowanych fotelików. Jednocześnie podkreślić należy, iż w toku postępowania jego strona przedstawiła dowody wyeliminowania zagrożeń stwarzanych przez fotelik, których żądał Prezes UOKiK. Pozwala to przyjąć, że strona postępowania zaprzestała naruszenia prawa, a waga stwierdzonego naruszenia prawa jest znikoma. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, w szczególności: krótkotrwały charakter naruszania prawa, niewielką ilość produktów wprowadzonych na rynek (50 sztuk), podjęcie działań niezwłocznie tj. jesz cze przed wszczęciem postępowania, a także przedsięwzięte przez stronę postępowania działania polegające na powiadomieniu dystrybutora o zagrożeniach stwarzanych przez fotelik należy stwierdzić, iż stwierdzone naruszenie prawa nie niesie ze sobą społeczn ego niebezpieczeństwa, gdyż nie naruszyło w znaczący sposób dóbr chronionych przez ww. sankcję, w tym przypadku zdrowia konsumentów. Powyższe pozwala przyjąć, że waga stwierdzonego naruszenia prawa jest znikoma, a strona postępowania niezwłocznie po uzy skaniu informacji o niespełnianiu wymagań bezpieczeństwa przez rowerowy fotelik wiklinowy zaprzestała naruszenia prawa, co oznacza, że w niniejszej sprawie spełniona została przewidziana przez art. 189f § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego prze słanka odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej. Jednocześnie, odstępując od nałożenia kary pieniężnej, Prezes UOKiK poucza przedsiębiorcę Wiesława Misiaka, prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Wiesław Misiak Firma Produkcyjno – Handlowa z siedzibą w miejscowości Kopki, że zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, producent zobowiązany jest wprowadzać na rynek wyłącznie produkty bezpieczne. Organ nadzoru może w drodze decyzji administracyjnej zastosować wobec przedsiębiorcy odpowiedzialnego za bezpieczeństwo produktów środki przewidziane w ustawie o ogólnym bezpieczeństwie produktów , w tym nałożyć karę za wprowadzenie na rynek produktu niespełniającego wymagań bezpieczeństwa w wysokości do 100 000 zł. Prezes UOKiK informuje, że kolejne naruszenie przez przedsiębiorcę przepisów ww. ustawy może skutkować nałożeniem na niego kary pieniężnej na podstawie art. 33a ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Pouczenie: 1) Na podstawie art. 127 § 3 oraz art. 129 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm. ), w związku z art. 26 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. z 2016 r. poz. 2047), strona postęp owania może w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, zwrócić się do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. 2) Na podstawie art. 52 § 3, art. 53 § 1 i art. 54 § 1 w związku z art. 3 § 2 ustawy z dn ia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.), strona postępowania może wnieść skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konku rencji i Konsumentów, w terminie 30 dni od dnia doręczenia decyzji, bez skorzystania z prawa do zwrócenia się z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. W przypadku skorzystania z ww. uprawnienia, zgodnie z art. 233 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Praw o o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.), w związku z § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu prze d sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2003 poz. 2193 z późn. zm.), strona postępowania zobowiązana jest uiścić wpis stały, który wynosi 200 zł. 3) Na podstawie art. 243 § 1 w związku z art. 244 § 1, art. 245 § 1 i art. 246 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 20 02 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.), stronie postępowania składającej skargę na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pr zysługuje możliwość ubiegania się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym, na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania sądowoadministracyjnego lub w jego toku, polegającego na zwolnieniu od kosztów sądowych oraz ustanowieniu adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Wniosek ten wolny jest od opłat sądowych. Wymogi formalne wniosku określone zostały w art. 252 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami adminis tracyjnymi. 4) Na podstawie art. 127a § 1 i § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm. ), w trakcie biegu terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, strona postępo wania może zrzec się prawa do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wobec Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, który wydał decyzję. Z dniem doręczenia Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów oświadczenia o zrzeczeniu się prawa do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzja staje się ostateczna i prawomocna. z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów DYREKTOR Departamentu Nadzoru Rynku Anna Mazurak