RBG-3/2018

P REZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW MAREK NIECHCIAŁ Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatura w Bydgoszczy ul. Długa 47 85 - 034 Bydgoszcz tel. 5 2 345 - 56 - 44 faks 52 345 - 56 - 17 bydgoszcz@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl Bydgoszcz , 5 marca 201 8 r. Znak: RBG - 440 - 01/18 / PS WERSJA JAWNA Decyzja nr RBG - 3 /2018 I. Na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 20 16 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwemu wykorzystywaniu przewagi kontraktowej w obrocie produktami rolny mi i spożywczymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 67) oraz stosownie do art. 33 ust. 6 ustawy z dnia 16 lutego 2007 o ochronie konkurencji i konsumentów (tj. Dz.U. z 2017 r., poz. 229 ze zm.) - po przeprowadzeniu wszczętego z urzędu postępowania w sprawie praktyk nieuczciwie wykorzystujących przewagę kontraktow ą przez przedsiębiorcę Cykoria spółka akcyjna z siedzibą w Wierzchosławicach - działając w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów – po uprawdopodobnieniu stosowania przez Cykoria S.A. z siedzibą w Wierzchosławicach praktyk nieuczciwie wykorzystujących przewagę kontraktową polegających na: 1. braku określenia przez Cykoria S.A. sposobu wyznaczania terminów odbioru korzenia marchwi od dostawców, który umożliwiałby im zaplanowanie dostaw i zap ewnił równomierny odbiór surowca od wszystkich dostawców, co może stanowić nieuczciwe wykorzystywanie przewagi kontraktowej, o którym mowa w art. 6 w zw. z art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2016 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwemu wykorzystywaniu prze wagi kontraktowej w obrocie produktami rolnymi i spożywczymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 67), 2. zobowiązaniu dostawców korzenia marchwi do wyrażenia zgody na potrącenie z zapłaty należnej od Cykoria S.A. 0,5 % tytułem składek na rzecz Związku Producentów Cykori i Przemysłowej i Warzyw z siedzibą w Wierzchosławicach, co może stanowić nieuczciwe wykorzystywanie przewagi kontraktowej, o którym mowa w art. 6 w zw. z art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2016 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwemu wykorzystywaniu przewag i kontraktowej w obrocie produktami rolnymi i spożywczymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 67), 3. ustaleniu w umowach kontraktacji ogólnej zasady płatności za dostarczony korzeń marchwi w ciągu 60 dni od daty zakończenia dostaw w każdym miesiącu skupu (w przypadku rolników ryczałtowych) albo nie później niż w ciągu 60 dni od daty dostarczenia faktury za wszystkie dostawy zrealizowane w danym miesiącu skupu (w przypadku dostawców będących płatnikami VAT), co oznacza, że termin płatności wyznaczany jest nie w relacji do daty poj edynczej zrealizowanej dostawy, ale wszystkich dostaw w danym miesiącu, co może powodować nieuzasadnione wydłużenie terminu płatności, a tym samym stanowić nieuczciwe wykorzystywanie przewagi kontraktowej, o którym mowa w art. 6 w zw. z art. 7 ust. 2 i ust. 3 pkt 4) 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2016 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwemu wykorzystywaniu przewagi kontraktowej w obrocie produktami rolnymi i spożywczymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 67), wobec następujących dostawców korzenia marchwi: [tajemnic a przedsiębiorstwa] --------------------------------------------------------------------------------------------------------------- --------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ------------ --------------------------------------------------------------------------------------------------- --------------------------------------------------------------------------------------------------------------- -------------------------------------------- ------------------------------------------------------------------- --------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ---------------------------------------------------------------------------- ----------------------------------- --------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ------------------------------------------------------------------------------------------------------------ --- --------------------------------------------------------------------------------------------------------------- --------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ---------------------------- ----------------------------------------------------------------------------------- --------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ------------------------------------------------------------ --------------------------------------------------- --------------------------------------------------------------------------------------------------------------- -------------------------------------------------------------------------------------------- ------------------- --------------------------------------------------------------------------------------------------------------- --------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ------------ --------------------------------------------------------------------------------------------------- --------------------------------------------------------------------------------------------------------------- -------------------------------------------- ------------------------------------------------------------------- --------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ---------------------------------------------------------------------------- ----------------------------------- --------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ------------------------------------------------------------------------------------------------------------ --- ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ---------------------------- --------------------------------------------------------------------------------- i po przyjęciu przez Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów zobowiązania złożonego przez Cykoria S.A. z siedzibą w Wierzchosławicach d o podjęcia następujących działań zmierzających do zaniechania opisanych wyżej praktyk, tj.: 1. d okonania zmian pos tanowień wzorców umów mających zastosowanie w zawieraniu umów kontraktacji marchwi na rok 2018 i lata następne, polegających na : 1) określeniu dłuższ ych termin ów dostaw , o których mowa w § 2 ust. 2 umowy, pozwalając ych producentowi na odpowiednio wczesne zap lanowanie zbiorów zakontraktowanego surowca, poprzez zastąpienie postanowienia wskazanego w § 2 ust. 2 postanowieniem o treści : „Termin i miejsce odbioru zakontraktowanej ilości surowca Kontraktujący wyznaczy P roducentowi najpóźniej na 7 dni przed dostawą” , 3 2) skróceni u okresu skupu marchwi , które pozwoli wyeliminować producentowi ryzyko utraty części plonów z uwagi na warunki atmosferyczne, oraz zagwarantowaniu odbioru surowca w 85% do końca roku , w którym zawarto umowę kontraktacji przy zachowaniu proporcji skupu surowca od każdego producenta poprzez dodanie do postanowienia zawartego w § 2 ust. 2 postanowienia o treści: „W trakcie dostawy strony uzgodnią kolejne terminy dostaw zapewniające skup surowca w 85 % w okresie od 15 sierpnia 2018 do 31 grudnia 2018 roku oraz 15 % do 31 stycznia 2019 r. przy zachowaniu proporcjonalności skupu w poszczególnych miesiącach.” 3) zmianie postanowień dotyczących terminów płatności , o których mowa w § 6 ust. 3 – 6 postanowieniami o treści : „§ 6 (…) 3. Po zakończeniu dostawy Kon traktujący wystawi w terminie 7 dni Producentowi będącemu rolnikiem RR fakturę VA T RR dokumentującą nabycie surowca. Jeżeli w jednym dniu Producent dostarczy Kontraktującemu kilka dostaw wystawiona faktura obejmować będzie całość dostaw w danym dniu kalen darzowym. 4. Po zakończeniu dostawy Producent będący podatnikiem na zasadach ogólnych wystawi Kontraktującemu stosow ną fakturę VAT w terminie 7 dni po zakończeniu dostawy. Jeżeli w jednym dniu Producent dostarczy Kontraktującemu kilka dostaw wystawiona faktu ra obejmować będzie całość dostaw w danym dniu kalendarzowym. 5. Strony za obopólną zgodą dopuszczają możliwość wystawiania faktury zbiorczej raz w tygodniu, która obejmować będzie wszystkie dostawy dostarczone Kontraktującemu w ciągu danego tygodnia. 6. Należno ść za dostarczony surowiec Kontraktujący przekaże:  Na konto Producenta będącego rolnikiem RR we wskazanym banku nie później niż w ciągu 45 dni od daty zakończenia każdej z dostaw ,  Na konto Producenta będącego p odatnikiem na zasadach ogólnych we wskazanym b anku nie później niż w cią gu 45 dni od daty dostarczenia do Kontraktującego prawidłowo wystawionej faktury . (…) ” , 2. w yeliminowania zakwestionowanych postanowień § 6 ust. 7 umowy poprzez wykreślenie postanowienia dotyczącego pobierania opłaty plantatorskiej na rzecz Związku Plantatorów Cykorii Przemysłowej i Warzyw , nakłada się na Cykoria S.A. z siedzibą w Wierzchosławicach obowiązek wykonan ia tego zobowiązania w terminie 1 miesiąca od dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji. II. Na podstawie art. 2 7 us t. 3 ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwemu wykorzystywaniu przewagi kontraktowej w obrocie produktami rolnymi i spożywczymi - działając w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów – nakłada się na Cykoria S.A. z siedzibą w Wierzchosławicach ob owiązek przekazania, w terminie 2 miesięcy liczonych od dnia uprawomocnienia się decyzji, informacji o stopniu 4 realizacji zobowiązań nałożonych w pkt . I. 1 . ppkt 1 – 3 i pkt. I. 2. sentencji decyzji, poprzez: 1) przedłożenie stosowanego wzorca umowy kontrak tacji korzenia marchwi , 2) przedłożenie 20 przykładowych umów zawartych z dostawcami korzenia marchwi, w tym z przedsiębiorcami wskazanymi w sentencji niniejszej decyzji (pkt I. 1. a – n). Uzasadnienie W związku z sygnałami docierającymi do Prezesa Urzędu O chrony Konkurencji i Konsumentów (dalej: Prezes UOKiK, Prezes Urzędu ) związanymi z działalnością Cykoria S.A. z siedzibą z Wierzchosławicach (dalej: Przedsiębiorca, Cykoria S.A., Spółka) w zakresie skupu korzenia marchwi (dalej także : marchew ), w dniu 30 listopada 2017 r. wystosowane zostało do Spółki wystąpienie w sprawie praktyk nieuczciwie wykorzystujących przewagę kontraktową dotyczące organizacji i funkcjonowania skupu marchwi. Dnia 4 stycznia 2018 r. – postanowieniem nr RBG – 1/2018 – Prezes UOKiK w szczął z urzędu postępowanie wyjaśniające, mające na celu wstępne ustalenie, czy wobec dostawców produktów rolno - spożywczych Cykoria S.A. nie są stosowane praktyki nieuczciwie wykorzystujące przewagę kontraktową w rozumieniu przepisów wyżej powołanej ustaw y, co uzasadniałoby wszczęcie postępowania w sprawie praktyk nieuczciwie wykorzystujących przewagę kontraktową. W toku postępowania wyjaśniającego Prezes UOKiK wezwał Cykoria S.A. do złożenia wyjaśnień dotyczących organizacji skupu marchwi, sposobu jej prz etwarzania, planowanej oraz skupionej ilości marchwi w latach 2015 – 201 7, osiągniętego obrotu, a także do przedłożenia wzorca umowy kontraktacji na zakup marchwi wraz z e wszystkimi załącznikami, obowiązującego po 11 lipca 2017 roku, jak również listy wszy stkich dostawców marchwi. W dniu 15 lutego 2018 roku Prezes UOKiK wydał postanowienie nr RBG - 7/2018 w sprawie wszczęcia postępowania w sprawie praktyk nieuczciwie wykorzystujących przewagę kontraktową w sprawie o sygn. RBG - 440 - 1/ 18/PS. Niezwłocznie po wszc zęciu postępowania Cykoria S.A. zwróciła się do Prezesa Urzędu z propozycją zobowiązania , mającego na celu podjęcie działań prowadzących do zaprzestani a stosowania przez Przedsiębiorcę praktyk , które mogą wskazywać na nieuczciwe wykorzystywa nie przewag i ko ntraktow ej . P ismem z dnia 16 lutego 2018 r. Cykoria S.A. złożyła zobowiązanie w trybie art. 27 ustawy z dnia 15 grudnia 2016 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwemu wykorzystywaniu przewagi kontraktowej w obrocie produktami rolnymi i spożywczymi ( Dz.U. z 2017 r., poz. 67) . Pismem z dnia 2 1 lutego 201 8 r. skierowano do Cykoria S.A. zawiadomienie o zakończeniu zbierania materiału dowodowego oraz o możliwości przeglądania akt i wypowiedzenia się w zakresie zebranego w sprawie materiału dowodowego. Pismem z dnia 2 marca 2018 r. Cykoria S.A. przedstawiła ostateczne stanowisko w sprawie. Prezes UOKiK ustalił następujący stan faktyczny: 5 Cykoria S.A. Cykoria S.A. jest przedsiębiorcą wpisanym do Krajowego Rejestru Sądowego prowadzonego przez Sąd Rejonowy w Bydgoszczy, XIII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem 000004590 5 . Spółka prowadzi działalność w zakresie produkcji koncentratów spożywczych, suszów warzyw i owoców, przypraw i mieszanek przyprawowych, a także suszu cykorii korzeniowej. W zakres jej działalności wchodzi skup i przetwórstwo korzenia marchwi. Spółka osiągnęła w roku [tajemnica przedsiębiorstwa] , co potwierdziła stosownym oświadczeniem. Dowód: Wydruk KRS Cykoria S.A. (k. 153 - 157 ) , Oświadczenie Cykoria S.A. z dnia 10 stycznia 2018 r . (k. 10 ) . Dostawcy marchwi Zgodnie z listą przedłożoną przez Cykoria S.A., prz edsiębiorca ten skupuje marchew od [tajemnica przedsiębiorstwa] plantatorów w oparc iu o umowy kontraktacji zawarte w 2017 r. na podstawie wzorca umowy. Dowód: Lista dostawców m archwi z wielkością obrotów w latach 2016 oraz 2017 z dnia 11 stycznia 2018 r. (k. 11 - 14 ) . Wskazani w sentencji dostawcy marchwi to plantatorzy z listy przedłożonej przez Cykoria S.A., których łączna wartość obrotów netto w roku 2017 w relacjach z Przedsię biorcą kształtowała się na poziomie powyżej 50 tys. zł. [tajemnica przedsiębiorstwa] ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- --------------------------------------------------------- ------------------------------------------------------- ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ----------------------------------------------------------------------------------------- ----------------------- ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- --------- ------------------------------------------------------------------------------------------------------- ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ----------------------------------------- ----------------------------------------------------------------------- ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ------------------------------------------------------------------------- --------------------------------------- ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- --------------------------------------------------------------------------------------------------------- ------- ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ------------------------- --------------------------------------------------------------------------------------- ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- --------------------------------------------------------- ------------------------------------------------------- ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ----------------------------------------------------------------------------------------- ----------------------- ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- --------- ------------------------------------------------------------------------------------------------------- 6 ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ----------------------------------------- ----------------------------------------------------------------------- ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ------------------------------------------------------------------------- --------------------------------------- ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- --------------------------------------------------------------------------------------------------------- ------- ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ------------------------- --------------------------------------------------------------------------------------- ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- --------------------------------------------------------- ------------------------------------------------------- ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ----------------------------------------------------------------------------------------- ----------------------- ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- --------- ------------------------------------------------------------------------------------------------------- ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ----------------------------------------- ----------------------------------------------------------------------- ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ------------------------------------------------------------------------- --------------------------------------- ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------- --------------------------------------------------------------------------------------------------------- ------- Dowód: Lista dostawców marchwi z wielkością obrotów w latach 2016 oraz 2017 z dnia 11 stycznia 2018 r. (k. 11 - 14 ) Dostawy korzenia marchwi Dostarczanie korzenia marchwi do Cykoria S.A. odbywa się na podstawie umowy kontraktacji zawieranej w oparciu o wzor zec umowny ustalony przez Spółkę . Ustalenie postanowień i kształtu wzorca umownego dokonywane jest w porozumieniu ze Związkiem Plantatorów Cykorii Przemysłowej i Warzyw, którego przedstawiciele negocjują z Przedsiębiorcą warunki dostaw w każdym roku. Na podstawie przygotowanego wzorca umownego podpisywane są umowy z dostawcami. Z uzyskanych w toku postępowania wyjaśnie ń P rzedsiębiorcy oraz z przedłożonych um ów z dostawcami korzenia marchwi o wynika, że Cykoria S.A. zawiera umowy kontraktacji na podstawi e wzorca. Dowód: Umowy kontraktacji (k. 118 - 137 ), Pismo Cykoria S.A. z dnia 14 grudnia 2017 r . (k. 32 - 39) W ramach umowy dostawca zobowiązuje się do wyprodukowania oznaczonej w tonach ilości korzenia marchwi z szacunkowo określonego terenu i dostarczenia do punktu skupu w terminie wyznaczonym przez Cykoria S.A. Termin i miejsce odbioru zakontraktowanej ilości surowca wyznaczony zostaje najpóźniej na 3 dni przed dostawą. Skup surowca prowadzony jest w okresie od 15 sierpnia do 30 marca roku następującego po roku podpisania umowy. Producent zobowiązuje się do dostarczenia surowca wyłącznie dobrej jakości. Przedsiębiorca może odmówić przyjęcia surowca m. in. nadmiernie zanieczyszczonego 7 ziemią i kamieniami. Dostawca zobowiązany jest do zakupu nasion od Cykor ia S.A., z których wyprodukowany zostanie zakontraktowany korzeń marchwi. Brak zastosowania nasion Przedsiębiorcy skutkować będzie jednostronnym odstąpieniem od umowy przez Cykoria S.A. Cykoria S.A. za dostarczony towar zobowiązuje się zapłacić cenę netto ustaloną na dany dzień dostawy, nie niższą od ceny minimalnej wskazanej w umowie (§ 6 ust. 1). Należność za dostarczony towar Przedsiębiorca przekaże na konto producenta będącego rolnikiem ryczałtowym nie później niż w ciągu 60 dni od daty zakończenia do stawy w danym miesiącu skupu , a w przypadku rolnika będącego podatnikiem na zasadach ogólnych nie później niż w ciągu 60 dni od daty dostarczenia faktury za dostawę w danym miesiącu skupu (§ 6 ust. 5). Producent wyraża zgodę na potrącenie opłaty plantator skiej na rzecz Związku Plantatorów Cykorii Przemysłowej i Warzyw w wysokości 0,5 % należności podstawowej (§ 6 ust. 7). Jeżeli producent nie wykona swego zobowiązania ( dostawy ) w wyznaczonym okresie skupu, zapłaci Przedsiębiorcy karę umowną. Przedsiębiorca przy dostawie surowca w ilości niższej od zakontraktowanej do 10% zobowiązuje się do niestosowania kar umownych. Jednocześnie może on także odstąpić od dochodzenia kary umownej, biorąc pod uwagę całokształt okoliczności niewykonania zobowiązania przez pro ducenta, sporządzenia protokołu strat, polubownego rozstrzygnięcia sporu (§ 8 ust. 1 - 3). Dowód: Wzór umowy kontraktacji (k. 116 - 117 ) . Mając na uwadze zebrany materiał dowodowy, Prezes UOKiK zważył, co następuje: Interes publiczny Zgodnie z art. 1 usta wy z dnia 15 grudnia 2016 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwemu wykorzystywaniu przewagi kontraktowej w obrocie produktami rolnymi i spożywczymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 67, dalej: ustawa o przewadze kontraktowej lub u.p.n.w.p.k. ) , Prezes UOKiK podejmuje dział ania związane z przeciwdziałaniem praktykom nieuczciwie wykorzystującym przewagę kontraktową w celu ochrony interesu publicznego. I nteres publiczny dotyczy ogółu, nieokreślonej z góry liczby osób. Jego naruszenie zachodzi głównie wtedy, gdy działaniem dan ego przedsiębiorcy zagrożony jest interes ogólnospołeczny lub szerszy krąg uczestników rynku . Przy ocenie interesu publicznoprawnego należy mieć na względzie skutk i, jakie dana praktyka wywołuje lub może wywołać na rynku. Interes publiczny ocenia się w każ dej sprawie indywidualnie. Działanie w interesie publicznym oznacza więc działanie w interesie ogółu, nie zaś w interesie poszczególnych podmiotów np. poszczególnych przedsiębiorców 1 . W ocenie Prezesa UOKiK, interes publiczny wyraża się w skali stosowanyc h praktyk. Cykoria S.A. jest dużym podmiotem, który zapewnia sobie dostawy korzenia marchwi na podstawie umów zawartych w oparciu o wzorzec. Niekorzystne skutki praktyk Cykoria S.A. mogą 1 Wyrok SOKIK w Warszawie z dnia 30 grudnia 2014 r., sygn. akt XVII AmA 163/11, Legalis nr 1315682. 8 zatem dotyczyć szerokie go kręgu podmiotów, przy czym mają one wpływ n a każdego dostawc ę związanego umową kontraktacji z P rzedsiębiorc ą . W związku z powyższym, w niniejszej sprawie konieczne było przeprowadzenie postępowania w sprawie nieuczciwego wykorzystywani a przewagi kontraktowej z uwagi na potrzebę ochron y interes u pub licznego , o którym mowa w art. 1 u.p.n.w.p.k. Przesłanki stosowania ustawy Zgodnie z art. 2 u.p.n.w.p.k., jej postanowienia stosuje się do umów nabycia produktów rolnych lub spożywczych, zwanych dalej „umowami”, z wyłączeniem dostaw bezpośrednich w rozumi eniu ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz.U. z 2015 r., poz. 594 , ze zm.), zawieranych między nabywcami tych produktów a ich do stawcami, jeżeli: 1) łączna wartość obrotów między nimi w roku wszczęcia postępowania w sprawie praktyk nieuczciwie wykorzystujących przewagę kontraktową lub w którymkolwiek z 2 lat poprzedzających rok wszczęcia postępowania przekracza 50 000 zł oraz 2) obrót, o którym mowa w art. 33 ust. 1 , nabywcy albo dostawcy, który stosował praktykę nieuczciwie wykorzystującą przewagę kontraktową, a w przypadku gdy należy on do grupy kapitałowej w rozumieniu art. 4 pkt 14 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz.U. z 2015 r. poz. 184 , 1618 i 1634 oraz z 2016 r. poz. 1823), obrót tej grupy, w roku popr zedzającym rok wszczęcia postępowania, o którym mowa w pkt 1, przekracza 100 000 000 zł. Pod pojęciem dostawcy należy rozumieć przedsiębiorcę, który wytwarza lub przetwarza produkty rolne lub spożywcze lub odpłatnie zbywa je nabywcy, natomiast pod pojęciem nabywcy przedsiębiorcę, który bezpośrednio lub pośrednio nabywa od dostawcy produkty rolne lub spożywcze w celu ich sprzedaży, odsprzedaży lub przetworzenia (art. 5 pkt 1 i 2 u.p.n.w.p.k.). W zakresie pojęcia produktu rolnego lub spożywczego ustawodawca odsyła do definicji środka spożywczego w rozumieniu art. 2 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie b ezpieczeństwa żywności (Dz. Urz. WE L 31 z 01.02.2002, str. 1, z późn. zm. - Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 6, str. 463). Produktami rolnymi są jakiekolwiek substancje lub produkty, przetworzone, częściowo przetworzone lub nieprzetwo rzone, przeznaczone do spożycia przez ludzi lub, których spożycia przez ludzi można się spodziewać. Środek spożywczy obejmuje napoje, gumę do żucia i wszelkie substancje, łącznie z wodą, świadomie dodane do żywności podczas jej wytwarzania, przygotowania l ub obróbki. Definicja ta obejmuje także wodę zgodną z normami określonymi zgodnie z art. 6 dyrektywy 98/83/WE i bez uszczerbku dla wymogów dyrektyw 80/778/EWG i 98/83/WE. Jednocześnie wprowadzono katalog substancji oraz rzeczy, które nie są środkami spożyw czymi, który dotyczy: a) pasz, b) zwierząt żywych, chyba że mają być one w prowadzone na rynek do spożycia przez ludzi, c) roślin przed dokonaniem zbiorów, 9 d) produktów leczniczych w rozumieniu dyrektyw Rady 65/65/EWG i 92/73/EWG, e) kosmetyków w rozumieniu dyrektywy Rady 76/768/EWG, f) tytoniu i wyrobów tytoniowych w rozumieniu dyrektywy Rady 89/622/EWG, g) narkotyków lub substancji psychotropowych w rozumieniu Jedynej konwencji o środkach odurzających z 1961 r. oraz Konwencji o substancjach psychotropowych z 1971 r., h) pozost ałości i zanieczyszczeń. Zgodnie z art. 6 ustawy, z akazane jest nieuczciwe wykorzystywanie przewagi kontraktowej nabywcy względem dostawcy oraz dostawcy względem nabywcy. Pod pojęciem przewagi kontraktowej, zgodnie z art. 7 ust. 1 u.p.n.w.p.k. należy rozum ieć:  sytuację nabywcy względem dostawcy, w której dla dostawcy nie istnieją wystarczające i faktyczne możliwości zbycia pr oduktów rolnych lub spożywczych do innych nabywców oraz występuje znaczna dysproporcja w potencjale ekonomicznym na korzyść nabywcy, a lbo  dostawcy względem nabywcy, w której dla nabywcy nie istnieją wystarczające i faktyczne możliwości nabycia produktów rolnych lub spożywczych od innych dostawców oraz występuje znaczna dysprop orcja w potencjale ekonomicznym na korzyść dostawcy. Należy zaznaczyć, iż samo posiadanie przewagi kontraktowej nie jest zakazane. Zabronione jest jedynie jej nieuczciwe wykorzystywanie. O takim zaś można mówić wówczas, gdy jest ono sprzeczne z dobrymi obyczajami i zagraża istotnemu interesowi drugiej strony albo t aki interes narusza (art. 7 ust. 2 u.p .n.w.p.k.). W ustawie wskazano, iż nieuczciwe wykorzystywanie przewagi kontraktowej polega w szczególności na: 1) nieuzasadnionym rozwiązaniu umowy lub zagrożeniu jej rozwiązaniem; 2) przyznaniu wyłącznie jednej stronie upra wnienia do rozwiązania umowy, odstąpienia od niej lub jej wypowiedzenia; 3) uzależnianiu zawarcia lub kontynuowania um owy od przyjęcia lub spełnienia przez jedną ze stron innego świadczenia, niemającego rzeczowego ani zwyczajowego związku z przedmiotem umowy; 4) nieuzasadnionym wydłużaniu terminów płatnośc i za dostarczone produkty rolne lub spożywcze. Należy jednak zastrzec, iż jest to katalog otwarty, przykładowy, a form naruszeń można zidentyfikować znacznie więcej. Dobre obyczaje i istotny interes strony Zgo dnie z art. 7 ust. 2 u.p.n.w.p.k., praktyki stosowane przez p rzedsiębiorców, objęte zakazem, o którym mowa w art. 6 u.p.n.w.p.k., noszą znamiona nieuczciwości w przypadku sprzeczności z dobrymi obyczajami , a także zagrożenia albo naruszenia istotnego int eresu kontrahenta. Pojęcie dobrych obyczajów jest klauzulą generalną, nie posiadającą definicji normatywnej. Jak wskazuje doktryna i orzecznictwo, klauzule generalne to przepisy prawne, w których nie są dokładnie sprecyzowane wszystkie elem enty składające s ię na hipotezę czy dyspozycję normy prawnej, a ocena konkretnego stanu faktycznego zostaje 10 przerzucona na organ stosujący prawo 2 . Istotą i funkcją klauzul generalnych w prawie cywilnym jest możliwość uwzględnienia w ocenie różnego rodzaju okoliczności fakt ycznych, które nie mogą – w oderwaniu od konkretnego stanu faktycznego – być według jakiegoś schematu mającego walor bezwzględny oceniane raz na zawsze i w sposób jednakowy 3 . Pojęcie dobrych obyczajów nie jest w prawie zdefiniowane, ale podobnie jak zasady współżycia społecznego, jest przedmiotem wielu orzeczeń sądowych oraz opracowań doktryny 4 . Wskazuje się w nich, że dobre obyczaje to uczciwe zasady postępowania i ustalone zwyczaje w ujęciu etyczno - moralnym, a na ich treść składają się elementy etyczne i socjologiczne kształtowane przez oceny moralne i społeczne stanowiące uzupełnienie porządku prawnego. Ustawa o przeciwdziałaniu nieuczciwemu wykorzystywaniu przewagi kontraktowej w obrocie produktami rolnymi i spożywczymi jest nową regulacją, jednakże pr zedmiot ochrony można przyrównać do zakresu zastosowania ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (tj. Dz. U. z 2003 r. nr 153, poz. 1503 ze zm., dalej: u.z.n.k.). Oba akty koncentrują się na regulowaniu zachowań przedsiębior ców , które mogą w sposób negatywny oddziaływać na ich kontrahentów. W związku z tym zasadnym jest odwoływanie się do dorobku wypracowanego na gruncie u.z.n.k. w zakresie pojęcia dobrych obyczajów. Jak podkreśla się w orzecznictwie, dobre obyczaje to normy moralne i obyczajowe w stosunkach gospodarczych (tzw. uczciwość kupiecka), a więc reguły znajdujące się poza ramami systemu prawa. Wyrażają się pozaprawnymi normami postępowania, którymi powinni kierować się przedsiębiorcy. Ich treści nie da się określić wiążąco w sposób wyczerpujący, ponieważ kształtowane są przez ludzkie postawy uwarunkowane zarówno przyjmowanymi wartościami moralnymi, jak i celami ekonomicznymi i związanymi z tymi praktykami życia gospodarczego. Ocena określonego zachowania jako narusz ającego dobre obyczaje pozostawiona jest orzecznictwu, gdy ż istotne znaczenie mają tu oceny zorientowane na zapewnienie niezakłóconego funkcjonowania konkurencji poprzez rzetelne i niezafałszowane współzawodnictwo 5 . Przy takim założeniu sprzeczne z dobrymi obyczajami są m.in. działania wykorzystujące niewiedzę, naruszenie równorzędności stron umowy, działania zmierzające do dezinformacji i wywołania błędnego przekonania dostawcy. Chodzi więc o działania potocznie określane jako nieuczciwe, nierzetelne, odbi egające „ in minus ” od standardów postępowania. Zagadnienia z zakresu ochrony podmiotów występujących w łańcuchu dostaw żywności były także przedmiotem rozważań instytucji europejskich, które wskazywały na zasady, którymi winni kierować się przedsiębiorcy w toku prowadzonej działalności. Wskazać w tym miejscu należy przede wszystkim na dokumenty Komisji Europejsk iej ( dokument „ Zielona księga w sprawie nieuczciwych praktyk handlowych w łańcuchu dostaw produktów spożywczych i niespożywczych między przedsiębio rstwami ” z 31 stycznia 2013 r. ) 2 A. Wolter, „Prawo cywilne. Zarys części ogólnej” , wyd. VIII, Warszawa 1986, str. 83. 3 Orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 29 marca 1979 r., sygn. akt III CRN 59/79, niepubl. 4 Np. wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 13 listopada 1991 r., sygn. akt I ACr 411/91, „Wokanda” 1992/4; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 styczni a 2003 r., sygn. akt II CKN 1097/00, Lex nr 78878; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 4 czerwca 2003 r., sygn. akt I CKN 473/01, Lex nr 80257; J. Szwaja [w:] „Ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji – Komentarz” , Warszawa 2000, str. 122 - 133; R. S tefanicki, „Dobre obyczaje w prawie polskim” , „Przegląd Prawa Handlowego” , 2002/5. 5 Wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 28 czerwca 2007, sygn. akt V ACa 371/07, LEX nr 519282. 11 oraz Forum Wysokiego Szczebla do spraw Poprawy Funkcjonowania Łańcucha Dostaw Żywności 6 ( dokument „ Stosunki wertykalne w łańcuchu dostaw ż ywności. Zasady dobrej praktyki” z 29 listopada 2011 r.). Powyższe dokumenty stanowią dorobek instytucji europejskich w zakresie definiowania dobrych praktyk oraz dobrych obyczajów w odniesieniu do produkcji rolnej i spożywczej. W ocenie Prezesa UOKiK zawarte w nich zasady są pomocne w identyfikacji dobrych obyczajów w rozumieniu ustawy o p rzewadze kontraktowej . Pojęcie dobrego obyczaju na gruncie u.p.n.w.p.k. nie zostało przez ustawodawcę zdefiniowane, w związku z czym określanie , czy badana praktyka nosi znamiona nieuczciwości wymaga ustalenia dobrego obyczaju w każdej konkretnej sprawie 7 . Drugą z przesłanek pozwalających na u stalenie, że przewag a jest wykorzystywana w sposób nieuczciw y jest zagrożenie albo naruszenie istotnego interesu drugiej strony . Przy ustalaniu, czy zachodzą przesłanki "istotności" należy brać pod uwagę konkretną sprawę, zwłaszcza pod kątem jej miejsca, czasu i okoliczności 8 . W związku z tym trudno wskazać rozwiązanie modelowe, a k ażdą sprawę należy rozpatrywać indywidualnie. Jak wskazuje się w judykaturze, interes przedsiębiorcy uzasadniający domaganie się ochro ny […] nie ma jednolitego charakteru 9 . Pojęcie "interes przedsiębiorcy" rozumieć należy szeroko jako określony, korzystnie z punktu widzenia przedsiębiorcy ukształtowany stan , bądź stan, który dopiero w przyszłości może stać się dla niego źródłem korzyści 10 . Praktyka może zostać uznana za nieuczciw i e wykorzystującą przewagę kontraktową w przypadku naruszenia, a nawet zagrożenia istotnego interes u słabszej strony stosunku. Zagrożenie powoduje, że naruszenie interesu nie musi wystąpić, a dojść może wyłącznie do potencjalnej możliwości naruszenia interesu dostawcy, które ostatecznie nie musi wystąpić 11 , przy czy m zagrożenie to musi być realne 12 . Progi obrotowe Ustawa o przeciwdziałaniu nieuczciwemu wykorzystaniu przewagi kontraktowej znajduje zastosowanie w pr zypadku, kiedy przedsiębiorca naruszający ustawę osiągnął w którymś z poprzednich dwóch lat obrót w wysokości przekraczającej 100 milionów złotych. Z oświadczenia Cykoria S.A. wynika, iż osiągnęła ona w 2017 roku obrót przekraczający kwotę 100 milionów z łotych. Druga z przesłanek obrotowych dotyczy obrotu osiągniętego przez Przedsiębiorcę z dostawcami. Obrót ten musi przekraczać kwotę 50 tysięcy złotych, w którymś z dwóch lat poprzedzających rok wszczęcia postępowania. W toku postępowania wykazano, iż Cy koria 6 M. Namysłowska, Komentarz do art. 7 [w:] M. Namysłowska, A. Piszcz (red.), Ustawa o przeciwdziałaniu nieuczciwemu wykorzystywaniu przewagi kontraktowej w obrocie produktami rolnym i spożywczymi. Komentarz. Warszawa 2017 . 7 M. Namysłowska, op. Cit. 8 M. Bidziński, Komentarz do art. 3 [w:] M. Bidziński, M. Chmaj, P. Szustakiewicz , Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz. Wyd. 2, Warszawa 2015. 9 Wyrok SN z dnia 14 października 2009 r., sygn. akt V CSK 102/09, LEX nr 558623. 10 Uchwała SN z dnia 25 lutego 1995 r., sygn. akt III CZP 12/95, LEX nr 4177. 11 Wyrok SA w Pozn aniu z dnia 11 października 2005 r., sygn. akt I ACa 230/05, LEX nr 175164. 12 M. Namysłowska, Komentarz do art. 7 …. 12 S.A. osiągnęła z każdym z 14 wskazanych w sentencji niniejszej decyzji dostawc ów obrót netto przekraczający w 2017 roku kwotę 50 tysięcy złotych. Osiągnięcie przez Cykoria S.A. obrotu rocznego przekraczającego 100 milionów złotych oraz współpraca z poszczególnymi dostawcami marchwi w zakresie przekraczającym 50 tysięcy złotych obrotu w jednym z dwóch lat poprzednich powoduje, iż ustawa o przeciwdziałaniu nieuczciwemu wykorzystywaniu przewagi kontaktowej w obrocie produktami rolnymi i spożywczymi znaj duje zastosowanie . Przewaga kontraktowa Posiadane przez Prezesa UOKiK informacje wskazują na duże prawdopodobieństwo występowania pomiędzy Cykorią S.A. a dostawcami marchwi, związanymi z Przedsiębiorcą umową kontraktacji, przewagi kontraktowej. Wystąpieni e przewagi kontraktowej wynika ze znaczącej rozbieżności potencjału gospodarczego Cykoria S.A. i dostawców marchwi. Dostawcy prowadząc y działalność w zakresie produkcji roln ej nie dysponują pozycją pozwalającą oddziaływać na warunki współpracy z Przedsiębi orcą. Potencjał ekonomiczny Cykoria S.A., w porównaniu z dostawcami, jest zdecydowanie większy . Wniosek taki wynika m.in. z faktu, iż poziom obrotów Spółki (powyżej 100 mln złotych) jest znacznie większy od poziomu obrotów jej dostawców. Przedsiębiorca p os iada także wiele gałęzi działalności (produkc j a koncentratów spożywczych, s uszów warzyw i owoców, przypraw i mieszanek przyprawowych, a także suszu cykorii korzeniowej) , co oznacza dywersyfikację źródeł przychodów . Prowadzenie działalności produkcyjnej tyl ko jednego rodzaju stawia nabywcę w dużo gorszej sytuacji, niż prowadzenie jej w szerszym wymiarze . Posiadanie zróżnicowanej produkcji uniezależnia nabywcę w większym stopniu od dostawców danego surowca, w porównaniu do podmiotów koncentrujących swoją dzia łalność na przetwórstwie jednego tylko surowca. W tym ostatnim przypadku wycofanie się znacznej grupy dostawców określonego surowca powoduje znaczne ryzyko dla całej działalności przedsiębiorcy. W ocenie Prezesa UOKiK , tego typu ryzyko w przypadku Cykoria S.A. nie występuje, co również ma wpływ na wzmocnienie jej przewagi kontraktowej (siły negocjacyjnej) względem dostawców marchwi. Wśród wskazanych w sentencji dostawców spełniających kryterium obrotowe 50 tys. zł są gospodarstwa rolne prowadzone przez osob y fizy czne (13 podmiotów z 14) , a także spółka z o.o . o niewielkim w porównaniu do Cykoria S.A. potencjale gospodarczym. Powyższe uprawdopodabnia , iż pomiędzy dostawcami korzenia marchwi a Cykoria S.A. występuje znaczna dysproporcja w potencjale ekonomicz nym. Drugim z elementów definicji przewagi kontraktowej jest brak wystarczających i faktycznych możliwości zbycia produktów rolnych lub spożywczych do innych nabywców. W przedstawionym stanie faktycznym występuje sytuacja, w której, według oceny Prezesa UOKiK, dostawcy pozbawieni są wystarczających i faktycznych możliwości zbycia marchwi do nabywców innych niż Cykoria S.A. Z wiedzy Prezesa UOKiK wynika, że odbiorcy preferują dostawców, z którymi współpracują od wielu lat. Dostawcy marchwi w toku swojej wi eloletniej działalności współpracują z konkretnymi odbiorcami. Z informacji Prezesa UOKiK wynika, iż odbiorcy marchwi posiadają własne procedury i wymagania w zakresie zawierania umów, produkcji oraz dostaw, co prowadzi do wypracowania swoistych dla danego przetwórcy warunków współpracy. Podkreślić 13 należy, iż każdy z przetwórców posiada konkretne wymagania związane z procesem produkcyjnym , a także dostawami. Dzieje się tak z uwagi na fakt, iż dostarczany korzeń marchwi może być wykorzystywany do wytworzenia różnych produktów, takich jak: soki, surówki, przyprawy czy też susz marchwiowy. Przeznaczenie dostarczanej nabywcy marchwi determinuje także odmianę marchwi, którą dany przedsiębiorca zdecyduje się skupować. Inne przeznaczenie produktu , a co za tym idzie także inna odmiana wpływa na stosowani e środków ochrony roślin. Odbiorcy wymagają, aby dostawca stosował nieliczne i wybrane przez nich substancje zawarte w środkach ochrony roślin . Stosowanie substancji innych niż przyjęte przez odbiorcę może powodować o dmowę przyjęcia towaru , a nawet odstąpienie odbiorcy od umowy ze względu na brak przydatności produktu dla tego podmiotu . Dostawcy marchwi współpracując z odbiorcami dostosowują się do wymagań stawianych przez konkretnego odbiorcę w zakresie procesu produ kcyjnego , jak i uprawy konkretnej odmiany marchwi skupowanej przez danego nabywcę . Specyfikacja produkcyjna powoduje, iż zmiana nabywcy związana jest z koniecznością dos tosowania procesu produkcyjnego do standardów stawianych przez nowego kontrahenta. Z uw agi na powyższe, zmiana nabywcy skupującego wyprodukowane towary napotyka na trudności i stanowi o swoistym scementowaniu kręgu dostawców danego odbiorcy ze względu na koszty zmiany odbiorcy . W ocenie Prezesa UOKiK , konieczność poczynieni a zmian w procesi e produkcyjnym oraz zamknięty krąg dostawców wypełniających plany kontraktacyjne odbiorcy powoduje, że zmiana odbiorcy marchwi może wiązać się z wysokimi kosztami . W związku z tym jest wysoce prawdopodobne, iż dostawcy korzenia marchwi dostarczający produk ty do Cykoria S.A. nie posiadają faktycznych i wystarczających możliwości zbycia towarów innym odbiorcom. W ocenie Prezesa UOKiK, powyższe twierdzenia uprawdopodabniają , iż Cykoria S.A. może posiadać względem swoich dostawców marchwi przewagę kontraktową, w rozumieniu art. 7 ust. 1 u.p.n.w.p.k. Przesłanki wydania decyzji zobowiązującej z art. 27 ust. 1 ustawy przeciwdziałaniu nieuczciwemu wykorzystywaniu przewagi kontraktowej w obrocie produktami rolnymi i spożywczymi Zgodnie z art. 27 ust. 1 u.p.n.w.p.k. , jeżeli w toku postępowania w sprawie praktyk nieuczciwie wykorzystujących przewagę kontraktową zostanie uprawdopodobnione - na podstawie okoliczności sprawy, informacji zawartych w zawiadomieniu, o którym mowa w art. 11 ust. 1, lub będących podstawą wszc zęcia postępowania - że został naruszony zakaz, o którym mowa w art. 6 , a przedsiębiorca, któremu jest zarzucane naruszenie tego zakazu, zobowiąże się do podjęcia lub zaniechania określonych działań zmierzających do zakończenia naruszenia lub usunięcia jeg o skutków, Prezes UOKiK może, w drodze decyzji, zobowiązać przedsiębiorcę do wykonania tych zobowiązań. W przypadku gdy przedsiębiorca zaprzestał naruszania zakazu, o którym mowa w art. 6 u.p.n.w.p.k. , i zobowiąże się do usunięcia skutków tego naruszenia, zdanie pierwsze stosuje się odpowiednio. 14 Istota decyzji zobowiązującej polega na zawarciu quasi - porozumienia pomiędzy Prezesem UOKiK a przedsiębiorcą 13 . W doktrynie podkreśla się, że decyzja zobowiązująca stanowi jeden z najbardziej skutecznych mechanizmów będących w dyspozycji Prezesa UOKiK, których celem jest doprowadzenie działań przedsiębiorców do stanu zgodności z prawem. Przyczyną wysokiej skuteczności procedury zobowiązującej jest przede wszystkim proporcjonalne rozłożenie obciążeń i korzyści po obu stronach tej relacji administracyjno - prawnej. Każda ze stron, tj. Prezes UOKiK , jak i przedsiębiorca wnosi swoisty „wkład” w doprowadzenie do stanu zgodności z prawem, poświęcając z reguły pewne wartości, a w zamian zyskując inne . Analiza przepisu art. 2 7 ust. 1 u. p.n.w.p.k. pozwala jednoznacznie stwierdzić, że Prezes UOKiK może wydać powyższą decyzję w sytuacji łącznego spełnienia następujących przesłanek:  uprawdopodobnienia w trakcie postępowania stosowania praktyk nieuczciwie wykorzystujących przewagę ko ntraktową ;  zobowiązania się przedsiębiorcy do podjęcia lub zaniechania określonych działań zmierzających do zakończenia naruszenia lub usunięcia jego skutków;  uznania przez Prezesa UOKiK za celowe nałożenie obowiązku wykonania przedłożonego przez przedsię biorcę zobowiązania. Ad A. U prawdopodobnienie nieuczciwego wykorzystania przewagi kontraktowej przez Przedsiębiorcę. Ustawa o przeciwdziałaniu nieuczciwemu wykorzystywaniu przewagi kontraktowej w obrocie produktami rolnymi i spożywczymi zakazuje w art. 6 u.p.n.w.p.k. nieuczciwego wykorzystywania przewagi kontraktowej nabywcy względem dostawcy oraz dostawcy względem nabywcy. Wykorzystywanie przewagi kontraktowej jest nieuczciwe, jeżeli jest sprzeczne z dobrymi obyczajami i zagraża istotnemu interesowi drug iej strony albo narusza taki interes (art. 7 ust. 2 u.p.n.w.p.k.) . Uprawdopodobnienie bezprawno ści praktyki opisanej w pkt I.1) sentencji decyzji W toku analizy materiałów zgromadzonych w postę powaniu wyjaśniającym ustalono, iż Przedsiębiorca stosuje w umo wach kontraktacji, zawieranych na podstawie wzorca, postanowienia, których zastosowanie może wypełniać przesłanki nieuczciwego wykorzystywania przewagi kontraktowej. Zgod nie z wzorem umowy kontraktacji na dostawę korzenia marchwi stosowanym przez Spółkę, p roducent marchwi zobowiązuje się do dostarczenia marchwi w terminie i miejscu wyznaczonym przez Cykoria S.A., o którym poinformowany zostanie najpóźniej na 3 dni przed planowaną datą dostawcy (§ 2 ust. 2 wzorca umowy kontraktacji). Takie ukształtowanie po stanowień umowy powoduje, że producent marchwi może zostać poinformowany o konieczności dostawy określonej ilości marchwi dopiero na 3 dni przed planowaną dostawą. W ocenie Prezesa UOKiK, brak określenia sposobu wyznaczania terminów dostaw powoduje skutki dwojakiego rodzaju: 13 D. Miąsik ( w: ) T. Skoczny (red.), Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów Komentarz , Warszawa 2009 r., s. 1048 . 15 A) Po pierwsze, indywidualny dostawca ni e może zaplanować prac polowych oraz dostaw do Cykoria S.A. Taki stan może rzutować negatywnie na organizację gospodarstwa rolnego (nie tylko w zakresie upraw marchwi, ale również pozostałej działaln ości). B) Po drugie, brak jest gwarancji możliwi e równomiernego odbioru surowca od wszystkich zakontraktowanych dostawców. Powoduje to, iż od niektórych producentów marchew odbierana może być częściej i w większych ilościach, podczas gdy inni narażeni są na dłuższe okresy oczekiwania na wezwanie do zrealizowania dostawy. Z i nformacji Prezesa UOKiK wynika, że takie sytuacje miały miejsce w 2017 r. Dostawy marchwi do Cykoria S.A. trwają od późnego lata do początku wiosny (zgodnie z umową kontraktacji – aż do końca marca kolejnego roku). Brak określenia sposobu wyznaczania terminów dostaw i zapewnienia równomiernego odbioru surowca powoduje, że producenci marchwi, od których nie odbierano surowca w okresie letnim i jesiennym, muszą liczyć się z ryzykiem dostaw zimowych. Warunki atmosferyczne takie jak mróz i opady śniegu mają znaczący wpływ zarówno na zbiory marchwi z pola (powodują utrudnienia lub uniemożliwiają jej zebranie), jak również na jakość samego surowca (np. przemrożenie). P roducent dostarczający mar chew w okresie zimowym musi się zatem liczyć z opóźnieniami w dostawach z uwagi na trud ne warunki polowe, co naraża go na kary umowne. Inną konsekwencją zbiorów zimowych może być odmowa odbioru surowca przez Cykoria S.A. z uwagi na jego obniżoną jakość. Zg odnie z wzorcem umowy kontraktacji, marchew powinna być bowiem wyłącznie dobrej jakości tj. świeża, kształtna, zdrowa, bez korzeni bocznych, świeżo ogłowiona. Cykoria S.A. może zdyskwalifikować dostarczony surowiec , w przypadku kiedy będzie on między innym i zapleśniały, zaparzony, zamarznięty lub odtajały po zmarznięciu (załącznik do wzorca umowy kontraktacji – specyfikacja surowca). Okoliczności te skutkują pogorszeniem sytuacji producenta korzenia marchwi. Obecne uregulowania dotyczące ustalania terminów dostaw są nieprecyzyjne i pozostawiają pole dla Przedsiębiorcy do swobodnego decydowania zarówno o dacie dostawy, jak i o ilości oraz podmiotach, które w pierwszej kolejności dostarczać będą surowiec. Z wiedzy Prezesa UOKiK wynika, iż ścisłe zaplanowanie terminów dostaw z dużym wyprzedzeniem (np. już w momencie podpisywania umowy w lutym - marcu) byłoby bardzo trudne, a nawet niekorzystne z punktu widzenia interesu dostawców. Jednakże zasadnym byłoby wskazanie w sposób przybliżony początku dostaw konkretnyc h odmian korzenia marchwi oraz sposobu wyznaczania kolejnych terminów dostaw dla producentów, przy zachowaniu zasady równomierności w zakresie odbioru surowca. Takich elementów umowa kontraktacji zawierana przez Cykoria S.A. nie zawiera. Dobry obyczaj po w inien być definiowany w każdym konkretnym przypadku. Wynika to z faktu, że u.p.n.w.p.k. odnosi się przede wszystkim do stosunków dotyczących produkcji oraz dalsze j dystrybucji produktów rolno - spożywczych. W ocenie Prezesa UOKiK dobrym obyczajem w rozumien iu art. 7 ust. 2 u.p.n.w.p.k. będzie zachowanie kontraktującego , który dys ponuje silniejszą pozycją, zmierzające do umożliwienia dostawcy wykonania umowy i dostarczenia przedmiotu umowy , nie powodując po jego stronie nadmiernych trudności , które wpływają n a prowadzone przez dostawcę gospodarstwo przy jednoczesnym zapewnieniu równomierności dostaw od wszystkich dostawców . Dobrym 16 obyczajem jest także równom ierny rozkład ryzyka stron wynikając ego z zawarte j umowy. Strony prowadzą działalność nastawioną na osią gnięcie zysku. Działalność t a z definicji zawiera w sob ie pewien stopień ryzyka, zależnego od czynników, na które podmiot ją prowadzący nie ma wpływu. Strony powinny układać wiążący je stosunek w taki sposób, aby ryzyko nie zostało przerzucane w sposób nad mierny na jedną z nich. Podkreślić należy, iż dobry obyczaj w zakresie odpowiednio wczesnego informowania o terminie dostawy , a także umożliwien ia dostawcy zaplanowania procesu produkcyjnego i swojej działalności, znalazł wyraz w e wspomnianym wcześniej dok umencie Forum Wysokiego Szczebla do spraw Poprawy Funkcjonowania Łańcucha Dostaw Żywności pt. „Stosunki wertykalne w łańcuchu dostaw żywności. Zasady dobrej praktyki”. W przedstawionym stanie faktycznym Cykoria S.A. może wskazać dostawcy termin dostarczen ia korzenia marchwi nawet na 3 dni przed dostawą ( § 2 ust. 2 wzorca umowy kontraktacji) . Z uwagi na fakt, że dostawca nie ma żadnego wpływu na termin dostarczenia korzenia marchwi, termin 3 dni powoduje, że zebranie ilości, której zażąda Przedsiębiorca moż e okazać się dla dostawcy uciążliwe i spowodować zaniedbanie pozostałych czynności związanych z prowadzoną działalnością. Dostawca nie może zaplanować prac, które będzie chciał wykonać w ciągu kilku dni, ponieważ może dojść do sytuacji, w której Cykoria S .A. wezwie go do dostarczenia korze nia marchwi. Takie ukształtowanie sposobu wyznaczania terminów dostaw rodzi także wątpliwości związane z brakiem równomierności w kształtowaniu dostaw przez Przedsiębiorcę. Obecnie może on wyznaczać terminy w sposób arbi tralny i samodzielnie decydować , którzy dostawcy będą dostarczać w pierwszej kolejności. Może dojść do sytuacji, w której cz ę ść dostawców zmuszona będzie dostarczać korzeń marchwi wyłącznie lub w większej części w okresie zimowym. Druga kwestia związana z powyższym zarzutem związana jest z zakończeniem okresu dostaw korzenia marchwi, który został ustalony przez Przedsiębiorcę na 30 marca roku następującego po roku podpisania umowy ( § 2 ust. 3 wzorca umowy kontraktacji ). Cykoria S.A. posiada możliwość swobo dnego wyznaczania terminów dostaw korzenia marchwi , który może przypaść w okresie zimowym. Dostarczanie towaru zimą rodzi po stronie dostawcy ryzyko utraty części zbiorów lub odrzucenia surowca przez Przedsiębiorcę z uwagi na niespełnienie kryteriów jakoś ciowych, przy czym d ostawy zimowe generują także trudności w zbiorach. Dostawca korzenia marchwi zostaje obciążony nadmiernym ryzykiem dotyczącym niezrealizowania dostaw w ilości zakontraktowanej w umowie. Praktyka Cykoria S.A. w zakresie braku sposobu us talania terminów dostaw zagraża istotnym interesom dostawców korzenia marchwi. Dostawcy zmuszeni są do podejmowania działań związanych ze zbiorem korzenia marchwi w krótkim czasie, ponieważ Przedsiębiorca może poinformować ich o terminie dostawy z trzydnio wym wyprzedzeniem, a jednocześnie dysponuje możliwością przekładania terminów dostaw w sposób skrajnie niekorzystny dla dostawcy przerzucając dostawy na okres zimowy. Dostawy zimą mogą generować straty w ilości plonów , a także straty związane z odmową przy jęcia korzenia marchwi ze względu na niewłaściwą jakość dostarczonej marchwi. W ocenie Prezesa UOKiK , utrudnienie organizacji działalności rolnej i możliwość straty po stronie dostawcy wynikające z praktyki stosowanej przez Przedsiębiorcę zagraża istotnym interesom 17 dostawców korzenia marchwi, ponieważ arbitralne działanie Cykoria S.A. może realnie utrudnić prowadzenie działalności rolnej. W ocenie Prezesa UOKiK , powyższe uprawdopodabnia, że praktyka Cykoria S.A. związana z brakiem sposobu wyznaczania termi nów dostaw jest sprzeczna z dobrymi obyczajami i zagraża istotnemu interesowi dostawcy , co powoduje, że praktyka może zostać uznana za nieuczciwie wykorzystującą przewagę kontraktową o której mowa art. 7 ust. 2 u.p.n.w.p.k. Uprawdopodobnienie bezprawności praktyki opisanej w pkt I.2) sentencji decyzji Cykoria S.A., w umowach kontraktacji zawieranych na podstawie wzorca umowy, zobowiązuje producentów marchwi do wyrażenia zgody na potrącenie na rzecz Związku Producentów Cykorii Przemysłowej i Warzyw z siedzi bą w Wierzchosławicach (dalej: Związek) tzw. opłaty plantatorskiej (składki członkowskiej na rzecz Związku) w wysokości 0,5% należności otrzymywanej od Cykoria S.A. za skupioną marchew (§ 6 ust. 7 wzorca umowy kontraktacji). Przedsiębiorca współpracuje ze wspomnianym powyżej związkiem branżowym, z którym uzgadnia warunki produkcji i skupu, a także negocjuje minimalne ceny, po których następować będzie skup w danym sezonie. Z wyjaśnień Przedsiębiorcy wynika, iż w pierwszej kolejności zawiera umowy z członka mi Związku, natomiast dopiero w przypadku niewypełnienia w całości planów kontraktacji na dany rok poszukuje dostawców także poza Związkiem . Natomiast z przedstawionych przez Cykoria S.A. danych (zał. do pisma z 10 stycznia 2018 r.) wynika, że Przedsiębior ca w 2016 i 2017 roku zawarł umowy wyłącznie z członkami Związku. W ocenie Prezesa UOKiK , Cykoria S.A. nie powinna zobowiązywać producentów w zawieranej umowie kontraktacji do wyrażenia zgody na potrącanie składki na rzecz Związku z otrzymywanej przez nich zapłaty. Decyzja w sprawie uczestnictwa w Związku oraz w zakresie opłacania składki członkowskiej powinna należeć do poszczególnych producentów marchwi. Podmioty dostarczające marchew do Cykoria S.A., tak jak i przedsiębiorcy działający w innych branżach , powinny mieć swobodę w zakresie decydowania o przynależności do stowarzyszenia branżowego. Również swoboda dostawcy w zakresie dysponowania należnym mu, ze strony Przedsiębiorcy, wynagrodzeniem nie powinna podlegać ograniczeniom poprzez potrącenia należn ości, które nie są wymagane przepisami prawa. Wątpliwości Prezesa UOKiK w zakresie omawianej praktyki budzi nie sam fakt potrą ceń na rzecz Związku, co zależy od uzgodnień stron umowy, a narzucanie takiego po stanowienia odgórnie, co wynika z istoty stosowa nia wzorca umownego. Z przedłożonego przez Cykoria S.A. zestawienia wynika, że wszyscy dostawcy, którzy podpisali w 2 016 lub 2017 umowę kontraktacji z Przedsiębiorcą, wyrazili zgodę na potrącenie opłaty plantatorskiej. Z powyższego może wynikać, że w prakt yce postanowienie to nie podlega negocjacjom. Opisana praktyka może prowadzić do ograniczenia ww. swobód, a tym samym do naruszenia interesów dostawców marchwi w sprzeczności z dobrymi obyczajami. Przedsiębiorca może w ten sposób nieuczciwie wykorzystywać swoją przewagę kontraktową rozumianą zgodnie z art. 7 ust. 2 u.p.n.w.p.k. Dobrym obyczajem byłoby w rozpatrywanym przypadku pozostawianie swobody w zakresie dysponowania należnym wynagrodzeniem o r az w zakres ie decydowania o przynależności do stowarzyszenia branżowego. Nie ulega wątpliwości, że każdy z podmiotów powinien samodzielnie decydować o tym , czy chce należeć do organizacji branżowej. Jednakże , w ocenie Prezesa UOKiK , zobowiązywanie w umowie kontraktacji dostawcy do wyrażenia 18 zgody na potrącanie z na leżnego wynagrodzenia opłaty plantatorskiej na rzecz związku branżowego stanowi ograniczenie swobody dostawców . Przedsiębiorca i Związek to dwa różne podmioty i narzucanie takiego postanowienia może ograniczać swobodę działalności dostawców korzenia marchw i. Stosowanie wzorca umownego przez Cykoria S.A. powoduje, że zawarcie umowy odbywa się w sposób adhezyjny tj. poprzez przystąpienie dostawcy i zgodę na wszystkie postanowienia zawarte we wzorcu umowy. Jak wskazano powyżej wszyscy dostawcy w 2016 oraz 201 7 roku wyrazili zgodę na potrącenie. W istotnym interesie dostawcy jest otrzymywanie wynagrodzenia w całości , a także posiadanie możliwości swobodnego decydowania o regulowaniu składek członkowskich związanych z uczestnictwem w organizacji branżowej. Prak tyka Cykoria S.A. powoduje, ż e dostawcy korzenia marchwi zostali takiej swobody pozbawieni , przez co przedmiotowy interes został zagrożony. Automatyczne potrącanie z w ynagrodzenia należności niezwiązanych bezpośrednio z umową kontraktacji rodzi ryzyko na dużyć (obniżania wynagrodzenia poprzez różnego rodzaju odliczenia za dodatkowe usługi, towary, co do których dostawcy nie wyrażają wprost zgody) i zagraża przedstawionym wyżej istotnym interesom dostawców korzenia marchwi. Istotną okolicznością jest w tym kontekście to, że Związek Producentów Cykorii Przemysłowej i Warzyw ma swoją siedzib ę w zakładzie Cykoria S.A., co może zmniejsza ć jego niezależność względem Spółki. W ocenie Prezesa UOKiK , powyższe uprawdopodabnia, iż praktyka Cykoria S.A. polegająca na zobowiązywaniu dostawców korzenia marchwi do wyrażenia zgody na potrącenie z zapłaty należnej od Cykoria S.A. składek na rzecz z wiązku branżowego jest sprzeczna z dobrymi obyczajami i zagraża istotnemu interesowi dostawcy, co powoduje, że praktyka może z ostać uznana za nieuczciwie wykorzystującą przewagę kontraktową o której mowa art. 7 ust. 2 u.p.n.w.p.k. Uprawdopodobnienie bezprawności praktyki opisanej w pkt I.3) sentencji decyzji W § 6 ust. 5 wzorca umowy kontraktacji, uregulo wano kwestię terminów pła tności za dostarczony korzeń marchwi. Zgodnie ze wskazanym postanowieniem umowy należność za dostarczony towar Przedsiębiorca przekaże na konto producenta będącego rolnikiem ryczałtowym we wskazanym banku nie później niż w ciągu 60 dni od daty zakończenia dostawy w każdym miesiącu skupu albo na konto producenta będącego podatnikiem na zasadach ogólnych we wskazanym banku nie później niż w ciągu 60 dni od daty wystawionej faktury za dostawę w każdym miesiącu skupu. Producent marchwi, będący rolnikiem ryczałt owym otrzyma wynagrodzenie za dostarczone produkty, w ciągu 60 dni od daty zakończenia dostawy w każdym miesiącu skupu. Przedsiębiorca zatem wypłaci należności dopiero po 60 dniach od końca miesiąca, w którym dostawa lub dostawy nastąpiły. Dostarczywszy s urowiec w pierwszych dniach miesiąca rolnik otrzyma zapłatę najpóźniej nie po 60, lecz nawet po 90 dniach od daty dostawy. Podobnie sytuacja kształtuje się w odniesieniu do dostawców, będących podatnikami na zasadach ogólnych (płatnikami VAT), których term in płatności wyznaczany jest na 60 dni od dnia dostarczenia prawidłowo wypełnionej faktury za dostarczony surowiec w każdym miesiącu skupu. Postanowienie umowne przewiduje, iż Przedsiębiorca zapłaci zbiorczo za wszystkie dostawy dokonane w danym miesiącu p o wystawieniu przez dostawcę faktury 19 w sposób prawidłowy. Jednakże dostawca nie ma z góry informacji, czy będzie w danym miesiącu dostarczał surowiec po raz kolejny. W praktyce zatem faktura wystawiana będzie po zakończeniu miesiąca, w którym nastąpiły do stawy. Dochodzi w ten sposób do pośredniego przedłużenia terminu płatności, gdyż dostawca otrzyma zapłatę w istocie nie po 60 dniach od poszczególnej dostawy, lecz nawet po około 90 - 100 dniach. Stanie się tak, gdy np. zrealizował jedną tylko dostawę na po c zątku danego miesiąca. Dopiero po jego zakończeniu może mieć pewność, że nie zostanie wezwany do kolejnej dostawy. Fakturę zatem wystawi w pierwszych dniach kolejnego miesiąca, a termin zapłaty liczony będzie dopiero od daty jej doręczenia. Ogólna zasada d otycząca terminów płatności zawarta w ustawie 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks Cywilny (tj. Dz. U. z 2017 r., poz. 459 ze zm., dalej: k.c.) wskazuje, iż świadczenia będące przedmiotem zobowiązań z umów wzajemnych powinny być spełnione jednocześnie, chyba że z umowy, z ustawy albo z orzeczenia sądu lub decyzji innego właściwego organu wynika, iż jedna ze stron obowiązana jest do wcześniejszego świadczenia (art. 488 § 1 k.c.). Strony mają zatem możliwość zmiany ogólnej zasady jednoczesnego spełnienia świadczenia poprzez określenie innego terminu spełnienia świadczenia. Zgodnie z art. 5 ustawy dnia 8 marca 2013 r. o terminach zapłaty w transakcjach handlowych (tj. Dz. U. z 2016 r., poz. 684 ze zm., dalej: ustawa o terminach zapłaty) , wierzyciel może żądać odsetek ustawowych po upływie 30 dni, liczonych od dnia spełnienia swojego świadczenia i doręczenia dłużnikowi faktury lub rachunku, potwierdzających dostawę towaru lub wykonanie usługi, do dnia zapłaty, ale nie dłużej niż do dnia wymagalności świadczenia pieniężn ego. Termin zapłaty określony w umowie nie może jednak przekraczać 60 dni, liczonych od dnia doręczenia dłużnikowi faktury lub rachunku, potwierdzających dostawę towaru lub wykonanie usługi, chyba że strony w umowie wyraźnie ustalą inaczej i pod warunkiem że ustalenie to nie jest rażąco nieuczciwe wobec wierzyciela (art. 7 ust. 3 ustawy o terminach zapłaty). W niniejszej sprawie dochodzi natomiast do sytuacji, w któ rej opóźniony jest moment, od którego liczy się termin zapłaty. Przyjęcie, iż zapłata za dost arczony towar następuje dopiero po 60 dniach od zakończenia danego miesiąca jest niekorzystne dla dostawcy korzenia marchwi. W ocenie Prezesa UOKiK, nie znajduje uzasadnienia brak płatności za poszczególne dostawy – już sam termin 60 - dniowy jest długi (mak symalny w świetle ustawy o terminach zapłaty), a przesuwanie początku jego biegu w rzeczywistości wydłuża czas oc zekiwania na płatność. Prowadzi to w istocie do sytuacji, w której dostawca , spełniając świadczenie częściowo nie otrzymuje zapłaty w ciągu 60 dni od realizacji tej części, ale w terminie dłuższym, który może być przedłużony nawet do około 90 dni. Zgodnie z art. 620 k.c., jeżeli przedmiot umowy kontraktacji jest podzielny, kontraktujący nie może odmówić przyjęcia świadczenia częściowego, chyba że inaczej zastrzeżono. Cykoria S.A. ma zatem, w świetle ww. przepisu, obowiązek przyjmowania świadczeń częściowych. Brak jest zatem podstaw, które uzasadniałyby płatność miesięczną (i tak już maksymalnie odsuniętą w czasie) w miejsce płatności za poszczegól ne dostawy. W ocenie Prezesa UOKiK ustalenie terminu płatności na poziomie 60 dni jest terminem długim , biorąc pod uwagę konieczność zachowania płynności finansowej gospodarstwa rolnego, którego skala działalności jest często niewielka. Nabywca towaru dysp onujący silną pozycją rynkową i znaczną przewagą względem swoich dostawców nie powinien wykorzystywać swojej siły negocjacyjnej do dalszego wydłużania tych terminów. Taki 20 bowiem skutek ma przesuwanie w czasie momentu, od którego następuje początek obliczan ia terminu płatności. Zgodnie z art. 7 ust. 3 pkt 4 u.p.n.w.p.k. nieuczciwym wykorzystywaniem przewagi kontraktowej jest nieuzasadnione wydłużanie terminów płatności. W doktrynie podnosi się, iż katalog zawarty w art. 7 ust. 3 u.p.n.w.p.k., jest przykładow ym wskazaniem praktyk, które mogą być uznane za nieuczciwie wyko rzystujące przewagę kontraktową, i ocena , czy dochodzi do naruszenia przepisów ustawy wymaga zbadania czy spełnione zostały przesłanki określone w art. 7 ust. 2 u.p.n.w.p.k. 14 . Dobry obyczaj w umowach kontraktacji produktów rolno - spożywczych to zakreślanie terminów płatności do s to so wanych do charakteru zobowiązania i uwzględniający specyfikę produkcji rolnej oraz działalności dostawców i nabywców. Co do zasady , prawo przewiduje, że zapłata powin na następować wraz z dokonaniem dostawy. Strony mogą przewidzieć inne terminy płatności. Ustalony termin płatności powinien zostać ustalony pomiędzy stronami w taki sposób, aby uwzględniał i nteresy obu stron umowy. Ustawa o terminach zapłaty w transakcjach handlowych określa, iż standardowym terminem płatności jest termin 30 dni. Dobrym obyczajem jest także sposób wskazywania początku biegu terminu płatności, który nie spowoduje przedłużenia tego termin u . Termin płatności powinien zostać ustalony w taki spo sób, aby nie dochodziło do jego wydłużenia przez opóźnianie początku jego biegu. Cykoria S.A. ustaliła, iż początkiem terminu płatności jest data zakończenia dostaw w każdym miesiącu skupu (w przypadku rolników ryczałtowych) lub data dostarczenia faktury za dostawy w każdym miesiącu skupu (§ 6 ust. 5 wzorca umowy kontraktacji). Ukształtowanie początku biegu terminu płatności w ten sposób powoduje, że dostawcy otrzymają zapłatę za do starczony korzeń marchwi nie w ciągu 60 dni od dostawy, lecz nawet w skraj nych przypadkach w ciągu 90 dn i. Jednocześnie należy wskazać, iż Przedsiębiorca stosuje termin płatności wynoszący 60 dni, który zgodnie z ustawą o terminach zapłaty, stanowi termin maksymalny. W ocenie Prezesa UOKiK , termin 60 - dniowy winien być stosowany wyjątkowo. Takie ukształtowanie terminu płatności , bez wskazania na specyfikę danego stosunku handlowego w połączeniu z przesunięciem początku jego biegu jest sprzeczne z dobrymi obyczajami. Istotnym interesem dostawców korzenia marchwi jest otrzymywanie w ynagrodzenia w terminie. Istotność tego interesu przejawia się w możliwości utr a ty płynności finansowej w przypadku braku płatności na czas. Przekraczanie terminów płatności zagraża istotnemu interesowi dostawcy, ponieważ może zachwiać prowadzoną przez ni ego działalnością. Brak środków w terminie może narazić dostawcę na szkody w postaci kar umownych względem jego kontrahentów czy też odsetek. Stosowanie maksymalnego 60 - dniowego terminu i jednocześnie nieuzasadnione przesuwanie początku biegu terminu płat ności może narusza ć istotny interes dostawcy. W ocenie Prezesa UOKiK , powyższe uprawdopodabnia, że praktyka Cykoria S.A. polegająca na nieuzasadnionym wydłużaniem terminów płatności jest sprzeczna z dobrymi obyczajami i zagraża istotnemu interesowi dost awcy, co powoduje, że praktyka może zostać uznana za nieuczciwie wykorzystującą przewagę kontraktową o której mowa art. 7 ust. 2 i art. 7 ust. 3 pkt 4 u.p.n.w.p.k. 14 A. Piszcz, Komentarz do art. 7 [w:] M. Namysłowska, A. Piszcz (red.), Ustawa o przeciwdziałaniu nieuczciwemu wykorzystywaniu przewagi kontraktowej w obrocie produktami rolnym i spożywczymi. Komentarz., Legalis 2017. 21 Ad B. Złożenie zobowiązania przez przedsiębiorcę Oprócz uprawdopodobnienia wyżej omówionych prz esłanek, warunkiem pozwalającym na wydanie decyzji zobowiązującej przez Prez esa UOKiK jest zobowiązanie się przez przedsiębiorcę do podjęcia lub zaniechania ok reślonych działań zmierzających do zakończenia naruszenia lub usunięcia jego skutków. Zobowi ązanie może polegać na podjęciu działania bądź zaniechania, w zależności od tego, jaka postać zachowania przedsiębiorcy będzie niezbędna do wyeliminowania praktyk. W przedmiotowej sprawie, przedsiębiorca już w piśmie z dnia 16 lutego 201 8 r. (a więc na ba rdzo wczesnym etapie postępowania) wyraził wolę podjęcia działań mających na celu wyeliminowanie skutków zakwestionowanych przez Prezesa UOK i K praktyk. Cykoria S.A. z siedzibą w Wierzchosławicach zobowiązała się ostatecznie do : 1. dokonania zmian postanowień wzorców umów mających zastosowanie w zawieraniu umów kontraktacji marchwi na rok 2018 i lata następne, polegających na : 1) określeniu dłuższ ych termin ów dostaw, o których mowa w § 2 ust. 2 umowy, pozwalając ych producentowi na odpowiednio wczesne zaplanowani e zbiorów zakontraktowanego surowca, poprzez zastąpienie postanowienia wskazanego w § 2 ust. 2 postanowieniem o treści : „Termin i miejsce odbioru zakontraktowanej ilości surowca Kontraktujący wyznaczy Producentowi najpóźniej na 7 dni przed dostawą”, 2) skróc eni u okresu skupu marchwi, które pozwoli wyeliminować producentowi ryzyko utraty części plonów z uwagi na warunki atmosferyczne, oraz zagwarantowaniu odbioru surowca w 85% do końca roku, w którym zawarto umowę kontraktacji przy zachowaniu proporcji skupu s urowca od każdego producenta poprzez dodanie do postanowienia zawartego w § 2 ust. 2 postanowienia o treści: „W trakcie dostawy strony uzgodnią kolejne terminy dostaw zapewniające skup surowca w 85 % w okresie od 15 sierpnia 2018 do 31 grudnia 2018 roku or az 15 % do 31 stycznia 2019 r. przy zachowaniu proporcjonalności skupu w poszczególnych miesiącach.” 3) zmianie postanowień dotyczących terminów płatności , o których mowa w § 6 ust. 3 – 6 postanowieniami o treści: „§ 6 (…) 3. Po zakończeniu dostawy Kontraktują cy wystawi w terminie 7 dni Producentowi będącemu rolnikiem RR fakturę VAT RR dokumentującą nabycie surowca. Jeżeli w jednym dniu Producent dostarczy Kontraktującemu kilka dostaw wystawiona faktura obejmować będzie całość dostaw w danym dniu kalendarzowym . 4. Po zakończeniu dostawy Producent będący podatnikiem na zasadach ogólnych wystawi Kontraktującemu stosow ną fakturę VAT w terminie 7 dni po zakończeniu dostawy. Jeżeli w jednym dniu Producent dostarczy Kontraktującemu kilka dostaw wystawiona faktura obejm ować będzie całość dostaw w danym dniu kalendarzowym. 22 5. Strony za obopólną zgodą dopuszczają możliwość wystawiania faktury zbiorczej raz w tygodniu, która obejmować będzie wszystkie dostawy dostarczone Kontraktującemu w ciągu danego tygodnia. 6. Należność za do starczony surowiec Kontraktujący przekaże:  Na konto Producenta będącego rolnikiem RR we wskazanym banku nie później niż w ciągu 45 dni od daty zakończenia każdej z dostaw,  Na konto Producenta będącego p odatnikiem na zasadach ogólnych we wskazanym banku nie później niż w cią gu 45 dni od daty dostarczenia do Kontraktującego prawidłowo wystawionej faktury. (…) ”, 2. wyeliminowania zakwestionowany ch postanowień § 6 ust. 7 umowy poprzez wykreślenie postanowienia dotyczącego p obierania opłaty plantatorskiej na rzec z Związku Plantatorów Cykorii Przemysłowej i Warzyw . W związku z powyższym stwierdzić należy, iż przesłanka złożenia przez przedsiębiorcę zobowiązania w trybie art. 2 7 ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwemu wykorzystywaniu przewagi kontraktowej w obrocie p roduktami rolnymi i spożywczymi została spełniona . Ad C. Uznanie przez Prezesa UOKiK nałożeni a obowiązku wykonania przedłożonych przez przedsiębiorcę zobowiązań za celowe . Cykoria S.A. w odpowiedzi na postawione zarzuty przedstawiła, a następnie doprec yzowała zobowiązanie do zaprzestania stosowania praktyk wskazanych w postanowieniu nr RBG - 7/2018. Treść zobowiązania jest jednoznaczna i precyzyjna oraz umożliwia skontrolowanie jego wykonania, a przedmiot zobowiązania pozostaje w bezpośrednim związku z za rzucanymi praktykami. Istotne znaczenie ma fakt, iż Spółka zadeklarowała zmiany w stosowanych praktykach handlowych i modyfikację wzorca umownego już na początkowym etapie toczącego się postępowania w sprawie praktyk nieuczciwie wykorzystujących przewagę k ontraktową. Wskazać należy, iż wdrożenie zaproponowanych przez P rzedsiębiorcę działań ma na celu zaniechanie zakwestionowanych praktyk w pełnym zakresie (zmianę ic h w ten sposób, aby odpowiadały przepisom ustawy o przewadze kontraktowej). Objęte niniejszy m postępowaniem praktyki stosowane były na etapie zawierania i wykonywania umów kontraktacji. Realizacja przedmiotowego zobowiązania pozwoli poprawić sytuację dostawców korzenia marchwi w relacjach z Cykoria S.A. Spółka zobowiązała się przede wszystkim do wprowadzenia do wzorca umowy kontraktacji zasad wyznaczania terminów dostaw, które zagwarantują producentom marchwi możliwość lepszej organizacji pracy. Dostawca będzie informowany o dostawie nie później niż na 7 dni przed jej terminem , a jednocześnie prz y dostawie wyznaczany będ zie termin kolejnej. Dodatkowo, aby zminimalizować ryzyko związane z dostawami zimowymi, co najmniej 85 % surowca skupowane będzie do końca grudnia, a pozostała część , tj. maksymalnie 15 % marchwi, do 31 stycznia kolejnego roku. Do tychczas obowiązujące postanowienia umów kontraktacji przewidywały skup do końca marca roku następującego po roku zawarciu umowy, a także wskazywanie terminu dostawy z co najmniej 3 - dniowym wyprzedzeniem. 23 Dodatkowo, aby zapewnić równomierny odbiór marchwi od wszystkich dostawców, Cykoria S.A. zagwarantuje w umowach, iż dostawca będzie dostarczał w każdym miesiącu część surowca proporcjonalną do zakontraktowanej i lości marchwi. Przyczyni się to do rozwiązania problemu oczekiwania przez część dostawców na wez wanie do dostawy w czasie, gdy inni realizują je na bieżąco i wyrówna warunki prowadzenia działalności gospodarczej w tej grupie przedsiębiorców. Cykoria S.A. zrezygnowała z potrącania składki na rzecz związku branżowego z wynagrodzenia za skupowaną marc hew. Ponadto, skróciła okres płatności z 60 dni do 45, a początek biegu tego terminu nie będzie wyznaczany w odniesieniu do końca miesiąca, ale będzie biegł od doręczenia faktury za konkretną, pojedynczą dostawę (§ 6 ust. 4 zd. 1 umowy), za wszystkie dosta wy zrealizowane danego dnia (§ 6 ust. 4 zd. 2 umowy), bądź też ( za obopólną zgodą) za wszystkie dostawy dokonane w danym tygodniu (§ 6 ust. 5 umowy). W przypadku rolników ryczałtowych bieg 45 - dniowego terminu rozpocz nie się po zakończeniu danej pojedynczej . Rozwiązani a te są znacznie korzystniejsze dla dostawców od dotychczas stosowan ych , gdyż otrzymają oni wynagrodzenie w krótszym czasie. Zobowiązanie przewiduje zmianę wzorca, który stosowany będzie przy zawieraniu umów kontraktacji z wszystkimi dostawcami marchwi. Wypełnienie wnioskowanego przez Spółkę zobowiązania pozwoli na skrócenie przebiegu postępowania dowodowego oraz osiągnięcie głównych celów decyzji zobowiązującej, a mianowicie szybkiego i efektywnego załatwienia sprawy dla dobra interesu publicz nego. W takim stanie faktycznym i prawnym – mając przede wszystkim na względzie treść złożonej przez Spółkę propozycji zobowiązania, fakt, iż miało to miejsce na bardzo wczesnym etapie postępowania właściwego oraz ścisłą współpracę z inicjatywy Przedsiębi orcy (prośba o zorganizowanie spotkania), a także bieżącą i szybką komunikację z organem - Prezes UOKiK zdecydował się zaakceptować zobowiązanie przedsiębiorcy. Termin jednego miesiąca jest, w ocenie Prezesa UOKiK, wystarczający na wypełnienie zobowiązan ia (zmiana wzorca umowy). Wobec powyższego orzeczono jak w punkcie I sentencji decyzji. Ad II. Obowiązek składania informacji o stopniu realizacji zobowiązania Stosownie do art. 2 7 ust. 3 u.p.n.w.p.k. elementem obligatoryjnym decyzji zobowiązującej jest nałożenie przez Prezesa UOKiK obowiązku składania w terminie wyznaczonym przez Prezesa UOKiK informacji o stopniu realizacji zobowiązań, m. in. w formie sprawozdania z wykonania nałożonego zobowiązania. Mając na uwadze powyższe dyspozycj e, nakłada się na Spółkę obowiązek poinformowania Prezesa UOK i K o stopniu realizacji zobowiązania oraz dowodów po twierdzających jego wykonanie w terminie 2 miesięcy liczonych od dnia uprawomocnienia się decyzji, poprzez: 1) przedłożenie stosowanego wzorca umowy kontraktacji korzenia marchwi , 2) przedłożenie 20 przykładowych umów zawartych z dostawcami korzenia marchwi , w tym z przedsiębiorcami wskazanymi w sentencji niniejszej decyzji (pkt. I. 1. a – n) . 24 W tym stanie rzeczy należało orzec, jak w pkt. II sentencji decyzji. Jed nocześnie poucza się, że na podstawie art. 29 u.p.w.p.k. w związku z art. 479 28 § 2 kodeksu postępowania cywilnego od niniejszej decyzj i przysługuje stronie odwołanie do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Oc hrony Konkurencji i Konsumentów za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatury Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Bydgoszczy w terminie miesiąca od dnia jej doręczenia. Z upoważnienia Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Dyrektor Delegatury w Bydgoszc zy Piotr Adamczewski Otrzymują: 1. Cykoria S.A. Wierzchosławice 15 88 - 140 Gniewkowo 2. a/a .