DNR-54/2015

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DNR-70-215( 17 )/14/15/ABB Warszawa, dnia 23 czerwca 2015 r. DECYZJA DNR-1/54/2015 Na podstawie: 1) art. 24 ust. 14 pkt 2 w związku z art. 13 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. z 2015 r. poz. 322), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu w sprawie ogólnego bezpieczeństwa bluz chłopięcych NY, art. Nr 091CCETE-05, kod EAN: 2010000203835, wprowadzonych na rynek przez przedsiębiorcę Joart spółka akcyjna z siedzibą w Bolesławcu, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów stwierdza, Ŝe przedsiębiorca usunął przyczyny zagroŜeń stwarzanych przez te produkty i umarza postępowanie administracyjne; 2) art. 33a ust. 2 pkt 2 w związku z art. 13 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów (Dz. U. z 2015 r. poz. 322), za wprowadzenie na rynek produktów niespełniających wymagań bezpieczeństwa - bluz chłopięcych NY, art. Nr 091CCETE-05, kod EAN: 2010000203835, nakłada na przedsiębiorcę Joart spółka akcyjna z siedzibą w Bolesławcu karę pienięŜną w wysokości 3 100,00 zł (słownie: trzy tysiące sto złotych) płatną do budŜetu państwa. Uzasadnienie Pismem z dnia 15 grudnia 2014 r. Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej przekazał Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) protokół wraz z aktami kontroli dotyczący bluz chłopięcych NY, art. Nr 091CCETE-05, kod EAN: 2010000203835, dalej zwanych „bluzami chłopięcymi NY”, wprowadzonych na 2 polski rynek przez przedsiębiorcę Joart spółka akcyjna z siedzibą w Bolesławcu (strona postępowania). Dowód : protokół kontroli nr DL-KBP-NU.8361.195.2014 z dnia 27 listopada 2014 r. - k. 6-9 akt kontroli Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej. Bluza chłopięca NY występuje w rozmiarze 134 cm i 158 cm. Bluza w rozm. 134 cm jest przeznaczona dla dzieci małych, czyli w rozumieniu pkt 2.1 normy PN-EN 14682:2009 „ Bezpieczeństwo odzieŜy dziecięcej - Sznury i sznurki ściągające w odzieŜy dziecięcej -Specyfikacja”, zwanej dalej „normą PN-EN 14682:2009” dzieci w wieku od urodzenia do 7 roku Ŝycia (to jest do 6 lat i 11 miesięcy), co uwzględnia wszystkie dzieci o wzroście do 134 cm włącznie. Bluza w rozm. 158 przeznaczona jest dla dzieci starszych i młodzieŜy, czyli w rozumieniu pkt 2.2 normy PN-EN 14682:2009 osób w wieku od 7 lat do 14 roku Ŝycia (to jest do 13 lat i 11 miesięcy), co uwzględnia wszystkich chłopców o wzroście od 134 cm do 182 cm i dziewczęta od 134 cm do 176 cm. Bluzę z długimi rękawami i kapturem wykonano z tkaniny w kolorze szarym. Z przodu ubioru znajduje się motyw ozdobny w formie biało-róŜowego napisu „NY city 75 LEAGUE” i ozdobnej stylizowanej białej pieczęci. Z przodu, w dolnej części bluzy znajduje się kieszeń z dwoma bocznymi otworami, ponadto dolna krawędź bluzy oraz kaŜdy z rękawów są wykończone ściągaczem. W znajdującym się w kapturze bluzy tunelu umieszczono niezaryglowany i niezabezpieczony przed strzępieniem biały pleciony sznurek ściągający, który na kaŜdym z wolnych końców ma zawiązany węzeł o postrzępionym zakończeniu. Od wewnętrznej strony kaŜdej z bluz wszyto po dwie materiałowe wszywki. Na jednej wszywce w zaleŜności od rozmiaru zamieszczono: „ALEX URBAN COLLECTION – 134” lub „ALEX URBAN COLLECTION – 158”, a na drugiej wszywce zamieszczono rodzaj i skład procentowy włókien tkaniny oraz sposoby konserwacji w formie piktogramów. Ponadto do kaŜdej z bluz przymocowano dwustronną tekturową etykietę, na której po jednej stronie nadrukowano: czarne logo w formie dwóch figur szachowych i napisu „Szachownica”, „adres strony internetowej: www.szachownica.com.pl .” i odręcznie napisano rozmiar 134 lub 158, a po drugiej stronie nadrukowano: „tabela rozmiarów: S/36, M/38, L/40, XL/42, XXL/44; gatunek pierwszy”, opisowy przepis prania, JOART S.A., 59-700 Bolesławiec, ul. Staszica 11a, www.szachownica.com.pl . Dodatkowo etykiecie znajduje się naklejka z następującymi danymi: „Szachownica, bluza chłopięca NY, art. nr 091CCETE - 05, kod EAN 2010000203835, cena 39,99 zł”. 3 W toku kontroli przeprowadzonej w Legnicy w sklepie „Szachownica” przy ulicy Złotoryjskiej 30, naleŜącym do Joart S.A. z siedzibą w Bolesławcu, inspektorzy reprezentujący Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej poddali ocenie bezpieczeństwa i badaniom organoleptycznym bluzy chłopięce w oparciu o przepisy ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. z 2015 r. poz. 322), zwanej dalej „ustawą o ogólnym bezpieczeństwie produktów”, posiłkując się postanowieniami normy PN-EN 14682:2009. Przeprowadzone badania organoleptyczne wykazały, iŜ kwestionowane produkty mogą stwarzać zagroŜenie dla uŜytkowników. W przypadku bluzy chłopięcej NY w rozm. 134 cm zagroŜenie stwarza zastosowanie sznurka ściągającego kaptur, pomimo Ŝe zgodnie z wymaganiami określonymi w pkt. 3.2.1 normy PN-EN 14682:2009 ubrania przeznaczone dla małych dzieci (o wzroście do 134 cm włącznie) nie powinny być projektowane, produkowane lub dostarczane ze sznurkami ściągającymi, sznurami funkcyjnymi lub dekoracyjnymi przy kapturze i na elementach osłaniających szyję. W przypadku bluzy chłopięcej NY w rozm. 158 cm zagroŜenie stwarza zastosowanie niezaryglowanego sznurka ściągającego o swobodnych końcach co narusza pkt. 3.1.3. normy PN-EN 14682: 2009, zgodnie z którym zastosowane sznurki ściągające naleŜy przymocować do ubioru, np. przez zastosowanie ryglowania co najmniej w jednym punkcie usytuowanym w równej odległości od punktów wyjścia sznurków, oraz narusza pkt 3.3.1. ww. normy, zgodnie z którym sznurki ściągające nie powinny mieć swobodnych końców. Dowód : sprawozdania z badań organoleptycznych z dnia 17 listopada 2014 r. nr 7 i nr 8 - k. 14-17 i k 18-20 akt kontroli Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej. Prezes UOKiK mając na uwadze powyŜsze ustalenia uznał, iŜ w celu zapewnienia ochrony Ŝycia i zdrowia konsumentów niezbędne jest wyjaśnienie tej sprawy w drodze postępowania administracyjnego na podstawie ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Zgodnie z art. 61 § 4 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.), pismem z dnia 13 stycznia 2015 r. Prezes UOKiK powiadomił przedsiębiorcę Joart S.A. z siedzibą w Bolesławcu o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie ogólnego bezpieczeństwa bluz chłopięcych NY. W tym samym piśmie Prezes UOKiK wezwał stronę postępowania do określenia jej roli w obrocie kwestionowanymi bluzami i udzielenia informacji, czy faktura VAT nr 002/7/14 4 z dnia 2 lipca 2014 r. jest jedyną, na podstawie której strona postępowania dokonała ich zakupu, w jakim okresie czasu i ile sztuk ww. bluz wprowadziła na rynek. Ponadto organ nadzoru zwrócił się do strony postępowania o przekazanie pełnej listy prowadzonych placówek sprzedaŜy, ze wskazaniem liczby egzemplarzy kwestionowanych produktów dostarczonych do kaŜdej z nich, uwzględniającej jednostkową cenę sprzedaŜy tych produktów oraz numerów i dat wystawienia faktur na podstawie których doszło do ich sprzedaŜy oraz do określenia ile sztuk bluz chłopięcych NY strona postępowania posiada na stanie magazynowym. Dodatkowo, Prezes UOKiK zwrócił się równieŜ o przekazanie informacji dotyczących ewentualnych skarg lub reklamacji na przedmiotowe bluzy oraz czy strona postępowania posiada je w innych rozmiarach i czy w nich równieŜ występują stwierdzone w toku kontroli nieprawidłowości, a jeśli tak, to o przekazanie dowodów na ich wyeliminowanie. Stronę postępowania poinformowano równieŜ, Ŝe w przypadku podjęcia przez nią działań mających na celu wyeliminowanie zagroŜeń stwarzanych przez bluzy chłopięce NY powinny one polegać na powiadomieniu odbiorców o konieczności wstrzymania ich sprzedaŜy, odebraniu tych produktów od odbiorców nadal będących w ich posiadaniu, a następnie na podjęciu działań naprawczych wobec wszystkich znajdujących się na stanie magazynowym zakwestionowanych produktów lub na zwróceniu ich do dostawcy, bądź zniszczeniu. Prezes UOKiK wskazał stronie postępowania, iŜ działania naprawcze powinny polegać na dokonaniu poprawek krawieckich, których efektem będzie w przypadku bluz chłopięcych NY w rozm. 134 cm usunięcie zastosowanego przy kapturze sznurka ściągającego i zabezpieczenie – zaszycie otworów wlotowych tunelu przeznaczonego do jego wciągnięcia, a w przypadku bluz chłopięcych NY w rozm. 158 cm zaryglowanie sznurka ściągającego i wyeliminowaniu jego wolnych końców poprzez zstąpienie ich pętlami o których mowa w pkt 3.3.1 normy PN-EN 14682: 2009. Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania, iŜ dowodami potwierdzającymi podjęcie ww. działań, które strona postępowania powinna przedstawić powinny być: pocztowe dowody nadania lub wydruki e-mail, potwierdzające wysłanie pisma informującego odbiorców o zagroŜeniu stwarzanym przez bluzy chłopięce NY, faktury korygujące potwierdzające wycofanie kwestionowanych produktów od ich odbiorców lub ich oświadczenia o nieposiadaniu tych produktów, fotografie ukazujące dokonane poprawki krawieckie, lub faktura korygującą VAT potwierdzająca zwrot tych produktów do dostawcy, protokół zniszczenia, faktura za usługę utylizacji lub karta przekazania odpadu. 5 Dowód : pismo Prezesa UOKIK z dnia 13 stycznia 2015 r. - k. 11-16 akt postępowania Prezesa UOKiK. W odpowiedzi na powyŜsze, strona postępowania w piśmie z dnia 10 lutego 2015 r. poinformowała, iŜ nie posiada egzemplarzy kwestionowanego produktu poniewaŜ zostały one zutylizowane z uwagi na nieopłacalność ich naprawy załączając jako dowód fakturę VAT nr 121/02/2015 z dnia 6 lutego 2015 r. dokumentującą zniszczenie 27 szt. bluz dziecięcych o kodzie 091CCETE-05 (bluz chłopięcych NY). Do ww. pisma strona załączyła równieŜ wycinek z dziennika ogólnopolskiego „Gazeta Wyborcza” z dnia 10 lutego 2015 r., w którym ukazał się zamieszczony przez nią komunikat o następującej treści: „JOART” S.A. z siedzibą w Bolesławcu, ul. Staszica 11 A informuje, Ŝe bluza chłopięca z kapturem NY, art. Nr 091CCETE-05, kod EAN: 2010000203835, roz. 134, 158 i inne nie spełniają ogólnych wymagań bezpieczeństwa ze względu na nieprawidłowe zastosowanie sznurów ściągających”. Ponadto strona postępowania załączyła listę sklepów „Szachownica’, w których sprzedawano bluzy chłopięce NY oraz oświadczyła, Ŝe kwestionowane bluzy zostały przez nią kupione wyłącznie na podstawie faktury VAT nr 002/7/14 z dnia 2 lipca 2014 r. w ilości 800 szt. i Ŝe w trakcie ich sprzedaŜy nie odnotowano na nie Ŝadnych skarg i reklamacji ze strony konsumentów. Dowód : pismo strony postępowania z dnia 10 lutego 2015 r. - k. 29-34 akt postępowania Prezesa UOKiK. Pismem z dnia 3 marca 2015 r. Prezes UOKiK zwrócił się do strony postępowania o przekazanie informacji czy cena jednostkowa 39,99 zł bluzy chłopięcej NY, stwierdzona w toku kontroli w sklepie „Szachownica” w Legnicy, jest identyczna we wszystkich pozostałych sklepach prowadzonych przez Joart S.A. z siedzibą w Bolesławcu. Ponadto organ nadzoru poprosił stronę postępowania o przekazanie dokumentów potwierdzających wycofanie ze sklepów „Szachownica” do magazynu głównego 27 szt. kwestionowanych bluz w celu ich późniejszego zniszczenia. Dowód : pismo Prezesa UOKiK z dnia 3 marca 2015 r. - k. 35-36 akt postępowania Prezesa UOKiK. W odpowiedzi na powyŜsze strona postępowania pismem z dnia 9 marca 2015 r. poinformowała iŜ cena jednostkowa bluzy chłopięcej NY jest tak sama we wszystkich 59 6 prowadzonych przez nią sklepach oraz załączyła wykaz trzech sklepów „Szachownica”, które zwróciły łącznie 27 szt. kwestionowanych bluz do magazynu głównego. Dowód : pismo strony postępowania z dnia 9 marca 2015 r. - k. 37-38 akt postępowania Prezesa UOKiK. Pismem z dnia 18 maja 2015 r. Prezes UOKiK zwrócił się do strony postępowania o przesłanie oświadczeń kierowników sklepów „Szachownica” o nieposiadaniu przez nich na stanie magazynowym bluz chłopięcych NY lub wydruku zestawienia stanów magazynowych tych sklepów. Dowód : pismo Prezesa UOKiK z dnia 18 maja 2015 r. - k. 42-43 akt postępowania Prezesa UOKiK. W odpowiedzi na powyŜsze strona postępowania przy piśmie z dnia 26 maja 2015 r. przesłała wykaz wszystkich sklepów „Szachownica”, oświadczenia o nie posiadaniu na stanie magazynowym egzemplarzy bluzy chłopięcej NY od kierowników wszystkich sklepów „Szachownica” oraz kartę towarową kwestionowanej bluzy, która wykazuje jej brak w ww. sklepach. Dowód : pismo strony postępowania z dnia 26 maja 2015 r. - k. 45-107 akt postępowania Prezesa UOKiK. Pismem z dnia 5 czerwca 2015 r. Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania o przysługującym jej prawie do zapoznania się ze zgromadzonymi aktami sprawy oraz prawie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów oraz zgłoszonych Ŝądań. Strona postępowania nie skorzystała z przysługujących jej praw. Dowód : pismo Prezesa UOKiK z dnia 30 marca 2015 r. - k. 41 akt postępowania Prezesa UOKiK. Prezes UOKiK ustalił i stwierdził: Przedsiębiorca Joart spółka akcyjna z siedzibą w Bolesławcu wprowadził bluzy chłopięce NY na rynek i jest producentem w rozumieniu art. 3 pkt 2 lit a ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, zgodnie z którym za producenta uznaje się przedsiębiorcę prowadzącego w Unii Europejskiej lub na terytorium państw członkowskich Europejskiego 7 Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym działalność polegającą na wytwarzaniu produktu albo kaŜdą inną osobę, która występuje jako wytwórca, umieszczając na produkcie bądź do niego dołączając swoje nazwisko, nazwę, znak towarowy bądź inne odróŜniające oznaczenie, a takŜe osobę, która naprawia lub regeneruje produkt. W toku prowadzonego przez Prezesa UOKiK postępowania administracyjnego jego strona w piśmie z dnia 10 lutego 2015 r. stwierdziła, iŜ jest dystrybutorem produktów będących przedmiotem niniejszego postępowania, które zakupiła na podstawie faktury VAT nr 002/7/14 z dnia 2 lipca 2014 r. od przedsiębiorcy NGUYEN LE sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie. Prezes UOKiK stwierdził jednak, Ŝe w świetle faktu, iŜ do przedmiotowych bluz rozm. 134 cm i 158 cm przymocowane były dwustronne tekturowe etykiety zawierające min.: czarne logo w formie dwóch figur szachowych i napisu „Szachownica”, adres strony internetowej: www.szachownica.com.pl . oraz „JOART S.A., 59-700 Bolesławiec, ul. Staszica 11a”, istnieją przesłanki do uznania strony postępowania za producenta w rozumieniu ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Dowód : dokumentacja fotograficzna przedstawiająca informacje umieszczone na etykiecie dołączanej do bluz chłopięcej NY - k. 5 akt postępowania Prezesa UOKiK. Zgodnie z art. 10 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, producent zobowiązany jest wprowadzać na rynek wyłącznie produkty bezpieczne. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produktem bezpiecznym jest produkt, który w zwykłych lub innych, dających się w sposób uzasadniony przewidzieć warunkach jego uŜywania, z uwzględnieniem czasu korzystania z produktu, a takŜe, w zaleŜności od rodzaju produktu, sposobu uruchomienia oraz wymogów instalacji i konserwacji, nie stwarza Ŝadnego zagroŜenia dla konsumentów lub stwarza znikome zagroŜenie, dające się pogodzić z jego zwykłym uŜywaniem i uwzględniające wysoki poziom wymagań dotyczących ochrony zdrowia i Ŝycia ludzkiego. Oceniając bezpieczeństwo produktu, zgodnie z art. 4 ust. 2 pkt 3 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, uwzględnia się równieŜ wygląd produktu, jego oznakowanie, ostrzeŜenia i instrukcje dotyczące jego uŜytkowania oraz wszelkie inne udostępniane konsumentowi wskazówki lub informacje dotyczące produktu. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produkt który nie spełnia wymagań określonych w art. 4 tej ustawy nie jest produktem bezpiecznym. 8 W myśl art. 6 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, bezpieczeństwo produktu ocenia się z uwzględnieniem spełniania przez produkt wymagań wynikających z dobrowolnych norm krajowych państw członkowskich Unii Europejskiej będących transpozycją norm europejskich innych niŜ normy uznane przez Komisję Europejską za zgodne z przepisami dotyczącymi ogólnego bezpieczeństwa produktów oraz z uwzględnieniem spełniania przez produkt Polskich Norm. Z uwagi na fakt, iŜ PN-EN 14682:2009P „Bezpieczeństwo odzieŜy dziecięcej – Sznury i sznurki ściągające w odzieŜy dziecięcej-Specyfikacja” , stanowi wyŜej opisany rodzaj normy, Prezes UOKiK dokonał oceny ogólnego bezpieczeństwa z uwzględnieniem wymagań określonych w ww. normie. Przeprowadzone przez inspektorów Inspekcji Handlowej badania organoleptyczne kwestionowanych produktów wykazały, Ŝe bluzy chłopięce NY mogą stwarzać zagroŜenie dla potencjalnych uŜytkowników z uwagi na zastosowanie kapturze bluzy swobodnie poruszającego się sznurka ściągającego o wystających wolnych końcach, co w przypadku bluz w rozm. 134 cm przeznaczonych dla małych dzieci jest naruszeniem pkt 3.2.1 normy PN-EN 14682:2009, a w przypadku bluz w rozm. 158 cm przeznaczonych dla dzieci starszych i młodzieŜy jest naruszeniem pkt 3.3.1 ww. normy. Występowanie sznurka ściągającego w elemencie odzieŜy dziecięcej stosowanym do okrycia głowy, moŜe być przyczyną nieszczęśliwego wypadku np. wskutek zaczepienia wyciągniętym wolnym końcem sznurka ściągającego kaptur o elementy wyposaŜenia placu zabaw podczas zabawy na zjeŜdŜalni lub karuzeli. Efektem powyŜszych zdarzeń, moŜe być zaciągnięcie sznurka przy kapturze na szyi dziecka powodujące powstanie otarć i obrzęków szyi, a w skrajnych przypadkach prowadzące do niedotlenienia, a nawet uduszenia dziecka np. wskutek zawiśnięcia. W przypadku bluzy z kapturem przeznaczonej dla dzieci starszych i młodzieŜy w sytuacji, gdy umieszczony w tunelu kaptura sznurek jest do niego nieprzymocowany np. przez ryglowanie, to pociągnięcie za jeden z jego wolnych końców moŜe doprowadzić do wyciągnięcia sznurka ściągającego z tunelu na znaczną długość, co zwiększa prawdopodobieństwo wplątania, zaczepienia, sznurka np. o gałęzie podczas wspinaczki na drzewo, lub przytrzaśnięcia go przez zamykające się drzwi środka komunikacji, co jest szczególnie niebezpieczne podczas wysiadania i mogłoby skutkować pociągnięciem za ruszającym pojazdem. Ponadto węzły znajdujące się na kaŜdym z wolnych końców sznurka ściągającego zastosowanego w przedmiotowych bluzach powodują, Ŝe jego całkowite wyciągnięcie z wszytego w kaptur tunelu jest powaŜnie utrudnione, co w przypadku wystąpienia któregoś z ww. zdarzeń moŜe zwiększyć ich negatywne następstwa. 9 Podsumowując dokonane ustalenia inspektorzy Inspekcji Handlowej stwierdzili, iŜ kwestionowane produkty, z uwagi na typową dla dzieci wzmoŜoną aktywność połączoną z jeszcze niewielką zdolnością rozpoznania skali zagroŜenia i moŜliwością jego świadomej oceny, podczas ich normalnego uŜytkowania mogą stwarzać zagroŜenie i być przyczyną nieszczęśliwego wypadku. W opinii inspektorów Inspekcji Handlowej badane produkty z uwagi na opisane wyŜej nieprawidłowości nie spełniały wymagań określonych w art. 4 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, w związku z czym istniało znaczne prawdopodobieństwo, Ŝe nie są produktami bezpiecznymi. Strona postępowania nie zakwestionowała wyników powyŜszych badań i nie przedstawiła Ŝadnych dowodów, które świadczyłyby o tym, Ŝe bluzy chłopięce NY są bezpieczne. W związku z powyŜszym, Prezes UOKiK podzielił opinię inspektorów Inspekcji Handlowej i uznał, Ŝe kwestionowane produkty nie spełniają wymagań określonych w art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, nie są produktami bezpiecznymi, w związku z czym mogą stwarzać zagroŜenie dla zdrowia, a nawet Ŝycia uŜytkowników. Zgodnie z art. 24 ust. 14 pkt 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, Prezes UOKiK wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, jeśli producent lub dystrybutor usunął przyczyny zagroŜeń. Z akt sprawy wynika, Ŝe będące przedmiotem niniejszego postępowania produkty zostały wprowadzone do 59 sklepów „Szachownica” prowadzonych przez Joart sp. z o.o. z siedzibą w Bolesławcu w sierpniu i w grudniu 2014 r. w łącznej ilości 800 szt. Po uzyskaniu wiedzy o zagroŜeniach związanych z uŜytkowaniem kwestionowanych produktów strona postępowania wycofała 27 szt. tych produktów znajdujących się jeszcze w sprzedaŜy w trzech sklepach „Szachownia” i przekazała je do utylizacji firmie zewnętrznej wyspecjalizowanej w niszczeniu odpadów, co potwierdza znajdująca w aktach sprawy faktura VAT nr 121/02/2015 z dnia 6 lutego 2015 r. Ponadto strona postępowania przekazała oświadczenia o nieposiadaniu na stanie magazynowym egzemplarzy kwestionowanej bluzy od kierowników wszystkich sklepów „Szachownica” oraz potwierdzający tę okoliczność wydruk zestawienia stanów magazynowych tych sklepów. Przedstawione przez stronę postępowania informacje i dowody w opinii Prezesa UOKiK są wiarygodne i wystarczające do uznania, Ŝe strona postępowania – przedsiębiorca Joart S.A. z siedzibą w Bolesławcu – usunął przyczyny zagroŜeń stwarzanych przez produkty będące przedmiotem postępowania. Pomimo, Ŝe w niniejszej sprawie strona postępowania podjęła działania mające na celu wyeliminowanie zagroŜeń stwarzanych przez bluzy chłopięce NY Prezes UOKiK uznał, Ŝe 10 istnieją przesłanki do nałoŜenia na nią kary pienięŜnej. Art. 33a ust. 2 pkt 2 stanowi, Ŝe organ nadzoru moŜe, w drodze decyzji nałoŜyć na producenta karę pienięŜną za wprowadzenie na rynek produktu niespełniającego wymagań bezpieczeństwa. W toku postępowania administracyjnego w sprawie ogólnego bezpieczeństwa bluz chłopięcych NY zostało w sposób nie budzący wątpliwości ustalone, Ŝe strona tego postępowania wprowadziła na rynek bluzy niespełniające wymagań bezpieczeństwa. Ponadto naleŜy podkreślić, Ŝe w stosunku do strony postępowania toczyło się wcześniej postępowanie administracyjne dotyczące ogólnego bezpieczeństwa dresów dziecięcych LUSA (nr 41CDWZA2097, EAN 2010000152034, zestaw granatowa bluza + granatowe spodnie oraz zestaw szara bluza + granatowe spodnie, rozmiary 98 cm i 104 cm), kurtek dziecięcych (nr 23ZDWHK751TE, EAN 2010000175934, kolor róŜowy, rozmiar 98 cm), kurtek dziecięcych (nr 23ZDWHDK1005TE, EAN 2010000175866, kolor pomarańczowy, rozmiary 92 cm i 122 cm) oraz kurtek dziecięcych (nr 23ZDWHDK1005TE, EAN 2010000175866, kolor niebieski, rozmiary 92 cm i 98 cm) (zakończone decyzją Prezesa UOKiK nr DNR-1/76/2009 z dnia 4 sierpnia 2009 r.), w którym stwierdzono naruszenie normy PN-EN 14682:2009 z uwagi na zastosowanie w ww. produktach sznurka ściągającego w sposób zagraŜający bezpieczeństwu ich uŜytkownika - dziecka. Produkty będące przedmiotem ww. postępowania naleŜą do tej samej kategorii, co produkty będące przedmiotem niniejszego postępowania. W obu przypadkach są to przeznaczone dla dzieci ubiory, których elementem składowym jest ściągany za pomocą sznurka kaptur, w sprawie zakończonej decyzją Prezesa UOKiK nr DNR-1/76/2009 z dnia 4 sierpnia 2009 r. były to bluzy dresowe LUSA i kurtki dziecięce w sprawie niniejszej są to bluzy chłopięce NY. Ponadto w obu postępowaniach stwierdzono niewłaściwe zastosowanie sznurka ściągającego w okrywającym głowę elemencie przeznaczonego dla dzieci ubioru. Prezes UOKiK uznał więc, iŜ strona postępowania powinna mieć świadomość moŜliwych zagroŜeń jakie mogą wyniknąć w trakcie uŜytkowania ubrań niespełniających wymogów bezpieczeństwa, a w związku z tym zwiększyć nadzór nad bezpieczeństwem produktów, które wprowadza na rynek, tym bardziej, Ŝe grupą docelową tych produktów i szczególnie wraŜliwą na ryzyko wystąpienia nieszczęśliwego wypadku w związku z ich uŜytkowaniem są dzieci. Oczekiwanie, Ŝe strona postępowania będzie profesjonalistą w zakresie dot. bezpieczeństwa odzieŜy przeznaczonej dla dzieci jest uzasadnione, z uwagi na fakt, Ŝe profil prowadzonej przez nią działalności gospodarczej wskazuje na wysoką specjalizację w segmencie produktów takich jak min. róŜnego rodzaju bluzy. Wymaga podkreślenia, Ŝe norma PN-EN 14682:2009 obowiązuje juŜ od lutego 2009 roku, a zatem strona postępowania powinna znać wymagania bezpieczeństwa 11 dotyczące stosowania sznurków ściągających w odzieŜy dziecięcej. Mimo powyŜszego, strona postępowania po raz kolejny wprowadziła do obrotu produkty naraŜające zdrowie i Ŝycie dzieci, które zgodnie z art. 4 ust. 2 pkt 4 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów podlegają szczególnej ochronie. Ponadto w opinii Prezesa UOKiK nie do przyjęcia jest równieŜ sytuacja, kiedy przedsiębiorca który wprowadził na rynek produkty niespełniające wymagań bezpieczeństwa, działania mające na celu wyeliminowanie zagroŜeń przez nie stwarzanych podejmuje dopiero po otrzymaniu stosownej informacji od organu nadzoru. Kary pienięŜne nakładane przez Prezesa UOKiK na producentów na podstawie art. 33a ust. 2 pkt 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów mają charakter fakultatywny. Nakładanie ich - względnie samo zagroŜenie nimi - stanowi istotny instrument, który ma na celu przyczynienie się do przestrzegania przepisów ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów przez ww. podmioty. Kara pienięŜna nakładana przez organ nadzoru ma charakter represyjno – wychowawczy i jest nakładana oraz wykonywana w celu zachowania oraz przestrzegania obowiązującego porządku prawnego. Ma ona na celu prewencję, tj. zapobieganie w przyszłości tego rodzaju naruszeniom ustawy, jak równieŜ represję, czyli ma stanowić odczuwalną dolegliwość za jej naruszenie. Trzeba zaznaczyć, iŜ nałoŜona na stronę postępowania kara pienięŜna stanowi zaledwie 3,1 % wartości maksymalnie moŜliwej do nałoŜenia kary, bowiem ustawa o ogólnym bezpieczeństwie produktów ustaliła jej maksymalną wysokość jako 100 000 zł. Jak juŜ wskazano, kara pienięŜna, o której mowa, ma pełnić funkcję prewencji szczególnej i ogólnej, a więc być zarówno realną i odczuwalną dolegliwością ukaranego podmiotu, będącą reakcją na naruszenie przepisów ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, jak równieŜ wyraźnym ostrzeŜeniem na przyszłość, zapobiegającym powtarzaniu nagannych zachowań. W opinii Prezesa UOKiK, odstąpienie od niej stałoby w sprzeczności z celami prewencyjnymi sankcji za naruszenie obowiązku określonego w art. 10 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, jak równieŜ powodowałoby niemoŜność realizacji celów represyjno – wychowawczych, mających na celu wymuszenie na ukaranym podmiocie przestrzegania reguł prawnych w przyszłości. Ustawa o ogólnym bezpieczeństwie produktów nie zawiera zamkniętego katalogu przesłanek, od których uzaleŜniona jest wysokość kar nakładanych na przedsiębiorców. Art. 33a ust. 4 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie stanowi, Ŝe wysokość kary ustala się uwzględniając w szczególności stopień oraz okoliczności naruszenia obowiązków. 12 Na wysokość kary wpłynęła ocena całokształtu okoliczności sprawy, dokonana przez Prezesa UOKiK. Działalność strony postępowania ma charakter profesjonalny (zawodowy) co oznacza, Ŝe konsumenci mają prawo oczekiwać, iŜ wprowadzane przez tego przedsiębiorcę na rynek produkty będą spełniały wymagania bezpieczeństwa. Z orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego wynika powinność obywateli do posiadania co najmniej podstawowej orientacji w przepisach prawnych. Zakres wymaganej wiedzy jest zróŜnicowany – nie ulega wątpliwości, Ŝe lepsza znajomość prawa jest oczekiwana od osoby prowadzącej działalność gospodarczą w określonej dziedzinie – powinna ona być zorientowana w przepisach prawnych regulujących tę działalność w stopniu wystarczającym do jej poprawnego prowadzenia ( vide wyrok NSA OZ w Gdańsku z 29 listopada 2000 r., I SA/Gd 1185/98). NaleŜy równieŜ podkreślić, iŜ moŜliwość zastosowania dolegliwości finansowej nie jest uzaleŜniona od wyeliminowania przez producenta zagroŜenia stwarzanego przez produkt, od podjęcia współpracy ani od braku wiedzy o tym, Ŝe wprowadzony na rynek produkt nie jest bezpieczny. Za okoliczność obciąŜającą Prezes UOKiK uznał fakt, iŜ wobec strony było wcześniej prowadzone postępowanie na podstawie ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, dotyczące tej samej grupy produktów, a zatem powinna być świadoma ciąŜących na niej obowiązków oraz zakazu wprowadzania na rynek produktów niespełniających wymagań w zakresie bezpieczeństwa. Jednocześnie, z uwagi na uprzednio toczące się postępowanie w zakresie ogólnego bezpieczeństwa toŜsamych rodzajowo produktów strona postępowania powinna równieŜ wykazywać się zwiększoną świadomością w zakresie przepisów prawa regulujących prowadzoną przez nią działalność gospodarczą, w tym przypadku z zakresu ogólnego bezpieczeństwa produktów. Za okoliczność obciąŜającą w niniejszej sprawie organ nadzoru uznał takŜe fakt, Ŝe ilość stwarzających zagroŜenie produktów, przy uŜytkowaniu których mogło dojść do nieszczęśliwego wypadku z udziałem dzieci nie była mała, łącznie na rynek trafiło ich 800 szt. z czego konsumenci nabyli 773 szt. Za okoliczność łagodzącą Prezes UOKiK uznał natomiast fakt, iŜ nie było skarg i reklamacji konsumentów na przedmiotowe bluzy oraz fakt, iŜ strona postępowania podjęła współpracę z organem nadzoru – podjęła starania w celu wyeliminowania zagroŜenia stwarzanego przez te produkty i przekazała dowody tych działań, tj.: listę sklepów, z których wycofano 27 szt. przedmiotowych bluz i potwierdzającą ich utylizację fakturę VAT oraz oświadczenia kierowników wszystkich sklepów „Szachownica” o nieposiadaniu na stanie magazynowym egzemplarzy kwestionowanej bluzy i potwierdzający ten fakt wydruk zestawienia stanów magazynowych ww. sklepów. Kryterium pomocnicze przy ustalaniu 13 wysokości kary stanowiła korzyść majątkowa, jaką strona postępowania osiągnęła ze sprzedaŜy łącznie 773 szt. bluz chłopięcych NY. Korzyść osiągniętą ze sprzedaŜy wszystkich produktów stanowi iloczyn produktów wprowadzonych na rynek przez stronę postępowania i ceny sprzedaŜy jednej sztuki produktu. W związku z tym, Ŝe strona postępowania w naleŜących do niej sklepach „Szachownica” sprzedawała bluzy chłopięce NY w cenie 39,99 zł za sztukę, ustalono Ŝe uzyskana korzyść majątkowa ze sprzedaŜy 773 szt. ww. bluz wyniosła 30 912,27 zł. Wymierzając powyŜszą karę, Prezes UOKiK uwzględnił wagę naruszenia przez stronę postępowania przepisów o ogólnym bezpieczeństwie produktów – naleŜy bowiem zauwaŜyć, Ŝe zgodnie z ustawą o ogólnym bezpieczeństwie, za czyn popełniony przez stronę postępowania Prezes UOKiK moŜe nałoŜyć karę do 100 000 zł. Prezes UOKiK uznał, Ŝe kara określona w sentencji decyzji jest adekwatna do stwierdzonych naruszeń, spełni swój skutek prewencyjny i skłoni przedsiębiorcę do nienaruszania w przyszłości przepisów z zakresu ogólnego bezpieczeństwa produktów. W związku z powyŜszym, Prezes UOKiK orzekł, jak w sentencji. Zgodnie z art. 33a ust. 5 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, karę pienięŜną naleŜy uiścić w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się decyzji Prezesa UOKiK na konto Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów: NBP O/O Warszawa 51 1010 1010 0078 7822 3100 0000. Pouczenie: Na podstawie art. 127 § 3 w związku z art. 5 § 2 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz w związku z art. 29 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2015 r. poz. 184) oraz na podstawie art. 129 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, w związku z art. 26 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, od niniejszej decyzji stronie nie słuŜy odwołanie, jednakŜe strona niezadowolona z niniejszej decyzji moŜe, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, zwrócić się do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. 14 Otrzymuje: Joart S.A. ul. Staszica nr 11A 59-700 Bolesławiec z up. PREZESA Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów DYREKTOR Departamentu Nadzoru Rynku Anna Mazurak