DNR-79/2012

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DNR - 70 - 68 (12) 12 / MJ Warszawa, dn. 12 lipca 2012 r. DECYZJA DNR- 1/79/2012 Na podstawie art. 24 ust. 14 pkt 3 w związku z art. 13 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275, z 2007 r. Nr 35, poz. 215, z 2008 r. Nr 157, poz. 976, z 2009 r. Nr 18, poz. 97 i Nr 20, poz. 106 oraz z 2011 r. Nr 63, poz. 322 i Nr 102, poz. 586), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów: „owoców – jeżyn”, „jabłek małych” (art. nr G-YW 709608-4 oraz art. nr O/S W709644-4) oraz „pomarańczy” (art. nr W709623), wprowadzonych na rynek polski przez przedsiębiorcę „ASA” Karlikowski, Glapiak spółka jawna z siedzibą w Wilkowicach, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów umarza postępowanie administracyjne jako bezprzedmiotowe. Uzasadnienie Pismem z dnia 16 marca 2012 r. Pomorski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej przekazał Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, zwanemu dalej „Prezesem UOKiK” bądź „organem nadzoru”, protokół wraz z aktami kontroli dotyczący „owoców – jeżyn”, „jabłek małych” (art. nr G-YW 709608-4 oraz art. nr O/S W709644-4) oraz „pomarańczy” (art. nr W709623), zwanych dalej „imitacjami środków spożywczych”, wprowadzonych na rynek polski przez przedsiębiorcę „ASA” Karlikowski, Glapiak spółka jawna z siedzibą w Wilkowicach. W trakcie kontroli przeprowadzonej u przedsiębiorcy Lesława Barszczaka, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą „ELBA – DEKORACJE” w Gdańsku, inspektorzy reprezentujący Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w oparciu o przepisy ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275, Dz. U. Nr 229, poz. 2275, z 2007 r. Nr 35, poz. 215, z 2008 r. Nr 2 157, poz. 976, z 2009 r. Nr 18, poz. 97 i Nr 20, poz. 106 oraz z 2011 r. Nr 63, poz. 322 i Nr 102, poz. 586), zwanej dalej „ustawą o ogólnym bezpieczeństwie produktów”, oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 6 kwietnia 2004 r. w sprawie dodatkowych wymagań dotyczących bezpieczeństwa i znakowania produktów, które stwarzają zagrożenie dla konsumentów przez to, że ich wygląd wskazuje na inne niż rzeczywiste przeznaczenie (Dz. U. Nr 71, poz.644), zwanego dalej „rozporządzeniem Rady Ministrów”, poddali „owoce – jeżyny”, „jabłka małe” (art. nr G-YW 709608-4 oraz art. nr O/S W709644-4) oraz „pomarańcze” (art. nr W709623) ocenie bezpieczeństwa i badaniom organoleptycznym. Owoce jeżyny są wykonane ze spienionego tworzywa sztucznego oraz pokryte są barwioną folią w kolorze czerwonym. Owoce jeżyny mają średnicę ok. 1 cm i są przytwierdzone do drucików. Produkty są połączone w pęczki po 6 sztuk. Opakowanie produktu stanowi celofanowy woreczek, wewnątrz którego znajdują się 4 pęczki imitacji. Na opakowaniu umieszczono samoprzylepną etykietę zawierającą informacje: „ASA”, „ul. Mórkowska 46”, Wilkowice”, „64-115 Święciechowa”, „OWOCE – JEŻYNA”. „Elba Dekoracje”, www.elbadekoracje.com”, „owoc”, „imitacja tylko do celów dekoracyjnych”, oraz „www.elbadekoracje.pl”. Jabłka małe - zarówno art. nr G-YW 709608-4, jak i art. nr O/S W709644-4 - są wykonane ze spienionego tworzywa sztucznego, pokryte barwioną folią z tworzywa sztucznego, formowane w kształcie i kolorystyce odpowiedniej dla prawdziwych jabłek. Ponadto, jabłka małe - art. nr G-YW 709608-4 - przytwierdzone są do drucików i połączone w pęczki po 3 sztuki. Produkty są opakowane w przeźroczysty woreczek z tworzywa sztucznego, na którym umieszczono samoprzylepną etykietę zawierającą informacje: „ASA”, „ul. Mórkowska 46”, Wilkowice”, „64-115 Święciechowa”, „Elba Dekoracje”, www.elbadekoracje.com”, „owoc”, „imitacja tylko do celów dekoracyjnych www.elbadekoracje.pl”, „jabłko małe’ oraz odpowiednio „o/s W709644-4” bądź „G-Y W709608-4”. Imitacje środków spożywczych - „pomarańcze” są wykonane ze spienionego tworzywa sztucznego, pokrytego barwioną folią z tworzywa sztucznego oraz uformowanego w kształcie i kolorystyce odpowiedniej dla prawdziwych owoców pomarańczy. Produkt całkowicie mieści się w cylindrze do badania małych części. Opakowanie „pomarańczy” stanowi przeźroczysty celofanowy woreczek, na którym umieszczono samoprzylepną etykietę z informacjami: „ASA, ul. Mórkowska 46, Wilkowice, 64-115 Święciechowska”, „POMARAŃCZA, W709623”, „owoce”, „imitacja tylko do celów dekoracyjnych” oraz „www.elbadekoracje.pl”. Badania organoleptyczne przeprowadzone przez inspektorów Inspekcji Handlowej wykazały, iż „owoce – jeżyny”, „jabłka małe” oraz „pomarańcze” stanowią zagrożenie dla 3 konsumentów przez to, iż ich wygląd wskazuje na inne niż rzeczywiste przeznaczenie. Kwestionowane produkty stanowią bowiem imitacje żywności - posiadają cechy i właściwości (tj. kształt, kolor, wygląd, wielkość) mogące wywołać u konsumentów, a zwłaszcza u dzieci przeświadczenie, iż są to artykuły spożywcze. W związku z tym, istnieje prawdopodobieństwo, że kwestionowane produkty mogą zostać spożyte, co wiąże się z zagrożeniem zadławienia, uduszenia lub niedrożnością przewodu pokarmowego. Mając na uwadze powyższe, Prezes UOKiK uznał za zasadne wszczęcie w tej sprawie postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 61 § 4 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), pismem z dnia 22 marca 2012 r. organ nadzoru powiadomił przedsiębiorcę „ASA” Karlikowski, Glapiak spółka jawna z siedzibą w Wilkowicach (stronę postępowania) o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie ogólnego bezpieczeństwa imitacji środków spożywczych. Jednocześnie postanowieniem wydanym w dniu 30 marca 2012 r. na podstawie art. 22 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, Prezes UOKiK wyznaczył stronie postępowania termin 21 dni od dnia otrzymania postanowienia na wyeliminowanie zagrożeń stwarzanych przez te produkty. Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania, iż w celu wyeliminowania zagrożeń stwarzanych przez imitacje środków spożywczych niezbędne jest podjęcie działań zarówno w stosunku do produktów, które nie zostały wprowadzone na rynek, jak i do produktów wprowadzonych na rynek. W stosunku do imitacji środków spożywczych, które nie zostały wprowadzone na rynek, Prezes UOKiK wskazał stronie postępowania, iż niezbędne jest zaprzestanie ich przekazywania dystrybutorom oraz prezentowania i oferowania konsumentom. W przypadku imitacji środków spożywczych, które zostały wprowadzone na rynek, celowe jest podjęcie przez stronę postępowania działań polegających na natychmiastowym wycofaniu tych produktów z rynku. W odpowiedzi na powyższe, pismem z dnia 4 kwietnia 2012 r., przedsiębiorca „ASA” Karlikowski, Glapiak spółka jawna z siedzibą w Wilkowicach oświadczył, iż jest importerem produktów będących przedmiotem niniejszego postępowania, które zakupił w 2007 i 2008 r. Strona postępowania oświadczyła również, iż poinformowała dystrybutorów imitacji środków spożywczych o konieczności wycofania tych produktów ze sprzedaży oraz że znajdujący się na stanie magazynowym towar został zabezpieczony i oznakowany odpowiednimi ostrzeżeniami. Przedsiębiorca „ASA” Karlikowski, Glapiak spółka jawna z siedzibą w Wilkowicach wskazał ponadto, iż w celu uniknięcia wrażenia imitacji, towar mocowany jest na drucie lub patyku, co jednoznacznie wskazuje jego przeznaczenie. Strona postępowania poinformowała także, iż 4 dotychczas nie otrzymała reklamacji dotyczących imitacji środków spożywczych będących przedmiotem niniejszego postępowania. Pismem z dnia 16 kwietnia 2012 r. Prezes UOKiK zwrócił się do strony postępowania z prośbą o przedstawienie faktur korygujących potwierdzających odebranie od dystrybutorów produktów będących przedmiotem niniejszego postępowania lub ich oświadczeń o nieposiadaniu kwestionowanych imitacji środków spożywczych oraz dowodów potwierdzających ich zwrot do dostawcy lub protokół zniszczenia tych produktów, jak również pełnej listy dystrybutorów ze wskazaniem liczby imitacji środków spożywczych dostarczonych każdemu z nich, numerów i dat faktur na podstawie których doszło do ich sprzedaży oraz o określenie liczby produktów, które aktualnie znajdują się u niej na stanie magazynowym. Jednocześnie organ nadzoru wskazał, iż w przypadku produktów będących imitacjami zamieszczona na etykiecie lub opakowaniu imitacji informacja o ich rzeczywistym przeznaczeniu oraz sposobie ich używania, jak również umocowanie imitacji na drucie czy patyku nie gwarantuje bezpieczeństwa tych produktów oraz że nie wystarczy poprzestać na zamieszczeniu na produkcie stosownych ostrzeżeń. W odpowiedzi, pismem z dnia 30 kwietnia 2012 r. strona postępowania przekazała pełną listę dystrybutorów imitacji środków spożywczych wraz z numerami i datami faktur, na podstawie których doszło do ich sprzedaży wraz z określeniem liczby imitacji znajdującej się na stanie magazynowym oraz oświadczyła, iż produkty będące przedmiotem niniejszego postępowania zostały zakupione od chińskiego przedsiębiorcy jednorazowo. Jednocześnie, przedsiębiorca „ASA” Karlikowski, Glapiak spółka jawna z siedzibą w Wilkowicach, z uwagi na długotrwałość procesu wycofywania imitacji produktów spożywczych z rynku zwrócił się do Prezesa UOKiK z prośbą o przedłużenie terminu na przedstawienie dowodów potwierdzających wyeliminowanie zagrożeń stwarzanych przez te produkty. Pismem z dnia 8 maja 2012 r. organ nadzoru przychylił się do prośby strony postępowania dotyczącej przedłużenia terminu na przekazanie dowodów potwierdzających wyeliminowanie zagrożeń stwarzanych przez imitacje środków spożywczych oraz poinformował ją o jej prawach wynikających z art. 10 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.). W odpowiedzi, pismem z dnia 16 maja 2012 r. strona postępowania oświadczyła, iż produkty będące przedmiotem niniejszego postępowania zostały wycofane z rynku i zutylizowane oraz przekazała oświadczenia 17 dystrybutorów o nieposiadaniu imitacji środków spożywczych na stanie magazynowym, faktury korygujące potwierdzające odebranie od pięciu dystrybutorów 698 egzemplarzy imitacji środków spożywczych, wydruki poczty 5 elektronicznej oraz dowody nadania pism do dystrybutorów z informacją o konieczności wycofania imitacji produktów spożywczych z rynku, jak również „protokół zniszczeń” z dnia 16 maja 2012 r. potwierdzający zutylizowanie 1 613 egzemplarzy imitacji produktów spożywczych. Prezes UOKiK ustalił i stwierdził: Przedsiębiorca „ASA” Karlikowski, Glapiak spółka jawna z siedzibą w Wilkowicach wprowadził imitacje środków spożywczych, będące przedmiotem niniejszego postępowania na polski rynek i jest ich producentem w rozumieniu art. 3 pkt 2 lit b ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, zgodnie z którym za producenta uznaje się przedstawiciela wytwórcy, a jeżeli wytwórca nie wyznaczył przedstawiciela – importera produktu, w przypadkach gdy wytwórca nie prowadzi działalności w Unii Europejskiej lub na terytorium państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym. W toku kontroli Inspekcji Handlowej przedsiębiorca „ASA” Karlikowski, Glapiak spółka jawna z siedzibą w Wilkowicach przekazał dowody świadczące o zakupie imitacji środków spożywczych od chińskiego przedsiębiorcy - fakturę VAT nr 82807180139 z dnia 5 października 2007 r., potwierdzającą zakup 5 600 paczek „jeżyn” oraz fakturę VAT nr 82808180056 z dnia 20 czerwca 2008 r. potwierdzającą zakup 800 egzemplarzy „pomarańczy” oraz 640 opakowań „jabłek małych” art. nr G-YW 709608-4” oraz 720 opakowań „jabłek małych” (art. nr O/S W709644-4). Zgodnie z art. 10 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, producent jest zobowiązany wprowadzać na rynek wyłącznie produkty bezpieczne. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produktem bezpiecznym jest produkt, który w zwykłych lub innych, dających się w sposób uzasadniony przewidzieć warunkach jego używania, z uwzględnieniem czasu korzystania z produktu, a także, w zależności od rodzaju produktu, sposobu uruchomienia oraz wymogów instalacji i konserwacji, nie stwarza żadnego zagrożenia dla konsumentów lub stwarza znikome zagrożenie, dające się pogodzić z jego zwykłym używaniem i uwzględniające wysoki poziom wymagań dotyczących ochrony zdrowia i życia ludzkiego. Oceniając bezpieczeństwo produktu, zgodnie z art. 4 ust. 2 pkt 3 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, uwzględnia się również wygląd produktu, jego oznakowanie, ostrzeżenia i instrukcje dotyczące jego użytkowania oraz wszelkie inne udostępniane konsumentowi wskazówki lub informacje dotyczące produktu. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produkt, który nie spełnia wymagań określonych w art. 4, nie jest produktem bezpiecznym. 6 W wyniku przeprowadzonych badań organoleptycznych inspektorzy Inspekcji Handlowej stwierdzili, iż imitacje środków spożywczych stanowią zagrożenie dla konsumentów przez to, że ich wygląd wskazuje na inne niż rzeczywiste przeznaczenie. Próba konsumpcji imitacji środków spożywczych może spowodować zagrożenie dla życia i zdrowia konsumenta. Zgodnie z § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów produkty, które stwarzają zagrożenie dla konsumentów przez to, że ich wygląd wskazuje na inne niż rzeczywiste przeznaczenie zwane „imitacjami”, nie mogą posiadać cech i właściwości wywołujących u konsumentów, zwłaszcza u dzieci, przeświadczenie, że są to środki spożywcze, jeżeli próba konsumpcji imitacji może powodować zagrożenie dla zdrowia lub życia ludzi. Mając na uwadze powyższe, Prezes UOKiK stwierdził, iż imitacje środków spożywczych, będące przedmiotem niniejszego postępowania nie spełniają wymagań określonych w art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, a stwierdzone nieprawidłowości stwarzają zagrożenie dla zdrowia, a nawet życia konsumentów, w szczególności dzieci. Strona postępowania nie zakwestionowała powyższego ustalenia. Zgodnie z art. 24 ust. 14 pkt 3 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów organ nadzoru wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, jeżeli postępowanie stało się bezprzedmiotowe z innych przyczyn niż stwierdzenie, że produkt jest bezpieczny albo przedsiębiorca usunął przyczyny zagrożeń. W toku prowadzonego postępowania administracyjnego ustalono, iż przedsiębiorca „ASA” Karlikowski, Glapiak spółka jawna z siedzibą w Wilkowicach r. zakupił jednorazowo 7 760 egzemplarzy imitacji środków spożywczych od chińskiego przedsiębiorcy Dalian Wanrongda International Trade Co., Ltd. z siedzibą w Dalian. Strona postępowania podjęła współpracę z Prezesem UOKiK w celu wyeliminowania zagrożeń stwarzanych przez imitacje środków spożywczych. W toku postępowania w sprawie ogólnego bezpieczeństwa imitacji środków spożywczych strona postępowania przekazała organowi nadzoru listę 32 dystrybutorów tych produktów wraz z numerami oraz datami wystawienia faktur, na podstawie których doszło do ich sprzedaży. Strona postępowania odebrała od pięciu dystrybutorów 698 egzemplarzy przedmiotowych imitacji, które następnie – wraz z posiadanymi na stanie magazynowym 915 egzemplarzami imitacji – zutylizowała. Powyższe potwierdzają faktury korygujące świadczące o wycofaniu od dystrybutorów 698 egzemplarzy imitacji środków spożywczych oraz „protokół zniszczeń” z dnia 16 maja 2012 r . Ponadto, przedsiębiorca „ASA” Karlikowski, Glapiak spółka jawna z siedzibą w Wilkowicach przedstawił oświadczenia 17 dystrybutorów imitacji środków spożywczych o nieposiadaniu tych produktów na stanie magazynowym oraz przekazał wydruki z poczty elektronicznej oraz 7 dowody nadania pism do 10 dystrybutorów, w których poinformował ich o konieczności wycofania kwestionowanych produktów z obrotu. Mając na uwadze, iż 10 dystrybutorów, od których strona postępowania nie uzyskała informacji o stanie posiadania imitacji środków spożywczych, zakupiło te produkty w niewielkiej ilości, jak również fakt, iż transakcje te miały miejsce w latach 2009 – 2011 Prezes UOKiK uznał, iż istnieje znaczne prawdopodobieństwo, że produktów tych nie ma już na rynku. W związku z powyższym, Prezes UOKiK orzekł, jak w sentencji. Pouczenie: Na podstawie art. 127 § 3 w związku z art. 5 § 2 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz w związku z art. 29 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331, Nr 99, poz. 660, Nr 171, poz. 1206, z 2008 r. Nr 157, poz. 976, Nr 223, poz. 1505, z 2009 r. Nr 18, poz. 97, Nr 157, poz. 1241, z 2011 r. Nr 34, poz. 173) oraz na podstawie art. 129 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, w związku z art. 26 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, od niniejszej decyzji stronie nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z niniejszej decyzji może, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, zwrócić się do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów DYREKTOR Departamentu Nadzoru Rynku Anna Mazurak Otrzymują: 1. „ASA” Karlikowski, Glapiak spółka jawna ul. Mórkowska 46 Wilkowice 64-115 Święciechowa 2. a/a