DNR-83/2015

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW DNR - 70 - 70( 10 )/15/ABB Warszawa, dnia 7 września 2015 r. DECYZJA DNR-1/83/2015 Na podstawie art. 24 ust. 14 pkt 2 w związku z art. 13 ustawy z dnia 12 grud nia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. z 2015 r. poz. 322), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu w sprawie ogólnego bezpieczeństwa adaptera- przejściówki 16A, 250V, China SBL.CE, PAT , wprowadzonej na rynek polski przez przedsiębiorcę Tomasza Wojdę prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Trans – Tel Tomasz Wojda w Pilawie, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów stwierdza, że przedsiębiorca usunął przyczyny zagrożeń stwarzanych przez ten produkt i umarza postępowanie administracyjne. Uzasadnienie Pismem z 23 marca 2015 r. Zachodniopomorski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej przekazał Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) protokół wraz z aktami kontroli dotyczący adaptera- przejściówki 16A, 250V, China SBL.CE, PAT , dalej zwanego „adapterem PAT” , wprowadzonego na rynek polski przez przedsiębiorcę Tomasza Wojdę prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Trans – Tel Tomasz Wojda w Pilawie. Adapter PAT to dwustronne urządzenie, którego jeden koniec to wtyczka wyposażona w dwa okrągł e kołk i stykowe, o krągły otwór na kołek uziemiający oraz podłużn y styk uziemiający , przeznaczona do stosowanego w min. w Polsce gniazda sieciowego klasy pierwszej, a drugi koniec to trójotworowe gniazdo , dopasowane do stosowanej w Wielkiej Brytanii wtyczki klasy drugiej posiadającej trzy kołki stykowe o przekroju prostokątnym . Korpus adaptera wykonany jest z białego tworzywa sztucznego. Bezpośrednio na produkcie trwale naniesiono: 16A, 250V, China, SBL. CE, PAT. 2 W toku kontroli przeprowadzonej w Hurtowni Elektrotechnicznej „ELZAK" w Szczecinie, należącej do przedsiębiorców Ryszarda Duszyńskiego i Edyty Duszyńskiej wspólników spółki cywilnej, prowadzących działalność gospodarczą pod nazwą „ ELZAK Firma Handlowo - Usługowa S.C." w Szczecinie, inspektorzy reprezentujący Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej poddali ocenie bezpieczeństwa i badaniom organolepty cznym adapter PAT w oparciu o przepisy ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. z 2015 r. poz. 322), posiłkując się postanowieniami normy PN -IEC 60884- 1:2006/A1:2009 „ Gniazda wtyczkowe i wtyczki do użytku domowego i pod obnego -- Część 1: Wymagania ogólne” oraz normy PN- IEC 60884-2- 5:2002 „ Gniazda wtyczkowe i wtyczki do użytku domowego i podobnego -- Część 2 - 5: Wymagania szczegółowe do rozgałęźników wtyczkowych ”, dalej zwanych odpowiednio „normą PN -IEC 60884-1:2006/A1:200 9” i „normą PN -IEC 60884-2- 5:2002”. Przeprowadzone badania organoleptyczne wykazały, iż konstrukcja adaptera PAT umożliwia włożenie do niego tylko jednego kołka wtyczki klasy pierwszej lub klasy drugiej, podczas gdy pozostały jeden kołek (w przypadku wtyczki klasy pierwszej), bądź pozostałe dwa kołki (w przypadku wtyczki klasy drugiej) wiodące prąd elektryczny pozostają na zewnątrz adaptera i są dostępne dla dotyku. Powyższe rozwiązanie konstrukcyjne narusza pkt 10.3 normy PN-IEC 60884-1:2006/A1:2009 i pkt 10.3 normy PN-IEC 60884-2:-5:2002, zgodnie z którymi nie powinno być możliwe zetknięcie kołka wtyczki z będącą pod napięciem tulejką stykową rozgałęźnika, ani kołka rozgałęźnika z będącą pod napięciem tulejką stykową gniazda wtyczkowego tego samego systemu, jeżeli inny kołek wiodący prąd jest dostępny dla dotyku. Prezes UOKiK mając na uwadze powyższe ustalenia uznał, iż w celu zapewnienia ochrony życia i zdrowia konsumentów niezbędne jest wyjaśnienie tej sprawy w drodze postępowania administracyjnego na po dstawie ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów . Zgodnie z art. 61 § 4 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 , z późn. zm. ), pismem z dnia 28 kwietnia 2015 r. Prezes UOKiK powiadomił przedsiębiorcę Tomasza Wojdę prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Trans – Tel Tomasz Wojda w Pilawie (strona postępowania) o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie ogólnego bezpieczeństwa adaptera PAT . W tym samym piśmie Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania, że w przypa dku podjęcia przez nią działań mających na celu wyeliminowanie zagrożenia stwarzanego przez adapter PAT niezbędne jest podjęcie działań zarówno w stosunku do produktów, które nie zostały 3 wprowadzone na rynek, jak i do produktów wprowadzonych na rynek, jednocześnie wskazując działania jakie powinna podjąć i dowody potwierdzające ich wykonanie. Prezes UOKiK wezwał także stronę postępowania do określenia jej roli w obrocie kwestionowanym produktem, przekazania listy dystrybutorów, udzielenia informacji w jakim okresie czasu i ile sztuk adaptera PAT wprowadziła na rynek. Prezes UOKiK zwrócił się również o przekazanie informacji, czy adapter PAT był przedmiotem skarg lub reklamacji. W odpowiedzi na powyższe, strona postępowania w piśmie z 19 maja 2015 r. poin formowała, że jest importerem adaptera PAT, który jednorazowo w ilości 15 000 szt. zakupiła w Chinach na podstawie faktury z 8 października 2013 r. Do pisma strona postępowania załączyła listę dystrybutorów, z której wynika że w okresie od 17 stycznia 2014 r. do 25 lutego 2015 r. sprzedała 26 dystrybutorom 3 874 szt. adapterów PAT. Strona postępowania poinformowała również , że drogą elektroniczną i listownie wezwała dystrybutorów do całkowitego zaprzestania sprzedaży i zwrotu wszystkich posiadanych adapteró w PAT oraz że aktualnie na stanie magazynowym posiada 13126 szt. tego produktu. Ponadto strona postępowania poinformowała, że jeszcze przed wszczęciem postępowania jeden odbiorca na podstawie faktur korygujących VAT z 21 marca 2014 r. zwrócił wszystkie zakupione 2000 szt. adapterów PAT . Strona postępowania poinformowała również, że spośród pozostałych 25 odbiorców adapterów PAT: jeden odbiorca na podstawie fak tury korygującej VAT z 19 maja 2015 r. zwrócił dwie sztuki adapterów PAT, siedmiu odbiorców przeds tawiło oświadczenia o nie posiadaniu kwestionowanych adapterów , a jeden odbiorca nie przedstawił takiego oświadczenia (według informacji z CEIDG 30 stycznia 2015 r. zawiesił wykonywanie działalności gospodarczej). Strona postępowania poinformowała również, iż według jej wiedzy adapter y PAT nie były przedmiotem skarg i reklamacji . Ponadto w piśmie zw rócono się do organu nadzoru o wyrażenie zgody na przeprowadzenie modernizacji wszystkich posiadanych na stanie magazynowym egzemplarzy kwestionowanego produktu w celu wyeliminowania stwarzanych przez nie zagrożeń . Prezes UOKiK pismem z 9 czerwca 2015 r. zwrócił się do strony postępowania, o usunięcie braków formalnych w trzech prze słanych oświadcze niach dystrybutorów , przekazanie takich oświadczeń od 16 dystry butorów, którzy dotychczas nie udzielili w tym zakresie informacji i o przekazanie dowodów na deklarowaną skuteczną modernizację przedmiotowych adapterów. W odpowiedzi na powyższe, strona postępowania przy pismach z 25 czerwca 2015 r. i z 16 lipca 2015 r. przesłała łącznie 15 oświadczeń dystrybutorów o nie posiadaniu adaptera 4 PAT , ponownie trzy oświadczenia, w których usunięto wskazane przez organ nadzoru braki formalne oraz poinformowała, że jeden dystrybutor na podstawie faktury korygującej VAT z 21 maja 2015 r. zwrócił posiadane 30 szt. adapterów PAT. Ponadto strona postępowania załączyła egzemplarz zmodernizowanego adaptera PAT z zamontowaną plastikową pokrywą uniemożliwiającą jednobiegunowe podłączenie wtyczki klasy pierwszej i drugiej. Prezes UOKiK pismem z 28 lipca 2015 r. poinformował stronę postępowania, że przesła ny egzemplarz adaptera PAT o zmienionej konstrukcji jest produktem bezpiecznym w związku z czym może stanowić wzorcowy model dla modernizacji posiadanych przez nią wadliwych egzemplarzy tego produktu. Ponadto organ nadzoru zwrócił się do strony postępowania o informację , w jakim terminie planuje dokonać zadeklarowanej modernizacji wszystkich posiadanych na stanie magazynowym adapterów PAT i przedstawić potwierdzające tę okoliczność dowody . Jednocześnie ww. pismem poinformowano stronę postępowania o przysługującym jej prawie do zapoznania się ze zgromadzonymi aktami sprawy oraz prawie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów oraz zgłoszonych żądań . W o dpowiedzi strona postępowania pismem z 6 sierpnia 2015 r. poinformowała, że u chińskiego producenta złożyła zamówienie na wykonanie i dostawę łącznie 13500 szt. kołnierzy (pokryw) ochronnych, a na potwierdzenie powyższego załączyła fakturę Pro - Forma z 3 lipca 2015 r. Ponadto strona postępowania zadeklarowała dokonanie modernizacji wszystkich posiadanych adapterów PAT do 30 października 2015 r. Prezes UOKiK ustalił i stwierdził: Przedsiębiorca Tomasz Wojda prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą Trans – Tel Tomasz Wojda w Pilawie wprowadził adapter - przejściówkę 16A, 250V, China SBL.CE, PAT na polski rynek i jest producentem w rozumieniu art. 3 pkt 2 lit b ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, zgodnie z którym za producenta uznaje się przedstawi ciela wytwórcy, a jeżeli wytwórca nie wyznaczył przedstawiciela – importera produktu, w przypadkach gdy wytwórca nie prowadzi działalności w Unii Europejskiej lub na terytorium państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym. Strona postępowania w piśmie z 19 maja 2015 r. potwierdziła, iż jest importerem kwestionowanego produktu, który zakupiła jednorazowo na podstawie faktury z 8 października 2013 r. w ilości 15 000 szt. 5 Zgodnie z ar t. 10 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, producent zobowiązany jest wprowadzać na rynek wyłącznie produkty bezpieczne. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produktem bezpiecznym jest produkt, który w zwykłych lub innych, dających się w sposób uzasadniony przewidzieć warunkach jego używania, z uwzględnieniem czasu korzystania z produktu, a także, w zależności od rodzaju produktu, sposobu uruchomienia oraz wymogów instalacji i konserwacji, nie stwarza żadnego zagrożenia dla konsumentów lub stwarza znikome zagrożenie, dające się pogodzić z jego zwykłym używaniem i uwzględniające wysoki poziom wymagań dotyczących ochrony zdrowia i życia ludzkiego. Oceniając bezpieczeństwo produktu, zgodnie z art. 4 ust. 2 pkt 3 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, uwzględnia się również wygląd produktu, jego oznakowanie, ostrzeżenia i instrukcje dotyczące jego użytkowania oraz wszelkie inne udostępniane konsumentowi wskazówki lub informacje dotyczące produktu. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produkt który nie spełnia wymagań określonych w art. 4 tej ustawy nie jest produktem bezpiecznym. W myśl art. 6 ust. 3 pkt 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, bezpieczeństwo produktu ocenia się z uwzględnieniem spełniania przez produkt wymagań wynikających z dobrowolnych norm krajowych państw członkowskich Unii Europejskiej będących transpozycją norm europejskich innych niż normy uznane przez Komisję Europejską za zgodne z przepisami dotyczącymi ogólnego bezpieczeństwa produktów. Z uwagi na fakt, że norma PN -IEC 60884- 1:2006/A1:2009 „ Gniazda wtyczkowe i wtyczki do użytku domowego i podobnego. Część 1: Wymagania ogólne” oraz norma PN-IEC 60884-2- 5:2002 „ Gniazda wtyczkowe i wtyczki do użytku domowego i podobnego. Część 2 -5: Wymagania szczegółowe do rozgałęźników wtyczkowych ” są wyżej opisanym rodzajem normy, Prezes UOKiK dokonał oceny ogólnego bezpieczeństwa z uwzględnieniem wymagań w nich określonych. Przeprowadzone przez inspektorów Inspekcji Handlowe j badania organoleptyczne kwestionowanego produktu wykazały, że jego konstrukcja umożliwia jednobiegunowe włożenie do niego dwubiegunowej lub trzybiegunowej wtyczki, co może stwarzać zagrożenie dla jego potencjalnych użytkowników i być przyczyną nieszczęśl iwego wypadku. Użytkownik adaptera PAT dokonujący za jego pomocą jednobiegunowego podłącz enia do sieci elektrycznej zasilanego prądem urządzenia może zostać porażony wskutek dotknięcia , wystających poza korpus adaptera , jednego lub dwóch wiodących prąd ele ktryczny kołków włożonej w niego wtyczki kabla zasilającego ww. urządzenie . Skutkiem porażenia 6 elektrycznego mogą być zaburzenia czynności organizmu min. tymczasowy skurcz mięśni, paraliż, zatrzymanie oddechu, a w skrajnych przypadkach nawet migotanie komó r serca, co jest poważnym zagrożenia życia i może doprowadzić do śmierci. W opinii inspektorów Inspekcji Handlowej badany produkt z uwagi na opisaną wyżej nieprawidłowość nie spełniał wymagań określonych w art. 4 ustawy o ogól nym bezpieczeństwie produktów , w związku z czym istniało znaczne prawdopodobieństwo, że nie jest produktem bezpiecznym. Strona postępowania nie zakwestionowała wyników powyższych badań i nie przedstawiła żadnych dowodów, które świadczyłyby o tym, że adapter PAT jest bezpieczny . W związku z powyższym, Prezes UOKiK podzielił opinię inspektorów Inspekcji Handlowej i uznał, że kwestionowany produkt nie spełnia wymagań określonych w art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów . Zgodnie z art. 24 ust. 14 pkt 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, Prezes UOKiK wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, jeśli producent lub dystrybutor usunął przyczyny zagrożeń. Z ak t sprawy wynika, że strona postępowania zakupiła w Chinach 15000 szt. adaptera PAT, z czego w okresie od 17 stycznia 2014 r. do 25 lutego 2015 r. 26 dystrybutorom sprzedała łącznie 3874 szt. P rzed wszczęciem postępowania, tj. 21 marca 2014 r. jeden dystrybutor zwrócił wszystkie zakupione 2000 szt. adapterów PAT . Na dzień 13 maja 2015 r. stan magazynowy kwestionowany ch produktów wynosił 13126 szt. Po uzyskaniu wiedzy o zagrożeniach związanych z użytkowaniem adaptera PAT strona postępowania zwróciła się do dystrybutorów o zaprzestanie sprzedaży i zwrot posiadanych egzemplarzy tego produktu bądź o przesłanie oświadczeń o jego nie posiadaniu. Spośród 2 5 dystrybutorów mogących jeszcze posiadać adaptery PAT, oświadczenia o ich nie posiadaniu przesłało 2 2 dystrybutorów, dwóch dystrybutorów zwróciło łącznie 32 szt. adapterów PAT , a jeden dystrybutor nie przesłał oświadczeni a o ich nieposiadaniu ( w 2014 r. zakupił 5 szt. adapterów PAT , według informacji z CEIDG 30 stycznia 2015 r. zawiesił wykonywanie działalności gospodarczej). W toku postępowania jego strona przedstawiła egzemplarz zmodernizowanego adaptera PAT, który był wyposażony w kołnierz ochronny eliminujący możliwość jednobiegunowego połączenia z wtyczką kabla zasilającego , ponadto z adeklarowała modernizację wszystkich posiadanych na stanie magazynowym egzemplarzy adaptera PAT do 30 października 2015 r. Prezes UOKiK uznał powyższą deklarację strony postępowania za wiar ygodną z uwagi na przedłożenie faktury Pro- Forma z 3 lipca 2015 r. potwierdzającej 7 złożenie przez stronę postępowania u chińskiego producenta zamówienia na wykonanie i dostawę łącznie 13500 szt. kołnier zy ochronnych niezbędnych do przeprowadzenia planowanej modernizacji posiadanych przez nią adapterów PAT. W związku powyższym w opinii Prezesa UOKiK przedstawione przez stronę postępowania informacje i dowody są wiarygodne i wystarczające do uznania, że pr zedsiębiorca Tomasz Wojda prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą Trans – Tel Tomasz Wojda w Pilawie – usunął przyczyny zagrożeń stwarzanych przez produkt będący przedmiotem postępowania. W związku z powyższym, Prezes UOKiK orzekł, jak w sentencji. Pouczenie: Na podstawie art. 127 § 3 w związku z art. 5 § 2 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz w związku z art. 29 usta wy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2015 r. poz. 184) oraz na podstawie art. 129 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, w związku z art. 26 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, od niniejszej decyzji stroni e nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z niniejszej decyzji może, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, zwrócić się do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Otrzymuje: Tomasz Wojda TRANS – TEL Tomasz Wojda ul. Polna 6 08-440 Pilawa z up. PREZESA Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów DYREKTOR Departamentu Nadzoru Rynku Anna Mazurak