RŁO-29/2002

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW W ŁODZI 90-051 Łódź, Al. Piłsudskiego 8 Tel. (0-42) 636-36-89, Tel/Fax (0-42) 636-07-12, Tel. Centrala (0-42) 636-72-11, wew. 259 E-mail: lodz@uokik.gov.pl RŁO/57-3/02/AL/ Łódź, 31 grudnia 2002r. Decyzja nr RŁO 29/2002 Na podstawie art. 78, ust. 4 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2000r. Nr 122, Poz. 1319 ze zm.) w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, zmienia się Decyzję nr RŁO 23/2002 z dnia 30 października 2002 r. w części uzasadnienie decyzji w ten sposób, Ŝe: 1/ na stronie 10 decyzji w zdaniu ,,Maksymalna kwota zobowiązania Kasy wobec świadczeniodawcy wynosiła 460 000 zł (k 573)” kwotę „460 000 zł” zastępuje się kwotą „4 460 000 zł”, 2/ na stronie 12 decyzji wykreśla się zdania ”Maksymalne kwoty kontraktów Medort (488000 zł) i Szpitala im. M. Kopernika (460000 zł) są do siebie zbliŜone. W tej sytuacji trudno postawić Kasie zarzut preferowania przy zawieraniu umów wybranego świadczeniodawcy – Szpitala im. M. Kopernika”. Uzasadnienie W dniu 30 października 2002r. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatura w Łodzi ( zwany dalej Urząd), po przeprowadzeniu postępowania antymonopolowego nr RŁO/57-3/02/AL z wniosku Sieci Salonów Ortopedycznych Medort sp. z o.o. w Łodzi (zwana dalej Medort) przeciwko Łódzkiej Regionalnej Kasie Chorych w Łodzi ( zwana dalej Kasą), w decyzji nr RŁO 23/2002 z dnia 30 paŜdziernika 2002 r. nie stwierdził stosowania praktyki ograniczającej konkurencję określonej w art. 8, ust. 2, pkt 5 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2000r. Nr 122, Poz. 1319 ze zm.) - zwana dalej ustawą o okik, polegającej na przeciwdziałaniu ukształtowaniu się warunków niezbędnych do powstania bądź rozwoju konkurencji poprzez: 1/ określanie w umowach o udzielanie świadczeń zdrowotnych z zakresu zaopatrzenia w przedmioty ortopedyczne, środki pomocnicze i lecznicze środki techniczne maksymalnej kwoty kontraktu (tzw. limitów podmiotowych), 2/ podejmowanie w drodze decyzji organów Kasy rozstrzygnięć o podziale rynku zakupów – rynku zaopatrzenia w przedmioty ortopedyczne, środki pomocnicze i lecznicze środki techniczne w województwie łódzkim poprzez wprowadzenie do zawieranych umów 2 załączników określających maksymalne kwoty zobowiązania (tzw.limitów podmiotowych), 3/ preferowanie przy zawieraniu umów wybranego świadczeniodawcy – Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego im. M. Kopernika w Łodzi – Wojewódzką Poradnię Zaopatrzenia Ortopedycznego i ograniczanie dostępu do rynku innym przedsiębiorcom (pkt I sentencji decyzji), a takŜe nie stwierdził stosowania praktyki ograniczającej konkurencję określonej w art. 8, ust. 2, pkt 4 ustawy o okik polegającej na uzaleŜnianiu zawarcia umowy od spełnienia przez stronę świadczenia nie mającego rzeczowego związku z przedmiotem umowy, co powoduje preferowanie przez Kasę oferty publicznych zakładów opieki zdrowotnej w pierwszym rzędzie Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego im. M. Kopernika w Łodzi ( punkt II sentencji decyzji). Medort wniósł w ustawowym terminie odwołanie od tej decyzji zarzucając między innymi, Ŝe została ona oparta na błędnym ustaleniu maksymalnej kwoty zobowiązania Kasy wobec Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego im. M. Kopernika w Łodzi (zwany dalej Szpitalem im. M. Kopernika) na rok 2002, wynikającego z umowy nr 051/110043/09/02. Medort stwierdził, Ŝe Urząd w uzasadnieniu Decyzji przyjął, Ŝe maksymalna kwota zobowiązania Kasy wobec Szpitala im. M. Kopernika (460 000 zł) nie była znaczniejsza, a nawet niŜsza niŜ maksymalna kwota zobowiązania Kasy wobec Medort (488 000 zł). Wobec tego organ antymonopolowy stanął na stanowisku, Ŝe skoro obie kwoty są do siebie zbliŜone, to trudno postawić zarzut preferowania przez Kasę któregokolwiek ze świadczeniodawców. Medort stwierdził, Ŝe maksymalna kwota zobowiązania Kasy wobec Szpitala im. M. Kopernika wynikająca z umowy nr 051/110043/09/02 jest róŜnie określona w róŜnych miejscach. W ogłoszeniu internetowym Kasa określiła swoje zobowiązanie wobec Szpitala im. M. Kopernika na podstawie w/w umowy na kwotę 2750000 zł, a w piśmie do Urzędu z dnia 4 września 2002 r. (k. 1062 materiału dowodowego w sprawie) na kwotę 2630000 zł. Na tej podstawie Medort stwierdził, Ŝe ustalenie, Ŝe wysokość umowy zawartej ze Szpitalem im. M. Kopernika wynosiła 2 750000 zł czy nawet 2 630000 zł w sposób oczywisty obala przesłanki będące podstawą wydania decyzji. Z uwagi na powyŜsze rozbieŜności organ antymonopolowy przed przekazaniem odwołania Medort sądowi przeprowadził na podstawie art. 78, ust. 5 ustawy o okik dodatkowe czynności zmierzające do wyjaśnienia w/w zarzutu odwołania. Organ antymonopolowy ustalił co następuje: Art. 78, ust. 4 ustawy o okik stanowi, Ŝe jeŜeli Prezes Urzędu uzna odwołanie za słuszne, moŜe - nie przekazując akt sądowi – uchylić albo zmienić swoją decyzję w całości lub w części, o czym bezzwłocznie powiadamia stronę, przesyłając jej nową decyzję, od której stronie przysługuje odwołanie. Ustalenia poczynione przez Urząd w ramach dodatkowych czynności wyjaśniających wskazały, Ŝe na podstawie § 8 ust. 1 umowy nr 051/110043/09/02 z dnia 31 grudnia 2001r. o udzielanie świadczeń zdrowotnych z zakresu zaopatrzenia w przedmioty ortopedyczne, środki pomocnicze i lecznicze środki techniczne zawartej pomiędzy Kasą a Szpitalem im. M. Kopernika, maksymalna kwota zobowiązania Kasy wobec Szpitala na rok 2002 wynosiła 4460000zł, a nie jak błędnie podano w decyzji 460000 zł. Skutkowało to błędną oceną podaną w uzasadnieniu zaskarŜonej decyzji, Ŝe wartość zobowiązań Kasy wobec Medort i wobec Szpitala im. M. Kopernika na rok 2002 była zbliŜona. Biorąc powyŜsze pod uwagę Urząd 3 uznał, Ŝe zarzut odwołania kwestionujący wskazaną w decyzji maksymalną kwotę zobowiązania Kasy wobec Szpitala im. M. Kopernika na rok 2002 jest zasadny i daje podstawę do częściowej zmiany decyzji nr RŁO 23/2002 na podstawie art. 78, ust. 4 ustawy o okik. W ramach podjętych w tej sprawie czynności wyjaśniających Urząd ustalił, Ŝe podana błędnie wartość ww. zobowiązania Kasy była wynikiem błędu pisarskiego. Informacje przekazane Urzędowi przez Kasę w piśmie z dnia 2 grudnia 2002 r. potwierdziły, Ŝe dane zebrane w materiale dowodowym były ustalone prawidłowo. Zobowiązanie Kasy na rok 2002 w kwocie 2750000 zł wobec Szpitala im. M. Kopernika stanowiło maksymalną kwotę zobowiązania wynikającą z umowy nr 051/110043/09/02 z dnia 31 grudnia 2001r. o udzielanie świadczeń zdrowotnych z zakresu zaopatrzenia w przedmioty ortopedyczne, środki pomocnicze i lecznicze środki techniczne, w grupie asortymentowej przedmioty ortopedyczne. Natomiast podana przez Kasę kwota 2630000 zł to była maksymalna kwota zobowiązania Kasy wobec Szpitala im. M. Kopernika w grupie asortymentowej środki ortopedyczne po zmianie w/w umowy dokonanej przez strony aneksem z dnia 24 czerwca 2002r. Wobec powyŜszego Urząd zmienił ustalenia na stronie 10 uzasadnienia decyzji i ocenę stanu faktycznego przestawioną na stronie 12 uzasadnienia decyzji. Urząd zwaŜył, Ŝe zmiana ta nie miała wpływu na rozstrzygnięcie decyzji. Okoliczność, Ŝe maksymalna kwota zobowiązania Kasy wobec Szpitala im. M. Kopernika z tytułu udzielania świadczeń zdrowotnych z zakresu zaopatrzenia w przedmioty ortopedyczne, środki pomocnicze i lecznicze środki techniczne w roku 2002, w rzeczywistości była wyŜsza od maksymalnej kwoty zobowiązania Kasy wobec Medort z tytułu takiej samej umowy, nie potwierdzała słuszności zarzutu odwołania, Ŝe Kasa przy wyborze świadczeniodawcy w roku 2002 preferowała Szpital im. M. Kopernika. Materiał dowodowy wskazał, Ŝe poziom zakontraktowanych świadczeń w roku 2002 był na poziomie podobnym jak w latach poprzednich, co obrazuje poniŜsze zestawienie: Rok obowiązywania umowy Maksymalna kwota zobowiązania Kasy wobec Szpitala im. M. Kopernika wynikająca z umowy o udzielanie świadczeń zdrowotnych z zakresu zaopatrzenia w przedmioty ortopedyczne, środki pomocnicze i lecznicze środki techniczne 1999 4 075 600 zł 2000 4 075 120 zł 2001 4 234 400 zł 2002 4 460 000 zł Źródło: 1. Umowa nr 05R/PZ/10239 z dnia 24 marca 1999r. zawarta pomiędzy Łódzką Regionalną Kasą Chorych a Wojewódzkim Szpitalem Specjalistycznym im. M. Kopernika w Łodzi. 2. Umowa nr 05R/PZ/10239/III kwartał z dnia 25 sierpnia 1999r. zawarta pomiędzy Łódzką Regionalną Kasą Chorych a Wojewódzkim Szpitalem Specjalistycznym im. M. Kopernika w Łodzi. 3. Umowa nr 05R/PZ/10239/IV kwartał z dnia 27 października 1999r. zawarta pomiędzy Łódzką Regionalną Kasą Chorych a Wojewódzkim Szpitalem Specjalistycznym im. M. Kopernika w Łodzi. 4. Umowa o udzielanie świadczeń zdrowotnych z zakresu zaopatrzenia w przedmioty ortopedyczne, środki pomocnicze i lecznicze środki techniczne nr 051/110043/09/00 z dnia 28 grudnia 1999r. zawarta pomiędzy Łódzką Regionalną Kasą Chorych a Wojewódzkim Szpitalem Specjalistycznym im. M. Kopernika w Łodzi. 5. Umowa o udzielanie świadczeń zdrowotnych z zakresu zaopatrzenia w przedmioty ortopedyczne, środki pomocnicze i lecznicze środki techniczne nr 051/110043/09/00/1 z 29 czerwca 2000r. zawarta pomiędzy Łódzką Regionalną Kasą Chorych a Wojewódzkim Szpitalem Specjalistycznym im. M. Kopernika w Łodzi. 6. Umowa o udzielanie świadczeń zdrowotnych z zakresu zaopatrzenia w przedmioty ortopedyczne, środki pomocnicze i lecznicze środki techniczne nr 051/110043/09/00/2 z 28 września 2000r. zawarta pomiędzy Łódzką Regionalną Kasą Chorych a Wojewódzkim Szpitalem Specjalistycznym im. M. Kopernika w Łodzi. 4 7. Umowa o udzielanie świadczeń zdrowotnych z zakresu zaopatrzenia w przedmioty ortopedyczne, środki pomocnicze i lecznicze środki techniczne nr 051/110043/09/01 z 20 grudnia 2000r. zawarta pomiędzy Łódzką Regionalną Kasą Chorych a Wojewódzkim Szpitalem Specjalistycznym im. M. Kopernika w Łodzi. 8. Aneks nr 1 z dnia 30 marca 2001r. do umowy wymienionej w pkt 7. 9. Aneks nr 3 z dnia 10 października 2001r. do umowy wymienionej w pkt 7. 10. Umowa o udzielanie świadczeń zdrowotnych z zakresu zaopatrzenia w przedmioty ortopedyczne, środki pomocnicze i lecznicze środki techniczne nr 051/110043/09/01/1 z 31 maja 2001r. zawarta pomiędzy Łódzką Regionalną Kasą Chorych a Wojewódzkim Szpitalem Specjalistycznym im. M. Kopernika w Łodzi. 11. Umowa o udzielanie świadczeń zdrowotnych z zakresu zaopatrzenia w przedmioty ortopedyczne, środki pomocnicze i lecznicze środki techniczne nr 051/110043/09/02 z 31 grudnia 2001r. zawarta pomiędzy Łódzką Regionalną Kasą Chorych a Wojewódzkim Szpitalem Specjalistycznym im. M. Kopernika w Łodzi. 12. Aneks nr 1 z 24 czerwca 2002r. do umowy wymienionej w pkt 11. Wysokość kontraktu zawartego ze Szpitalem im. M. Kopernika była wynikiem działania mechanizmu konkurencji o rynek zastosowanego przez Kasę przy wyborze świadczeniodawców udzielających świadczeń zdrowotnych. Potwierdził to materiał dowodowy zebrany w postępowaniu. Przedmiotem rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy nie była kwota kontraktu. Do rozstrzygania naruszenia indywidualnych interesów i praw podmiotowych uczestnika rynku właściwy jest bowiem sąd powszechny. Celem Urzędu wynikającym z jego właściwości rzeczowej była ocena zasad funkcjonowania mechanizmu zawierania umów przez pryzmat zapewnienia warunków do rozwoju konkurencji na rynku w interesie publiczno-prawnym. Konkurencja na rynku właściwym po stronie popytu na udzielanie świadczeń zdrowotnych była ograniczona przez stan prawny. Kasa działała w warunkach monopsonu będącego cechą struktury tego rynku. Urząd ocenił w postępowaniu czy Kasa swoim działaniem nie powodowała zakłócenia wolnej konkurencji po stronie podaŜy. Warunkiem rozwoju i powstawania konkurencji jest otwarty dostęp do rynku na równych prawach dla wszystkich przedsiębiorców. Ustalenia przedstawione w uzasadnieniu decyzji z dnia 30 października 2002r., nr RŁO 23/2002 potwierdziły, Ŝe Kasa stosowała jednolite, obiektywne i przedmiotowe kryteria dostępu świadczeniodawców do rynku usług o udzielanie świadczeń zdrowotnych. Stosowane zasady konkursu ofert pozwalały rywalizować Medortowi ze Szpitalem im. M. Kopernika w drodze oferowania lepszych cen i warunków wykonywania usług. Decyzja została wydana na podstawie prawidłowo zebranego materiału dowodowego, a błędnie podana kwota maksymalnego zobowiązania Kasy wobec Szpitala im. M. Kopernika, będąca wynikiem omyłki pisarskiej nie podwaŜa rozstrzygnięcia w sprawie. Mając na uwadze powyŜsze orzeka się jak w sentencji. Od niniejszej decyzji słuŜy odwołanie do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów za pośrednictwem niniejszej Delegatury w terminie dwutygodniowym od dnia doręczenia decyzji. Z upowaŜnienia Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Iwona Bielska Dyrektor Delegatury w Łodzi 5 Otrzymują: Pan Jan Rózga - Pełnomocnik Sieci Salonów Ortopedycznych Medort sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie ul. A. Struga 20 90 – 513 Łódź Łódzka Regionalna Kasa Chorych ul. Kopcińskiego 58 90 – 032 Łódź