DNR-81/2011

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DNR-70-109(17)/11/AK Warszawa, dnia 16 listopada 2011 r. DECYZJA DNR-1/81/2011 Na podstawie art. 24 ust. 14 pkt 2 w związku z art. 13 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275, z 2007 r. Nr 35, poz. 215, z 2008 r. Nr 157, poz. 976, z 2009 r. Nr 18, poz. 97, Nr 20, poz. 106 oraz z 2011 r. Nr 63, poz. 322 i Nr 102, poz. 586), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu w sprawie ogólnego bezpieczeństwa kulek Ŝelowych „Colorful Crystal Ball” o kodzie EAN 8529238320084, wprowadzonych na polski rynek przez przedsiębiorców Andrzeja Kołodziejskiego i Sławomira Sasa, wspólników spółki cywilnej, prowadzących działalność gospodarczą pod nazwą BITRONIK Kołodziejski Andrzej i spółka w Szczecinie, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów stwierdza, Ŝe przedsiębiorcy usunęli przyczyny zagroŜeń stwarzanych przez te produkty i umarza postępowanie administracyjne. Uzasadnienie Pismem z dnia 15 czerwca 2011 r. Zachodniopomorski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej przekazał Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej jako: „Prezes UOKiK”) protokół wraz z aktami kontroli dotyczącymi niebieskich kulek Ŝelowych „Colorful Crystal Ball” o kodzie EAN 8529238320084 oraz przezroczystych kulek Ŝelowych „Colorful Crystal Ball” o kodzie EAN nr 8529238320084, wprowadzonych na polski rynek przez przedsiębiorców Andrzeja Kołodziejskiego i Sławomira Sasa, wspólników spółki cywilnej, prowadzących działalność gospodarczą pod nazwą BITRONIK Kołodziejski Andrzej i spółka w Szczecinie. 2 Kulki Ŝelowe „Colorful Crystal Ball” o kodzie EAN 8529238320084 (dalej takŜe jako: „kulki Ŝelowe”) występują w kolorze niebieskim i przezroczystym. Są to kuleczki o średnicy 3,8 mm zapakowane w foliowe opakowanie. Do opakowania produktów dołączono tekturę zawierającą informacje w jęz. angielskim: „USAGE: 1. Open to take out the bean, put into container, add abort 10 ml water, leave it away for 10 -20 minutes. Wait it become bulge, than add 1 000 ml water more. 2. 4 hours later, it will bulge well, than fall over the left water, puy it into transparent containerwhich looks more onderful. 3. Add the plant nourishment liquid, can plant houseplant. 4. Add fragrance with its solubilizing agent, it is to be gorgeous perfume bead. 5. It can also be used for indor decorate, inflatable toy, cendlestick etc. 6. When it lose water, you can add some, it will restore soon. Usually it can use repeatedly more than one year. NOTE: 1. Avoid sunlight perpendicular incidence. 2. Avoid eating by Misteka. 3. children shall useit supervised by parents.”. Na opakowaniu produktów umieszczono ponadto kod EAN (8529238320084) oraz napisy: „Colorful Crystal Ball” i „10g”. W toku kontroli przeprowadzonej w sklepie Maxi For Mini, przy ul. Wielkopolskiej 31 w Szczecinie, naleŜącym do przedsiębiorcy Katarzyny Popławskiej – Kędra, prowadzącej działalność gospodarczą w Szczecinie, inspektorzy reprezentujący Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej poddali ocenie bezpieczeństwa i badaniom organoleptycznym przedmiotowe kulki Ŝelowe w oparciu o przepisy ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275, z 2007 r. Nr 35, poz. 215, z 2008 r. Nr 157, poz. 976, z 2009 r. Nr 18, poz. 97, Nr 20, poz. 106 oraz z 2011 r. Nr 63, poz. 322 i Nr 102, poz. 586) (dalej jako: „ustawa o ogólnym bezpieczeństwie produktów”). W wyniku oceny organoleptycznej inspektorzy Inspekcji Handlowej stwierdzili, Ŝe kulki Ŝelowe po zanurzeniu w wodzie zwiększają swoją objętość (po zanurzeniu w wodzie na 4 godziny ich średnica zwiększa się o 360% i wynosi ok. 13,7 mm). Ponadto, do produktów nie dołączono instrukcji obsługi ani ostrzeŜeń sporządzonych w języku polskim. Inspektorzy dokonujący badań produktów uznali, iŜ ich wygląd moŜe być atrakcyjny dla dzieci. Jednocześnie, po analizie akt kontroli Inspekcji Handlowej, w szczególności zaś sprawozdania z badań organoleptycznych produktów, Prezes UOKiK uznał, Ŝe produkty te są „imitacjami”, które mogą być, szczególnie przez dzieci, uznane za środki spoŜywcze i tym samym są niezgodne z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 6 kwietnia 2004 r. w sprawie dodatkowych wymagań dotyczących bezpieczeństwa i znakowania produktów, które stwarzają zagroŜenie dla konsumentów przez to, Ŝe ich wygląd wskazuje na inne niŜ 3 rzeczywiste przeznaczenie (Dz. U. Nr 71, poz.644) (dalej jako: „rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 6 kwietnia 2004 r.”). Stwierdzić bowiem naleŜy, iŜ ich wygląd moŜe wywoływać u konsumentów, zwłaszcza u dzieci, przeświadczenie, Ŝe są to produkty spoŜywcze – popularne cukierki typu groszki, co oznacza niezgodność z §1 rozporządzenia Rady Ministrów. W związku z powyŜszym, istnieje wysokie prawdopodobieństwo, Ŝe dziecko będzie próbowało zjeść produkty. W takim przypadku, moŜliwe jest połknięcie kulki Ŝelowej lub jej utknięcie w przewodzie pokarmowym dziecka wskutek zwiększenia się objętości produktu pod wpływem wilgoci. PowyŜsza sytuacja moŜe spowodować niedroŜność układu pokarmowego dziecka, a w przypadku gdy powiększona kulka utknie wysoko w przełyku – równieŜ niedroŜność dróg oddechowych. Mając na uwadze powyŜsze ustalenia, a takŜe okoliczność, iŜ we wrześniu 2010 r. odnotowano wypadek spowodowany połknięciem tego rodzaju produktu przez 1,5 roczne dziecko, które musiało zostać poddane operacji polegającej na usunięciu z jelita Ŝelki, która urosła do wielkości piłki pingpongowej, Prezes UOKiK uznał, Ŝe istnieje znaczne prawdopodobieństwo, iŜ ww. kulki Ŝelowe nie spełniają wymagań bezpieczeństwa, przez co stwarzają zagroŜenie dla zdrowia i bezpieczeństwa konsumentów – w szczególności dzieci – i uznał za zasadne wszczęcie w tej sprawie postępowania administracyjnego na podstawie ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Zgodnie z art. 61 § 4 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), pismem z dnia 19 lipca 2011 r., Prezes UOKiK powiadomił przedsiębiorców Andrzeja Kołodziejskiego i Sławomira Sasa, wspólników spółki cywilnej, prowadzących działalność gospodarczą pod nazwą BITRONIK Kołodziejski Andrzej i spółka w Szczecinie (strony postępowania) o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie ogólnego bezpieczeństwa przedmiotowych kulek Ŝelowych, wyznaczając im jednocześnie termin 14 dni na zapoznanie się ze zgromadzonymi aktami sprawy oraz wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych Ŝądań. W tym samym piśmie Prezes UOKiK zwrócił się do stron postępowania z prośbą o określenie ich roli w obrocie kwestionowanymi produktami i wskazanie, czy przekazana w toku kontroli Inspekcji Handlowej faktura zakupu produktów nr B1062-05590 z dnia 8 maja 2011 r. potwierdzająca zakup 5 400 opakowań kulek Ŝelowych będących przedmiotem postępowania od przedsiębiorcy z Chin jest jedynym dokumentem, na podstawie którego strony dokonywały zakupu kwestionowanych produktów. Ponadto Prezes UOKiK zwrócił się takŜe z prośbą o przekazanie pełnej listy dystrybutorów tych produktów ze wskazaniem 4 ilości kulek Ŝelowych dostarczonych kaŜdemu z nich i okresu, w którym były one wprowadzane na polski rynek. Pismem z dnia 10 sierpnia 2011 r. strony postępowania oświadczyły, iŜ zakup kwestionowanych kulek Ŝelowych był aktem jednorazowym oraz, Ŝe nie były świadome niebezpieczeństwa związanego z wprowadzanymi na rynek produktami. Z uwagi na powyŜsze, strony postępowania oświadczyły, iŜ nie zamierzają w przyszłości importować oraz sprzedawać kulek Ŝelowych. Strony postępowania wskazały ponadto, iŜ wszystkie zakupione przez nie egzemplarze kulek Ŝelowych zostały wprowadzone na rynek, a do swojego pisma dołączyły dowody sprzedaŜy tych produktów (44 faktury sprzedaŜy, na podstawie których dostarczono 27 dystrybutorom 5 036 opakowań produktów, wykaz 38 transakcji sprzedaŜy łącznie 340 opakowań produktów dokonanych na podstawie paragonów, a takŜe dokument rozchodu wewnętrznego dotyczący 24 opakowań produktów). Pismem z dnia 25 sierpnia 2011 r. Prezes UOKiK poinformował strony, iŜ okoliczność nieposiadania przez nie kulek Ŝelowych będących przedmiotem postępowania jest niewystarczająca do uznania, Ŝe usunęły przyczyny zagroŜeń stwarzanych przez te produkty, a z uwagi na charakter tych zagroŜeń, wyraził opinię o konieczności natychmiastowego wycofania tych produktów z rynku i przekazania dowodów potwierdzających podjęte w tym celu działania. W odpowiedzi na powyŜsze, pismem z dnia 15 września 2011 r. strony postępowania zawróciły się z prośbą o przedłuŜenie terminu na przekazanie dowodów potwierdzających podjęcie działań mających na celu eliminację zagroŜeń stwarzanych przez produkty będące przedmiotem postępowania do dnia 15 października 2011 r. Pismem z dnia 26 września 2011 r. Prezes UOKiK poinformował strony postępowania, iŜ przychylił się do powyŜszej prośby wskazując jednocześnie, iŜ w przypadku nieotrzymania dowodów od wszystkich dystrybutorów kulek Ŝelowych w wyznaczonym terminie, naleŜy przedstawić dowody potwierdzające poinformowanie kaŜdego z nich o zagroŜeniach stwarzanych przez ww. produkty wraz z prośbą o podjęcie stosownych działań naprawczych. Następnie, pismem, które doręczono do UOKiK w dniu 17 października 2011 r., strony postępowania przekazały oświadczenia 24 dystrybutorów, którzy wskazali, iŜ nie posiadają w swojej ofercie handlowej kulek Ŝelowych będących przedmiotem postępowania, a takŜe kopertę zaadresowaną do jednego z dystrybutorów tych produktów zwróconą przez pocztę z adnotacją „ADRESAT WYPROWADZIŁ SIĘ.” 5 Pismem dnia 24 października 2011 r. Prezes UOKiK poinformował strony postępowania o przysługujących im prawie do zapoznania się ze zgromadzonymi aktami sprawy oraz wypowiedzenia się co do zebranych dowodów oraz zgłoszonych Ŝądań. Strony postępowania nie skorzystały z przysługujących im praw. Prezes UOKiK ustalił i stwierdził: Przedsiębiorcy Andrzej Kołodziejski i Sławomir Sas, wspólnicy spółki cywilnej, prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą BITRONIK Kołodziejski Andrzej i spółka w Szczecinie wprowadzili kulki Ŝelowe będące przedmiotem niniejszego postępowania na polski rynek i są ich producentami w rozumieniu art. 3 pkt 2 lit b ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, zgodnie z którym za producenta uznaje się przedstawiciela wytwórcy, a jeŜeli wytwórca nie wyznaczył przedstawiciela – importera produktu, w przypadkach gdy wytwórca nie prowadzi działalności w Unii Europejskiej lub na terytorium państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym. W toku kontroli Inspekcji Handlowej przedsiębiorcy Andrzej Kołodziejski i Sławomir Sas, wspólnicy spółki cywilnej, prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą BITRONIK Kołodziejski Andrzej i spółka w Szczecinie przekazali fakturę nr B1062-05590 z dnia 8 maja 2011 r. potwierdzającą zakup 5 400 opakowań kulek Ŝelowych będących przedmiotem postępowania od przedsiębiorcy z Chin (SHENZHEN PENGHU AHUI IMP & EXP CO., LTD), co następnie zostało potwierdzone przez nich w toku niniejszego postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 10 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, producent zobowiązany jest wprowadzać na rynek wyłącznie produkty bezpieczne. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produktem bezpiecznym jest produkt, który w zwykłych lub innych, dających się w sposób uzasadniony przewidzieć warunkach jego uŜywania, z uwzględnieniem czasu korzystania z produktu, a takŜe, w zaleŜności od rodzaju produktu, sposobu uruchomienia oraz wymogów instalacji i konserwacji, nie stwarza Ŝadnego zagroŜenia dla konsumentów lub stwarza znikome zagroŜenie, dające się pogodzić z jego zwykłym uŜywaniem i uwzględniające wysoki poziom wymagań dotyczących ochrony zdrowia i Ŝycia ludzkiego. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produkt, który nie spełnia wymagań określonych w art. 4 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów nie jest produktem bezpiecznym. 6 W wyniku oceny organoleptycznej kulek Ŝelowych stwierdzono, iŜ po zanurzeniu w wodzie zwiększają one znacznie swoją objętość (po zanurzeniu w wodzie na 4 godziny ich średnica zwiększa się o 360% i wynosi ok. 13,7 mm). Jednocześnie, z uwagi na swój wygląd, uznane zostały za „imitacje”, które mogą być, szczególnie przez dzieci, uznane za środki spoŜywcze (popularne cukierki typu groszki). Natomiast wielkość tych produktów powoduje, iŜ istnieje wysokie prawdopodobieństwo, Ŝe dziecko będzie próbowało zjeść produkty. PowyŜsze powoduje, Ŝe przedmiotowe kulki Ŝelowe są niezgodne z § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 6 kwietnia 2004 r., zgodnie z którym produkty, które stwarzają zagroŜenie dla konsumentów przez to, Ŝe ich wygląd wskazuje na inne niŜ rzeczywiste przeznaczenie (imitacje), nie mogą posiadać cech i właściwości wywołujących u konsumentów, zwłaszcza u dzieci, przeświadczenia, Ŝe są to środki spoŜywcze, jeŜeli próba konsumpcji imitacji moŜe powodować zagroŜenie dla Ŝycia lub zdrowia ludzi. Mając na uwadze wyniki oceny organoleptycznej produktów, a takŜe okoliczność, iŜ w drugiej połowie 2010 roku doszło do wypadku konsumenckiego w związku połknięciem przez dziecko podobnych kulek Ŝelowych, na skutek czego musiało ono zostać poddane zabiegowi operacyjnemu polegającemu na usunięciu napęczniałej kulki z jelita, Prezes UOKiK stwierdził, Ŝe produkty te nie spełniają wymagań określonych w art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, a stwierdzone nieprawidłowości stwarzają zagroŜenie dla zdrowia, a nawet Ŝycia uŜytkowników, zwłaszcza dzieci. Strony postępowania nie zakwestionowały powyŜszego ustalenia. Zgodnie z art. 24 ust. 14 pkt 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, Prezes UOKiK wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, jeśli producent lub dystrybutor usunął przyczyny zagroŜeń. W niniejszej sprawie przedsiębiorcy będący stronami postępowania dokonali jednorazowego zakupu kwestionowanych kulek Ŝelowych w ilości 5 400 opakowań. Wszystkie produkty zostały wprowadzone na rynek (340 opakowań sprzedano detalicznie na podstawie paragonów, 5 036 opakowań dostarczono na podstawie faktur 27 dystrybutorom, a na 24 opakowania produktów wystawiono dokument rozchodu wewnętrznego) – powyŜszą okoliczność ustalono na podstawie przekazanej faktury zakupu produktów nr B1062-05590 z dnia 8 maja 2011 r., 44 faktur sprzedaŜy produktów oraz zestawienia sprzedaŜy na podstawie paragonów. W toku niniejszego postępowania jego strony podjęły działania mające na celu eliminację zagroŜeń stwarzanych przez kwestionowane kulki Ŝelowe i oświadczyły, iŜ w chwili otrzymania informacji o wszczęciu niniejszego postępowania nie były juŜ w posiadaniu tych produktów. Następnie, strony postępowania przekazały oświadczenia 24 7 dystrybutorów, którym dostarczono przedmiotowe kulki Ŝelowe, stwierdzające nieposiadanie ich w ofercie handlowej. Przekazano ponadto kopertę zaadresowaną do jednego dystrybutora produktów, zwróconą przez pocztę z adnotacją, iŜ wyprowadził się on ze wskazanego adresu. Mając na uwadze, iŜ w toku niniejszego postępowania jego strony przekazały dowody podjęcia stosownych działań naprawczych w stosunku do 25 dystrybutorów produktów, którzy łącznie zakupili 5 012 opakowań produktów, Prezes UOKiK uznał, iŜ przekazane przez nie dowody i wyjaśnienia są wystarczające do uznania, Ŝe przedsiębiorcy Andrzej Kołodziejski i Sławomir Sas, wspólnicy spółki cywilnej, prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą BITRONIK Kołodziejski Andrzej i spółka w Szczecinie usunęli przyczyny zagroŜeń stwarzanych przez kulki Ŝelowe „Colorful Crystal Ball” o kodzie EAN 8529238320084. Na powyŜsze ustalenie wpływ miał równieŜ fakt, iŜ dwóch dystrybutorów produktów, od których w aktach sprawy brak jest stosownych dowodów podjęcia działań, zakupiło łącznie jedynie 24 opakowania kulek Ŝelowych. W związku z powyŜszym, Prezes UOKiK orzekł jak w sentencji. Pouczenie: Na podstawie art. 127 § 3 oraz art. 129 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 26 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów od niniejszej decyzji stronom nie słuŜy odwołanie, jednakŜe strona niezadowolona z niniejszej decyzji moŜe, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, zwrócić się do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów DYREKTOR Departamentu Nadzoru Rynku Anna Mazurak Otrzymują: 1. Andrzej Kołodziejski BITRONIK Andrzej Kołodziejski i spółka ul. Santocka 39 71-083 Szczecin 2. Sławomir Sas BITRONIK Andrzej Kołodziejski i spółka ul. Santocka 39 8 71-083 Szczecin