RGD-20/2014

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW D ELEGATURA UOK I K W G DAŃSKU 80-824 G DAŃSK , UL . P ODWALE P RZEDMIEJSKIE 30 T EL ./ FAX (58) 346-29-32, 346-29-33, 301-51-75 E- MAIL : GDANSK @ UOKIK . GOV . PL RGD.61-10/14/HK Gdańsk, dnia 13 listopada 2014r. D ECYZJA NR RGD.20/2014 Stosownie do art. 33 ust. 6 ustawy z dnia 16 lutego 2007r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz.U. Nr 50, poz. 331 z późniejszymi zmianami), działając imieniu Prezesa Urzędu ochrony Konkurencji i Konsumentów, po przeprowadzeniu postępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów wszczętego, z urzędu, przeciwko przedsiębiorcy Leszkowi Piotrowi Kuczyńskiemu, prowadzącemu działalność gospodarczą pod firmą Osiedlowa Telewizja Kablowa „Albatros” w Dziwnowie: I na podstawie art. 28 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007r. o ochronie konkurencji i kon- sumentów (Dz.U. Nr 50, poz. 331 z późniejszymi zmianami), po uprawdopodobnieniu stosowania przez Leszka Piotra Kuczyńskiego praktyk, o których mowa w art. 24 ust. 1 i art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, polegających na stosowaniu we wzorcach umo- wy postanowień o treści: 1 „Operatorowi przysługuje prawo do zmiany wysokości abonamentu określonego w § 2 pkt 4. Informacja o zmianie miesięcznego abonamentu zostanie podana do 15 dnia miesiąca po- przedzającego miesiąc zmiany stawki abonamentu określonego w § 2 pkt 4.” („Umowa Abonencka TVK Nr …”, § 3), 2 „Operatorowi przysługuje prawo do zmiany wysokości abonamentu określonego w § 2 pkt 4. Informacja o zmianie miesięcznego abonamentu zostanie podana do 15 dnia miesiąca po- przedzającego miesiąc zmiany stawki abonamentu określonego w § 2 pkt 4.” („Umowa Abonencka Internet Nr …”, § 3), sprzecznych z postanowieniami art. 61 ust. 5 i 6 ustawy z dnia 16 lipca 2004r. Prawo telekomu- nikacyjne (Dz.U. Nr 171, poz. 1800 z późniejszymi zmianami), a takŜe po przyjęciu zobowiązania złoŜonego przez Leszka Piotra Kuczyńskiego, zmierzającego do zaniechania stosowania zarzucanych mu praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumen- tów, tj.:
zobowiązania zaprzestania stosowania w obrocie konsumenckim postanowień kwestionowa- nych przez Prezesa Urzędu, wymienionych w punktach I.1 i I.2 sentencji decyzji administra- cyjnej, i zastąpienia ich, w odniesieniu do kaŜdego z tych postanowień, postanowieniem o treści:  „Operatorowi przysługuje prawo do zmiany wysokości abonamentu określonego w § 2 pkt 4. Treść kaŜdej proponowanej w Cenniku zmiany wysokości Opłaty abonamentowej Operator zobowiązuje się przekazać Abonentowi w trybie i na warunkach określonych w art. 61 ustawy z dnia 16 lipca 2004r. Prawo telekomunikacyjne (Dz.U. Nr 171, poz. 1800 z póź- niejszymi zmianami). [2] Tryb i warunki art. 61 ustawy Prawo telekomunikacyjne znajdują się na str. 3 niniejszej umowy.” nakłada się na ww. przedsiębiorcę obowiązek wykonania tego zobowiązania w terminie trzech miesięcy od daty uprawomocnienia się decyzji administracyjnej; II na podstawie art. 28 ust. 3 ustawy z dnia 16 lutego 2007r. o ochronie konkurencji i konsumen- tów (Dz.U. Nr 50, poz. 331 z późniejszymi zmianami) nakłada się na Leszka Piotra Kuczyńskiego obowiązek przedłoŜenia, w terminie czterech miesięcy od daty uprawomocnienia się decyzji administracyjnej, informacji i dokumentów potwierdzających wykonanie zobowiązania, o któ- rym mowa w punkcie I sentencji decyzji administracyjnej, tj.: [a] wzorców umowy pn. „Umowa Abonencka TVK Nr …” oraz „Umowa Abonencka TVK Nr …”, uwzględniających treść złoŜonego zobowiązania, [b] dowodów przekazania dotychczasowym abonentom, w trybie określonym ustawą z dnia 16 lipca 2004r. Prawo telekomunikacyjne (Dz.U. Nr 171, poz. 1800 z późniejszymi zmianami), propozycji zmiany ww. wzorców, [c] kopii trzech umów, jeśli takie zostaną podpisane, z nowymi abonentami usług świadczo- nych przez przedsiębiorcę na podstawie nowych wzorców umowy pn. „Umowa Abonencka TVK Nr …” oraz „Umowa Abonencka TVK Nr …”. U ZASADNIENIE [1] Realizując zamiar wszczęcia postępowania wyjaśniającego w sprawie wstępnego ustalenia, czy zapisy umów, regulaminów świadczenia usług oraz cenników stosowanych w obrocie z kon- sumentami przez przedsiębiorców telekomunikacyjnych, których siedziby są zlokalizowane na terenie województwa zachodniopomorskiego i którzy wyłącznie na tym obszarze wykonują usługi telekomunikacyjne, nie naruszają przepisów ustawy z dnia 16 lutego 2007r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz.U. Nr 50, poz. 331 z późniejszymi zmianami), Delegatura Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Gdańsku wystąpiła do Urzędu Komunikacji Elektronicznej Delegatury w Szczecinie z prośbą o przekazanie listy 10-15 przedsiębiorców, którzy spełniają ww. warunki, a po otrzymaniu takiej listy, przy piśmie z dnia 29 stycznia 2014r., wszczęła w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów stosowne po- stępowanie. [2] W trakcie postępowania, o którym mowa w punkcie [1] uzasadnienia decyzji, Delegatura UO- KiK w Gdańsku pozyskała m.in. przekazane jej przez przedsiębiorcę telekomunikacyjnego Leszka Piotra Kuczyńskiego, prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Osiedlowa Te- lewizja Kablowa „Albatros” w Dziwnowie, wzorce umowy pn. „Umowa Abonencka TVK Nr …”, „Umowa Abonencka Internet Nr …”, „Regulamin świadczenia usług telekomunikacyjnych. Te- lewizja Kablowa. Internet. Osiedlowa Telewizja Kablowa +Albatros+ Leszek Piotr Kuczyński, ul. Mickiewicza 5B, 72-420 Dziwnów” oraz „Cennik usług telekomunikacyjnych. OTK ALBA- TROS”. [3] ZwaŜywszy na to, Ŝe analiza ww. dokumentów ujawniła, iŜ niektóre postanowienia wzorców pn. „Umowa Abonencka TVK Nr …” oraz „Umowa Abonencka Internet Nr …” stosowanych przez Leszka Piotra Kuczyńskiego w obrocie z konsumentami, wymienione w punktach I.1 i I.2 sen- tencji decyzji administracyjnej, mogą pozostawać w sprzeczności z przepisami ustawy z dnia 16 lipca 2004r. Prawo telekomunikacyjne (Dz.U. Nr 171, poz. 1800 z późniejszymi zmianami), Prezes Urzędu postanowił o zakończeniu postępowania wyjaśniającego i wszczęciu wobec tego przedsiębiorcy i w tym zakresie, z dniem 27 maja 2014r., na podstawie postanowienia nr 160, postępowania w sprawie podejrzenia stosowania przez niego praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. [4] Odpowiadając pismem z dnia 18 czerwca 2014r., doręczonym w dniu 24 czerwca 2014r., na zawiadomienie/wezwanie Prezesa Urzędu z dnia 27 maja 2014r. Leszek Piotr Kuczyński poin- formował, iŜ zobowiązuje się „w myśl art. 28 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów [3] […] do zmiany zapisu umów (+Umowa abonencka TVK+ i +Umowa abonencka Internet+) w cią- gu jednego miesiąca”, w związku z czym wniósł o „wydanie decyzji administracyjnej w trybie art. 28”. Z kolei, przy piśmie z dnia 14 sierpnia 2014r. Leszek Piotr Kuczyński przekazał „poprawione umowy na świadczenie usług TV i Internetu”, a po przedłoŜeniu do nich uwag przez Prezesa Urzędu, przekazał ich wersję „ostateczną” w brzmieniu:
„Operatorowi przysługuje prawo do zmiany wysokości abonamentu określonego w § 2 pkt 4. Treść kaŜdej proponowanej w Cenniku zmiany wysokości Opłaty abonamentowej Operator zobowiązuje się przekazać Abonentowi w trybie i na warunkach określonych w art. 61 ustawy z dnia 16 lipca 2004r. Prawo telekomunikacyjne (Dz.U. Nr 171, poz. 1800 z później- szymi zmianami). Tryb i warunki art. 61 ustawy Prawo telekomunikacyjne znajdują się na str. 3 niniejszej umowy.” Nadto, niezaleŜnie od przedłoŜonej propozycji zastąpienia postanowień kwestionowanych przez Prezesa Urzędu postanowieniami zmienionymi, przedsiębiorca oświadczył, przy piśmie z dnia 23 października 2014r., iŜ tylko raz i tylko w odniesieniu do „usługi telewizyjnej” skorzy- stał z uprawnienia „zmiany wysokości abonamentu” - z dniem 1 stycznia cena pakietu śred- niego i pełnego wzrosła o 2 zł, przy czym jednak „[a]bonenci w znacznej większości zaakcep- towali podwyŜkę abonamentu i nie odstępowali od umowy”, a „[p]ojedyncze jednostki, które chciały odstąpić od umowy (z róŜnych zresztą przyczyn), nigdy nie były obciąŜane karą umow- ną”. [5] Pismem z dnia 24 października 2014r. Prezes Urzędu poinformował Leszka Piotra Kuczyńskiego o zakończeniu postępowania dowodowego i moŜliwości zapoznania się z materiałem zebranym w sprawie, z moŜliwości tej przedsiębiorca nie skorzystał. W TRAKCIE POSTĘPOWANIA , KTÓRE KOŃCZY NINIEJSZA DECYZJA ADMINISTRACYJNA , P REZES U RZĘDU USTALIŁ STAN FAKTYCZNY , JAK NIśEJ . [6] Leszek Piotr Kuczyński, prowadzący działalność gospodarczą pod firmą Osiedlowa Telewizja Kablowa „Albatros” w Dziwnowie, posiada wpis do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działal- ności Gospodarczej, REGON: 320754814, jest teŜ wpisany - na co wskazuje „Zaświadczenie” wystawione w dniu 9 lutego 2011r. - do rejestru przedsiębiorców telekomunikacyjnych prowa- dzonego przez Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej pod numerem 9242, Stosownie do treści powołanego „Zaświadczenia” przedsiębiorca moŜe na obszarze powiatu Szczecin:
dostarczać sieci telekomunikacyjne, tj.: − sieć transmisji danych, − publiczną sieć telekomunikacyjną przeznaczoną do rozpowszechniania lub rozprowadza- nia programów radiofonicznych lub telewizyjnych drogą rozsiewczą w systemie analo- gowym i cyfrowym (między innymi DVB-T, DVB-H, T-DAB+, T-DMB),
świadczyć usługi telekomunikacyjne, tj.: − usługę rozprowadzania lub rozpowszechniania programów radiofonicznych lub telewi- zyjnych, − usługę transmisji danych, − usługę zapewniania dostępu do sieci Internet, [7] Prowadząc działalność telekomunikacyjną Leszek Piotr Kuczyński stosuje w obrocie z konsu- mentami m.in. wzorce umowy pn. „Umowa abonencka TVK Nr …” i „Umowa abonencka Inter- [4] net Nr …”, postanowienia których wymienione w punktach I.1 i I.2 sentencji decyzji admini- stracyjnej mogą być uznane za naruszające zakaz wynikający z art. 24 ust. 1 oraz art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Kwestionowane przez Prezesa Urzędu zapisy wzorców umowy pn. „Umowa abonencka TVK Nr …” i „Umowa abonencka Internet Nr …” weszły w Ŝycie z dniem 2 stycznia 2011r. i nadal obo- wiązują. Od dnia wejścia w Ŝycie wzorca:
„Umowy abonenckiej Internet Nr …” cena świadczonej usługi nie uległa zmianie,
„Umowy abonenckiej TVK Nr …” cena usługi zmieniła się raz, tj. z dniem 1 stycznia 2014r. (wzrosła w pakiecie średnim i pełnym o 2 zł). [8] Wg oświadczenia Leszka Piotra Kuczyńskiego z dnia 23 października 2014r., przedsiębiorca świadczy usługi:
rozprowadzania lub rozpowszechniania programów radiofonicznych i telewizyjnych na rzecz 644 abonentów,
zapewnienia dostępu do sieci Internet na rzecz 54 abonentów. M AJĄC NA UWADZE USTALONY STAN FAKTYCZNY ORAZ ZEBRANY MATERIAŁ DOWODOWY , P REZES U RZĘDU ZWA- śYŁ , CO NASTĘPUJE . [9] MoŜliwość rozstrzygnięcia sprawy w oparciu o przepisy ustawy o ochronie konkurencji i kon- sumentów uzaleŜniona jest od uprzedniego stwierdzenia, czy zagroŜony został w niej interes publicznoprawny. Prezes Urzędu jest bowiem upowaŜniony do realizacji zasadniczego celu powołanej ustawy, którym, zgodnie z zapisem jej art. 1 ust. 1, jest określanie warunków roz- woju i ochrony konkurencji oraz zasad podejmowanej w interesie publicznoprawnym ochrony interesów przedsiębiorców i konsumentów. Rozpatrywana sprawa ma, w ocenie Prezesa Urzędu, charakter publicznoprawny, albowiem dotyczy ochrony interesu szerszej grupy konsumentów, tj. tych, którzy są lub mogliby być w przyszłości klientami Leszka Piotra Kuczyńskiego. Tymczasem, zbiorowe interesy konsumen- tów podlegają ochronie przed działaniami przedsiębiorców, które są sprzeczne z prawem, za- sadami współŜycia społecznego i dobrymi obyczajami. [10] Leszek Piotr Kuczyński, prowadzący działalność gospodarczą pod firmą Osiedlowa Telewizja Kablowa „Albatros” w Dziwnowie, jest przedsiębiorcą w rozumieniu art. 4 pkt 1 ustawy o och- ronie konkurencji i konsumentów, bowiem jest przedsiębiorcą w znaczeniu przepisów ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (tekst ujednolicony: Dz.U. z 2013r., poz. 672 z późniejszymi zmianami), w której, stosownie do art. 4, przyjęto, iŜ „przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy jest osoba fizyczna, osoba prawna i jednostka organizacyjna niebędąca osobą prawną, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną – wykonująca we własnym imieniu działalność gospodarczą”. Z kolei, zgodnie z art. 4 pkt 12 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów i art. 22 1 Kodek- su cywilnego za konsumenta uwaŜa się osobę fizyczną dokonującą czynności prawnej niezwią- zanej bezpośrednio z jej działalnością gospodarczą lub zawodową. Mając na uwadze powyŜsze stwierdza się, iŜ Leszek Piotr Kuczyński, będąc przedsiębiorcą i wykonując działalność gospodarczą polegająca na świadczeniu na rzecz abonentów-konsu- mentów usług telekomunikacyjnych, podlega zarówno rygorom wynikającym wprost z ustawy Prawo telekomunikacyjne, jak i tym, które wynikają z ustawy o ochronie konkurencji i konsu- mentów, w szczególności – w aspekcie domniemanego naruszenia przez niego zakazów sformu- łowanych w art. 24 ust. 1 i art. 24 ust. 2 pkt 2 tej ustawy. [11] Stosownie do art. 28 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, jeŜeli w toku po- stępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów zostanie upraw- dopodobnione – na podstawie okoliczności sprawy, informacji zawartych w zawiadomieniu, o [5] którym mowa w art. 100 ust. 1 tej ustawy, lub innych informacji będących podstawą wszczę- cia postępowania – Ŝe przedsiębiorca stosuje praktykę, o której mowa w art. 24 ustawy, a przedsiębiorca, któremu jest zarzucane naruszenie tego przepisu, zobowiąŜe się do podjęcia lub zaniechania działań zmierzających do zapobieŜenia tym naruszeniom, Prezes Urzędu mo- Ŝe, w drodze decyzji administracyjnej, nałoŜyć obowiązek wykonania tych zobowiązań, a sto- sownie do art. 28 ust. 2 ustawy – moŜe równieŜ określić termin ich wykonania. Z kolei, odpowiednio do art. 28 ust. 3 ustawy, w decyzji, o której mowa w ust. 1 tego artyku- łu, Prezes Urzędu nakłada na przedsiębiorcę obowiązek złoŜenia, w wyznaczonym terminie, informacji o stopniu realizacji zobowiązań. [12] Jak wskazuje na to analiza art. 28 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, Pre- zes Urzędu moŜe wydać decyzję, o której mowa wyŜej, w sytuacji kumulatywnego spełnienia dwóch przesłanek, tj.:
uprawdopodobnienia w trakcie postępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, iŜ przedsiębiorca stosuje praktykę zakazaną z mocy art. 24 ust. 1 i art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów,
złoŜenia przez przedsiębiorcę zobowiązania do podjęcia lub zaniechania działań zmierzają- cych do zapobieŜenia naruszeniom wskazanym w powołanym wyŜej przepisie. Uprawdopodobnienie oznacza, Ŝe w stosunku do przedsiębiorcy będącego stroną postępowania odstąpiono od udowodnienia określonych faktów na rzecz ich jedynie uprawdopodobnienia, przy czym wymagają tego wszystkie przesłanki naruszenia zakazu art. 24 ust. 1 i art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, a zatem do wydania decyzji zobowiązu- jącej konieczne jest:
uprawdopodobnienie bezprawności działania przedsiębiorcy,
uprawdopodobnienie naruszenia zbiorowego interesu konsumentów,
złoŜenie przez przedsiębiorcę zobowiązania do podjęcia lub zaniechania działań zmierzają- cych do zapobieŜenia naruszeniom art. 24 ust. 1 i art. 24 ust. 2 pkt 2 powołanej ustawy. [13] Bezprawność jest ujmowana tradycyjnie jako sprzeczność z obowiązującym porządkiem praw- nym. Pojęcie porządku prawnego obejmuje nakazy i zakazy wynikające z norm prawa po- wszechnie obowiązującego, a takŜe nakazy i zakazy wynikające z zasad współŜycia społeczne- go i dobrych obyczajów. 1 Bezprawność jest kategorią obiektywną. RozwaŜenia przy ocenie bezprawności wymaga zatem kwestia, czy zachowanie przedsiębiorcy było zgodne, czy teŜ niezgodne z obowiązującymi za- sadami porządku prawnego oraz z nakazami i zakazami wynikającymi z zasad współŜycia spo- łecznego i dobrych obyczajów. O bezprawności działania decyduje w świetle orzecznictwa Sądu NajwyŜszego całokształt oko- liczności konkretnego stanu faktycznego. 2 Równocześnie, dla stwierdzenia bezprawności dzia- łania przedsiębiorcy bez znaczenia pozostaje strona podmiotowa czynu, a zatem wina sprawcy (w znaczeniu subiektywnym, oznaczającym wadliwość procesu decyzyjnego sprawcy) i stopień tej winy, a takŜe świadomość istnienia naruszonych norm prawnych. [14] W stanach faktycznym i prawnym, ustalonych w postępowaniu, za uprawdopodobnioną Prezes Urzędu uznaje przesłankę wskazującą na bezprawność działań Leszka Piotra Kuczyńskiego, po- legających na stosowaniu przez tego przedsiębiorcę, we wzorcach umowy przedstawianych abonentom świadczonych przez niego usług, postanowień o treści:
„Operatorowi przysługuje prawo do zmiany wysokości abonamentu określonego w § 2 pkt 4. Informacja o zmianie miesięcznego abonamentu zostanie podana do 15 dnia miesiąca poprzedzającego miesiąc zmiany stawki abonamentu określonego w § 2 pkt 4.” („Umowa Abonencka TVK Nr …”, § 3), 1 Tak Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów w wyroku z dnia 13 listopada 2007r., sygnatura akt XVII AmA 45/07. 2 Por. wyrok Sądu NajwyŜszego z dnia 8 maja 2002r., I PKN 267/2001. [6]
„Operatorowi przysługuje prawo do zmiany wysokości abonamentu określonego w § 2 pkt 4. Informacja o zmianie miesięcznego abonamentu zostanie podana do 15 dnia miesiąca poprzedzającego miesiąc zmiany stawki abonamentu określonego w § 2 pkt 4.” („Umowa Abonencka Internet Nr …”, § 3), pomimo wymogu wynikającego z treści art. 61 ust 5 i 6 ustawy Prawo telekomunikacyjne, tj. obowiązku doręczania przez dostawcę usług telekomunikacyjnych na piśmie abonentowi oraz podania do publicznej wiadomości treści kaŜdej proponowanej zmiany w cenniku, z wyprze- dzeniem co najmniej jednego miesiąca przed wprowadzeniem tych zmian, a takŜe obowiązku informowania abonenta o prawie do wypowiedzenia umowy w wypadku braku akceptacji dla tych zmian, a w określonych wypadkach – takŜe o tym, iŜ w razie skorzystania z prawa wypo- wiedzenia umowy dostawcy nie przysługuje roszczenie odszkodowawcze oraz zwrot ulgi, o której mowa w art. 57 ust. 6 ustawy, co pozostaje w sprzeczności z treścią art. 24 ust. 1 i art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. [15] NiezaleŜnie od powyŜszego, przesłanką, spełnienie której naleŜy równieŜ rozpatrzyć w spra- wie, jest – w kontekście punktu [12] uzasadnienia decyzji - ustalenie, czy kwestionowane za- chowanie Leszka Piotra Kuczyńskiego godzi w zbiorowe interesy konsumentów. I tak, aczkolwiek ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów ww. pojęcia nie definiuje, to naleŜy jednak przyjąć, Ŝe interesem, który podlega ochronie na podstawie art. 24 ustawy jest interes prawny konsumentów, rozumiany jako ich potrzeby uznane przez ustawodawcę za godne ochrony; działanie przedsiębiorcy narusza zatem interesy konsumentów wtedy, gdy wywołuje negatywne skutki w sferze ich praw i obowiązków. Równocześnie, nie jest zbiorowym interesem suma indywidualnych interesów konsumentów. W wyroku z dnia 10 kwietnia 2008r., sygnatura akt III SK 27/07, Sąd NajwyŜszy wskazał, iŜ wy- starczające dla stwierdzenia naruszenia zbiorowych interesów konsumentów powinno być ustalenie, iŜ zachowanie przedsiębiorcy nie jest podejmowane w stosunku do zindywidualizo- wanych konsumentów, lecz względem członków danej grupy (określonego kręgu podmiotów) wyodrębnionych spośród ogółu konsumentów za pomocą wspólnego dla nich kryterium. W pojęciu praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów mieści się zatem takie dzia- łanie przedsiębiorcy, które jest skierowane do oznaczonych, ale dostatecznie licznych konsu- mentów, o ile przy tym łączy ich wspólna cecha rodzajowa 3 . W powołanym wyroku Sąd NajwyŜszy stanął ponadto na stanowisku, iŜ sformułowanie: „nie jest zbiorowym interesem konsumentów suma indywidualnych interesów konsumentów ” nale- Ŝy rozumieć w ten sposób, Ŝe liczba indywidualnych konsumentów, których interesy zostały naruszone nie rozstrzyga o tym, czy dana praktyka narusza zbiorowe interesy konsumentów, bowiem praktyką naruszającą zbiorowe interesy konsumentów jest dopiero takie zachowanie przedsiębiorcy, które podejmowane jest w warunkach wskazujących na jego powtarzalność w stosunku do indywidualnych konsumentów wchodzących w skład grupy, do której zachowanie to jest adresowane, a potencjalną ofiarą tego zachowania moŜe być kaŜdy konsument będący klientem lub potencjalnym klientem tego przedsiębiorcy. Zgodnie z wyrokiem z dnia 10 kwietnia 2008r., przez interes zbiorowy naleŜy zatem rozumieć interes dotyczący konsumentów jako określonej zbiorowości, a jego naruszenie ma miejsce dopiero wówczas, gdy negatywnymi skutkami działań przedsiębiorcy dotknięty jest szerszy krąg uczestników rynku, mających status konsumentów. Do naruszenia zbiorowego interesu konsumentów konieczne jest, aby działanie przedsiębiorcy było skierowane nie do konkretnej osoby, lecz do grupy adresatów wyodrębnionych za pomocą wspólnego dla nich kryterium. Działanie o takim charakterze jest w stanie wywołać niekorzystne następstwa nie tylko w od- niesieniu do konkretnych konsumentów, lecz wobec kaŜdego z członków danej zbiorowości. Przy tym, zaistnienie przesłanki naruszenia zbiorowego interesu konsumenta nie jest bezpo- średnio uzaleŜnione od liczby konsumentów, których interesy zostały rzeczywiście naruszone wskutek działań przedsiębiorcy, istotne jest natomiast to, Ŝe przedmiotowe działanie moŜe 3 Banasiński C., Piontek E., Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów. Komentarz, Warszawa 2009, s. 454. [7] zagrozić, przynajmniej potencjalnie, interesom pewnego kręgu nieprofesjonalnych uczestni- ków rynku. JuŜ tylko w uzupełnieniu stanowiska przedstawionego wyŜej Prezes Urzędu chciałby przywołać dodatkowo pogląd, jaki wyraził w jednym z wyroków SOKiK, odpowiednio do którego „jeŜeli potencjalną daną praktyką przedsiębiorcy moŜe być dotknięty kaŜdy konsument w analogicz- nych okolicznościach, to ma miejsce naruszenie zbiorowych interesów konsumentów” 4 . JeŜeli zatem, jak wynika z ustaleń faktycznych, Leszek Piotr Kuczyński proponował abonen- tom świadczenie usługi telekomunikacyjnej, jeŜeli stosunki pomiędzy nim a odbiorcami usług były regulowane m.in. na podstawie wzorców umowy pn. „Umowa Abonencka TVK Nr …” oraz „Umowa Abonencka TVK Nr …” zawierających postanowienia kwestionowane przez Prezesa Urzędu w związku z ich sprzecznością z obowiązującymi przepisami Prawa telekomunikacyjne- go, jeŜeli oferta Leszka Piotra Kuczyńskiego adresowana była lub mogła być adresowana nie tyle i nie tylko do ściśle określonego, konkretnego konsumenta, nawet nie do ich ograniczonej grupy, lecz do z góry nieokreślonej, trudnej do zidentyfikowania liczby konsumentów, których sytuacja jest lub mogła być podobna, to przesłanki te pozwalają, zdaniem Prezesa Urzędu, uznać za uprawdopodobnione równieŜ naruszenie przez tego przedsiębiorcę zbiorowych inte- resów konsumentów. [16] ZwaŜywszy na to, iŜ w toku postępowania, które kończy niniejsza decyzja administracyjna, uprawdopodobniono stosowanie przez Leszka Piotra Kuczyńskiego praktyk naruszających zbio- rowe interesy konsumentów, zwaŜywszy takŜe i na to, Ŝe w trakcie tego postępowania przed- siębiorca złoŜył zobowiązanie do podjęcia określonych działań zmierzających do zapobieŜenia naruszeniom art. 24 ust. 1 i art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, tj. zobowiązanie do:
zaprzestania stosowania w obrocie konsumenckim postanowień kwestionowanych przez Prezesa Urzędu, wymienionych w punktach I.1 i I.2 sentencji decyzji administracyjnej, i zastąpienia ich, w odniesieniu do kaŜdego z tych postanowień, postanowieniem o treści:  „Operatorowi przysługuje prawo do zmiany wysokości abonamentu określonego w § 2 pkt 4. Treść kaŜdej proponowanej w Cenniku zmiany wysokości Opłaty abonamentowej Operator zobowiązuje się przekazać Abonentowi w trybie i na warunkach określonych w art. 61 ustawy z dnia 16 lipca 2004r. Prawo telekomunikacyjne (Dz.U. Nr 171, poz. 1800 z póź- niejszymi zmianami). Tryb i warunki art. 61 ustawy Prawo telekomunikacyjne znajdują się na str. 3 niniejszej umowy.”, Prezes Urzędu uznał, iŜ działania objęte zobowiązaniem złoŜonym przez przedsiębiorcę, zmie- rzając do zapobieŜenia zarzucanym mu praktykom, uzasadniają wydanie decyzji administra- cyjnej w trybie art. 28 ust. 1 i ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, co, mając na uwadze, ORZEKŁ , JAK W PUNKCIE I SENTENCJI DECYZJI ADMINISTRACYJNEJ . [17] Z kolei, działając w oparciu o art. 28 ust. 3 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, Prezes Urzędu nałoŜył na Leszka Piotra Kuczyńskiego obowiązek przekazania w terminie czte- rech miesięcy od daty uprawomocnienia się decyzji administracyjnej informacji i dokumentów dotyczących sposobu wykonania zobowiązań, o których mowa w punkcie I sentencji decyzji, tj.:
nowych wzorców umowy pn. „Umowa Abonencka TVK Nr …” oraz „Umowa Abonencka TVK Nr …”, 4 Por. wyrok z dnia 13 stycznia 2009r., sygnatura akt XVII Ama 26/08. [8]
dowodów przekazania dotychczasowym abonentom, w trybie określonym ustawą z dnia 16 lipca 2004r. Prawo telekomunikacyjne (Dz.U. Nr 171, poz. 1800 z późniejszymi zmianami), propozycji zmiany ww. wzorców,
kopii trzech umów, jeśli takie zostaną podpisane, z nowymi abonentami usług świadczo- nych przez przedsiębiorcę na podstawie nowych wzorców umowy pn. „Umowa Abonencka TVK Nr …” oraz „Umowa Abonencka TVK Nr …”, co, mając na uwadze, ORZEKŁ , JAK W PUNKCIE II SENTENCJI DECYZJI ADMINISTRACYJNEJ . P OUCZENIE : Stosownie do treści art. 81 ust 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, w związku z art. 479 28 § 2 Kodeksu postępowania cywilnego (tekst ujednolicony: Dz.U. z 2014r., poz. 101 z później- szymi zmianami), od niniejszej decyzji przysługuje stronie odwołanie do Sądu Okręgowego w War- szawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Kon- kurencji i Konsumentów Delegatury Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Gdańsku, w ter- minie dwutygodniowym od dnia doręczenia decyzji. O TRZYMUJE : Leszek Piotr Kuczyński Osiedlowa Telewizja Kablowa „Albatros” ul. Mickiewicza 5B 72-420 Dziwnów