RGD-28/2013

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW D ELEGATURA UOK I K W G DAŃSKU RGD.61 - 18/13/JM Gdańsk, dnia 23 grudnia 2013r. D ECYZJA NR RGD.28/2013 I. Stosownie do art. 33 ust. 6 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz.U. Nr 50, poz. 331 ze zmianami) oraz § 2 pkt 4 i § 5 ust. 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 1 lipca 2009 r. w sprawie właś ciwości miejscowej i rzeczowej delegatur Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz.U. Nr 107, poz. 887), w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, po przeprowadzeniu postępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsum entów, wszczętego z urzędu, przeciwko przedsiębiorcy Edycie Ró ż ak - Bienicewicz prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą Agencja Obrotu Nieruchomości - Centrum Nieruchomości Edyta Ró ż ak - Bienicewicz w Gryfinie, na podstawie art. 27 ust. 1 i ust. 2 w związku z art. 24 ust. 1 i ust. 2 pkt 1, ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, uznaje się za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów działanie tego przedsiębiorcy, polegające na stosowaniu we wzorcu umowy o nazwie „Umowa po średnictwa (kupna/najmu) ...” postanowień, o treści: 1. „ Zamawiający zobowiązuje się do zapłaty Przedsiębiorcy wynagrodzenia – prowizji w wysokości: 2,5% ceny nabycia przedmiotu umowy + 23% VAT(nie mniej ni ż 2.000 zł +23% VAT) w przypadku nabycia prawa własności lub u ż ytkowania wieczystego nieruch omości gruntowej zabudowanej albo nieruchomości lokalowej lub 5% ceny nabycia przedmiotu umowy + 23% VAT (nie mniej ni ż 2.000 zl +23% VAT) w przypadku nabycia prawa własności lub u ż ytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej niezabudowanej lub wartości jednomiesięcznego czynszu +23% VAT w przypadku zawarcia umowy dzier ż awy lub najmu”, 2. „Pominięcie Przedsiębiorcy przez Zamawiającego przy zawieraniu transakcji z Właścicielem przedstawionej przez Przedsiębiorcę oferty, powoduje obowiązek z apłaty przez zamawiającego na rzecz Przedsiębiorcy kary umownej w postaci prowizji w podwójnej wysokości. Zapłata wymagalna jest z datą zawarcia transakcji.” 3. „Ewentualne spory wynikłe na tle umowy rozstrzygać będzie właściwy Sąd powszechny w Gryfinie”, które są postanowieniami umownymi wpisanymi na podstawie art. 479 45 Kodeksu postępowania cywilnego do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone i stwierdza się zaniechanie ich stosowania z dniem 19 lutego 2013 r. 80 - 824 G DAŃSK , UL . P ODWALE P RZEDMIEJSKIE 30 2 T EL ./ FAX (058) 346 - 29 - 32, 346 - 29 - 33, 301 - 51 - 75 E - MAIL : GDANSK @ UOKIK . GOV . PL II. Na podstawie art. 77 ust. 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz.U. Nr 50, poz. 331 z późniejszymi zmianami) w związku z art. 80 tej ustawy oraz na podstawie art. 264 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz.U. z 2013 r. poz. 267) w związku z art. 263 § 1 tej ustawy i 83 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, działając w imieniu Prezesa Urzędu ochrony Konkurencji i Konsumentów, postanawia się obcią ż yć przedsiębiorcę Edytę Ró ż ak - Bienicewicz prowadzącą działalnoś ć gospodarczą pod nazwą Agencja Obrotu Nieruchomości - Centrum Nieruchomości Edyta Ró ż ak - Bienicewicz w Gryfinie kosztami postępowania w sprawie stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, które kończy niniejsza decyz ja administracyjna, w kwocie 11,25 zł (słownie: jedenaście złotych 25/100 gr.), i zobowiązuje do ich zwrotu Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji. UZASADNIENIE [1] W roku 20 13 Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (zwany dalej Prezesem UOKiK lub Prezesem Urzędu) przeprowadził pod sygn. RGD. 405/08/13/IPW postępowanie wyjaśniające, mające na celu wstępne ustalenie, czy nastąpiło naruszenie uzasadniające wszczęcie pos tępowania w sprawie zakazu stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów przez przedsiębiorcę: Edytę Ró ż ak - Bienicewicz prowadzącą działalność gospodarczą pod nazwą Agencja Obrotu Nieruchomości ― Centrum Nieruchomości Edyta Ró ż ak - Bieni cewicz w Gryfinie (zwaną dalej przedsiębiorcą lub Pośrednikiem). [2] W toku postępowania wyjaśniającego Prezes Urzędu ustalił, ż e przedsiębiorca prowadząc działalność gospodarczą w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami stosuje przygotowane przez siebie wzorce umów. [3] Po przeanalizowaniu dostarczonych przez Pośredn ika wzorców umów, wykorzystywanych do zawierania umów z konsumentami, a tak ż e zło ż onych przez niego wyjaśnień, Prezes UOKiK ustalił, ż e zapisy zawarte we wzorcach umownych stosowanych przez przedsiębiorcę w obrocie z konsumentami, tj. te, które wymieniono w sentencji niniejszej decyzji, mogą pozostawać w sprzeczności z zakazami wynikającymi z art. 24 ust 1 i 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. [4] Mając na uwadze dokonane ustalenia Prezes Urzędu wszczął przeciwko przedsiębiorcy: Edycie Ró ż ak - Bien icewicz prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą Agencja Obrotu Nieruchomości ― Centrum Nieruchomości Edyta Ró ż ak - Bienicewicz w Gryfinie, w dniu 30 lipca 2013 roku, postanowieniem nr 229 (dowód: Karta Nr 83 postępowanie w sprawie stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, polegających na stosowaniu we wzorcach umów postanowień uznanych za postanowienia niedozwolone i wpisanych do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o któr ym mowa w art. 479 45 k.p.c., co mo ż e stanowić naruszenie art. 24 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ww. ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. [5] Postanowieniem nr 378 Prezes Urzędu zaliczył w poczet dowodów, w postępowaniu prowadzonym pod sygn. akt RGD. 61/18/13/ JM dowody uzyskane w toku postępowania wyjaśniającego o sygn. akt RGD. 405/8/13/IPW tj. wyjaśnienia przedsiębiorcy z dnia 26 lutego 2013 r. wraz z załącznikami (dowód: karty 126). [6] Ustosunkowując się do postawionych zarzutów przedsiębiorca w piśmie z dni a 30 sierpnia 2013 r. oświadczył, i ż począwszy od dnia 20 lutego 2013 r. nie stosuje wzorca umowy, który był oceniany przez Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w ramach prowadzonego postępowania wyjaśniającego, informując jednocześnie, i ż stos owany 3 obecnie wzorzec umowy nie zawiera klauzul i postanowień zakwestionowanych wcześniejszym wystąpieniem. Wezwany do przedstawienia dowodów potwierdzających datę i fakt zaprzestania posługiwania się wzorcem zawierającym niedozwolone postanowienie umowne, pismem z dnia 30 sierpnia 2013 r. przedło ż ył nowy wzorzec umowy, wraz z kopią umowy podpisanej po tej dacie, która to umowa nie zawierała ju ż postanowień o treści zakwestionowanej przez Prezesa UOKiK. P REZES U RZĘDU USTALIŁ NASTĘPUJĄCY STAN FAKTYCZNY : [7] Edyta Ró ż ak - Bienicewicz prowadząca działalność gospodarczą pod nazwą Agencja Obrotu Nieruchomości ― Centrum Nieruchomości Edyta Ró ż ak - Bienicewicz w Gryfinie została zarejestrowana w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej - NIP 858 - 132 - 09 - 56, REGON 812533104. W zakresie działania przedsiębiorcy le ż y pośrednictwo w obrocie nieruchomościami. [8] W kontaktach z klientami Pośrednik posługuje się projektami umów, które następnie konsumenci podpisują chcąc skorzystać z usług/oferty tego przedsiębiorcy. [9] Projekty umów przedstawiane konsumentom, przygotowane z góry przed zawarciem umowy, zawierają gotow e jednolite postanowienia, wpisywane następnie do konkretnych umów podpisywanych z klientami. Stosowane przez przedsiębiorcę, projekty wzorców umownych pod nazwą „Umowa pośrednictwa (kupna/najmu) ...” zawierały postanowienia, o treści: ― „ Zamawiający zobowiązuje się do zapłaty Przedsiębiorcy wynagrodzenia – prowizji w wysokości: 2,5% ceny nabycia przedmiotu umowy + 23% VAT(nie mniej ni ż 2.000 z ł +23% VAT) w przypadku nabycia prawa własności lub u ż ytkowania wieczystego nieruchomości grunto wej zabudowanej albo nieruchomości lokalowej lub 5% ceny nabycia przedmiotu umowy + 23% VAT(nie mniej ni ż 2.000 zł +23% VAT) w przypadku nabycia prawa własności lub u ż ytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej niezabudowanej lub wartości jednomiesięcz nego czynszu +23% VAT w przypadku zawarcia umowy dzier ż awy lub najmu”, ― „Pominięcie Przedsiębiorcy przez Zamawiającego przy zawieraniu transakcji z Właścicielem przedstawionej przez Przedsiębiorcę oferty, powoduje obowiązek zapłaty przez zamawiającego na rzecz Przedsiębiorcy kary umownej w postaci prowizji w podwójnej wysokości. Zapłata wymagalna jest z datą zawarcia transakcji”. ― „Ewentualne spory wynikłe na tle umowy rozstrzygać będzie właściwy Sąd powszechny w Gryfinie” [10] Począwszy od dnia 20 luteg o 2013 r. przedsiębiorca zaprzestał stosowania w obrocie wzorca umownego zawierającego postanowienia o powy ż szej treści. M AJĄC NA UWADZE ZEBRANY MATERIAŁ DOWODOWY , P REZES U RZĘDU ZWA ży Ł , CO NASTĘPUJE : I. [11] Aby rozstrzygnąć sprawę w oparciu o przepisy ustawy o ochronie (…) niezbędnym jest uprzednie zbadanie przez Prezesa Urzędu, czy w danej sprawie zag r o ż ony został interes publicznoprawny. Wykazanie tej okoliczności, upowa ż nia Prezesa UOKiK do realizacji celu ustawy, którym zgodnie z jej art. 1 ust. 1, jest określenie warunków rozwoju i ochrony konkurencji oraz zasad podejmowanej w interesie publicznoprawnym ochrony interesów przedsiębiorców i konsumentów. W ocenie Prezesa Urzędu rozpatrywana spra - wa ma charakter publicznoprawny, albowiem wią ż e się i dotyczy ochrony interesu szerszej grupy konsumentów, którzy są lub mogą być klientami przedsiębiorcy. [12] Przedsiębiorcy przedstawiono zarzuty naruszenia art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie (…), który s tanowi i ż , „ Zakazane jest stosowanie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. ” Zgodnie z ust. 2 tego ż artykułu „Przez praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów rozumie się godzące w nie bezprawne działanie przedsiębiorcy, 4 w szczególności: 1) stosowanie postanowień wzorców umów, które zostały wpisane do rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (…).” [13] Aby dzia łania przedsiębiorcy - w tym przypadku Edyty Ro ż ak - Bienicewicz mogły zostać uznane za sprzeczne z powołanym wy ż ej przepisem art. 24 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, winny spełniać łącznie następujące przesłanki: ― ujawniać się w obrocie k onsumenckim, tj. w relacjach rynkowych występujących pomiędzy przedsiębiorcą a konsumentem, ― stanowić działanie bezprawne, ― naruszać zbiorowy interes konsumentów. [14] Zgodnie z art. 4 pkt 12 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów i art. 22 1 k.c. za konsumenta uwa ż a się osobę fizyczną dokonującą czynności prawnej nie związanej bezpośrednio z jej działalnością gospodarczą lub zawodową. Niekwestionowan a przez stronę postępowania jest okoliczność zawierania umów pośrednictwa kupna sprzeda ż y loka li mieszkalnych z osobami fizycznymi, na potrzeby zaspokojenia ich potrzeb bytowych i mieszkaniowych, co jednoznacznie potwierdza fakt spełnienia pierwszej z przesłanek powołanego wy ż ej przepisu ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. [15] Analizując dru gą ze wskazanych wy ż ej przesłanek, odnoszącą się do bezprawności działań przedsiębiorcy, przez co rozumie się takie jego zachowania na rynku, które są sprzeczne z przepisami prawa, nale ż y wskazać, i ż przedsiębiorcy Edycie Ró ż ak - Bienicewicz postawiony z ostał zarzut naruszenia art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy o ochronie (...) poprzez stosowanie w umowach zawieranych z konsumentami postanowień wzorców umów, które zostały wpisane do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 Kodeksu postępowania cywilnego. Zakaz stosowania postanowień wpisanych do Rejestru dotyczy nie tylko tego przedsiębiorcy, przeciwko któremu zapadł wyrok w sprawie o uznanie postanowień wzorca umowy za niedozwolone, lecz równie ż innych przedsięb iorców. Art. 479 43 k.p.c. rozszerza prawomocność wyroku wydanego w sprawie o uznanie postanowień wzorca umowy za niedozwolone na osoby trzecie. Skutek tzw. prawomocności rozszerzonej następuje od chwili wpisania wzorca umowy do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone, prowadzonego przez Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, o którym mowa w art. 479 45 § 2 k.p.c. Konsekwencją umieszczenia postanowienia umownego w ww. Rejestrze jest to, ż e posłu ż enie się nim będzie miało skutek wprowadzenia do umowy elementu bezwzględnie przez prawo zakazanego . Wpis do Rejestru niedozwolonych postanowień umownych oznacza, ż e od tego momentu stosowanie takiej klauzuli jest zakazane we wszystkich wzorcach umownych. Powy ż sze stanowisko Prezesa Urzędu zgodne jest z orzecznictwem Sądu Najwy ż szego, który w uchwale z dnia 13 lipca 2006 r. (sygn. akt III SZP 3/06) stwierdził, i ż „(…) stosowanie postanowień wzorców umów o treści to ż samej z treścią postanowień uznanych za niedozwolon e prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów i wpisanych do rejestru, o którym mowa w art. 479 45 § 2 k.p.c., mo ż e być uznane w stosunku do innego przedsiębiorcy za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsum entów (…)”. W uzasadnieniu do powy ż szej uchwały Sąd uznał m.in., ż e „(…) praktyka naruszająca zbiorowe interesy konsumentów art. 23 a u.o.k.ik. [obecnie art. 24] obejmuje równie ż przypadki wprowadzania jedynie zmian kosmetycznych polegających na przestawie niu wyrazów lub zastąpieniu jednych wyrazów innymi, je ż eli tylko wykładnia postanowienia pozwoli stwierdzić, ż e jego treść mieści się w hipotezie zakazanej klauzuli. Stosowanie klauzuli o zbli ż onej treści do klauzuli wpisanej do rejestru godzi przecie ż tak samo w interesy konsumentów, jak stosowanie klauzuli identycznej, co wpisana do rejestru (…). Przyjęta powy ż ej rozszerzająca wykładnia art. 23 a u.o.k.ik. znajduje równie ż uzasadnienie w dyrektywach 93/13 oraz 98/27, a tak ż e orzecznictwie ETS dotyczącym z asady efektywności (…)”. Nie jest, zatem konieczna dokładna, literalna identyczność klauzuli wpisanej do Rejestru i klauzuli z nią porównywanej. Stąd niedozwolone będą tak ż e postanowienia umów, mieszczące się w hipotezie klauzuli wpisanej d o Rejestru, której treść zostanie ustalona w oparciu o dokonaną jej wykładnię. 5 [16] Projekt umowy jako jednostronnie przygotowany z góry, przed zwarciem umowy, zapis gotowych klauzul umownych w postaci warunków umów, następnie - na jego po dstawie - zawieranych z konsumentami wyczerpuje definicję pojęcia wzorca umownego, stanowiąc tym samym wzorzec umowy w rozumieniu art. 384 § 1 k.c. Przedsiębiorca w trakcie trwającego postępowania wyjaśniającego, jak i następującego po nim postępowania wła ściwego nie zaprzeczył faktowi posługiwania się w stosunkach z konsumentami opracowanym przez siebie wzorcem umowy. Tak więc, stan faktyczny niniejszej sprawy pozwala na uznanie, i ż w obrocie konsumenckim przedsiębiorca posługuje się wzorcem umownym, a k westionowane postanowienia nie zostały i nie są indywidualnie uzgadniane. [17] W ocenie Prezesa Urzędu zakwestionowane w niniejszym postępowaniu, postanowienia wzorca umownego o nazwie „Umowa pośrednictwa kupna/najmu...” stosowane przez przedsiębiorcę Edytę Ró ż ak - Bienicewicz są to ż same z treścią postanowień uznanych za niedozwolone prawomocnymi wyrokami Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wpisanymi do Rejestru, o którym mowa w art. 479 45 Kodeksu postępowania cywilnego , pod pozycjami:1662,4148,3560,1161,12 58,770,1404,691,772. [18] Po pierwsze , postanowienie o treści: – „ Zamawiający zobowiązuje się do zapłaty Przedsiębiorcy wynagrodzenia – prowizji w wysokości: 2,5% ceny nabycia przedmiotu umowy + 23% VAT(nie mniej ni ż 2.000 zł +23% VAT) w przypadku nabycia prawa własności lub u ż ytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej zabudowanej albo nieruchomości lokalowej lub 5% ceny nabycia przedmiotu umowy + 23% VAT (nie mniej ni ż 2.000 z ł +23% VAT) w przypadku nabycia prawa własności lub u ż ytkowania wieczystego nieruch omości gruntowej niezabudowanej lub wartości jednomiesięcznego czynszu +23% VAT w przypadku zawarcia umowy dzier ż awy lub najmu, nale ż y uznać za to ż same z klauzulami wpisanymi do Rejestru pod pozycją 1662,4148,3560 uznanymi uprzednio wyr okami Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów za niedozwolone postanowienia umowne. Wyrokiem zapadłym w dniu 17 czerwca 2009 r. (sygn. akt XVII AmC 324/08) Sąd uznał za niedozwolone postanowienie umowne o następującej treści: „Zamawiający za wykonanie czynności objętych niniejszą umową zobowiązuje się zapłacić wynagrodzenie w wysokości 3% (słownie: trzech procent)+22% VAT ostatecznej ceny nieruchomości,” które zostało wpisane do Rejestru pod pozycją 16 62. Tak ż e innym wyrokiem z dnia 14 czerwca 2012 r. sygn. sygnatura akt VI ACA 199/12) Sąd Apelacyjny w Warszawie uznał za niedozwolone podobne w skutkach postanowienie umowne o treści „Zamawiający zobowiązuje się w przypadku nabycia ww. obiektu przez niego lub osobę, którą poinformował o ww. obiektach zapłacić pośrednikowi prowizję w wysokości 2,8% (dwa i osiem dziesiątych procenta) wynegocjowanej ceny obiektu 2. Zgodnie z Ustawą o podatku od towarów i usług z 11.03.2004 do powy ż szej prowizji naliczany je st 22% VAT”, które zostało wpisane do Rejestru pod poz. 4148. Podobny wyrok zapadł w dniu 31 maja 2012 r. w sprawie o sygn. akt. AmC 2688/12, numer postanowienia w Rejestrze: 3560, gdzie za niedozwolone postanowienie umowne uznano zapis o treści: „Wysoko ść wynagrodzenia nale ż nego pośrednikowi wynosi 3% ceny brutto (którą nabywca jest zobowiązany zapłacić za nabywaną nieruchomość)+ obowiązujący podatek VAT 22%.” Porównywane, do zakwestionowanego w niniejszej sprawie postanowienia umownego, sformułowania ni e zachowują wprawdzie identycznego brzmienia, jednak ż e analiza ich treści prowadzi do wniosku, ż e wywołują one identyczne, to ż same konsekwencje dla konsumenta. Wszystkie wymienione postanowienia określają - podają cenę usługi w sposób niejednoznaczny, okre śloną jako procent pewnej wartości, nie zaś w jednostkach pienię ż nych tj., w kwocie, którą kupujący będzie obowiązany zapłacić przedsiębiorcy za towar lub usługę. Ponadto we wszystkich porównywanych postanowieniach umownych brak jest jasnej i jednoznacznej informacji o cenie brutto. W cenie powinien być uwzględniony podatek od towarów i usług, je ż eli na podstawie odrębnych przepisów sprzeda ż usług podlega obcią ż eniu podatkiem od towarów i usług. Cena podawana lub uwidaczniana przez przedsiębiorcę powinna być zatem ceną brutto, tj. ceną zawierającą podatek od towarów i usług, który stanowi jeden z elementów składowych ceny. Obowiązek powy ż szy wynika z przepisów ustawy z dnia 5 lipca 2001 r. o cenach (tekst jednolity: Dz.U. z 2013 r., poz.385). W analizowan ych i porównywanych zapisach, warunek ten nie jest spełniony. Z tego te ż powodu, uznać nale ż y i ż zapisy tak sformułowane, w tym postanowienie wzorca 6 stosowanego przez przedsiębiorcę - w stosunku do którego wszczęto niniejsze postępowanie - ra ż ąco narusz ają interes konsumenta, albowiem określona w kwestionowanym postanowieniu i w porównywanych klauzulach cena nie ma jednoznacznego charakteru, stawiając konsumenta w niekorzystnej sytuacji wobec kontrahenta, godząc w dobre obyczaje tj. obowiązek rzetelnego i wyczerpującego informowania konsumenta o istotnych postanowieniach umowy, albowiem aby ostatecznie ustalić kwotę, którą ostatecznie będzie musiał zapłacić konsument musi przeprowadzić kilka operacji rachunkowych. Tak sformułowany warunek umowy pozostaje w sprzeczności z art. 385 1 K.c. Przeprowadzona analiza kwestionowanych warunków wzorca umowy stosowanych przez przedsiębiorcę, z wymienionymi wy ż ej postanowieniami uznanymi wcześniej przez Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów za niedozwolone i wpisanymi do rejestru niedozwolonych klauzul umownych, jednoznacznie wskazuje na identyczność skutków porównywanych klauzul, a ró ż nica w zakresie u ż ytych sformułowań i wyrazów pozostaje bez wpływu na ich ocenę. Z powy ż szych względów porównywane zapisy nale ż y uznać z a to ż same, czego nie podwa ż ają ró ż nice w zakresie u ż ytych wyrazów i sformułowań. [19] Po drugie, postanowienie, o treści: – „Pominięcie Przedsiębiorcy przez Zamawiającego przy zawieraniu transakcji z Właścicielem przedstawionej przez Przedsiębiorcę oferty, powo duje obowiązek zapłaty przez zamawiającego na rzecz Przedsiębiorcy kary umownej w postaci prowizji w podwójnej wysokości. Zapłata wymagalna jest z datą zawarcia transakcji.” uznać nale ż y za to ż ame z klauzulami umieszczonymi w Rejestrze pod pozycjami 1161 ,1258,770. Wyrokiem z dnia 26 października 2006r., sygnatura akt XVII Amc 39/06, numer postanowienia w Rejestrze: 1161, Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów uznał za niedozwolone postanowienie o treści: „W przypadku zawarcia umowy, o kt órej mowa w § 1 oferty przedstawionej przez pośrednika z jego pominięciem, zamawiający zapłaci pośrednikowi prowizję w podwójnej wysokości”. Podobnie za niedozwoloną klauzulę umowną, wyrokiem SOKiK z dnia 27 marca 2006r., sygnatura akt XVII Amc 39/04, num er postanowienia w rejestrze: 770, zostało uznane postanowienie o treści: „W przypadku przeprowadzenia transakcji bez uczestnictwa pośrednika (przez uczestnictwo pośrednika uwa ż a się obecność przy podpisywaniu umowy przedwstępnej, przyrzeczeni a oraz umowy przyrzeczonej) z klientem skojarzonym bezpośrednio lub pośrednio przez pośrednika, niezale ż nie od obowiązku naprawienia w pełnej wysokości wywołanej tym szkody, zamawiający zapłaci odszkodowanie w kwocie dwukrotnie wy ż szej od kwoty wynagrodzen ia obliczonej zgodnie § 7 pkt 1, lecz nie mniej ni ż 5000 PLN (słownie: pięć tysięcy złotych) wraz z odsetkami, w wysokości jak § 7 pkt 3, za ka ż dy dzień w zwłoki od dnia zawarcia przedmiotowej transakcji bez względu na okoliczności pominięcia pośrednika w udziale w transakcji”. Równie ż postanowienie o następującej treści „W przypadku sprzeda ż y nieruchomości przez zamawiającego z pominięciem Pośrednika oraz braku zapłaty prowizji w terminie określonym w par. 5 zamawiający, zapłaci Pośrednikowi karę umowną w wysokości dwukrotnego wynagrodzenia, tak ż e w przypadku sprzeda ż y po upływie umowy na zasadzie wyłączności, jeśli nabywca jest klientem Pośrednika, który otrzymał wskazanie adresowe w czasie trwania umowy pośrednictwa.”, uznane zostało wy rokiem SOKiK z dnia 24 maja 2007 r., sygnatura akt XVII Amc 67/06, za niedozwolone postanowienie umowne - numer postanowienia w Rejestrze: 1258. Postanowienia zestawione wy ż ej mogą być uznane za to ż same, bowiem analiza treści i skutków postanowienia kwesti onowanego oraz klauzul przywołanych, wpisanych do rejestru, prowadzi do stwierdzenia, i ż wszystkie one są/były niezgodne zarówno z art. 385 1 § 1 Kodeksu cywilnego, stosownie do którego postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nie uzgodnione indywidualn ie nie wią ż ą go, je ż eli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, ra ż ąco naruszając jego interesy (niedozwolone postanowienia umowne), jak i z art. 385 3 pkt 17 Kodeksu cywilnego, odpowiednio do którego za niedozwolone uznaj e się postanowienia, które nakładają na konsumenta, który nie wykonał zobowiązania lub odstąpił od umowy obowiązek zapłaty ra ż ąco wygórowanej kary umownej lub odstępnego. Kwestionowany zapis wzorca umowy wyczerpuje przesłanki powołanych wy ż ej zapisów Kode ksu cywilnego. Podnieść nale ż y, na co wskazał Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów w uzasadnieniu wyroku z dnia 26.10.2006 r, w sprawie o sygnaturze akt XVII Amc 39/06, dotyczącym klauzuli 7 wpisanej do Rejestru pod numerem 1161, ż e „w umo wach z konsumentami, zawieranych z u ż yciem wzorca umowy, wysokość kary umownej nie mo ż e być w sposób nadmierny wy ż sza od dającej się przewidzieć szkody wynikłej z niewykonania lub nienale ż ytego wykonania zobowi ązania. Mając na uwadze, i ż szkoda powstająca po stronie pośrednika w przypadku pominięcia go przy zawarciu transakcji sprowadza się do nieuzyskania przez niego prowizji w pojedynczej wysokości, zdaniem Sądu uznać nale ż ało, i ż zastrze ż enie w umowie obowiąz ku zapłaty kwoty odpowiadającej dwukrotnej wartości poniesionej szkody prowadzi do ustalenia kary umownej na poziomie nadmiernie wygórowanym”. Równie ż w szeregu innych wyroków o podobnej treści, i to ż samych skutkach, zakwestionowano waru nek i zasadę obcią ż ania konsumenta karą umowną z tytułu niewykonania warunków umowy, nienale ż ytego wykonania umowy, w podwójnej wysokości umówionej prowizji uznając, i ż w obrocie konsumenckim kara umowna nie mo ż e stanowić dodatkowej nadmie rnej dolegliwości, nadmiernie wy ż szej od dającej się przewidzieć szkody. Porównywane zapisy pozwalają zatem na ocenę uznania ich to ż samości z klauzulami wpisanymi do rejestru, zarówno pod względem treści stanu faktycznego, oraz skutków jakie wywołują. [20] Po trzecie , postanowienie, o treści: „Ewentualne spory wynikłe na tle umowy rozstrzygać będzie właściwy Sąd powszechny w Gryfinie” (§ 5 pkt 5) nale ż y uznać za to ż same z klauzulami wpisanymi do Rejestru pod pozycjami; 1404,691,772 uznanymi uprzednio wyrokami Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów za niedozwolone postanowienia umowne. Wyrokiem wydanym w dniu 27 marca 2006 r. sygn. akt XVII Amc 39/04) Sąd uznał za niedozwolone postanowienie o treści: „ Do rozstrzyg ania sporów wynikających z tej umowy właściwe będą sądy powszechne w Łodzi ”. Tak ż e wyrokiem z dnia z dnia 23 września 2004 r. sygn. akt XVII Amc 51/03) Sąd uznał za niedozwolone to ż same w skutkach postanowienie umowne o treści: „ Ewentualn e spory wynikłe z niniejszej umowy rozstrzygane będą przez właściwy sąd w Poznaniu ”. Ka ż de z tych postanowień narzuca konsumentowi rozpoznanie sprawy przez sąd wskazany przez przedsiębiorcę, który zgodnie z ustawą niekoniecznie będzie sądem właściwym miejs cowo, jak np. w sprawach dochodzenia roszczeń odszkodowawczych od konsumenta czy ustalenia treści umowy. W przypadku tych spraw, zgodnie z właściwością ogólną sądu, sądem właściwym byłby sąd miejsca zamieszkania konsumenta, jako pozwanego. Przedmiotowe zap isy stanowią niedozwolone postanowienia umowy wskazane w art. 385 3 pkt 23 k.c. Porównanie ww. postanowień dowodzi, ż e ich treść jest podobna i w taki sam sposób kształtuje prawa i obowiązki konsumenta, przez co mo ż na przyjąć, i ż oceniana klauzula mieści si ę w hipotezie zakazanego postanowienia umowy. Nale ż y nadmienić, ż e Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów wielokrotnie i konsekwentnie dawał wyraz stanowisku, i ż analogiczne postanowienia wypełniają hipotezę przepisu art. 385 3 pkt 23 k.c. o czym świadczą ta k ż e inne postanowienia umowne wpisane do rejestru, przykładowo pod pozycjami nr: 349, 353,979 i 1034. Wobec tego, i ż postanowienie kwestionowane i postanowienia wpisane do rejestru wywołują podobny skutek, mo ż na je uznać, pomijając ró ż nice w u ż ytych sformu łowaniach, za to ż same co do treści i skutków . [21] Reasumując uznać nale ż y, i ż kwestionowane postanowienia, zawarte we wzorcu „Umowa pośrednictwa (kupna/najmu) ...” mieszczą się w hipotezach wymienionych klauzul wpisanych do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone. Naruszenie zbiorowych interesów konsumentów ma miejsce wtedy, gdy działanie przedsiębiorcy godzi w interesy konsumentów jako zbiorowości, to jest, w sytuacji gdy skierowane jest nie tylko do wyodrębnionej indywidualnie grupy konsu mentów, lecz szerszego nieograniczonego liczbowo kręgu osób, do których dotarła i dotrzeć mo ż e oferta przedsiębiorcy. W rozpatrywanej sprawie wy ż ej wymienione warunki zostały spełnione. Oferta usług pośrednictwa w obrocie nieruchomościami zawierająca niedo zwolone klauzule adresowana jest bowiem przez pośrednika, nie do ściśle zindywidualizowanego konkretnego konsumenta lecz do z góry nieokreślonej, niemo ż liwej do zidentyfikowania liczby kontrahentów – konsumentów, których sytuacja jest identyczna i wspólna. Skoro zatem kwestionowane zapisy wzorca umowy są to ż same z klauzulami wpisanymi do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone, to posługiwanie się nimi w obrocie konsumenckim, zgodnie z treścią art. 24 ust. 2 ustawy o ochronie 8 konkurencji i konsumentów, uznać nale ż y za działanie bezprawne, stanowiące praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów i nakazać zaniechanie jej stosowania. [22] Na podstawie art. 26 ust. 1 ustawy o ochronie (...) Prezes Urzędu wydaje decyzję o uznaniu praktyki za naruszającą zbiorowe interesy konsumentów i nakazującą zanie - chanie jej stosowania, je ż eli stwierdzi naruszenie zakazu określonego w art. 24. Jednak zgodnie z art. 27 ww. ustawy Prezes Urzędu nie wydaje decyzji, o której mowa w ww. art. 26, je ż eli przedsiębiorca zaprzestał stosowania praktyki naruszające j zbiorowe interesy konsumentów. W takim przypadku Prezes Urzędu wydaje decyzję o uznaniu praktyki za naruszającą zbiorowe interesy konsumentów i stwierdza zaniechanie jej stosowania. W stanie faktycznym niniejszej sprawy mo ż na przyjąć, z e nastąpiło zaniechanie stosowania praktyki określonej w pkt I sentencji decyzji, albowiem Edyta Ró ż ak - Bienicewicz faktycznie zaprzestała stosowania we wzorcu umowy o nazwie: „Umowa pośrednictwa kupna/najmu...” postanowień o zakwestionowanych przez Prezesa UOKIK treściach. Ostatnia umowa z zastosowaniem kwestionowanego w niniejszym postępowaniu wzorca umowy mogła zostać podpisana w dniu 19 lutego 2013 r. Po tej dacie, tj. od dnia 20 lutego 2013 r. przedsiębiorca stosuje nowy wzorzec umowny pośrednictwa, nie zawierający zapisów o treści kwestionowanej przez Prezesa UOKiK (dowód pismo przedsiębiorcy - wzorzec umowy karta nr 112 - 117. Ponadto umowy zawarte na podstawie wcześniej obowiązującego wzorca zostały ju ż wykonane. Konsumenci, któr zy podpisali umowy pośrednictwa na podstawie poprzednio obowiązującego wzorca umowy - wg oświadczenia przedsiębiorcy - zakupili ju ż poszukiwaną nieruchomość. Mając na uwadze treść postanowienia o wszczęciu postępowania w niniejszej sprawie, określającego z akres prowadzonego postępowania, analiza nowego wzorca umowy nie była i nie mogła być przedmiotem postępowania, albowiem dotyczyła ona jedynie postanowień wzorca poddanego kontroli, tj. stosowanego przez Pośrednika do dnia 19 lutego 2013 r. Jak ustalono, w obecnie stosowanym wzorcu zakwestionowane przez Prezesa Urzędu klauzule nie występują. Mając na uwadze powy ż sze orzeka się, jak w PUNKCIE I sentencji decyzji. II. Zgodnie z art. art. 77 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, je ż eli w wyniku postępowania Prezes Urzędu stwierdził naruszenie przepisów ustawy, przedsiębiorca, który dopuścił się tego naruszenia, jest obowiązany ponieść koszty postępowania. Z kolei, stosownie do art. 80 ustawy, Prezes Urzędu rozstrzyga o kosztach w drodze postanowienia, które mo ż e być zamieszczone w decyzji kończącej postępowanie. W postępowaniu prowadzonym pod sygnaturą akt RGD.61 - 17/13/JM Prezes Urzędu orzekł w punkcie I sentencji decyzji, i ż Edyta Ró ż ak - Bienicewicz dopuściła się stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. Z uwagi na powy ż szą okoliczność, zwa ż ywszy tak ż e na fakt, i ż kosztami postępowania – wynoszącymi 11,25 zł (słownie: jedenaście zł otych 25/100) – są wydatki związane z korespondencją prowadzoną przez Prezesa Urzędu z Edytą Ró ż ak - Bienicewicz, obcią ż ono nimi ww. przedsiębiorcę. Wobec powy ż szego, Prezes Urzędu postanowił, jak w PUNKCIE II sentencji decyzji. Stosownie do treści art. 81 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, w związku z art. 479 28 § 2 k.p.c., od niniejszej decyzji przysługuje stronie odwołanie do Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w terminie dwutygodniowym od dnia jej 9 doręczenia, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów - Delegatury Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Gdańsku. Na podstawie art. 264 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postę powania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) w zw. z art. 83 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wyznaczył stronie termin 14 dni od dnia uprawomocnie nia się niniejszej decyzji na uiszczenie kosztów niniejszego postępowania w wysokości 11,25 zł. Powy ż szą kwotę nale ż y wpłacić na konto Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Warszawie: NBP O/O W ARSZAWA 511010101000787822 31000000. W przypadku kwestion owania wyłącznie postanowienia o kosztach zawartego w punkcie II niniejszej decyzji, stosownie do art. 264 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, w związku z art. 83 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz stosownie do art. 81 ust. 5 tej ustawy i w związku z art. 479 32 § 1 i § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego, nale ż y wnieść za ż alenie do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Kons umentów, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatury Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Gdańsku w terminie tygodnia od dnia doręczenia niniejszej decyzji. Otrzymuje: 1. Pani Edyta Ró ż ak - Bienicewicz Centrum Nieruchomości w Gryfinie 2. Pan Arkadiusz Aleksander Bienicewicz