DNR-43/2011

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DNR-70-162(23)/10/11/KW Warszawa, dn. 6 lipca 2011 r. DECYZJA DNR-1/43/2011 I Na podstawie art. 24 ust. 14 pkt 2 w związku z art. 13 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275, z 2007 r. Nr 35, poz. 215, z 2008 r. Nr 157, poz. 976, z 2009 r. Nr 20, poz. 106 i Nr 18, poz. 97, z 2011 r. Nr 63, poz. 322 oraz Nr 102, poz. 586), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu w sprawie ogólnego bezpieczeństwa kompletów czereśni, wprowadzonych na polski rynek przez przedsiębiorcę ADE LINE Spółka Akcyjna z siedzibą w Prusicach, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów stwierdza, Ŝe przedsiębiorca usunął przyczyny zagroŜeń stwarzanych przez te produkty i umarza postępowanie administracyjne. II Na podstawie art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), w związku z art. 13 oraz art. 26 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275, z 2007 r. Nr 35, poz. 215, z 2008 r. Nr 157, poz. 976, z 2009 r. Nr 20, poz. 106 i Nr 18, poz. 97, z 2011 r. Nr 63, poz. 322 oraz Nr 102, poz. 586), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu w sprawie nałoŜenia kary pienięŜnej za nieudzielenie Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów przez przedsiębiorcę ADE LINE Spółka Akcyjna z siedzibą w Prusicach informacji niezbędnych do stwierdzenia, czy komplety czereśni są bezpieczne, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów umarza postępowanie administracyjne. 2 Uzasadnienie Pismem z dnia 28 grudnia 2010 r. Małopolski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej przekazał Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Prezesowi UOKiK) protokół wraz z aktami kontroli dotyczącymi kompletów czereśni, wprowadzonych na polski rynek przez przedsiębiorcę ADE LINE Spółka Akcyjna z siedzibą w Prusicach. Komplet czereśni składa się z 24 produktów zapakowanych w tekturowe pudełko, które jest oklejone przeźroczystą folią. Na opakowaniu umieszczona jest naklejka z kodem kreskowym (5905099022412), kodem produktu (50325), ceną jednostkową podaną w czterech walutach, nazwą produktu (czereśnie kpl/24) oraz adresem internetowym sklepu (flo-store.com). Czereśnie są w kolorze czerwono – pomarańczowo - Ŝółtym i mają ok. 1,5 cm średnicy. KaŜda czereśnia jest zaopatrzona w szypułkę słuŜącą do trzymania owocu. W toku kontroli przeprowadzonej w sklepie „FLO” w Galerii Krakowskiej, którego właścicielem jest przedsiębiorca ADE LINE Spółka Akcyjna z siedzibą w Prusicach, inspektorzy reprezentujący Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej - w oparciu o wymagania określone w ustawie z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275, z 2007 r. Nr 35, poz. 215, z 2008 r. Nr 157, poz. 976, z 2009 r. Nr 20, poz. 106 i Nr 18, poz. 97, z 2011 r. Nr 63, poz. 322 oraz Nr 102, poz. 586), zwanej dalej „ustawą o ogólnym bezpieczeństwie produktów”, oraz w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 6 kwietnia 2004 r. w sprawie dodatkowych wymagań dotyczących bezpieczeństwa i znakowania produktów, które stwarzają zagroŜenie dla konsumentów przez to, Ŝe ich wygląd wskazuje na inne niŜ rzeczywiste przeznaczenie (Dz. U. Nr 71, poz. 644), zwanym dalej „rozporządzeniem Rady Ministrów” - poddali ocenie organoleptycznej komplety czereśni. W wyniku przeprowadzonej oceny inspektorzy Inspekcji Handlowej stwierdzili, Ŝe powyŜsze produkty swoim wyglądem oraz sposobem pakowania przypominają środki spoŜywcze (owoce - czereśnie) i przez to wskazują na inne niŜ rzeczywiste przeznaczenie, tzn. są imitacją i mogą być, szczególnie przez dzieci, uznane za środek spoŜywczy. W konsekwencji dzieci mogą podjąć próbę konsumpcji produktu, co moŜe spowodować zagroŜenie dla ich zdrowia, a nawet Ŝycia. Zgodnie z § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów produkty, które stwarzają zagroŜenie dla konsumentów przez to, Ŝe ich wygląd wskazuje na inne niŜ rzeczywiste przeznaczenie, zwane „imitacjami”, nie mogą posiadać cech i właściwości wywołujących u konsumentów, zwłaszcza u dzieci, przeświadczenia, Ŝe są to środki spoŜywcze, jeŜeli próba konsumpcji imitacji moŜe powodować zagroŜenie dla zdrowia lub Ŝycia ludzi. Ponadto, na opakowaniu nie było nazwy 3 i adresu przedsiębiorcy odpowiedzialnego za wprowadzenie produktów na polski rynek, ani informacji o rzeczywistym przeznaczeniu imitacji, sposobie uŜywania i zalecanych środkach ostroŜności oraz sposobach postępowania w sytuacji zagroŜenia. W związku z tym, Ŝe w toku powyŜszej kontroli przedsiębiorca ADE LINE Spółka Akcyjna z siedzibą w Prusicach poinformował inspektorów Inspekcji Handlowej, Ŝe badany komplet pochodził z dostawy z 2001 r., a nie posiadał dokumentów potwierdzających tę okoliczność, pismem z dnia 8 listopada 2010 r. Prezes UOKiK zwrócił się do Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej z prośbą o przeprowadzenie kontroli przedsiębiorcy ADE LINE Spółka Akcyjna z siedzibą w Prusicach i ustalenie, czy nadal wprowadza komplety czereśni na polski rynek, a w razie potwierdzenia tej okoliczności – o ustalenie jego roli w obrocie tymi produktami oraz listy odbiorców. Pismem z dnia 3 grudnia 2010 r. Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej przekazał Prezesowi UOKiK protokół wraz z aktami kontroli przeprowadzonej w siedzibie przedsiębiorcy ADE LINE Spółka Akcyjna. W toku tej kontroli przedsiębiorca ADE LINE Spółka Akcyjna z siedzibą w Prusicach oświadczył, iŜ był bezpośrednim importerem kompletów czereśni, na dowód czego przedstawił fakturę zakupu 720 kompletów od chińskiego przedsiębiorcy (faktura nr 8100109F3037 z dnia 21 sierpnia 2001 r.). Kontrolowany poinformował równieŜ, Ŝe nie jest w stanie wykazać w zestawieniu sprzedaŜy wprowadzenia 162 kompletów czereśni, poniewaŜ w 2001 r. nie posiadał stosownego systemu informatycznego, a nie archiwizuje dokumentów sprzedaŜy dłuŜej, niŜ wymagają tego przepisy. Ponadto, kontrolowany oświadczył, Ŝe w toku przeprowadzonych wcześniej inwentaryzacji stwierdzono brak 264 kompletów czereśni. Kontrolowany wyjaśnił równieŜ, iŜ przedmiotowe produkty były sprzedawane na terenie Polski głównie za pośrednictwem sieci FLO. Poza sklepami sieci FLO, odbiorcami produktów były ponadto trzy podmioty (oznaczone na wykazie sprzedaŜy jako: MASTER - PLAST, ASTREA, SAVIA S.A.). Z przedstawionego wykazu wynika, Ŝe sprzedaŜ kompletów prowadzona przez dystrybutorów odbywała się w znacznej większości na podstawie paragonów. W dniu kontroli przedsiębiorca ADE LINE Spółka Akcyjna z siedzibą w Prusicach nie posiadał kompletów czereśni, jednak – jak poinformował inspektorów reprezentujących Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej – w sieci sklepów FLO znajduje się jeszcze 87 kompletów, które są wycofywane z rynku. W związku z powyŜszym oświadczeniem, Prezes UOKiK, pismem z dnia 14 grudnia 2010 r., na podstawie art. 20a pkt 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, zwrócił się do przedsiębiorcy ADE LINE Spółka Akcyjna z siedzibą w Prusicach z prośbą o 4 przedstawienie dowodów potwierdzających podjęcie działań zmierzających do wycofania z rynku kwestionowanych produktów. Prezes UOKiK poinformował przedsiębiorcę, Ŝe dowodami takimi powinny być np. faktury korygujące potwierdzające odebranie imitacji czereśni od dystrybutorów, a w przypadku podmiotów, które nie posiadają kwestionowanych produktów – stosowne oświadczenia. Prezes UOKiK wskazał ponadto, Ŝe produkty wycofane z rynku powinny zostać zniszczone albo zwrócone do chińskiego dostawcy, co równieŜ powinno zostać potwierdzone przez odpowiednie dokumenty. W wyznaczonym terminie przedsiębiorca ADE LINE Spółka Akcyjna z siedzibą w Prusicach nie przekazał Prezesowi UOKiK wymaganych dowodów. W związku z powyŜszym, Prezes UOKiK uznał za zasadne wszczęcie postępowania administracyjnego na podstawie ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Zgodnie z art. 61 § 4 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), pismem z dnia 19 stycznia 2011 r., Prezes UOKiK powiadomił przedsiębiorcę ADE LINE Spółka Akcyjna z siedzibą w Prusicach (stronę postępowania) o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie ogólnego bezpieczeństwa kompletów czereśni. Jednocześnie, organ nadzoru wyznaczył przedsiębiorcy termin 7 dni na zapoznanie się ze zgromadzonymi aktami sprawy oraz wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych Ŝądań. W tym samym piśmie Prezes UOKiK poinformował o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie nałoŜenia kary pienięŜnej za nieudzielanie Prezesowi UOKiK informacji niezbędnych do stwierdzenia, czy komplety czereśni są bezpieczne. Zgodnie z art. 33a ust. 1 pkt 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów za nieudzielenie informacji niezbędnych do stwierdzenia, czy produkt jest bezpieczny lub udzielenie informacji nieprawdziwych lub wprowadzających w błąd, Prezes UOKiK moŜe nałoŜyć karę w wysokości do 100 000 zł. W odpowiedzi na powyŜsze, pismem z dnia 26 stycznia 2011 r., strona postępowania przekazała protokół zniszczenia 87 kompletów czereśni i wyjaśniła, Ŝe podjęła decyzję o całkowitym wycofaniu tych produktów ze swojej oferty. Pismem z dnia 11 lutego 2011 r. Prezes UOKiK wezwał stronę postępowania do przekazania faktur korygujących lub innych dokumentów potwierdzających odebranie kompletów czereśni od poszczególnych dystrybutorów, a w przypadku przedsiębiorców, którzy nie posiadają kompletów czereśni w ofercie handlowej – stosownych oświadczeń. Ponadto, Prezes UOKiK zwrócił się do strony postępowania z prośbą o ponowne przekazanie wykazu sprzedaŜy kompletów czereśni, uwzględniającego cenę sprzedaŜy 1 kompletu. 5 Pismem z dnia 12 kwietnia 2011 r. strona postępowania przekazała Prezesowi UOKiK listę sklepów FLO, trzy oświadczenia kierowników sklepów o nieposiadaniu kompletów czereśni (strona określiła te oświadczenia jako „brakujące”), dokument wydania 87 kompletów do magazynu oraz protokół zniszczenia tych produktów. Pismem z dnia 28 kwietnia 2011 r. Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania, Ŝe w zgromadzonych dotychczas aktach sprawy nie ma oświadczeń kierowników sklepów, nie moŜna zatem uznać, Ŝe trzy oświadczenia, które zostały przesłane w piśmie z dnia 12 kwietnia 2011 r., są oświadczeniami „brakującymi”. W związku z powyŜszym, organ nadzoru zwrócił się z prośbą o przekazanie oświadczeń kierowników wszystkich sklepów, za pośrednictwem których sprzedawano komplety czereśni. Prezes UOKiK wyjaśnił równieŜ, Ŝe w dalszym ciągu nie dysponuje dowodami potwierdzającymi, Ŝe trzech dystrybutorów zewnętrznych nie posiada produktów będących przedmiotem postępowania i wezwał stronę do przedstawienia oświadczeń tych podmiotów o nieposiadaniu kompletów czereśni lub faktur korygujących potwierdzających odebranie kompletów czereśni od tych podmiotów, a gdyby nie udzielili informacji o stanie posiadania przedmiotowych produktów – dowodów potwierdzających próbę nawiązania przez stronę kontaktu z tymi przedsiębiorcami, np. w postaci potwierdzeń nadania lub odbioru wysłanych pism. W odpowiedzi na powyŜsze, pismem z dnia 10 maja 2011 r. strona postępowania przekazała Prezesowi UOKiK oświadczenia kierowników wszystkich sklepów sieci FLO o nieposiadaniu kompletów czereśni. Ponadto, oświadczyła, Ŝe wobec nieudanych prób kontaktu telefonicznego z trzema zewnętrznymi odbiorcami kompletów czereśni, skierowano do nich pisma informujące o konieczności wstrzymania sprzedaŜy tych produktów, na dowód czego przekazała kopie tych pism wraz z potwierdzeniami nadania. Pismem z dnia 23 maja 2011 r. Prezes UOKiK zwrócił się do strony postępowania z prośbą o informację, czy w związku ze skierowaniem pism do trzech zewnętrznych odbiorców kompletów czereśni, otrzymała juŜ ich odpowiedzi, a jeŜeli tak – wezwał stronę do ich przekazania. W przypadku braku kontaktu z tymi podmiotami Prezes UOKiK zwrócił się do strony postępowania o przedstawienie stosownych dowodów (np. zwróconych kopert). Pismem z dnia 20 czerwca 2011 r. strona postępowania poinformowała Prezesa UOKiK, Ŝe nie uzyskała odpowiedzi na wysłane pisma. Pismem z dnia 20 czerwca 2011 r. Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania o prawie do zapoznania się ze zgromadzonymi aktami sprawy oraz wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych Ŝądań. Strona postępowania nie skorzystała z przysługujących jej praw. 6 Prezes UOKiK ustalił i stwierdził: Przedsiębiorca ADE LINE Spółka Akcyjna z siedzibą w Prusicach wprowadził komplety czereśni na polski rynek i jest producentem w rozumieniu art. 3 pkt 2 lit b ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, zgodnie z którym za producenta uznaje się przedstawiciela wytwórcy, a jeŜeli wytwórca nie wyznaczył przedstawiciela - importera produktu, w przypadkach gdy wytwórca nie prowadzi działalności w Unii Europejskiej lub na terytorium państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym. W aktach sprawy znajduje się faktura potwierdzająca zakup przez stronę postępowania 720 kompletów czereśni od chińskiego przedsiębiorcy (faktura nr 8100109F3037 z dnia 21 sierpnia 2001 r.). Ponadto, zgodnie z oświadczeniem przedsiębiorcy ADE LINE Spółka Akcyjna z siedzibą w Prusicach, złoŜonym w toku kontroli inspektorów reprezentujących Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej, jest on bezpośrednim importerem przedmiotowych produktów. Zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, producent zobowiązany jest wprowadzać na rynek wyłącznie produkty bezpieczne. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produktem bezpiecznym jest produkt, który w zwykłych lub innych, dających się w sposób uzasadniony przewidzieć warunkach jego uŜywania, z uwzględnieniem czasu korzystania z produktu, a takŜe, w zaleŜności od rodzaju produktu, sposobu uruchomienia oraz wymogów instalacji i konserwacji, nie stwarza Ŝadnego zagroŜenia dla konsumentów lub stwarza znikome zagroŜenie, dające się pogodzić z jego zwykłym uŜywaniem i uwzględniające wysoki poziom wymagań dotyczących ochrony zdrowia i Ŝycia ludzkiego. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produkt, który nie spełnia wymagań określonych w art. 4 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów nie jest produktem bezpiecznym. Badania organoleptyczne przeprowadzone przez inspektorów reprezentujących Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej wykazały Ŝe komplety czereśni swoim wyglądem przypominają prawdziwe owoce i przez to wskazują na inne niŜ rzeczywiste przeznaczenie. Oznacza to, Ŝe te produkty są imitacjami i mogą być, szczególnie przez dzieci, uznane za środek spoŜywczy. W konsekwencji dzieci mogą podjąć próbę 7 konsumpcji tych produktów, co moŜe spowodować zagroŜenie dla ich zdrowia, a nawet Ŝycia, np. w wyniku udławienia. Zgodnie z § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów produkty, które stwarzają zagroŜenie dla konsumentów przez to, Ŝe ich wygląd wskazuje na inne niŜ rzeczywiste przeznaczenie, zwane „imitacjami”, nie mogą posiadać cech i właściwości wywołujących u konsumentów, zwłaszcza u dzieci, przeświadczenia, Ŝe są to środki spoŜywcze, jeŜeli próba konsumpcji imitacji moŜe powodować zagroŜenie dla zdrowia lub Ŝycia ludzi. W wyniku oceny organoleptycznej inspektorzy Inspekcji Handlowej stwierdzili ponadto, Ŝe na opakowaniu produktów nie ma nazwy i adresu przedsiębiorcy odpowiedzialnego za wprowadzenie kompletów czereśni na polski rynek, a takŜe informacji niezbędnych do bezpiecznego uŜytkowania tych produktów. W związku z powyŜszym, Prezes UOKiK uznał, iŜ komplety czereśni nie spełniają wymagań określonych w art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów i stanowią zagroŜenie dla uŜytkowników, zwłaszcza dla dzieci, które zgodnie z art. 4 ust. 2 pkt 4 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów stanowią kategorię konsumentów podlegającą szczególnej ochronie. Zgodnie z art. 24 ust. 14 pkt 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, Prezes UOKiK wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, jeśli producent lub dystrybutor usunął przyczyny zagroŜeń. W toku prowadzonego postępowania ustalono, Ŝe przedsiębiorca ADE LINE Spółka Akcyjna z siedzibą w Prusicach w 2011 r. zakupił jednorazowo 720 kompletów czereśni. Produkty te były wprowadzane na rynek przede wszystkim za pośrednictwem naleŜącej do strony postępowania sieci sklepów FLO. Ponadto, strona sprzedała 18 kompletów trzem podmiotom zewnętrznym. W wyniku podjętych działań strona wycofała ze sklepów firmowych 87 kompletów czereśni, na dowód czego przedstawiła dokument magazynowy z dnia 3 stycznia 2011 r. (RI/10/00628) oraz oświadczenia kierowników poszczególnych placówek o nieposiadaniu kwestionowanych produktów. Produkty te zostały zutylizowane, co potwierdza protokół zniszczenia. W przypadku trzech dystrybutorów zewnętrznych strona nie przedstawiła informacji na temat ich stanu posiadania kwestionowanych produktów, jednak Prezes UOKiK uznał, iŜ potwierdzenie nadania pism informujących tych przedsiębiorców o konieczności wycofania kompletów czereśni ze sprzedaŜy jest wystarczające do uznania, Ŝe strona postępowania podjęła wystarczające działania zwłaszcza, Ŝe z wykazu sprzedaŜy wynika, Ŝe ci przedsiębiorcy byli odbiorcami kompletów czereśni w latach 2001 - 2002, a ilości zakupionych przez nich produktów były niewielkie (łącznie 18 kompletów). 8 Jednocześnie, z uwagi na przekazanie przez stronę postępowania dowodów potwierdzających podjęcie działań zmierzających do wycofania z rynku kompletów czereśni, Prezes UOKiK uznał, iŜ nie ma podstaw do nałoŜenia na stronę postępowania kary pienięŜnej i umorzył postępowanie w tym zakresie, uznając je za bezprzedmiotowe. W związku z powyŜszym, Prezes UOKiK orzekł jak w sentencji. Pouczenie: Na podstawie art. 127 § 3 oraz art. 129 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, w związku z art. 26 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów od niniejszej decyzji stronie nie słuŜy odwołanie, jednakŜe strona niezadowolona z niniejszej decyzji moŜe, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, zwrócić się do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów DYREKTOR Departamentu Nadzoru Rynku Anna Mazurak Otrzymuje: ADE LINE Spółka Akcyjna ul. Polna 14 55-110 Prusice