DOZIK-4/2019

Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów Pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel.: 22 55 60 424 < fax: 22 55 60 458 doik @uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl - P REZES URZ ĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KON SUMENTÓW MAREK NIECHCIAŁ DO Z IK - 7. 610 . 5 .20 17 . MJO .KJ Warszawa, dnia 19 września 201 9 r. Decyzja nr DO Z IK - 4 /201 9 (wersja jawna) I. Na pod stawie art. 26 ust. 1 w związku z art. 24 ust. 1 i 2 pkt 3 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów ( tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r. poz. 369 ze zm. ), po przeprowadzeniu wszczętego z urzędu postępowania w sprawie stosowania prakty k naruszających zbiorowe interesy konsumentów, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów uznaje za praktykę naruszając ą zbiorowe interesy konsumentów działanie Aasa Polska Spółka Akcyjna z siedzibą w Warszawie , polegające na nieobniżaniu w przypadku przedterminowej spłaty kredytu konsumenckiego całkowitego kosztu kredytu o koszty opłaty przygotowawczej, które dotyczą okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy, co jest niezgodne z art. 49 ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim (tekst jedn. : Dz.U. z 2019 r. poz. 1083 ze zm.) oraz godzi w zbiorowe interesy konsumentów – i nakazuje zaniechanie jej stosowania. II. Na podstawie art. 103 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów ( tekst jedn. : Dz. U. z 2019 r. poz. 369 ze zm. ) nad aje się decyzji w zakresie pkt I sentencji rygor natychmiastowej wykonalności. III. Na podstawie art. 26 ust. 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów ( tekst jedn. : Dz. U. z 2019 r. poz. 369 ze zm. ), po przeprowadzeniu postępowani a w sprawie stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów , Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów nakłada na Aasa Polska Spółka Akcyjna z siedzibą w Warszawie obowiązek usunięcia trwających skutków naruszenia zbiorowych interesów konsumentów poprzez: 1) złożenie jednokrotnego oświadczenia o następującej treści: „W związku z decyzją Prezesa Urzędu Ochrony Kon kurencji i Konsumentów wydaną w dniu 19 września 2019 r. nr DOZIK - 4 /2019 Aasa Polska Spółka Akcyjna z siedzibą w Warszawie inform uje, że stosowała praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów polegającą na nieobniżaniu w przypadku przedterminowej spłaty kredytu konsumenckiego całkowitego kosztu kredytu o koszty opłaty przygotowawczej, które dotyczą okresu, o który skrócono cza s obowiązywania umowy, co jest niezgodne z art. 49 ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim ( tekst 2 Urząd Ochrony Konkur encji i Konsumentów Pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel.: 22 55 60 424 < fax: 22 55 60 458 do z ik @uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl je dn. : Dz.U. z 2018 r. poz. 993 ze zm. ) oraz godzi w zbiorowe interesy konsumentów . Decyzja Prezesa UOKiK nr DOZIK - 4 /2019 z dnia 19 września 2019 r. dostępna je st pod adresem www.uokik.gov.pl”, w następujący sposób: [1] czarną czcionką (kod szesnastkowy RGB #000000) ARIAL na białym tle (kod szesnastkowy RGB #ffffff), [2] tekst powyż szego oświadczenia wyjustowany, [3] czcionką pogrubioną (bold) fragment: „ Aas a Polska Spółka Akcyjna z siedzibą w Warszawie informuje, że stosowała praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów polegającą na nieobniżaniu w przypadku przedterminowej spłaty kredytu konsumenckiego całkowitego kosztu kredytu o koszty opłaty przygo towawczej, które dotyczą okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy ”, [4] w górnej części strony głównej domeny www.aasapolska.pl i na każdej innej stronie internetowej przedsiębiorcy zastępującej tę stronę w przyszłości, bez możliwości zamknięcia informacji przez użytkownika; oświadczenie ma być widoczne przez cały czas, gdy użytkownik jest na stronie (oświadczenie nie może przybrać formy np. ro tacyjnego banera czy slajdera), [5] c zcionka powinna odpowiadać wielkości czcionki zwyczajowo używanej na ww. stronie internetowej, tekst umieszczony w ramce, o rozmiarze takim, aby była ona w całości wypełniona oświadczeniem, o któr ym mowa w niniejszym punkcie, z uwzględnieniem marginesu 2,5 cm z każdej strony, [6] fragment: „ Decyzja Prezesa UOKiK nr DOZIK - 4 /2019” będzie stanowić hiperłącze prowadzące do strony internetowej : https://decyzje.uokik.gov.pl/bp/dec_prez.nsf ; 2) przekazanie pisma za pośrednictwem przedstawicieli Aasa Polska Spółki Akcyjnej z siedzibą w Warszawie albo listem poleconym w terminie mie siąca od dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji – w ramach przysporzenia konsumenckiego – każdemu konsumentowi, który w okresie od 1 6 maja 2016 r. do dnia uprawomocnienia się decyzji przed terminem (przed zakończeniem umowy) spłacił pożyczkę zawartą z Aasa Polska Spółkę Akcyjną z siedzibą w Warszawie , następującej informacji: „ W związku z decyzją Prezesa Urzędu Ochrony Kon kurencji i Konsumentów wydaną w dniu 19 września 2019 r. nr DOZIK - 4 /2019 Aasa Polska Spółka Akcyjna z siedzibą w Warszawie informuje , że stosowała praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów polegającą na nieobniżaniu w przypadku przedterminowej spłaty kredytu konsumenckie go całkowitego kosztu kredytu o koszty opłaty przygotowawczej, które dotyczą okresu, o który skrócono czas o bowiązywania umowy, co jest niezgodne z art. 49 ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim ( tekst jedn. : Dz.U. z 2018 r. poz. 993 ze zm. ) oraz godzi w zbiorowe interesy konsumentów . Jednocześnie uprzejmie informuję, że w związku z wcześniejszą spłatą przez Pan ią/Pana pożyczki w celu odzyskania nadpłaconej kwoty istnieje możliwość złożenia reklamacji wraz z podaniem numeru rach unku . Reklamację należy 3 Urząd Ochrony Konkur encji i Konsumentów Pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel.: 22 55 60 424 < fax: 22 55 60 458 do z ik @uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl przesłać pocztą na adres: [Aasa uzupełni adres] lub drogą mailową na adres : [Aasa uzupełni adres mailowy] . ” ; 3) dok onanie zwrotu – w ramach przysporzenia konsumenckiego – części opłaty przygotowawczej, proporcjonalnie do okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy pożyczki w związku z jej wcześniejszą spłatą, konsumentom, którzy w okresie od dnia 16 maja 2016 r. do dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji spłacili pożyczkę w terminie wcześniejszym niż prz ewidziany w umowie i złożą reklamację, o której mowa w pkt II I .2 niniejszej decyzji. Ww. zwrotu Aasa Polska Spółka Akcyjna z siedzibą w Warszawie dokona w term inie 30 (trzydziestu) dni od złożenia reklamacji na numer rachunku bankowego wskazany w reklamacji. IV. Na podstawie art. 77 ust. 1 w związku z art. 80 i 83 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów ( tekst jedn. : Dz. U. z 2019 r. poz. 369 ze zm. ) w związku z art. 264 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. : Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm.) Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów obciąża Aasa Pol ska Spółka Akcyjna z siedzi bą w Warszawie kosztami ww. postępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interes y konsumentów w kwocie 7 8 , 7 0 zł (słownie: siedemdziesiąt osiem złotych i siedem dziesiąt groszy ) i zobowiązuje do ich zwrotu Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Kons umentów w terminie 14 (czternastu) dni od dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji. UZASADNIENIE W związku z zawiadomieniem przesłanym przez Miejskiego Rzecz nika Konsumentów w Częstochowie Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej również „Prezes Urzędu” lub „Prezes UOKiK”) przeprowadził postępowanie wyjaśniające (sygn. akt DDK - 403 - 4/17/MJO), mające na celu wstępne ustalenie, czy Aasa Polska S.A. z siedzibą w Warszawie (dalej również „Aasa” lub „Spółka”) w związku ze sposobem rozliczania ko sztów kredytu konsumenckiego w przypa dku jego przedterminowej spłaty mogła dopuścić się naruszenia przepisów uzasadniającego wszczęcie postępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów w rozumieniu art. 24 ust awy z dnia 16 lutego 2 007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów ( tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r. poz. 369 ze zm. , dalej również „uokik” ). Przyczyną wszczęcia postępowania wyjaś niającego była informacja, że w przypadku przedterminowej s płaty pożyczki przez konsumenta Spółka uzn aje, że całkowity koszt kredytu nie ulega obniżeniu o koszty opłaty przygotowawczej dotyczące okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy , co może stanowić nar uszenie art. 49 ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim (tekst jedn. : Dz.U. z 2018 r. poz. 99 3 ze zm. , dalej również „ukk”). W toku postępowania, w odpowiedzi na wezwanie Prezesa Urzędu z dnia 1 lutego 2017 r., Aasa przedstawiła wyjaśnienia i materiały w piśmie z dnia 13 lutego 2017 r. Postępowanie wyjaśniające wykazało, że Spółka interpretuje art . 49 ust. 1 ukk w ten sposób, że w przypadku przedterminowej spłaty pożyczki całkowity koszt kredytu nie ulega obniżeniu o kwotę wskazanej opłaty przygotowawczej proporcjonalną do okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy. Zdaniem Spółki pomimo, że przepis ten odwołuje się do terminu „całkowity koszt kredytu”, który zdefiniowano w art. 5 pkt 6 ukk, należy uznać, że dotyczy on wyłącznie świadczeń, których wysokość lub powstanie zależy od okresu, na jaki udzielono kredytobiorcy kredytu. W ocenie Aasa art. 49 ust. 1 ukk nie obejmuje 4 Urząd Ochrony Konkur encji i Konsumentów Pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel.: 22 55 60 424 < fax: 22 55 60 458 do z ik @uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl opłaty przygotowawczej, która stanowi wynagrodzenie kredytodawcy za czynności związane z zawarciem umowy o kredyt konsumencki. W związku z powyższymi ustaleniami, w dniu 24 kwietnia 2017 r . Prezes Urzędu postanowieniem wszc zął postępowanie w sprawie stosowania praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów, polegającej na nieobniżaniu w przypadku przedterminowej spłaty kredytu konsumenckiego całkowitego kosztu kredytu o koszty opłaty przygotowawczej, które dotyczą okres u, o który skrócono czas obowiązywania umowy, co może być uznane za niezgodne z art. 49 ust. 1 ukk oraz godzić jednocześnie w zbiorowe interesy konsumentów. P onadto, Prezes Urzędu zaliczył w poczet dowodów w przedmiotowym postępowaniu materiał dowodowy zeb rany w trakcie w trakcie postępowania wyjaśniającego o sygn. akt DDK - 403 - 4/17/MJO, mającego na celu wstępne ustalenie, czy Aasa Polska Spółka Akcyjna z siedzibą w Warszawie, w związku ze sposobem rozliczania kosztów kredytu konsumenckiego w przypadku jego przedterminowej spłaty, mogła dopuścić się naruszenia przepisów uzasadniającego wszczęcie postępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów w rozumieniu art. 24 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, tj.: 1. postanowienie Preze sa Urzędu Ochrony Konkurencji i K onsumentów z dnia 1 lutego 2017 r. o wszczęciu postępowania wyjaśniającego; 2. pismo Prezesa UOKiK z dnia 1 lutego 2017 r.; 3. pismo Aasa Polska S.A. z siedzibą w Warszawie z dnia 13 lutego 2017 r. wraz z załącznikami; 4. postanowi enie o zakończeniu postępowania wyjaśniającego z dnia 21 kwietnia 2017 r. W piśmie z dnia 17 maja 2017 r. Spółka oświadczyła, że jest gotowa zaakceptować, co do zasady, stanowisko i zastrzeżenia Prezesa Urzędu dotyczące stosowanej przez Spółkę praktyki i w związku z tym wniosła o: 1) przyjęcie zobowiązania Spółki do zaniechania stosowania zarzucanej praktyki w terminie 3 miesięcy od dnia uprawomocnienia się decyzji i obniżanie w przypadku przedterminowej spłaty kredytu konsumenckiego – następującej po upływie w w . terminu – całkowitego kosztu kredytu o koszty odpowiedniej części opłaty przygotowawczej, które dotyczą okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy; 2) wydanie decyzji w przedmiocie zobowiązania Spółki do wykonania przyjętego zobowiązania wskazanego w pkt 1, tj. decyzji, o której mowa w art. 28 ust. 1 uokik. Dnia 9 czerwca 2017 r. Prezes Urzędu skierował do Spółki pismo, w którym w celu wydania decyzj i w trybie art. 28 ust. 1 uokik zwrócił się do Aasa o zaproponowanie zobowiązania dotyczącego środków usunięcia skutków zarzucanego naruszenia. Prezes Urzędu zwrócił się również o doprecyzowanie sformułowania Spółki użytego w piśmie z dnia 17 maja 2017 r., w którym Spółka wskazała, że po uprawomocnieniu się decyzji będzie obniżała całkowity koszt kredytu o „koszty odpowiedniej części opłaty przygotowawczej”. Jednocześnie, działając na podstawie art. 50 ust. 1 uokik , Prezes Urzędu wezwał Spółkę do przekazania dodatkowych informacji, celem ustalenia stanu faktycznego sprawy. W piśmie z dnia 17 lipca 2017 r. Spółka wskazała liczbę klientów , którzy zawarli ze Spółką umowy w latach 2012 - 2017. Spółka zakreśliła również liczbę pożyczek, które zostały w tym okresie spłacone przed zakończeniem umowy. Aasa przekazała również informacje dotyczące struktury kosztów skł adających się na opłatę przygotowawczą - w tym kosztu 5 Urząd Ochrony Konkur encji i Konsumentów Pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel.: 22 55 60 424 < fax: 22 55 60 458 do z ik @uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl pozyskiwania informacji z baz informacji kredytowej. Jednocześnie Spółka nie odniosła się do postulatu Prezesa Urzędu wyrażonego w piśmie z dnia 9 czerwca 2017 r. o zaproponowanie zobowiązania dotycząc ego środków usunięcia skutków zarzucanego naruszenia oraz doprecyzowanie sformułowania Spółki użytego w piśmie z dnia 17 maja 2017 r. Dnia 17 listopada 2017 r. Prezes Urzędu skierował do spółki Szczegółowe Uzasadnienie Zarzutów, w celu przedstawienia szcze gółowego uzasadnienia faktycznego i prawnego przedstawionego Spółce zarzutu. W piśmie z dnia 7 grudnia 2017 r. Spółka wskazała, że podtrzymuje złożony wniosek o wydanie decyzji w przedmiocie zobowiązania Spółki do wykonania zaproponowanego przez Spółkę zob owiązania, jednocześnie doprecyzowując w piśmie jego kształt. Spółka wskazała, że zaniechanie stosowania zarzucanej praktyki nastąpi w terminie 1 miesiąca od dnia uprawomocnienia się decyzji Prezesa Urzędu i będzie polegać na obniżeniu wysokości opłaty adm inistracyjnej każdego z produktów oferowanych przez Spółkę, a w ten sposób zmniejszy się wysokość kosztów ponoszonych z tytułu wskazanej opłaty m.in. przez klientów dokonujących wcześniejszej spłaty pożyczki. Zdaniem Spółki w efekcie nastąpiłoby zmniejszen ie kosztów ponoszonych przez klientów Spółki w za kresie opłaty przygotowawczej. W piśmie z dnia 18 stycznia 2018 r. Spółka wskazała jednak, że art. 49 ukk ma stanowić implementację przepisów Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/48/WE z dnia 23 k wietnia 2008 r. w sprawie umów o kredyt konsumencki oraz uchylającą Dyrektywę Rady 87/102/EWG (Dz. Urz. UE L nr 133, s. 66, dalej r ównież „Dyrektywa”). Zgodnie ze stanowiskiem Spółki przepis Dyrektywy – w przeciwieństwie do regulacji polskiej - statuuje po stronie kredytodawcy obowiązek proporcjonalnego zwrotu wyłącznie kosztów rozłożonych w czasie , tj. odsetek i kosztów przypadających na pozostały okres obowiązywania umowy. Spółka wskazała w szczególności, iż w jej ocenie:  dokonana przez Rzeczpospolitą Pol ską implementacja Dyrektywy jest nieprawidłowa z uwagi na wadliwą transpozycję art. 16 ust. 1 Dyrektywy do art. 49 ust. 1 i 2 ukk,  w świetle art. 22 ust. 1 Dyrektywy harmonizacja ma charakter zupełny, a przepisy Dyrektywy mają charakter bezwarunkowy i prec yzyjny, co uzasadnia bezpośrednie stosowanie jej przepisów w przypadku niedokonania albo dokonania nieprawidłowej transpozycji do krajowego porządku prawnego,  nieprawidłowość implementacji polega na naruszeniu art. 22 ust 1 w zw. z art. 16 ust. 1 Dyrektywy oraz naruszeniu art. 5 TFUE, poprzez wprowadzenie do ustawy kredycie konsumenckim art. 49 ust. 1 i 2 ukk odbiegających od regulacji ustanowionej w Dyrektywie oraz zasady proporcjonalności,  wobec nieprawidłowo dokonanej implementacji w relacji pomiędzy jed nostką a państwem w postępowaniach przez sądami krajowymi lub organami administracyjnymi, w tym Prezesem Urzędu, należy stosować art. 16 ust. 1 Dyrektywy, albowiem spełnia on przesłanki bezpośredniego stosowania – jest bezwarunkowy i jednoznacznie określa uprawnienia konsumentów oraz odpowiadające im obowiązki związane z wcześniejszą spłatą kredytu,  wobec nieprawidłowo dokonanej implementacji art. 16 ust. 1 Dyrektywy, kredytodawcy, w tym Aasa, posiadają możliwość skutecznego powoływania się na treść powołan ego przepisu Dyrektywy wobec treści art. 49 ust. 1 i 2 ukk, z powodu jego sprzeczności z Dyrektywą, 6 Urząd Ochrony Konkur encji i Konsumentów Pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel.: 22 55 60 424 < fax: 22 55 60 458 do z ik @uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl  wobec nieprawidłowo dokonanej implementacji art. 16 ust. 1 Dyrektywy sądy lub organy administracyjne RP są zobowiązane do stosowania pro wspólnotowej wykład ni prawa. Mając na uwadze powyższe , Spółka wniosła o umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego. W piśmie z dnia 13 lutego 2018 r. Spółka wskazała natomiast , iż w jej ocenie:  treść Dyrektywy jednoznacznie wskazuje, że głównym celem jej uchwalenia była n ie tylko ochrona interesów konsumentów, ale przede wszystkim konieczność zrównania warunków konkurencji wewnątrzwspólnotowej na rynku kredytów konsumenckich,  przyznanie konsumentom dodatkowych uprawnień, nieprzewidzianych w Dyrektywie, może spowodować bard zo daleko idące konsekwencje ekonomiczne, a przede wszystkim wyraźne zaburzenie konkurencji,  sposób zaimplementowania przez Polskę do porządku prawnego postanowień Dyrektywy prowadzi de facto do zaburzenia konkurencji na rynku wspólnotowym,  Niemcy, Chorwac ja, Cypr, Węgry, Finlandia oraz Szwecja zaimplementowały Dyrektywę w odmienny sposób niż Polska,  konieczność redukcji wszelkich kosztów, stosownie do przyjęte przez Prezesa Urzędu interpretacji art. 49 ukk, może spowodować wzrost kosztu kredytu, co spowoln i rozwój kredytodawców krajowych względem innych kredytodawców wspólnotowych, którym działalności w kraju pochodzenia nie stawia się tego rodzaju barier,  w 2013 r. Prezes Urzędu prezentował stanowisko, które w ocenie Spółki świadczy o „dwoistości” struktur y kosztowej mającej wpływa na to, które koszty – w przypadku wcześniejszej spłaty kredytu – będą podlegały zwrotowi, a które nie,  z określenia, którym ukk posługuje się w art. 49 , tj. określenia w brzmieniu „ te koszty, które dotyczą okresu, o który skrócon o czas obowiązywania umowy” wynika, że są jeszcze jakieś inne koszty, niż „te”, a zatem, w ocenie Spółki, wykładnia językowa przepisu prowadzi do wniosku, że w art. 49 ukk nie chodzi o wszystkie koszty związane z udzieleniem kredytu. Mając na uwadze powyżs ze , Spółka podtrzymała wniosek o umorzenie pos tępowania, a także wskazała, że w jej ocenie należałoby rozważyć dwie możliwości, które umożliwiłyby uniknąć interwencji Komisji Europejskiej w zakresie sprawdzania poprawności implementacji Dyrektywy: zmianę t reści art. 49 ukk, co wymagałoby uruchomienie procesu legislacyjnego , lub zmianę treści Stanowiska Rzecznika Finansowego i Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w sprawie interpretacji art. 49 ustawy o kredycie konsumenckim 1 . Pismem z dnia 11 k wietnia 2019 r. Spółka złożyła wniosek o zawieszenie postępowania do czasu wydania przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej również jako „TSUE” lub „Trybunał”) wyroku w sprawie C - 383/18, które, zdaniem Spółki, ma dla przedmiotowego postępowa nia walor zagadnienia wstępnego. 1 Stanowisko Rzecznika Finansowego i Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i K onsumentów w sprawie interpretacji art. 49 ustawy o kredycie konsumenckim. https://rf.gov.pl/pdf/Stanowisko_UOKiK_RzF_1605016.pdf 7 Urząd Ochrony Konkur encji i Konsumentów Pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel.: 22 55 60 424 < fax: 22 55 60 458 do z ik @uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl Postanowieniem z dnia 20 maja 2019 r. Prezes Urzędu odmówił zawieszenia ww. postępowania. Stan faktyczny Aasa Polska Spółka Akcyjna z siedzibą w Warszawie jest spółką prawa handlowego wpisaną do rejestru przedsiębiorców KR S prowadzonego przez Sąd Rejonowy dla m. st. Warszawy pod numerem: 0000411939 . Prezes Urzędu ustalił, że Spółka zawiera z konsumentami umowy pożyczki, do których zastosowanie znajdują przepisy ustawy o kredycie konsumenckim. Jedną z opłat, którą konsumenc i zobowiązani są ponieść w związku z umową, jest opłata przygotowawcza. Zgodnie z przedstawionymi w załączeniu do pisma z dnia 13 lutego 2017 r. umowami jest to opłata jednorazowa, która „jest rozdzielana proporcjonalnie do liczby rat pożyczki i uiszczana przez Klienta częściowo wraz z każdą ratą w terminach spłaty rat” (rubryka „Opłata przygotowawcza (jednorazowa)” w umowie). Proporcjonalne rozdzielenie opłaty we wskazany sposób wynika także z harmonogramów spłaty, przedstawionych przez Spółkę dla konkretn ych umów. Zgodnie z wyjaśnieniami przedstawionymi przez Spółkę w piśmie z dnia 13 lutego 2017 r., Aasa interpretuje art. 49 ust. 1 ukk w ten sposób, że w przypadku przedterminowej spłaty pożyczki całkowity koszt kredytu nie ulega obniżeniu o kwotę wskazane j opłaty przygotowawczej proporcjonalną do okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy. Zdaniem Spółki pomimo, że przepis ten odwołuje się do terminu „całkowity koszt kredytu”, który zdefiniowano w art. 5 pkt 6 ukk, należy uznać, że dotyczy on wyłącz nie świadczeń, których wysokość lub powstanie zależy od okresu, na jaki udzielono kredytobiorcy kredytu. W ocenie Aasa art. 49 ust. 1 ukk nie obejmuje opłaty przygotowawczej, która stanowi wynagrodzenie kredytodawcy za czynności związane z zawarciem umowy o kredyt konsumencki. Konsekwencją przyjmowania przez Spółkę powyższej interpretacji jest to, że w przypadku konsumenta, który chcąc dokonać przedterminowej spłaty pożyczki odliczył od całkowitego kosztu kredytu koszty opłaty przygotowawczej dotyczące okr esu, o który skrócono czas obowiązywania umowy, Spółka przyjmuje, że doszło do przedterminowej spłaty jedynie części kredytu. Spółka wzywa wówczas do uiszczenia zaległej - zdaniem Spółki - kwoty pożyczki, a w przypadku braku spłaty od kwoty tej naliczane s ą odsetki za opóźnienie. Poza przedstawionym powyżej stanowiskiem w załączeniu do pisma z dnia 13 lutego 2017 r. Spółka przedstawiła również dokumenty, tj. wezwania do zapłaty oraz reklamacje, które potwierdzają stosowanie przez Spółkę opisywanej praktyki. Na podstawie pisma Aasa z dnia 17 maja 2017 r. Prezes Urzędu ustalił, że interpretacja art. 49 ust. 1 ukk stosowana przez Spółkę oparta była na uwagach przedstawionych w komentarzu „Ustawa o kredycie konsumenckim. Rekomendacje interpretacyjne podstawowych regulacji. Komentarz ” 2 oraz „Rekomendacji Komitetu ds. Kredytu Konsumenckiego i Rady Prawa Bankowego dotyczącej wybranych problemów interpretacyjnych w nowej ustawie o kredycie konsumenckim (cz. II)” 3 . Spółka wskazała również, że jej polityka działania op arta jest na [tajemnica przedsiębiorstwa] . Spółka wskazała, że ten sposób działania generuje wysokie koszty związane głównie z [tajemnica przedsiębiorstwa] . Koszty te – wraz z [tajemnica przedsiębiorstwa] – są niezależne od okresu spłaty kredytu i są ponos zone przez Spółkę przed zawarciem umowy. Aasa wskazała, 2 M. Chruściak (red.), Ustawa o kredycie konsumenckim. Rekomendacje interpretacyjne podstawowych regulacji. Komentarz, Wydawni ctwo C.H. Beck, Warszawa 2012. 3 MPB 2012 nr 3, pkt 6. 8 Urząd Ochrony Konkur encji i Konsumentów Pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel.: 22 55 60 424 < fax: 22 55 60 458 do z ik @uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl że stanowią one największą część opłaty przygotowawczej, która według oceny Prezesa Urzędu również powinna podlegać proporcjonalnemu zwrotowi. Jako rzeczywiste koszty poniesione przez Spółkę związane z zawarciem umowy, Spółka wskazała zwłaszcza [tajemnica przedsiębiorstwa] . Również z informacji zamieszczonych w umowie wynika, że „opłata przygotowawcza obejmuje poniesione przez Pożyczkodawcę koszty czynności związanych z przygotowaniem umowy pożyczki, n a które składają się m.in. [tajemnica przedsiębiorstwa] ” (rubryka „Opłata przygotowawcza” umowy). Na podstawie pisma z dnia 17 lipca 2017 r. Prezes Urzędu ustalił, iż [tajemnica przedsiębiorstwa] . Na podstawie wyjaśnień Spółki wskazanych w powyższym piśmie Prezes Urzędu ustalił, że łączny koszt związany z występowaniem do poszczególnych baz danych wynosi aktualnie [tajemnica przedsiębiorstwa] , natomiast w latach 2013 - 2015 oscylował w granicach [tajemnica przedsiębiorstwa] . W piśmie z dnia 17 lipca 2017 r. Aasa wskazała również, że opłata przygotowawcza obejmuje w [tajemnica przedsiębiorstwa] % rzeczywiste koszty ponoszone przez Spółkę związane z przygotowaniem i zawarciem umowy, natomiast planowana marża stanowi [tajemnica przedsiębiorstwa] % opłaty. Spółka p rzedstawiła również tabelę dotyczącą wartości opłat przygotowawczych za okres od 2012 r. do maja 2017 r. Na podstawie tabeli Prezes Urzędu ustalił, iż łączna suma opłat przygotowawczych zatrzymanych w tym okresie wynosiła [tajemnica przedsiębiorstwa] , z cz ego jako rzeczywiste koszty ponoszone przez Aasa wskazano [tajemnica przedsiębiorstwa] , natomiast jako marżę [tajemnica przedsiębiorstwa] . Spółka wskazała, że zgodnie z dotychczas przyjmowaną przez nią wykładnią przepisów uznawała, że opłata przygotowawcza jest zdarzeniem jednorazowym, przypadającym na moment udzielenia kredytu, a jej wysokość nie jest zależna od okresu, na jaki udzielono pożyczkobiorcy pożyczki. W piśmie z dnia 17 lipca 2017 r. Spółka wskazała ponadto, że najczęściej udzielaną pożyczką prz ez Spółkę jest [tajemnica przedsiębiorstwa] . Opłata przygotowawcza wynosi dla tego produktu [tajemnica przedsiębiorstwa] . Spółka przedstawiła spis kosztów składających się na tę opłatę, które przypadają na jednostkową pożyczkę. Na podstawie wskazanego spis u Prezes Urzędu ustalił następującą wysokość kosztów: [tajemnica przedsiębiorstwa] . Prezes Urzędu pismem z dnia 25 marca 2019 r. zawiadomił Spółkę o zakończeniu zbierania materiału dowodowego w niniejszym postępowaniu ora z o możliwości zapoznania się z mat eriałem zgromadzonym w aktach sprawy. Zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 10 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administr acyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm. , dalej również „k.p.a.” ) , Spółk a została także poinformowana o możliwości wypowiedzenia się przed wydaniem de cyzji co do zebranych dowodów i materiałów. Pełnomocnik strony w dniu 12 kwietnia 2019 r. skorzystał z przysługującego jej uprawnienia i zapoznał się z aktami sprawy. Spółka nie skorzystała z możliwości wyrażen ia ostateczne go stanowiska w sprawie. Ocena prawna ustalonych faktów Naruszenie interesu publicznego Treść art. 1 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów ogranicza zastosowanie jej przepisów wyłącznie do ochrony interesów przedsiębiorców i ko nsumentów, podejmowanej w interesie publicznym. Oznacza to, że warunkiem koniecznym do uruchomienia procedur i zastosowania instrumentów określonych w tej ustawie jest 9 Urząd Ochrony Konkur encji i Konsumentów Pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel.: 22 55 60 424 < fax: 22 55 60 458 do z ik @uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl zaistnienie takiego stanu faktycznego, w którym działania przedsiębiorców – naruszając j ej przepisy – stanowią potencjalne zagrożenie interesu publicznego. Niniejsze postępowanie dotyczy nieobniżania w przypadku przedterminowej spłaty kredytu konsumenckiego całkowitego kosztu kredytu o koszty opłaty przygotow aw czej, które dotyczą okresu, o kt óry skrócono czas obowiązywania umowy, co może być uznane za niezgodne z art. 49 ust. 1 ukk . Praktyka stosowana jest wobec nieograniczonego kręgu adresatów, posiadających status konsumentów. W opinii Prezesa Urzędu rozpatrywana sprawa ma charakter publiczn oprawny, albowiem wiąże się z ochroną interesu wszystkich konsumentów, którzy zawarli ze Spółką umowę o kredyt konsumencki oraz zd ecydowali się na skorzystanie z uprawnienia do przedterminowej spłaty kredytu. Interes publicznoprawny przejawia się także w p ostaci zbiorowego interesu konsumentów, co oznacza, iż każde naruszenie zbiorowego interesu konsumentów jest jednocześnie naruszeniem interesu publicznoprawnego. Zatem w niniejszej sprawie uzasadnione było podjęcie przez Prezesa Urzędu działań przewidziany ch w ustawie o ochronie konkurencji i konsumentów. W tym stanie rzeczy przyjąć należy, iż do oceny stanu faktycznego niniejszej sprawy zastosowanie mają przepisy ww. ustawy, a dotyczące jej postępowanie jest prowadzone w interesie publicznym. Naruszenie ar t. 24 ustawy o ochro nie konkurencji i konsumentów Zgodnie z art. 24 ust. 1 uokik zakazane jest stosowanie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. Jednocześnie zgodnie z art. 24 ust. 2 ww. ustawy przez praktykę naruszającą zbiorowe interesy k onsumentów rozumie się godzące w nie sprzeczne z prawem lub dobrymi obyczajami zachowanie przedsiębiorcy. Na gruncie niniejszej sprawy zbiorowe interesy konsumentów podlegają zatem ochronie przed wymierzonymi w nie naruszeniami, polegającymi na sprzecznych z prawem działaniach przedsiębiorcy. Stwierdzenie przez Prezesa Urzędu stosowania przez Spółkę praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów wymaga zatem stwierdzenia łącznego zaistnienia następujących przesłanek: 1) kwestionowane zachowania są dzi ałaniami przedsiębiorcy, 2) zachowania te są sprzeczne z prawem lub dobrymi obyczajami, 3) zachowania te naruszają zbiorowe interesy konsumentów. Status przedsiębiorcy Zgodnie z przepisem art. 4 pkt 1 uokik w zw. z art. 196 us t. 1 ustawy z dnia 6 marca 2 018 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo przedsiębiorców oraz inne ustawy dotyczące działalności gospodarczej (Dz. U. poz. 650), il ekroć w ustawie tej jest mowa o przedsiębiorcy, pojmuje się przez to w pierwszej kolejności przedsiębiorcę w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej ( tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r. poz. 2168 ze zm.). Przedsiębiorcą w rozumieniu art. 4 ust. 1 tej ustawy jest osoba fizyczna, osoba prawna i jednostka organizacyjna niebędąca oso bą prawną, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną - wykonująca we własnym imieniu działalność gospodarczą. Przepis art. 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej definiuje działalność gospodarczą jako zarobkową działalność wytwórczą, handlową , budowlaną, usługową oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż, a także działalność zawodową wykonywaną w sposób zorganizowany i ciągły. Aasa jest przedsiębiorcą prowadzącym we własnym imieniu działalność gospodarczą, działającym w fo rmie spółki akcyjnej, to jest będącym osobą prawną, wpisaną do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego. Tym samym Spółka przy wykonywaniu 10 Urząd Ochrony Konkur encji i Konsumentów Pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel.: 22 55 60 424 < fax: 22 55 60 458 do z ik @uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl działalności gospodarczej podlega rygorom określonym w ustawie o ochronie konkurencji i konsumentów a jej działania mogą podlegać ocenie w aspekcie naruszenia zakazu stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. Sprzeczność zachowania przedsiębiorcy z prawem lub dobrymi obyczajami Na gruncie ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów sank cjonowane jest zachowanie przedsiębiorcy sprzeczne z prawem lub dobrymi obyczajami. Sprzeczność z prawem działania lub zaniechania przedsiębiorcy może być ujmowana jako zachowanie niezgodne z obowiązującymi przepisami prawa stanowionego. Dobre obyczaje na tomiast pozostają klauzulą generalną, która podlega konkretyzacji na okoliczność danego stanu faktycznego. Naruszenie przez przedsiębiorcę przepisów prawa stanowionego lub dobrych obyczajów jest jednocześnie wyrazem naruszenia obowiązującego porządku prawn ego, który obejmuje zarówno nakazy i zakazy wynikające z norm prawa powszechnie obowiązującego, jak i nakazy i zakazy wynikające z zasad współżycia społecznego i dobrych obyczajów. Rozważenia przy ocenie sprzeczności wymaga zatem kwestia, czy zachowanie pr zedsiębiorcy było zgodne czy też niezgodne z obowiązującymi zasadami porządku prawnego lub dobrymi obyczajami. Jednocześnie, dla stwierdzenia powyższego bez znaczenia poz ostaje strona podmiotowa czynu. Ustawodawca w art. 24 ust. 2 uokik nie wskazuje konkre tnie, jakiego rodzaju sprzeczność z prawem zachowania przedsiębiorcy stanowi praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów. Dla stwierdzenia naruszenia przez przedsiębiorcę zakazu stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, o który m mowa w art. 24 ust. 1 uokik , wystarczy stwierdzenie sprzeczności zachowania przedsiębiorcy z prawem lub dobrymi obyczajami. Z tego względu, przedmiotem niniejszego rozstrzygnięcia Prezesa Urzędu jest wykazanie, że w ustalonym stanie faktycznym Spółka dop uściła się naruszenia art. 49 ust. 1 ukk, poprzez nieobniżanie w przypadku przedterminowej spłaty kredytu konsumenckiego całkowitego kosztu kredytu o koszty opłaty przygotowawczej, które dotyczą okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy. W ocenie Prezesa Urzędu 4 art. 49 ust. 1 ukk należy rozumieć w ten sposób, że w przypadku wcześniejszej spłaty kredytu konsumenckiego następuje obniżenie wszystkich możliwych kosztów takiego kredytu, niezależnie od ich charakteru i niezależnie od tego, kiedy koszty te zostały faktycznie poniesione przez kredytobiorcę, z tymże redukcja ta ma charakter proporcjonalny, tj. odnosi się do okresu od dnia faktycznej spłaty kredytu do dnia ostatecznej spłaty określonej w umowie - i to stanowi jedyny, wskazany w ukk, ogranicznik ustalenia redukcji kosztu kredytu związanego z jego wcześniejsza spłatą. Należy wskazać, że zgodnie z literalnym brzmieniem art. 49 ust. 1 ukk, przepis ten obejmuje swoim zakresem całkowity koszt kredytu. Definicja całkowitego kosztu kredytu zawarta została z kolei w art. 5 pkt 6 tej ustawy i zgodnie z tym przepisem obejmuje: „wszelkie koszty, które konsument jest zobowiązany ponieść w związku z umową o kredyt, w szczególności: a) odsetki, opłaty, prowizje, podatki i marże jeżeli są znane kredytodawcy oraz b) koszty usług dodatkowych, w szczególności ubezpieczeń, w przypadku gdy ich poniesienie jest niezbędne do uzyskania kredytu lub do uzyskania go na oferowanych warunkach – z wyjątkiem kosztów opł at notarialnych ponoszonych przez konsumenta”. Tym samym, art. 49 ust. 1 ukk nie wyłącza przedmiotowo możliwości obniżenia żadnego z rodzajów kosztów określonych w art. 5 pkt 6 tej ustawy. W ocenie Prezesa Urzędu nie jest 4 Wskazana w dalszej części niniejszej decyzji interpretacja przepisu została przedstawiona również w Stanowisku Rzecznika Finansowego i Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w sprawie inter pretacji art. 49 ustawy o kredycie konsumenckim : https://rf.gov.pl/pdf/Stanowisko_UOKiK_RzF_1605016.pdf. 11 Urząd Ochrony Konkur encji i Konsumentów Pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel.: 22 55 60 424 < fax: 22 55 60 458 do z ik @uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl uzasadniony pog ląd, według którego ustawodawca na potrzeby tego przepisu wprowadza dwie kategorie kosztów: te , których wysokość lub powstanie zależy od okresu, na jaki udzielono kredytobiorcy kredytu , oraz te, które nie są zależne od tego okresu. Przyjęcie takiego podziału byłoby sprzeczne z definicją ustawową całkowitego kosztu kredytu konsumenckiego, a także niespójne z konstrukcją ustawy o kredycie konsumenckim, jej istotą, celem i założeniami 5 . Okoliczność, iż opłata przygotowawcza jest elementem całkowitego kosztu kredytu, nie jest prz y tym kwestionowana przez Spółkę. Art. 49 ust. 1 ustawy jasno wskazuje również, że rekalkulacja (redukcja) kosztów odnosi się nawet do tych kosztów, które już zostały poniesione przez konsumenta. Brak jest przedmiotowego wyłączenia kosztów podlegających re dukcji określonych opłat jako jednej z kategorii kosztów. Wskazana przez P rezesa Urzędu wykładnia art. 49 ukk znajduje również uzasadnienie w innej instytucji prawnej, która przewidziana jest w ustawie o kredycie konsumenckim. Art. 54 ukk przewiduje, że w przypadku odstąpienia przez konsumenta od umowy, konsument nie ponosi kosztów związanych z odstąpieniem od umowy o kredyt konsumencki, z wyjątkiem odsetek za okres od dnia wypłaty kredytu do dnia spłaty kredytu, natomiast kredytodawcy nie przysługują żad ne inne opłaty, z wyjątkiem bezzwrotnych kosztów poniesionych przez niego na rzecz organów administracji publicznej. Koszty, które zostały już poniesione przez konsumenta, a które mają rekompensować kredytodawcy koszty przygotowania umowy (w tym opłata pr zygotowawcza, nawet jeżeli została pobrana jednorazowo), podlegają w takim przypadku zwrotowi. Ze względu na konieczność zachowania spójności ustawy o kredycie konsumenckim, nie znajduje zatem uzasadnienia powód, dla którego koszty opłaty przygotowawczej n ie miałyby podlegać proporcjonalnej redukcji w przypadku przedterminowej spłaty kredytu przez konsumenta 6 . W ocenie Prezesa Urzędu powyższe stanowisko znaj duje również odzwierciedlenie w brzmieniu art. 16 ust. 1 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 20 08/48/WE z dnia 23 kwietnia 2008 r. w sprawie umów o kredyt konsumencki oraz uchylającej dyrektywę Rady 87/102/EWG , którego implementację stanowią art. 48 i art. 49 ukk. W zdaniu drugim wskazanego ustępu dyrektywa stwierdza w sposób jasny i niebudzący żadn ych wątpliwości, że konsument jest „uprawniony do uzyskania obniżki całkowitego kosztu kredytu, na którą składają się odsetki i koszty przypadające na pozostały okres obowiązywania umowy”. Dyrektywa jasno wskazuje, że obniżce podlegają nie tylko odsetki, a le również wszelkie pozostałe koszty, mieszczące się w definicji całkowitego kosztu kredytu. Przepis ten nie używa natomiast pojęcia „kosztów zależnych od długości trwania umowy kredytu”. Pojęcie całkowitego kosztu kredytu, którym posługuje się art. 16 ust . 1 Dyrektywy, zostało zdefiniowane w art. 3 pkt g) Dyrektywy. Oznacza ono wszystkie koszty łącznie z odsetkami, prowizjami, podatkami oraz wszelkimi innymi opłatami, które konsument jest zobowiązany ponieść w związku z umową o kredyt, które to koszty znan e są kredytodawcy, z wyjątkiem kosztów notarialnych. Całkowity koszt kredytu zgodnie z przywołanym przepisem obejmuje także koszty usług dodatkowych związanych z umową o kredyt, jeżeli zawarcie umowy dotyczącej takiej usługi jest niezbędne do uzyskania kre dytu lub do uzyskania go na oferowanych warunkach. 5 Tak E. Rutkowska - Tomaszewska, Redukcja koszów kredytu konsumenckiego a przedterminowa jego spłata w świetle art. 49 ustawy o kredycie konsumenckim, [ w:] Studia prawno - ekonomiczne. t. C, 2016, s. 172. 6 Tak również E. Rutkowska - Tomaszewska, Redukcja koszów kredytu konsumenckiego a przedterminowa jego spłata w świetle art. 49 ustawy o kredycie konsumenckim, [w:] Studia prawno - ekonomiczne. t. C, 2016, s. 169. 12 Urząd Ochrony Konkur encji i Konsumentów Pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel.: 22 55 60 424 < fax: 22 55 60 458 do z ik @uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl Przyjęcie przeciwnej wykładni, zgodnie z którą art. 16 ust. 1 dyrektywy przyznawałby konsumentowi prawo do uzyskania proporcjonalnej redukcji wyłącznie części kosztów – tych, których wysokość jest powiąza na z okresem, na który kredyt został udzielony – nie znajduje uzasadnienia w jednoznacznej treści tego przepisu. Należy zauważyć, że pojęcie „kosztów zależnych od długości trwania umowy kredytu” nie tylko nie zostało użyte w art. 16 ust. 1 dyrektywy, ale w ogóle nie jest w niej stosowane ani też nie zostało w niej zdefiniowane. Pojęciem tym nie posługuje się też żaden inny akt prawa pochodnego. W konsekwencji należy stwierdzić, że w prawie unijnym nie istnieją normatywne kryteria rozróżnienia między koszta mi powiązanymi z długością trwania umowy i niepowiązanymi z tą długością, które mogłyby być stosowane we wszystkich państwach członkowskich. W związku z powyższym przedstawiony przez Spółkę wariant interpretacji art. 16 ust. 1 Dyrektywy, który zakłada że przepis ten wprowadza podział na koszty związane z długością trwania kredytu i podlegające proporcjonalnemu obniżeniu w przypadku wcześniejszej spłaty kredytu przez konsumenta oraz koszty niezwiązane z tą długością i niepodlegające takiemu obniżeniu, nie t ylko nie znajduje poparcia w brzmieniu Dyre ktywy, stoi w oczywistej sprzeczności z jej celami i systematyką, ale również jest pozbawiony obiektywnego uzasadnienia. Należy bowiem uznać, że zaproponowany przez Spółkę wariant wykładni art. 16 ust. 1 dyrektywy umożliwiałby w prosty sposób obejście dyspozycji tego przepisu, co zagrażałoby realizacji celu dyrektywy, jakim jest zapewnienie wysokiego poziomu ochrony konsumenta, poprzez rozwój przejrzystego rynku kredytowego. Ponadto należy mieć na względzie, że ar t. 16 ust. 2 - 5 Dyrektywy przyznaje kredytodawcy prawo do zastrzeżenia prowizji z tytułu wcześniejszej spłaty kredytu. Celem tej regulacji jest umożliwienie kredytodawcy kompensacji kosztów, jakie może ponieść w przypadku wcześniejszej spłaty kredytu przez konsumenta, przy czym możliwość zastrzeżenia takiej prowizji zgodnie z art. 16 Dyrektywy – jako wyjątek od zasady, że konsument ma prawo dokonać wcześniejszej spłaty kredytu bez ponoszenia kosztów z tego tytułu – jest ściśle ograniczona, a metodologia jej obliczenia została szczegółowo uregulowana. Rozwiązanie przyjęte w art. 16 ust. 2 - 5 Dyrektywy zabezpiecza więc już interes kredytobiorcy w ten sposób, że pozwala mu skompensować stratę, jaką wyjątkowo mógłby ponieść w związku z faktem, że wcześniejsza spł ata kredytu przez konsumenta wygenerowała po jego stronie koszty. Podsumowując, w ocenie Prezesa Urzędu art. 16 ust. 1 Dyrektywy przyznaje konsumentowi, który dokonał całkowitej, wcześniejszej spłaty kredytu prawo do uzyskania proporcjonalnej obniżki całk owitego kosztu tego kredytu, to znaczy wszystkich kosztów określonych w art. 3 lit. g) Dyrektywy, nie zaś wyłącznie tych, których wysokość jest powiązana z długością trwania umowy kredytu. Mając na uwadze zasadę prowspólnotowej wykładni prawa, w taki sam sposób rozumieć należy art. 49 ukk. Reasumując, w ocenie Prezesa Urzędu, działanie Spół ki polegające na nieobniżaniu w przypadku przedterminowej spłaty kredytu konsumenckiego całkowitego kosztu kredytu o koszty opłaty przygotowawczej, które dotyczą okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy , jest sprzeczne z art. 49 ust. 1 ukk. Stanowisko Prezesa UOKiK w przedmioc ie wykładni art. 49 ust. 1 ukk zostało w pełni potwierdzone przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W wyroku z dnia 13 Urząd Ochrony Konkur encji i Konsumentów Pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel.: 22 55 60 424 < fax: 22 55 60 458 do z ik @uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl 11 września 2019 r. , sygn. akt C - 383/18 (Lexitor) , TSUE wskazał, że art. 16 ust. 1 D yrektywy należy interpretować w ten sposób, że prawo konsumenta do obniżki całkowitego kosztu kredytu w przypadku wcześniejszej spłaty kredytu obejmuje wszystkie koszty, które zostały nałożone na konsumenta. Jak wskazał Trybunał, obniżka całkowitego kosztu kredytu obejmuje również koszty, których wysokość nie jest zależna od okresu obowiązywania umowy. Uzasadniając rozstrzygnięcie, TSUE przypomniał, że celem Dyrektywy jest zapewnieni e wysokiego poziomu ochrony konsumentów. Ó w system ochrony opiera si ę na za ł o ż eniu, ż e konsument jest stroną słabszą niż przedsiębiorca zarówno pod względem możliwości negocjacyjnych, jak i ze względu na stopień poinformowania . W celu zagwarantowania tej oc hrony art. 22 ust. 3 D yrektywy zobowiązuje państwa członkowskie do zapewnienia, aby przepisy przyjmowane przez nie w celu wykonania Dyrektywy nie mogły być obchodzone po przez sposób formułowania umów. Tymczasem skuteczność prawa konsumenta do obniżki całk owitego kosztu kredytu byłaby osłabiona, gdyby obniżenie kredytu mogło ograniczyć się do uwzględnienia jedynie kosztów przedstawionych przez kredytodawcę jako zależne od okresu obowiązywania umowy, ponieważ wysokość i podział kosztów są określane jednostro nnie przez przedsiębiorcę , a rozliczenie kosztów mo że obejmować pewną marżę zysku. Ponadto ograniczenie możliwości obniżenia całkowitego kosztu kredytu jedynie do kosztów wyraźnie związanyc h z okresem obowiązywania umowy pociągałoby za sobą ryzyko, że kons ument zostanie obciążony wyższymi jednorazowymi płatnościami w chwili zawarcia umowy o kredyt, ponieważ kredytodawca mógłby próbować ograniczyć do minimum koszty zależne od okresu obowiązywania umowy. Trybunał podzielił w tym zakresie ocenę rzecznika gener alnego co do tego, że zakres swobody działania, jakim dysponują instytucje kredytowe w swoich rozliczeniach i organizacji wewnętrznej, w praktyce bardzo utrudnia określenie przez konsumenta lub sąd kosztów obiektywnie związanych z okresem obowiązywania umo wy. Powyższe rozważania doprowadziły Trybunał do konkluzji wskazanej powyżej. Naruszenie zbiorowego interesu konsumentów. Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów nie podaje definicji „zbiorowego interesu konsumentów”, wskazując jednak w przepisie art . 24 ust. 3, że nie jest nim suma indywidualnych interesów konsumentów. Godzenie w zbiorowe interesy konsumentów może polegać zarówno na ich naruszeniu, jak i na samym zagrożeniu im. Dla stwierdzenia naruszenia zbiorowych interesów konsumentów istotne jest ustalenie, że konkretne działanie przedsiębiorcy nie ma ściśle określonego adresata, lecz zostało skierowane do nieoznaczonego z góry kręgu podmiotów. Jak podnosi się w doktrynie, w pojęciu praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów mieści się t akże działanie przedsiębiorcy skierowane wprawdzie do oznaczonych (zindywidualizowanych), ale za to dostatecznie licznych konsumentów, o ile przy tym konsumentów tych łączy jakaś wspólna cecha rodzajowa. Wówczas poszkodowana zostaje pewna grupa konsumentów , niebędąca jedynie – z punktu widzenia przedsiębiorcy stosującego daną praktykę – zbiorowością przypadkowych jednostek, lecz stanowiącą określoną i odrębną kategorię konsumentów, reprezentującą w znacznym stopniu wspólne interesy 7 . Należy zatem przyjąć, ż e zbiorowy interes konsumentów nie musi odnosić się do nieograniczonej liczby konsumentów, których nie da się zindywidualizować, gdyż brak indywidualizacji nie sprzeciwia się możliwości wyodrębnienia kategorii bądź zbioru konsumentów o pewnych cechach. Ozn acza to, że nie 7 M. Szydło, Publicznoprawna ochrona zbiorowych interesów konsumentów, Monitor Prawniczy 2004/17/791. 14 Urząd Ochrony Konkur encji i Konsumentów Pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel.: 22 55 60 424 < fax: 22 55 60 458 do z ik @uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl ilość faktycznych, potwierdzonych naruszeń, ale przede wszystkim ich charakter, a w związku z tym możliwość (chociażby tylko potencjalna) wywołania negatywnych skutków wobec określonej zbiorowości przesądza o naruszeniu zbiorowego interesu. Wskazana praktyka Spółki dotyczy nieograniczonej liczby konsumentów, których nie sposób zindywidualizować, tj. nieoznaczonej grupy konsumentów, którzy zawarli ze Spółką umowę o kredyt konsumencki oraz zdecydowała się na skorzystanie z uprawnienia do przed terminowej spłaty kredytu. Z tego względu, w ocenie Prezesa Urzędu, interes konsumentów, który mógł zostać naruszony w wyniku działań podejmowanych przez Spółkę nie stanowi sumy indywidualnych interesów poszczególnych klientów, lecz ma charakter zbiorowy, co przesądza o możliwości uznania, iż działania te godzą w zbiorowy interes konsumentów. W niniejszej sprawie Spółka narusza majątkowy interes konsumentów poprzez niezwracanie im w przypadku spłaty kredy tów przed terminem określonym w umowach, części opłat przygotowawczych, które dotyczą okresu, o który skrócono czas obowiązywania umów. Reasumując, informacje będące w posiadaniu Prezesa Urzędu dają podstawę do p rzyjęcia, iż w opisanej sprawie doszło do naruszenia przepisów ustawy o ochronie konkurencji i ko nsumentów . Zobowiązanie Spółki Zgodnie z art. 28 ust. 1 uokik jeżeli w toku postępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów zostanie uprawdopodobnione - na podstawie okoliczności sprawy, informacji zawartych w zawiadomieniu, o którym mowa w art. 100 ust. 1 uokik, lub będących podstawą wszczęcia postępowania - że został naruszony zakaz, o którym mowa w art. 24 uokik, a przedsiębiorca, któremu jest zarzucane naruszenie tego zakazu, zobowiąże się do podjęcia lub zaniechania określo nych działań zmierzających do zakończenia naruszenia lub usunięcia jego skutków, Prezes Urzędu może, w drodze decyzji, zobowiązać przedsiębiorcę do wykonania tych zobowiązań. Należy wskazać, że akceptacja zobowiązania przedsiębiorcy i w efekcie wydanie dec yzji we wskazanym trybie następują w warunkach uznania administracyjnego. W niniejszej sprawie Spółka wycofała się z zaproponowanego wcześniej zobowiązania dotyczącego środków usunięcia skutków , bo tak należy traktować jej wniosek o umorzenie postępowania złożony później niż wniosek złożony w trybie art. 28 ust. 1 uokik . Mając na uwadze powyższe, Prezes Urzędu , działając na podstawie art. 26 ust. 1 uokik w zw. z art. 24 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów , uznaje praktykę za naruszającą zbiorowe interesy konsumentów i nakazuje zaniechania jej stosowania. Udowodnieni e zaniechania praktyki Z godnie z art. 27 ust. 3 uokik, to na przedsiębiorcy spoczywa ciężar udowodnienia okoliczności odnoszących się do zaprzestania st osowania praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów, co powinno przejawiać się konkretnym działaniem ze strony przedsiębiorcy, zmierzającym do pełnego zaniechania działania sprzecznego z prawem lub dobrymi obyczajami. W przedmiotowym stanie faktyc znym Spółka nie wykazała, że zaprzestała nieobniżania w przypadku przedterminowej spłaty kredytu konsumenckiego całkowitego kosztu kredytu o koszty opłaty przygotow awczej, które dotyczą okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy . 15 Urząd Ochrony Konkur encji i Konsumentów Pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel.: 22 55 60 424 < fax: 22 55 60 458 do z ik @uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl Rygor natychmiast owej wykonalności Zgodnie z art. 103 uokik Prezes Urzędu może nadać decyzji w całości lub w części rygor natychmiastowej wykonalności, jeśli wymaga tego w ażny interes konsumentów. W niniejszej sprawie Prezes Urzędu nadał rygor natychmiastowej wykonalności decyzji w części uznającej praktykę stosowaną przez Spółkę za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów oraz odnoszącej się do nakazu zaniechania jej stosowania. Z przywołanego przepisu wynika, że o nadaniu decyzji rygoru natychmiastowej wykonaln ości decyduje Prezes Urzędu. Okolicznością warunkującą zastosowanie rygoru natychmiastowej wykonalności jest ważny interes konsumentów. W ocenie Prezesa Urzędu w niniejszej sprawie ważny interes konsumentów uzasadnia nałożenie rygoru natychmiastowej wykona lności w części dotyczącej pkt I rozstrzygnięcia decyzji. Przedmiotem ochrony w przedmiotowej sprawie jest ważny interes konsumentów wyrażający się w prawie konsumenta do obniżenia, w przypadku przedterminowej spłaty kredytu konsumenckiego, całkowitego kos ztu kredytu o koszty opłaty przygotowawczej, które dotyczą okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy. Takie uprawnienie konsumenta wynika – co potwierdził TSUE w wyroku w sprawie C - 383/18 – wprost z przepisów prawa . W ocenie Prezesa Urzędu, tylko natychmiastowe w ykonanie przez Spółkę obowiązku zaniechania zakwestionowanej niniejszą decyzją prak tyki zagwarantuje pełną ochronę gospodarczych interesów konsumentów, któr zy będą chcieli dokonać przedterminowej spłaty kredytów udzielonych przez Spółkę , uz yskując tym samym prawo do zwrotu proporcjonalnej części opłaty przygotowawczej . W przeciwnym przypadku do czasu uprawomocnienia się niniejszej decyzji sprzeczna z prawem praktyka trwałaby nadal, dotykając kolejnych konsumentów . Brak nałożenia rygoru może oznaczać więc skuteczną, z punktu widzenia Spółki, kontynuację stosowania praktyki. W obec powyższego, natychmiastowe zaprzestanie opisanej praktyki ma decydujące zna czenie dla zapobieżenia dalszym naruszeniom interesów konsumentów . Decydując o nałożeniu r ygoru natychmiastowej wykonalności w niniejszej sprawie, Prezes UOKiK miał na uwadze to , że w związku z wyrokiem TSUE w sprawie C - 383/18 , ostatecznie potwierdzone zostało , że wynikające z tego przepisu uprawnienie do obniżenia całkowitego kosztu kredytu o koszty, które dotyczą okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy, obejmuj e również koszty, których wysokość nie jest zależna od okresu obowiązywania umowy, takie jak opłata przygotowawcza. W tym stanie rzeczy, ważąc z jednej strony istotny interes k onsumentów w postaci prawa do stosownego obniżenia całkowitego kosztu kredytu w przypadku jego przedterminowej spłaty , jak również koniecznoś ć szybkiego wyeliminowania trwających naruszeń tego interesu , a z drugiej strony biorąc pod uwagę, że argumenty pod noszone przez Spółkę celem wykazania zgodności jej działań z prawem, okazały się niezasadne, Prezes UOKiK uznał , że w niniejszej sprawie zachodzi konieczność skorzystania z instrumentu prawnego określonego w art. 103 uokik . Z uwagi na powyższe, Pr ezes Urzę du orzekł jak w pkt II sentencji niniejszej decyzji. Usunięcie skutków naruszeń Na podstawie art. 26 ust. 2 uokik , po przeprowadzeniu postępowania w sprawie stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów nakłada na Aasa obowiązek usunięcia trwających skutków naruszenia zbiorowych interesów konsumentów poprzez: 16 Urząd Ochrony Konkur encji i Konsumentów Pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel.: 22 55 60 424 < fax: 22 55 60 458 do z ik @uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl 1) złożenie jednokrotnego oświadczenia o następującej treści: „W związku z decyzją Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wydaną w dniu 19 września 2019 r. nr DOZIK - 4 /2019 Aasa Polska Spółka Akcyjna z siedzibą w Warszawie informuje, że stosowała praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów polegającą na nieobniżaniu w przypadku przedterminowej spłaty kredytu konsumenckiego ca łkowitego kosztu kredytu o koszty opłaty przygotow awczej, które dotyczą okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy, co jest niez godne z art. 49 ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim ( tekst jedn. : Dz.U. z 2018 r. poz. 993 ze zm. ) oraz godzi w zbiorow e interesy konsumentów . Decyzja Prezesa UOKiK nr DOZIK - 4 2019 z dnia 19 września 2019 r. dostępna jest pod adresem www.uokik.gov.pl”, w następujący sposób: [1] czarną czcionką (kod szesnastkowy RGB #000000) ARIAL na białym tle (kod szesnastkowy RGB #fffff f), [2] tekst powyższego oświadczenia wyjustowany, [3] czcionką pogrubioną (bold) fragment: „ Aasa Polska Spółka Akcyjna z siedzibą w Warszawie informuje, że stosowała praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów polegającą na nieobniżaniu w przypadk u przedterminowej spłaty kredytu konsumenckiego całkowitego kosztu kredytu o koszty opłaty przygotowawczej, które dotyczą okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy ”, [4] w górnej części strony głównej domeny www.aasapolska.pl i na każdej innej stro nie internetowej przedsiębiorcy zastępującej tę stronę w przyszłości, bez możliwości zamknięcia informacji przez użytkownika; oświadczenie ma być widoczne przez cały czas, gdy użytkownik jest na stronie (oświadczenie nie może przybrać formy np. rotacyjnego banera czy slajdera), [5] c zcionka powinna odpowiadać wielkości czcionki zwyczajowo używanej na ww. stronie internetowej, tekst umieszczony w ramce, o rozmiarze takim, aby była ona w całości wypełniona oświadczeniem, o którym mowa w niniejszym punkcie, z uwzględnieniem marginesu 2,5 cm z każdej strony, [6] fragment: „ Decyzja Prezesa UOKiK nr DOZIK - 4 /2019” będzie stanowić hiperłącze prowadzące do strony internetowej https://decyzje.uokik.gov.pl/bp/dec_prez.nsf ; 2) przekazanie pisma za pośrednictwem przedsta wicieli Aasa Polska Spółki Akcyjnej z siedzibą w Warszawie albo listem poleconym w terminie miesiąca od dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji – w ramach przysporzenia konsumenckiego – każdemu konsumentowi, który w okresie od 1 6 maja 2016 r. do dnia u prawomocnienia się decyzji przed terminem (przed zakończeniem umowy) spłacił pożyczkę zawartą z Aasa Polska Spółkę Akcyjną z siedzibą w Warszawie , następującej informacji: „ W związku z decyzją Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wydaną w dniu 19 września 2019 r. nr DOZIK - 4 /2019 Aasa Polska Spółka Akcyjna z siedzibą w Warszawie informuje, że stosowała praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów polegającą na nieobniżaniu w przypadku przedterminowej spłaty kredytu konsumenckiego całkowiteg o kosztu kredytu o koszty opłaty przygotowawczej, które dotyczą okresu, o który skrócono czas obowiązyw ania umowy, co jest niezgodne z art. 49 ust. 1 ustawy o kredycie konsumenckim ( tekst jedn. : Dz.U. z 2018 r. poz. 993 ze zm. ) oraz godzi w zbiorowe intere sy konsumentów . 17 Urząd Ochrony Konkur encji i Konsumentów Pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel.: 22 55 60 424 < fax: 22 55 60 458 do z ik @uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl Jednocześnie uprzejmie informuję, że w związku z wcześniejszą spłatą przez Panią/Pana pożyczki w celu odzyskania nadpłaconej kwoty istnieje możliwość złożenia reklamacji wraz z podaniem numeru rachunku . Reklamację należy przesłać pocztą n a adres: [Aasa uzupełni adres] lub drogą mailową na adres: [Aasa uzupełni adres mailowy] . ” . W przypadku decyzji wydawanych na podstawie art. 26 ust. 1 uokik, przepis art. 26 ust. 2 uokik znajduje odpowiednie zastosowanie. Decyzja o uznaniu praktyki za naru szającą zbiorowe interesy konsumentów i nakazująca zaniechanie jej stosowania może zatem określać środki usunięcia trwających skutków naruszenia zbiorowych interesów konsumentów, m.in. w postaci: zobowiązania przedsiębiorcy do złożenia jednokrotnego lub wi elokrotnego oświadczenia o określonej treści lub formie. Katalog środków usunięcia trwających skutków naruszenia jest przykładowy. W związku z tym Prezes UOKiK może nałożyć na przedsiębiorcę inne niż wymienione w ustawie środki usunięcia trwających skutków naruszenia, które są adekwatne do rodzaju stwierdzonego naruszenia oraz skutków, które naruszenie wywołało. Ocena adekwa tności działań zmierzających do usunięcia skutków niedozwolonego zachowania musi być dokonana z uwzględnieniem możliwie najszerszego ko ntekstu postępowania przedsiębiorcy, któremu zarzucana jest praktyka o trwających skutkach. Aby zapewnić skuteczność wywiązania się z obowiązku usunięcia przez Aasa trwających skutków naruszenia opisanych w pkt I sentencji decyzji, niezbędne jest również t o, aby konsumenci, którzy zostali objęci ww. praktyką , mogli się o takim obowiązku przedsiębiorcy dowiedzieć i wystąpić do niego z odpowiednim wnioskiem (reklamacją) o zwrot nadpłaconej kwoty pożyczki. Zdaniem Prezesa Urzędu konieczne jest skier owanie do k onsumentów jasnego i zrozumiałego komunikatu przy wykorzystaniu różnych kanałów komunikacji, który to komunikat wskaże konsumentom przedmiot rozstrzygnięcia Prezesa UOKiK oraz wynikające z jego uprawomocnienia się skutki dla tej grupy uczestników rynku. Za stosowanie opisanego powyżej środka ma za zadanie usunięcie sk utków stosowania przez Aasa praktyk i, która negatywnie odbiła się na konsumentach , n a drodze usunięcia naruszenia w warstwie informacyjnej poprzez zapewnienie wiedzy co do tego, jak powinno wygl ądać zachowanie przedsiębiorcy zgodne z prawem oraz poinformowanie indywidualnych konsumentów o skutkach decyzji, co może się przełożyć na podjęcie przez nich odpowiednich działań na drodze sądowej lub rek lamacyjnej w celu odzyskania nadpłaconych kwot . 3) do konanie zwrotu części opłaty przygotowawczej proporcjonalnie do okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy pożyczki konsumentom w związku z jej wcześniejszą spłatą Ponadto Prezes Urzędu nakazał dokonanie zwrotu części opłaty przygotowawczej, proporc jonalnie do okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy pożyczki konsumentom w związku z jej wcześniejszą spłatą, którzy w okresie od dnia 16 maja 2016 r. do dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji spłacili pożyczkę w terminie wcześniejszym niż p rzewidziany w umowie i złożą reklamację, o której mowa w pkt III.2 sentencji niniejszej decyzji. W ocenie Prezesa Urzędu, w niniejszym stanie faktycznym Aasa nie podjęła żadnych czynności, które zapobiegłyby powstaniu lub zmierzały do usunięcia trwających skutków naruszenia zbiorowych interesów konsumentów. W dalszym ciągu dysponuje ona środkami pobranymi od konsumentów z tytułu nieobniżania w przypadku przedterminowej spłaty kredytu konsumenckiego całkowitego kosztu kredytu o koszty opłaty przygotowawczej, które dotyczą okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy . Tym samym, w dacie 18 Urząd Ochrony Konkur encji i Konsumentów Pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel.: 22 55 60 424 < fax: 22 55 60 458 do z ik @uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl wydania niniejszej decyzji nie u sunięte pozostają tak ekonomiczne, jak i pozaekonomiczne skutki dokonanych przez Spółkę naruszeń. Z uwagi na konieczność wyeliminowania wyż ej wymienionych trwających skutków praktyki, za najbardziej adekwatny do stwierdzonego naruszenia środek Prezes UOKiK uznał nakazanie przedsiębiorcy zwrot u konsumentom obniżonej kwoty całkowitego kosztu kredytu o koszty opłaty przygotowawczej, które dotycz ą okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy . Koszty postępowania Zgodnie z art. 80 uokik Prezes Urzędu rozstrzyga o kosztach, w drodze postanowienia, które może być zamieszczone w decyzji kończącej postępowanie. Natomiast w myśl art. 77 ust. 1 uoki k, jeżeli w wyniku postępowania Prezes UOKIK stwierdził naruszenie przepisów ustawy, przedsiębiorca, który dopuścił się tego naruszenia, jest obowiązany ponieść koszty postępowania. Analogicznie - stosownie do treści przepisu art. 264 § 1 k.p.a. - jednocze śnie z wydaniem decyzji organ administracji publicznej ustali w drodze postanowienia wysokość kosztów postępowania, osoby zobowiązane do ich poniesienia oraz termin i sposób ich uiszczenia. Do kosztów postępowania – zgodnie z art. 263 § 1 k.p.a. - zalicza się (…) również koszty doręczenia stronom pism urzędowych. Postępowanie w sprawie stosowania przez Spółkę praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów zostało wszczęte z urzędu, a w jego wyniku Prezes Urzędu stwierdził naruszenie przepisów uokik. Ko sztami postępowania są wydatki związane z korespondencją prowadzoną przez Prezesa Urzędu ze stroną i w związku z tym postanowiono obciążyć Spółkę kosztami postępowania w wysokości 78,70 zł (słownie: siedemdziesiąt osiem złotych i siedemdziesiąt groszy ). Ko szty niniejszego postępowania Spółka obowiązana jest wpłacić na konto Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Warszawie: NBP O/O Warszawa 51 1010 1010 0078 7822 3100 0000. Mając na uwadze powyższe, Prezes Urzędu orzekł jak w pkt IV niniejszej decyzji. Wobec powyższego, Prezes Urzędu orzekł jak w sentencji niniejszej decyzji Stosownie do treści art. 81 ust. 1 uokik w związku z art. 479 28 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (tekst jedn. : Dz. U. 2019 poz. 1460 ) od niniejszej decyzji przysługuje odwołanie do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie miesiąca od dnia jej doręczenia, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. W przypadku jednak kwestionowania wyłączni e posta nowienia o kosztach zawartego w punkcie III niniejszej decyzji, stosownie do art. 81 ust. 5 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów przysługuje zażalenie do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie tygodni owym od dnia doręczenia niniejszej decyzji, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Zgodnie z art. 3 ust. 2 pkt 9 w związku z art. 32 ust. 1 u stawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w spraw ach cywilnych ( tekst jedn.: Dz .U. z 2019 r., poz. 785 ze zm.), odwołanie od decyzji Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów podlega opłacie stałej w kwocie 1000 zł. 19 Urząd Ochrony Konkur encji i Konsumentów Pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa tel.: 22 55 60 424 < fax: 22 55 60 458 do z ik @uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl Zgodnie z art. 102 ust. 1 i ust. 2 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych Sąd może przyznać zwolnienie od kosztów sądowych osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej niebędącej osobą prawną, której ustawa przyznaje zdolność prawną, jeżeli wykazała, że nie ma dostatecznych środków na ich uiszczenie. Zgodnie z art. 105 ust. 1 i ust. 2 ustawy o kosztach sąd owych w sprawach cywilnych, wniosek o przyznanie zwolnienia od kosztów sądowych należy zgłosić na piśmie lub ustnie do protokołu w sądzie, w którym sprawa ma być wytoczona lub już się toczy. Osoba prawna lub inna jednostka organizacyjna, której ustawa przy znaje zdolność sądową, niezwolniona przez sąd od kosztów sądowych, może się domagać ustanowienia adwokata lub radcy prawnego, jeżeli wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie kosztów wynagrodzenia adwokata lub radcy prawnego. Wniosek o ustanow ienie adwokata lub radcy prawnego strona zgłasza wraz z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych lub osobno, na piśmie lub ustnie do protokołu, w sądzie, w którym sprawa ma być wytoczona lub już się toczy. z up . PREZESA Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ZASTĘPCA DYREKTORA Departamentu Ochrony Zbiorowych Interesów Konsumentów Artur Zwaliński Otrzymuje: 1. […] reprezentujący Aasa Polska Spółka Akcyjna […] 2. a/a