DNR-67/2009

1 PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DNR-70-10(15)/09/BZ Warszawa, dnia 14 lipca 2009 r. Decyzja nr DNR-1-67/2009 Na podstawie art. 24 ust. 14 pkt 2 w związku z art. 13 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275 oraz z 2007 r. Nr 35, poz. 215, z 2008 r. Nr 157, poz. 976 oraz 2009 r. Nr 18, poz. 97 i Nr 20, poz. 106), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu w sprawie ogólnego bezpieczeństwa łóŜeczek i wanien-koszy, wprowadzonych na rynek przez przedsiębiorcę Antoniego Wnuka, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą FIRMA HANDLOWA I PRODUKCYJNA ANTONI WNUK w Rudniku nad Sanem, Prezes UOKiK stwierdza Ŝe, przedsiębiorca wyeliminował zagroŜenia stwarzane przez te produkty i umarza postępowanie administracyjne. Uzasadnienie Dnia 12 stycznia 2009 r. wpłynął do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) protokół wraz z aktami kontroli dokonanej przez Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej, dotyczący łóŜeczek oraz wanien-koszy wprowadzonych na rynek przez przedsiębiorcę Antoniego Wnuka, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą FIRMA HANDLOWA I PRODUKCYJNA ANTONI WNUK w Rudniku nad Sanem. ŁóŜeczko (o konstrukcji i właściwościach uŜytkowych łóŜka na biegunach przeznaczonego dla dzieci do lat 3) posiada następujące wymiary zewnętrzne: długość 1120 mm, szerokość 620 mm, wysokość boku 610 mm (wymiary wewnętrzne: długość 1100 mm, szerokość 580 mm, wysokość boku 410 mm). Boki i szczyty łóŜeczka wykonano z róŜnych 2 długości prętów wiklinowych korowanych, natomiast dno wykonano z kijów wiklinowych w postaci kratownicy. Do łóŜeczka dołączono dwa bieguny z drewna liściastego. Dno łóŜeczka wykonano z kijów wiklinowych w postaci kratownicy w wym. ok. 260 mm (4 wzdłuŜne i 5 poprzecznych). W dolnej części szczytów i boków wypleciono z prętów wiklinowych ozdobne elementy ornamentowe. Do łóŜeczka nie dołączono informacji umoŜliwiających identyfikację producenta i produktu. Ponadto nie dołączono instrukcji uŜytkowania. Wanna-kosz (o konstrukcji skrzyniowo-szkieletowej i właściwościach uŜytkowych kufra-sofki do siedzenia z pojemnikiem na zabawki) posiada następujące wymiary zewnętrzne: szerokość 750 mm, głębokość 460 mm, wysokość oparcia 660 mm. Jest przeznaczona dla małych dzieci. Produkt wykonano z prętów wiklinowych okorowanych w kolorze naturalnym, a w przypadku siedziska dodatkowo zastosowano kije wiklinowe i kije z drewna liściastego, celem usztywnienia konstrukcji. Do produktu nie dołączono informacji umoŜliwiających identyfikację producenta i produktu. W trakcie kontroli przeprowadzonej w sklepie Artykuły Gospodarstwa Domowego, Mieczysław Stec, ul. Narutowicza 1/7, 23-200 Kraśnik, inspektorzy reprezentujący Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej poddali ocenie bezpieczeństwa i badaniom organoleptycznym łóŜeczka oraz wanny-kosze w oparciu o przepisy ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275 z późn. zm.), z uwzględnieniem postanowień norm zharmonizowanych PN - EN 716-1:1999 Meble. ŁóŜka dziecięce i łóŜka dziecięce składane mieszkaniowe. Wymagania dotyczące bezpieczeństwa oraz normy PN - EN 716-2:1999 Meble. ŁóŜka dziecięce i łóŜka dziecięce składane mieszkaniowe. Metody badania, jak równieŜ aktualnego stanu wiedzy i techniki, a takŜe uzasadnionych oczekiwań konsumentów odnośnie bezpieczeństwa produktu. Badania organoleptyczne wykazały, iŜ istnieje znaczne prawdopodobieństwo, Ŝe w/w produkty nie są bezpieczne. W wyniku oględzin łóŜeczka stwierdzono szczeliny o wymiarach 28-36 mm pomiędzy poszczególnymi szczeblami boków i szczytów łóŜek. Zgodnie z pkt 4.4.2 normy PN - EN 716-1:1999 „ Podczas badania wg pkt 5.3.2 normy EN 716-2 faktyczna średnica otworów i odstęp między dwoma pionowymi elementami konstrukcyjnymi, z wyjątkiem odległości między prowadnicami a nogami, muszą wynosić 60 mm ( +5mm/-15mm)”. Dołączone do łóŜeczka 2 bieguny z drewna liściastego nie posiadały nawierconych otworów na okucia łącznikowe, umoŜliwiających przymocowanie biegunów do produktu. Brak nawiercenia otworów montaŜowych w biegunach moŜe uniemoŜliwić konsumentowi symetryczne ich zamocowanie, a w konsekwencji skutkować niestabilnością konstrukcji, która moŜe 3 spowodować przewrócenie się łóŜeczka. Ponadto zastosowany układ kołysania łóŜeczka nie posiadał ogranicznika ruchu. Dno łóŜeczka wykonano z kijów wiklinowych w postaci kratownicy w wymiarach ok. 260 mm. Biorąc pod uwagę odległości między poszczególnymi szczeblami dna, stojące dziecko moŜe spowodować załamanie się zastosowanego na dno łóŜeczka materaca. Stosownie do pkt 4.3.2. normy PN - EN 716-1:1999 „Podczas badania wg pkt 5.3.2 normy EN 716 – 2:1995 nie powinno być moŜliwe przeciśnięcie stoŜka badawczego o średnicy 60 mm przez szczelinę między dwoma sąsiednimi szczeblami dna łóŜka”. W dolnej części szczytów i boków wypleciono z prętów wiklinowych ozdobne elementy ornamentowe, mogące umoŜliwić dziecku wspięcie się na konstrukcję łóŜeczka. W wyniku pomiaru wewnętrznych powierzchni boków i szczytów łóŜeczka stwierdzono następujące wysokości: boki- 410 mm, szczyty-550 mm. Zgodnie z pkt 4.4.1 normy PN - EN 716-1:1999 „Wewnętrzna wysokość boków i szczytów łóŜka musi mieć co najmniej 600 mm, mierzona wg pkt 5.3.1 normy EN 716 – 2 oraz podczas badań wg pkt 5.8.1 normy EN 716 – 2:1995 pod obciąŜeniem. Wymiar 600 mm powinien być utrzymany takŜe po zdjęciu siły wymaganej podczas badania”. Na dostępnych wewnętrznych płaszczyznach łóŜeczka występowały zadziory, ostre niezabezpieczone końce oraz pęknięcia wzdłuŜne lub poprzeczne niektórych prętów wiklinowych. Zgodnie z pkt 4.2.1 normy PN - EN 716-1:1999 „Odkryte krawędzie i części wystające powinny być ukosowane i pozbawione zadziorów lub ostrych kantów”. Do łóŜeczka nie dołączono instrukcji zawierającej informacje i ostrzeŜenia niezbędne do bezpiecznego korzystania lub zastosowania oraz danych umoŜliwiających identyfikację produktu i producenta wprowadzającego produkt do obrotu na polskim rynku, wymaganych zgodnie z ustawą o ogólnym bezpieczeństwie produktów. W wyniku oględzin wanny-kosza stwierdzono, iŜ do wewnętrznej powierzchni siedziska przymocowano przy uŜyciu druta stalowego (poprzez skręcenie) kije wzmacniające, których ostre zakończenia nie zostały odpowiednio zagięte. Ponadto na dostępnych wewnętrznych płaszczyznach pojemnika występują pęknięcia wzdłuŜne lub poprzeczne niektórych prętów wiklinowych. Do produktu nie dołączono danych umoŜliwiających jego identyfikację oraz producenta wprowadzającego produkt do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Prezes UOKiK, mając na uwadze wyniki badań organoleptycznych stwierdzające wady w rozwiązaniach konstrukcyjnych, brak instrukcji uŜytkowania i odpowiedniego oznakowania, podzielił opinię inspektorów reprezentujących Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej i uznał, Ŝe łóŜeczka oraz wanny-kosze mogą stwarzać zagroŜenie dla konsumentów. 4 W związku z tym, Prezes UOKiK uznał za zasadne wszczęcie w tej sprawie postępowania administracyjnego na podstawie ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Zgodnie z art. 61 § 4 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) pismem z dnia 25 marca 2009 r. Prezes UOKiK powiadomił przedsiębiorcę Antoniego Wnuka, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą FIRMA HANDLOWA I PRODUKCYJNA ANTONI WNUK w Rudniku nad Sanem (stronę postępowania) o wszczęciu postępowania administracyjnego. Jednocześnie, postanowieniem wydanym w dniu 25 marca 2009 r. na podstawie art. 22 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, Prezes UOKiK wyznaczył stronie postępowania termin 21 dni od dnia otrzymania postanowienia na wyeliminowanie zagroŜeń stwarzanych przez łóŜeczka i wanny-kosze . Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania, Ŝe w celu wyeliminowania zagroŜeń stwarzanych przez łóŜeczka i wanny-kosze , niezbędne jest podjęcie działań zarówno w stosunku do produktów, które nie zostały jeszcze wprowadzone na rynek, jak i do produktów wprowadzonych juŜ na rynek. W odpowiedzi, w piśmie z dnia 14 kwietnia 2009 r. strona poinformowała, iŜ łóŜeczka i wanny-kosze zostały odebrane od dystrybutora za fakturą korygującą VAT nr 49/09/ZWR z dnia 9 kwietnia 2009 r. Ponadto, wszystkie odebrane w ten sposób produkty zostały komisyjnie zniszczone. Na dowód powyŜszego przedsiębiorca przedstawił kopię faktury korygującej VAT nr 49/09/ZWR poświadczoną za zgodność z oryginałem przez pracownika przedsiębiorcy oraz oryginał protokołu zniszczenia produktu nr 1/04 z dnia 15 kwietnia 2009 r. Jednocześnie przedsiębiorca oświadczył, iŜ łóŜeczka i wanny-kosze nie stanowiły regularnej oferty handlowej i były wykonywane jedynie na indywidualne zamówienia. Dodatkowo stwierdził, Ŝe zostały wycofane z produkcji. Pismem z dnia 24 kwietnia Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania, iŜ podjęte działania nie są wystarczające do zakończenia toczącego się postępowania. Prezes UOKiK zobowiązał stronę postępowania do udzielenia informacji, czy przedsiębiorca Mirosław Stec, prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą Artykuły Gospodarstwa Domowego w Kraśniku, był jedynym dystrybutorem łóŜeczek oraz wanien-koszy , a gdyby okazało się, Ŝe lista dystrybutorów była większa, zobligował stronę postępowania do przedstawienia pełnej listy dystrybutorów wraz z ich oświadczeniami o nieposiadaniu na stanie powyŜszych produktów. Pismem z dnia 7 maja 2009 r. strona postępowania poinformowała Prezesa UOKiK, iŜ przedmiotowe produkty wiklinowe zostały wykonane na indywidualne zamówienie przedsiębiorcy Mirosława Stec, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Artykuły 5 Gospodarstwa Domowego w Kraśniku. Jednocześnie strona postępowania oświadczyła, Ŝe w/w przedsiębiorca był jedynym dystrybutorem łóŜeczek i wanien-koszy. W przedmiotowym piśmie wyjaśniono, Ŝe rodzaj produktów odpowiada tylko i wyłącznie indywidualnym i konkretnym potrzebom zamawiającego. Z uwagi na fakt, iŜ strona prowadzi działalność gospodarczą w formie hurtowni, skupia się przede wszystkim na masowej sprzedaŜy produktów wiklinowych wg. określonych rodzajów tych produktów. Ponadto, strona postępowania nie kieruje kwestionowanych łóŜeczek ani wanien-koszy w swej ofercie handlowej do jakichkolwiek klientów, poniewaŜ stanowiły one przedmiot zamówienia tylko przedsiębiorcy Mirosława Stec, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Artykuły Gospodarstwa Domowego w Kraśniku. W piśmie z dnia 15 maja 2009 r. Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania o przysługującym jej prawie do zapoznania się z aktami i prawie do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów. Strona nie skorzystała z przysługujących jej praw. Ustalenia i stwierdzenia Prezesa UOKiK. ŁóŜeczka i wanny-kosze zostały wprowadzone na rynek przez przedsiębiorcę Antoniego Wnuka, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą FIRMA HANDLOWA I PRODUKCYJNA ANTONI WNUK w Rudniku nad Sanem. Przedsiębiorca ten jest producentem w rozumieniu art. 3 pkt 2 lit a) ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów i ponosi odpowiedzialność za bezpieczeństwo produktów wprowadzonych na rynek na zasadach określonych w tej ustawie. W wyniku przeprowadzonych przez inspektorów reprezentujących Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej badań organoleptycznych stwierdzono, Ŝe produkty te nie są bezpieczne z uwagi na istnienie wad w rozwiązaniach konstrukcyjnych. Ponadto wskazano na brak instrukcji uŜytkowania i odpowiedniego oznakowania. Tym samym inspektorzy stwierdzili, iŜ łóŜeczka oraz wanny-kosze mogą stwarzać zagroŜenie dla konsumentów. Zgodnie z art. 10 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, producent zobowiązany jest wprowadzać na rynek wyłącznie produkty bezpieczne. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produktem bezpiecznym jest produkt, który w zwykłych lub innych, dających się w sposób uzasadniony przewidzieć warunkach jego uŜywania, z uwzględnieniem czasu korzystania z produktu, a takŜe, w zaleŜności od rodzaju produktu, sposobu uruchomienia oraz wymogów instalacji i konserwacji, nie stwarza 6 Ŝadnego zagroŜenia dla konsumentów lub stwarza znikome zagroŜenie, dające się pogodzić z jego zwykłym uŜywaniem i uwzględniające wysoki poziom wymagań dotyczących ochrony zdrowia i Ŝycia ludzkiego. Oceniając bezpieczeństwo produktu, zgodnie z art. 4 ust. 2 pkt 3 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, uwzględnia się równieŜ wygląd produktu, jego oznakowanie, ostrzeŜenia i instrukcje dotyczące jego uŜytkowania oraz wszelkie inne udostępniane konsumentowi wskazówki lub informacje dotyczące produktu. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produkt, który nie spełnia wymagań określonych w art. 4, nie jest produktem bezpiecznym. Opierając się na zgromadzonym materiale dowodowym, w szczególności wynikach badań organoleptycznych przeprowadzonych przez inspektorów reprezentujących Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej, Prezes UOKiK uznał, Ŝe istnieje znaczne prawdopodobieństwo, Ŝe łóŜeczka i wanny-kosze nie spełnią ogólnych wymagań dotyczących bezpieczeństwa. W przypadku łóŜeczek , szczeliny o wymiarach 28-36 mm pomiędzy poszczególnymi szczeblami boków i szczytów produktu mogą stwarzać niebezpieczeństwo zakleszczenia dłoni dziecka i skutkować zranieniami i urazami ciała. Odległości pomiędzy poszczególnymi szczeblami dna łóŜeczka mogą doprowadzić do uwięźnięcia nóg i skutkować urazami kończyn dolnych. Z uwagi na niewystarczającą wysokość boków i szczytów łóŜeczka istnieje zagroŜenie wypadnięcia dziecka na podłoŜe, co moŜe prowadzić do urazów ciała. Zadziory, ostre niezabezpieczone końce oraz pęknięcia wzdłuŜne lub poprzeczne niektórych wiklinowych prętów, występujące na dostępnych wewnętrznych płaszczyznach produktu, mogą spowodować zranienie ciała dziecka, a w przypadku włoŜenia do ust odłamanego kawałka pręta wiklinowego – zadławienie. W przypadku wanien-koszy , poprzez zamocowanie do nich przy uŜyciu druta stalowego kijów wzmacniających, których ostre zakończenia nie zostały odpowiednio zagięte, istnieje zagroŜenie spowodowania powaŜnych urazów ciała. W przypadku włoŜenia do ust odłamanych kawałków prętów wiklinowych, występujących na dostępnych wewnętrznych płaszczyznach pojemnika, istnieje ryzyko zadławienia się dziecka. Mając na uwadze powyŜsze, Prezes UOKiK nakazał stronie postępowania wyeliminowanie zagroŜeń stwarzanych przez ten produkt, wskazując rodzaj działań oraz termin na ich podjęcie. Zgodnie z art. 24 ust. 14 pkt 2) ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, Prezes UOKiK wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, jeśli producent lub dystrybutor usunął przyczyny zagroŜeń. 7 W związku z powyŜszym, biorąc pod uwagę oświadczenie przedsiębiorcy, iŜ łóŜeczka i wanny-kosze zostały odebrane od dystrybutora za fakturą korygującą VAT nr 49/09/ZWR z dnia 9 kwietnia 2009 r., a następnie zostały komisyjnie zniszczone, co zostało potwierdzone załączonymi do oświadczenia dokumentami, a takŜe opierając się na zgromadzonym w toku postępowania materiale dowodowym i deklaracji przedsiębiorcy, Ŝe łóŜeczka i wanny-kosze nie stanowiły regularnej oferty handlowej, zostały wykonane jedynie na indywidualne zamówienie przedsiębiorcy Mirosława Stec, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Artykuły Gospodarstwa Domowego w Kraśniku, który jednocześnie był ich jedynym dystrybutorem oraz zostały wycofane z produkcji, Prezes UOKiK uznał za wiarygodne oświadczenie strony postępowania, iŜ łóŜeczka oraz wanny-kosze wykonane zostały tylko dla jednego przedsiębiorcy. Jednocześnie Prezes UOKiK stwierdził, Ŝe strona postępowania wyeliminowała zagroŜenie stwarzane przez łóŜeczka i wanny-kosze oraz zaprzestała ich produkcji. W związku z powyŜszym, Prezes UOKiK orzekł jak w sentencji. Pouczenie: Na podstawie art. 127 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego od niniejszej decyzji stronie nie słuŜy odwołanie, jednakŜe strona niezadowolona z niniejszej decyzji moŜe, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, zwrócić się do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie spra Z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Małgorzata Kozak Wiceprezes 8 Otrzymuje: Antoni Wnuk FIRMA HANDLOWA I PRODUKCYJNA ANTONI WNUK Ul. Koreckiego 24 37-420 Rudnik nad Sanem