DIH-85/2016

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW D IH - 70 9 - 16 ( 8 ) / 1 6 / AgŁ Warszawa, 30 wrześ nia 2016 r. DECYZJA DIH-1/85/2016 Na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2016 r. poz. 23 z późn. zm. ), art. 1 ust. 3, art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1059 z późn. zm.), art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno - spożywczych (Dz. U. z 2015 r. poz. 678 z późn. zm.), Prezes Urzędu Oc hrony Konkurencji i Konsumentów – po rozpatrzeniu odwołania przedsiębiorcy Eurocash S. A. z siedzibą w Komornikach od decyzji Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej we Wrocławiu z dnia 17 maja 2016 r. (nr akt sprawy: KBP - ŻG.8361. 162.2 015), którą ww. przedsiębiorcy wymierzono karę pieniężną w wysokości 1 435,98 zł (słowne: jeden tysiąc czterysta trzydzieści pięć złotych 98/100), z tytułu wprowadzenia do obrotu nieodpowiadającego jakości handlowej napoju spirytusowego zadeklarowanego na opakowaniu zbiorczym jako ,,LIKIER Mix Smaków: 20 szt. x 40 ml | 30 % obj. (10 szt. LUBELSKA CYTRYNÓWKA + 10 szt. LUBELSKA GREJPFRUTOWA)” , a na opakowaniach jednostkowych jako ,,LUBELSKA CYTRYNÓWKA 30 % vol. 40 ml Likier” i ,,LUBELSKA GREJPFRUTOWA 30 % vol . 40 ml Likier” , w ilości 42 zestawów (840 sztuk) o łącznej wartości 1435,98 zł – utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję . UZASADNIENIE W toku kontroli przeprowadzonej w dniach 8-19 październik a 2015 r. przez inspektorów reprezentujących Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspekto ra Inspekcji Handlowej w Katowicach , zwanego dalej „Dolnoślą sk im WIIH”, w hurtowni „ E urocash” we Wrocławiu przy ul. Krakowskiej 141-155 , należąc ej do przedsiębiorcy Eurocash S. A. z siedzibą w Komornikach , zakwestionowano sposób oznakowania napoju spirytusowego zadeklarowanego na opakowaniu zbiorczym jako ,,LIKIER Mix Smaków: 20 szt. x 40 ml | 30 % obj. (10 szt. LUBELSKA CYTRYNÓWKA + 10 szt. LUBELSKA GREJPFRUTOWA)” , a na opakowaniach jednostkowych jako ,,LUBELSKA CYTRYNÓWKA 30 % vol. 40 ml Likier” i ,,LUBEL SKA GREJPFRUTOWA 30 % vol. 40 ml Likier” , oznaczonego numerem partii 2 produkcyjnej „1975113 16”, wyprodukowanego przez Z.P. Polmos Lublin ul. Spółdzielcza 6, 20- 402 Lublin, Stock Polska Sp. z o.o. z siedzibą w Lublinie, w ilości 42 zestawów (840 sztuk) o łącznej wartości 1 435,98 zł , z uwagi na wyeksponowanie nazw fantazyjnych „LUBELSKA CYTRYNÓWKA” i ,,LUBELSKA GREJPFRUTOWA”, których brzmienie w ywoływało skojarzenia z wód k ą lub wódką smakową , podczas gdy z deklaracji producenta zawartej na opakowaniu zbiorczym i jednostkowym, przedstawionej w sposób znacznie mniej widoczny niż ww. określenia wynikało, że jest to likier. Taki sposób oznakowania pr oduktu, zdaniem organu pierwszej instancji, wprowadza ł konsumentów w błąd co do właściwości środka spożywczego, a w szczególności co do jego kategorii, w tym charakteru i właściwości, co stanowiło naruszenie treści: – art. 7 ust. 1 lit. a) rozporządzenia Par lamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011 z dnia 25 października 2011 r. w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności, zmiany rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1924/2006 i (WE) nr 1925/2006 oraz uchylenia dyrektywy Komisji 87/250/EWG, dyrektywy Rady 90/496/EWG, dyrektywy Komisji 1999/10/WE, dyrektywy 2000/13/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, dyrektyw Komisji 2002/67/WE i 2008/5/WE oraz rozporządzenia Komisji (WE) nr 608/2004 (Dz. U. UE L 304 z 22.11.2011 s. 18 z późn. zm.), zwanego dalej „rozporządzeniem (UE) nr 1169/2011”; – art. 8 ust. 1 i art. 16 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz. U. UE L 31 z 1.2.2002 s. 1 z późn. zm.), zwanego dalej „rozporządzeniem (WE) nr 178/2002” . Powyższ y stan faktyczny udokumentowano w protokole kontroli z 19 październik a 2015 r. (nr akt kontroli: KBP- ŻG.8361.162.2015 ), w tym w załącznik u nr 1 do tego protokołu, stanowiący m wykaz ocenianych napojów alkoholowych, a także na wydrukach zdjęć przedstawiających sposób oznakowania zakwestionowanego produktu. Pismem z 29 grudnia 2015 r., skierowano do kontrolowanego wystąpieni e pokontrolne wraz z wnioskiem o podjęcie działań mających na celu wprowadzanie do obrotu towar ów prawidłow o oznakowanych. Podobne pismo z 29 grudnia 2015 r. skierowano do producenta, tj. Stock Polska Sp. z o.o. z siedzibą w Lublinie, wnosząc o dostosowanie oznakowania zakwestionowanego produktu do obowiązujących przepisów prawa. Kontrolowany poinformował w piśmie z 22 stycznia 2016 r., że zwrócił się do producenta o zajęcie stanowis ka w niniejszej sprawie i dołączył do niego pismo producenta z 20 stycznia 2016 r., które było tożsame z pismem, jakie producent przekazał w odpowiedzi na wystąpienie pokontrolne. W związku ze stwierdzonymi nieprawidłowościami, pismem z 22 kwietnia 2016 r., Dolnośląski WIIH zawiadomił przedsiębiorcę Eurocash S. A. z siedzibą w Komornikach , zwanego dalej również „stroną”, o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie wymierzenia, na podstawie art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o ja kości handlowej artykułów rolno - spożywczych (Dz. U. z 2015 r. poz. 678 z późn. zm.), zwanej 3 dalej „ ustaw ą o jakości handlowej”, kary pieniężnej z tytułu wprowadzenia do obrotu nieodpowiadającego jakości handlowej ww. napoju spirytusowego , informując jednoc ześnie o przysługującym jej prawie do czynnego udziału w postępowaniu . Ponadto , w piśmie tym wezwał ją do przekazania informacji o wielkości obrotów i przychodu za rok 201 5. S trona skorzystała z przysługujących jej uprawnień i wniosła w piśmie z 28 kwietnia 2016 r., o uwzględnienie dołączon ych dokumentów, tj. stanowiska producenta z 10 lutego 2016 r. i protokołów kontroli nr KO.8230.25.2.2012 z 29 listopada 2012 r. i nr KO.8230.5. 2.2015 z 16 lutego 2015 r., do tyczących kontroli przeprowadzonych w zakładzie należącym do producenta przez inspektor ów reprezentujących Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych . Ponadto, przekazała żądane informacje o wielkości obrotów i przychodu za rok 2015 . Do akt sprawy dołączono także stanowisko producenta z 4 maja 2016 r., stanowiące uzupełnienie dotychczasowej argumentacji w sprawie zakwestionowanego produktu. Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, decyzją z dnia 17 maja 2016 r. (doręczoną stronie 23 maja 2016 r.), Dolnośląski WIIH wymierzył stronie, na podstawie art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowe, karę pieniężną w wysokości 1 435,98 zł z tytułu wprowadzenia do obrotu nieprawidłowo oznakowanego ww. napoju spirytusowego . Pismem z 2 czerwca 2016 r. (nadanym w p olskiej placówce pocztowej operatora publicznego 3 czerwca 2016 r.), strona złożył a do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, zwanego dalej również „Prezesem UOKiK”, odwołanie od ww. de cyzji, wyrażając swoje wątpliwości co do zasadności kwestion owania przedmiotowego produktu. Strona podniosła, że organ pierwszej instancji nie odniósł się do części dowodów i wyjaśnień przedstawionych przez nią w ww. piśmie z 28 kwietnia 2016 r., stanowiącym odpowiedź na zawiadomienie o wszczęciu przedmiotowego postępowania, dotyczących w szczególności bezpodstawnego uznania, że niezgodność gramatyczna na zwy fantazyjnej danego produktu i jego nazwy handlowej może skutkować wprowadzeniem konsumentów w błąd, w tym w szczególności uznania, iż wyrazy: „lubelska”, „cytrynówka” i „grejpfrutowa” wywołują skojarzenia u konsumenta z nazwą handlową produktu „wódka”, a przez to tworzą u niego mylne wrażenie, że produkty o nazwach fantazyjnych „LUBELSKA CYTRYNÓWKA” i ,,LUBELSKA GREJPFRUTOWA”, są wódkami smakowymi, podczas gdy z argumentacji i dowodów przedstawionych w przedmiotowym postępowaniu zarówno przez stronę, jak i przez producenta wynika, iż potencjalnym skojarzeniem użytych nazw fantazyjnych może być przykładowo nalewka, a nie wódka smakowa. Jej zdaniem, organ pierwszej instancji pominął fakt, że określeniem „wódka smakowa” nazywane są wszystkie mocne i smakowe napoje spirytusowe, niezależnie od ich nazwy handlowej czy rodzaju gramatycznego tej nazwy. Strona stara się także wykazać, że nazwa handlowa produktu „likier” została podana czytelnie, w tym samym polu widzenia, co wyeksponowane nazwy fantazyjne i informacja o mocy alkoholu, a przy tym czcionka użyta do jej napisania spełniała wymagania określone w art. 13 rozporządzenia (UE) nr 1169/2011. 4 Po uzupełnieniu braków formalnych odwołania, p ismem z 13 lipca 2016 r., Prezes UOKiK poinformowa ł stron ę , ż e przed wydaniem rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w niniejszej sprawie, stronie biorącej udział w postępowaniu administracyjnym przysługuje , w myśl art. 10 Kpa, prawo do z apoznania się z aktami sprawy , a także do wypowiedzen ia się , co do zebranych dowodów i mat eriałów oraz zgłoszonych żądań. Do akt sprawy dołączono także stanowisko producenta z 20 lipca 2016 r., dotyczące zakwestionowanego produktu, będącego przedmiotem zaskarżonej decyzji. Strona skorzystała z przysługujących jej uprawnień i nawiązała w dniu 21 lipca 2016 r. kontakt telefoniczny z Urzędem Ochrony Konkurencji i Konsumentów, informując, że podtrzymuje swoje stanowisko wyrażone w odwołaniu. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów zważył, co następuje. Zgodnie z art. 17 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 178/2002, podmioty działające na rynku spożywczym i pasz zapewniają, na wszystkich etapach produkcji, przetwarzania i dystrybucji w przedsiębiorstwach będących pod ich kontrolą, zgodność tej żywności lub pasz z wymogami prawa żywnościowego właściwymi dla ich działalności i kontrolowanie przestrzegania tych wymogów. W świetle art. 8 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 1169/2011, podmiotem działającym na rynku s pożywczym odpowiedzialnym za informację na temat żywności jest podmiot, pod którego nazwą lub firmą jest wprowadzany na rynek dany środek spożywczy lub – jeżeli ten podmiot nie prowadzi działalności w Unii Europejskiej – importer danego środka na rynek Uni i Europejskiej. Jak wynika z tego artykułu, podmiot działający na rynku spożywczym odpowiedzialny za informację na temat żywności zapewnia obecność i rzetelność informacji na temat żywności zgodnie z mającym zastosowanie prawem dotyczącym informacji na tem at żywności oraz z wymogami odpowiednich przepisów krajowych (ust. 2) , a bez uszczerbku dla tego przepisu, podmioty działające na rynku spożywczym zapewniają przestrzeganie w przedsiębiorstwach pozostających pod ich kontrolą wymogów prawa dotyczącego infor macji na temat żywności i odpowiednich przepisów krajowych mających znaczenie dla ich działalności i upewniają się, że wymogi te są spełnione (ust. 5) . Stosownie do art. 4 ust. 1 ustawy o jakości handlowej, wprowadzane do obrotu artykuły rolno - spożywcze powinny spełniać wymagania w zakresie jakości handlowej, jeżeli w przepisach o jakości handlowej zostały określone takie wymagania, oraz dodatkowe wymagania dotyczące tych artykułów, jeżeli ich spełnienie zostało zadeklarowane przez producenta. Pojęcie jakości handlowej zostało zdefiniowane w art. 3 pkt 5 tej ustawy jako cechy artykułu rolno - spożywczego dotyczące jego właściwości organoleptycznych, fizyko - chemicznych i mikrobiologicznych w zakresie technologii produkcji, wielkości lub masy oraz wymagania wyni kające ze sposobu produkcji, opakowania, prezentacji i oznakowania, nieobjęte wymaganiami sanitarnymi, weterynaryjnymi lub fitosanitarnymi. Zgodnie z art. 7 ust. 1 lit. a) rozporządzenia (UE) nr 1169/2011, informacje na temat żywności nie mogą wprowadzać konsumenta finalnego w błąd, w szczególności: co do 5 właściwości środka spożywczego, a w szczególności, co do jego charakteru, tożsamości, właściwości, składu, ilości, trwałości, kraju lub miejsca pochodzenia, m etod wytwarzania lub produkcji. Wymagania w zak resie przedstawiania obowiązkowych informacji na temat żywności zostały określone w art. 13 rozporządzenia (UE) nr 1169/2011. Przepisy te stanowią, że bez uszczerbku dla przepisów krajowych przyjętych na mocy art. 44 ust. 2 ww. informacje muszą być umieszczone w widocznym miejscu w taki sposób, aby były dobrze widoczne, wyraźnie czytelne oraz, w stosownych przypadkach, nieusuwalne. Nie mogą być w żaden sposób ukryte, zasłonięte, pomniejszone ani przerwane jakimikolwiek innymi nadrukami, ilustracjami czy inn ym materiałem (ust. 1), a bez uszczerbku dla szczególnych przepisów unijnych mających zastosowanie do szczególnych środków spożywczych obowiązkowe dane szczegółowe wymienione w art. 9 ust. 1, dotyczące m.in. nazwy środka spożywczego – jeśli znajdują się na opakowaniu lub na załączonej do niego etykiecie – są wydrukowane na opakowaniu lub etykiecie w sposób zapewniający wyraźną czytelność, z użyciem znaków o rozmiarze czcionki określonym w tym przepisie (ust. 2). Z kole, dobrowolne informacje na temat żywności, w myśl art. 37 tego rozporządzenia, nie mogą być prezentowane ze szkodą dla przestrzeni dostępnej do prezentacji obowiązkowych informacji na temat żywności. Nazwa środka spożywczego, jak stanowi art. 17 ust. 1 i 4 rozporządzenia (UE) nr 1169/2011, jest to nazwa przewidziana w przepisach (tj. w przepisach unijnych, a przy ich braku – w przepisach krajowych, zgodnie z art. 2 ust. 2 lit. n) i nie może być ona zastąpiona nazwą chronioną jako własność intelektualna, nazwą marki lub nazwą wymyśloną. Wymagania dotyczące opisu, prezentacji i etykietowania napojów s pirytusowych, w tym także stosowania ich nazewnictwa , zostały określone w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 110/2008 z dnia 15 stycznia 2008 r. w sprawie definicji, opisu, prezenta cji, etykietowania i ochrony oznaczeń geograficznych napojów spirytusowych oraz uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 1576/89 (Dz. U. UE L 39 z 13.2.2008 s. 16 z późn. zm.), zwanym dalej „rozporządzeniem (WE) nr 110/2008”, w szczególności w art. 9 ust. 1 i 2 i 8 . Przepisy te stanowią, że napoje spirytusowe odpowiadające specyfikacjom produktów zdefiniowanych w kategoriach od 1 do 46 w załączniku II (w tym w kategorii 15 – wódka , 31 – wódka smakowa i 32 – likier ) są w opisie, prezentacji i etykietowaniu op atrzone określoną tam nazwą handlową, a napoje spirytusowe, które odpowiadają definicji zawartej w art. 2, ale które nie spełniają kryteriów włączenia do żądnej z 46 kategorii, są opatrzone nazwą handlową „napój spirytusowy”. Nazw handlowych napojów spiryt usowych nie wolno zastępować żadnymi znakami towarowymi, nazwami marek czy nazwami wymyślonymi. W świetle art. 8 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 178/2002, prawo żywnościowe ma na celu ochronę interesów konsumentów i powinno stanowić podstawę dokonywania prze z konsumentów świadomego wyboru związanego ze spożywaną żywnością. Jak wynika z kolei z art. 16 tego rozporządzenia, bez uszczerbku dla bardziej szczegółowych przepisów prawa żywnościowego, etykietowanie, reklama i prezentacja żywności lub pasz, z uwzględn ieniem ich kształtu, wyglądu lub opakowania, używanych opakowań, sposobu ułożenia i miejsca 6 wystawienia oraz informacji udostępnionych na ich temat w jakikolwiek sposób, nie może wprowadzać konsumentów w błąd. Każdy, kto wprowadza do obrotu artykuły rolno - spożywcze nieodpowiadające jakości handlowej określonej w przepisach o jakości handlowej lub deklarowanej przez producenta w oznakowaniu tych artykułów , zgodnie z art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej , podlega karze pieniężnej w wysokości do pięciokrotnej wartości korzyści majątkowej uzyskanej lub która mogłaby zostać uzyskana przez wprowadzenie tych artykułów rolno - spożywczych do obrotu, nie niższej jednak niż 500 zł. Ustalając wysokość kary pieniężnej, wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej, na mocy art. 40a ust. 5 ustawy o jakości handlowej, uwzględ nia: stopień szkodliwości czynu , zakres naruszenia, dotychczasową działalność podmiotu działającego na rynku artykułów rolno- spożywczych oraz wielkość jego obrotów i przychodu, a także wartość kont rolowanych artykułów rolno - spożywczych. W niniejszej sprawie, na podstawie wynik ów kontroli przeprowadzonej w hurtowni „ Eurocash ” należąc ej do strony przez inspektorów reprezentujących Dolnoślą skiego WIIH stwierdzono, że wprowadzony do obrotu ww. napój sp irytusowy o łącznej ilości 42 zestawów (840 sztuk) i wartości 1 435,98 zł, z uwagi na oznakowanie wprowadzające konsumentów w błąd co do właściwości środka spożywczego, a w szczególności co do jego kategorii, w tym charakteru i właściwości, nie spełniał wymagań jakości handlowej określonej w: art. 7 ust. 1 lit. a) rozporządzenia (UE) nr 1169/2011 oraz art. 8 ust. 1 i art. 16 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 – co nosi ło znamiona czynu określonego w art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej oraz skutkow ało wymierzeniem stronie kary pieniężnej w wysokości 1 435,98 zł , stanowiącej równowartość zakwestionowanego produktu . Jak wynika z art. 40a ust. 4 ustawy o jakości handlowej, kary pieniężne, o których mowa w ust. 1- 3 tego artykułu, wymierza w drodze decyzji, właściwy ze względu na miejsce przeprowadzania kontroli wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej. Wobec powyższego , decyzj ą z dnia 17 maja 2016 r., Dolnośląski WIIH wymierzył powyższą karę pieniężną Eurocash S. A. z siedzibą w Komornikach, tj. przedsię biorcy , któr y wprowadził do obrotu przedmiotowy produkt. Odwołując się od wydanej decyzji, strona podniosła, że organ pierwszej instancji nie odniósł się do części dowodów i wyjaśnień przedstawionych przez nią w ww. piśmie z 28 kwietnia 2016 r., stanowiącym odpowiedź na zawiadomienie o wszczęciu przedmiotowego postępowania, do którego dołączyła: stanowisko producenta z 10 lutego 2016 r. i protokoły kontroli nr KO.8230.25.2.2012 z 29 listopada 2012 r. i nr KO.8230.5.2.2015 z 16 lutego 2015 r. , dotyczących w szczególności bezpodstawnego uznania, że niezgodność gramatyczna nazwy fantazyjnej produktu i jego nazwy handlowej może skutkować wprowadzeniem konsument ów w błąd, w tym w szczególności uznania, iż wyrazy: „lubelska”, „cytrynówka” i „grejpfrutowa” wywołują skojarzenia u konsumenta z nazwą handlową produktu „wódka”, a przez to tworzą u niego mylne wrażenie, że produkty zadeklarowane jako „LUBELSKA 7 CYTRYNÓWKA” i ,,LUBELSKA GREJPFRUTOWA”, są wódkami smakowymi, podczas gdy z argumentacji i dowodów przed stawionych w przedmiotowym postępowaniu zarówno przez stronę, jak i przez producenta wynika, iż potencjalnym skojarzeniem użyt ych nazw fantazyjnych może być przykładowo nalewka, a nie wódk a smakowa. Jej zdaniem, organ pierwszej instancji pominął w ten sposób fakt , że określeniem „wódka smakowa” nazywane są wszystkie mocne i smakowe napoje spirytusowe, niezależnie od ich nazwy handlowej czy rodzaju gramatycznego tej nazwy. Zwróciła uwagę, że w obrocie funkcjonuje wiele napojów spirytusowych, których nazwy fantazyjne gramatycznie nie odpowiadają nazwie handlowej produktu, a także że wśród producentów powszechnie stosowane są praktyki tworzenia serii produktów o tej samej nazwie marki lub nazwie fantazyjnej, co alkohole mocne – wódki (np. Bols wódka czysta 40 % obj., Bols Vanilla wódka czysta 40 % obj., Bols Vanilla likier 24 % obj., Bols Amaretto likier 24 % obj.), co nie ma żadnego związku z wprowadzaniem konsumentów w błąd i nie stanowi to chęci upodabniania słabszych napojów spirytusowych do wódek, dla których minimalna moc alkoholu wynosi 37,5 % obj. Strona przywołała szereg przykładów dotyczących serii produktów: „Absolwent”, „Krupnik”, „Żytnia”, „Luksusowa”, „Wyborowa”, „Finlandia” , „Chłopska Pędzona” i „Bols” . Nadmieni ła, że omawiana praktyka producentów nie ma związku z kwestią zgodności gramatycznej nazw y fantazyjnej produktu i jego nazwy handlowej, oraz że o prawidłowości oznakowania ww. napoju spirytusowego świadczy również dotychczasowa praktyka rynkowa, tj. długa lista likierów oznaczonych nazwami fantazyjnymi niedostosowanymi gramatycznie do ich nazw handlowych. Strona uważa, że nazwa handlowa produktu „likier” została podana czytelnie, w tym samym polu widzenia, co wyeksponowane nazwy fantazyjne i informacja o mocy alkoholu, a przy tym czcionka użyt a do jej na pisania spełniała wymagania określone w art. 13 rozporządzenia (UE) nr 1169/2011. Zaznaczy ła, że z dołączonych do w ww. pisma z 28 kwietnia 2016 r. dwóch protokołów kontroli wynika, iż w toku kontroli przeprowadzonych w zakładzie należącym do producenta nie zgłosz ono żadnych uwag do oznakowania likierów z linii „LUBELSKA” . W ocenie Prezesa UOKiK, przedstawione przez stronę w odwołaniu wątpliwości co do zasadności kwestionowania przedmiotowego produktu, są niezasadne. Z ustaleń kontroli udokumentowanych w protokole kontroli z 19 października 201 5 r. oraz na wydrukach zdjęć przedstawiających sposób oznakowania ww. napoju spirytusowego wynika, że produkt ten oferowany był w plastikowych kubeczkach (kieliszkach) o objętości netto 40 ml w dwóch wersjach, tj. cytrynowej i grejpfrutowej, umieszczonych w kartonach po 20 sztuk, w tym po 10 sztuk z ka żdej z tych wersji i w przypadku opakowań jednostkowych wszystkie informacje na temat tego produktu znajdowały się na wieczku stanowiącym ich zamknięcie . W górnej części zajmującej połowę powierzchni wieczka wyeksponowane były nazw y fantazyjne „LUBELSKA CYTRYNÓWKA” i ,,LUBELSKA GREJPFRUTOWA” , a w dolnej części wieczka po jego lewej stronie, pod informacją o mocy alkoholi i objętości netto „30 % vol. 40 ml” (zapisanej w jednej linii) oraz o nazwie i adresie producenta „Z.P. POLMOS LUBLIN, ul. Spółdzielcza 6, Lublin, STOCK POLSKA Sp. z o.o.” (rozdzieloną na pięć linii) , podano mało czytelną informację o nazwie handlowej produktu „likier” , tj. zapisaną zdecydowanie 8 mniejsz ą czcionką od nazw fantazyjnych oraz informacji o moc y alkoholu i objętości netto, z mniejszymi odstępami między literami i wyraźnie mniejszą grubością linii pisma . Ponadto, wszystkie informacje, z wyjątkiem nazw fantazyjnych był y przedstawione na tle wizerunku, odpowiednio: cytryny i grejpfruta w przekroju. Dodatkowo, na bocznej części opakowania zbiorczego, obok wizerunku dwóch rodzajów kubeczków na wyodrębnionym kolorystycznie tle wyeksponowany był napis „NOWOŚĆ LUFKA OWOCÓWKA” , gdzie wyraz „LUFKA” był wyraźnie pogrubiony, zaś w dużo mniej widocznym miejsc u nad kodem kreskowym znajdowała się informacja o treści : „LIKIER Mix Smaków: 20 szt. x 40 ml | 30 % obj. (10 szt. LUBELSKA CYTRYNÓWKA + 10 szt. LUBELSKA GREJPFRUTOWA)” , wraz z danymi identyfikującymi producenta. Jak ustalono, nazwy fantazyjne produktu były w taki sposób wyeksponowane na opakowaniu jednostkowym, ż e jego nazwa handlowa „likier” była trudno zauważalna i w efekcie oznakowanie produktu nie spełniał o wymagań określonych w art. 13 rozporządzeni a (UE) nr 1169/2011, dotyczących wyraźnej czytelności, co w zestawieniu z brzmieniem lub rodzajem gramatycznym nazw fantazyjnych, nietypowym opakowaniem jednostkowym (kieliszkiem) i wyeksponowanym na opakowaniu zbiorczym wyrazem „LUFKA” (potocznym określeniem wódki), wywoływało skojarzenia z „wódką smakową”, a więc z zupełnie inn ym produktem. Należy zatem zgodzić się ze stanowiskiem organu pierwszej instancji , że taki sposób oznakowania produktu wprowadzał konsumentów w błąd co do właściwości środka spożywczego, a w szczególności co do jego kategorii, w tym charakteru i właściwości, co stanowiło naruszenie treści: art. 7 ust. 1 lit. a) rozporządzenia (UE) nr 1169/2011 oraz art. 8 ust. 1 i art. 16 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 . Odnosząc się do argumentów strony przedstawionych w odwołaniu, opartych głównie na stanowisku producenta zakwestionowanego produktu (według dołączonych do akt sprawy pism producenta z: 20 stycznia 2016 r., 10 lutego 2016 r., 4 maja 2016 r. i 20 lipca 2016 r.), należy podkreślić, że w niniejszej sprawie nie sam fakt niezgodności gramatycznej pomiędzy nazw ą fantazyjn ą produktu, a jego na zwą handlową skutkował uznaniem, iż produkt ten był oznakowany w sposób wprowadzający konsumentów w błąd, tylko efekt końcowy takiego zabiegu stylistyczn ego w powiązaniu z innymi aspektami oznakowania, tj. wyeksponowaniem nazw fantazyjnych „LUBELSKA CYTRYNÓWKA” i „LUBELSKA GREJPFRUTOWA” na tle innych informacji i spowodowaniem, iż nazwa handlowa produktu „likier” sta ła się mało czytelna , a także w zestawieniu z sugestywnym opakowaniem jednostkowym (kieliszkiem) i wyeksponowanym na opakowaniu zbiorczym, obok wizerunku dwóch rodzajów kieliszków , wyrazem „LUFKA” . I nformacje na temat żywności, jak wynika z art. 2 ust. 2 lit. a) i art. 7 ust. 1 lit. a) rozporządzenia (UE) nr 1169/2011, to wszystkie informacje dotyczące danego produktu udostępniane konsumentom m.in. za pośrednictwem etykiety i informacje te nie mogą wprowadzać ich w błąd, w szczególności co do właściwości środka spożywczego , a w szczególności m.in. co do jego charakteru i właściwości. Tym samym, p rzy ocenie rzetelności podawanych informacji brane są pod uwagę wszystkie elementy oznakowania, w tym także sposób ich przedstawienia, i żaden z nich nie może stwarzać u konsumenta mylnego wrażenia o nabywanym produkcie. W świetle art. 13 ust. 1 i 2 tego rozporządzenia, informacje na temat żywności muszą być umieszczone w widocznym miejscu w taki sposób, aby były dobrze 9 widoczne i wyraźnie czytelne, a także obowiązkowe informacje wymienione w art. 9 ust. 1, dotyczące m.in. nazwy środka spożywczego – jeśli znajdują się na opakowaniu lub na załączonej do niego etykiecie – są wydrukowane w sposób zapewniający wyraźną czytelność, z użyciem znaków o określonym rozmiarze czcionki. Czytelność, zgodnie z art. 2 ust. 2 lit. m) tego rozporządzenia, to fizyczny wygląd informacji, dzięki któremu informacja jest wizualnie dostępna ogółowi społeczeństwa, a który określają różne elementy, m.in. rozmiar czcionki, odstępy między literami, odstępy między wierszami, grubość lin ii pisma, barwa czcionki, rodzaj czcionki, stosunek szerokości liter do ich wysokości, powierzchnia materiału oraz kontrast między pismem a tłem. Tymczasem, jak wynika z treści odwołania, czytelność strona utożsamia jedynie z podaniem informacji w tym samym polu widzenia oraz z rozmiarem czcionki, a raczej z zachowaniem minimalnej czcionki dla wybranych informacji, biorąc pod uwagę, że pomiędzy rozmiarem czcionki użytej do napisania nazwy fantazyjnej produktu, a jego nazwy handlowej były duże różnice, a przy tym informacje te oddzielono od siebie innymi danymi szczegółowymi , dotyczącymi mocy alkoholu i objętości netto oraz nazwy i adresu producenta, w wyniku czego nazwy fantazyjne „LUBELSKA CYTRYNÓWKA” i „LUBELSKA GREJPFRUTOWA” umieszczono w górnej połowie p owierzchni wieczka, wyraźnie je ekspon ując , a nazw ę handlow ą produktu „likier” – w dolnej części wieczka , po jego lewej stronie i przy użyciu zdecydowanie mniejszej czcionki od informacji o mocy alkoholu i objętości netto, z mniejszymi odstępami między literami i wyraźnie mniejszą grubością linii pisma, co obniżało jej czytelność i utrudniało konsumentom wybór produktu zgodnego z ich oczekiwaniami. Podkreślić należy, że n azwy fantazyjne produktu zajmowały górna połowę powierzchni wieczka, zaś nazwa właściwa produktu niewielki fragment dolnej połowy powierzchni wieczka, na której umieszczono szereg innych informacji na jego temat. Z treści odwołani a wynika również, że strona błędnie interpretuje przepisy dotyczące nazewnictwa środków spożywczych. Nazwa środka spożywczego, jak stanowi art. 17 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 1169/2011, jest to nazwa przewidziana w przepisach. W przypadku braku takiej nazwy nazwą środka spożywczego jest jego nazwa zwyczajowa (np. nalewka, piwo) , a jeśli nazwa zwyczajowa nie istnieje lub nie jest stosowana, przedstawia się nazwę opisową tego środka spożywczego. Wymagania dotyczące stosowania nazewnictwa napojów spirytusowych zostały określone w rozporządzeniu (WE) nr 110/2008, głównie w art. 9 ust. 1 i 2 i 8. Z przepisów tych wynika, że napoje spirytusowe, które spełniają wymagania dla jednej z 46 kategorii napojów spirytusowych zdefiniowanych w załączniku II są wprowadzane do obrotu pod określoną tam nazwą handlową (np. w kategorii 15 – wódka, 31 – wódka smakowa i 32 – likier), a napoje spirytusowe , które nie spełniają wymagań dla żadnej z 46 kategorii, ale odpowiadają definicji napoju spirytusowego zawartej w art. 2, są wprowadzane do obrotu pod nazwą handlową „napój spirytusowy”. Nazwy te nie mogą być zastępowa ne żadnymi znakami towarowymi, nazwami marek czy nazwami wymyślonymi (fantazyjnymi). Nie oznacza to, że w oznakowaniu napojów spirytusowych nie mogą być stosowane tego typu oznaczenia na zasadzie dobrowolności . Uwagę na to zwróciła również strona, stwierdzając w odwołaniu, że w śród producentów powszechnie stosowane są praktyki tworzenia serii produktów o tej samej nazwie marki lub nazwie fantazyjnej (np. Bols Vanilla wódka czysta 10 40 % obj., Bols Vanilla likier 24 % obj.) i z daniem Prezesa UOKiK, taki sposób oznakowania produktu nie budzi wątpliwości, o ile tak, jak to zaprezentowano w odwołaniu , oznaczeniom tym (np. Bols Vanilla) i wówczas niezależnie od ich rodzaju gramatycznego towarzyszy nazwa handlowa produktu (np. wódka smakowa lub likier) , co umożliwia konsumentom łatwą identyfikację rodzaju nabywanego produktu . Należy przy tym zaznaczyć, że w świetle art. 37 rozporządzenia (UE) nr 1169/2011, dobrowolne informacje na temat żywności nie mogą być prezentowane ze szkodą dla przestrzeni dostępnej do prezentacji obowiązkowych inf ormacji na temat żywności . Dodać należy, że zgodnie z art. 16 ust. 4 tego rozporządzenia , dla napojów o mocy alkoholu ponad 1,2 % obj., jakimi jest przedmiotowy produkt, nie ma obowiązku podawania wykaz u składników , w związku z czym nazwa handlowa produktu, określająca jego rodzaj, obok mocy alkoholu, jest najważniejszą informacj ą, która umożliwia konsumentom poznanie rzeczywistego charakteru tego produktu i odróżnienie go od innych produktó w, z którymi może zostać pomylony . Nie ulega wątpliwości, że wyeksp onowane w górnej części wieczka naz wy fantazyjne „LUBELSKA CYTRYNÓWKA” i „LUBELSKA GREJPFRUTOWA” wskazywały jedynie na walory smakowe produktu, charakteryzując go jako owocowy z cytryny lub grejpfruta, jednakże nie zawierały informacji o rodzaju produktu, umożliwiając odróżnienie go od innych produktów. Nazwa handlowa produktu, określająca jego rodzaj i wskazująca, że jest to „likier” znajdowała się w dolnej części wieczka i nie była podana w sposób zapewniający wyraźną czytelność. Ponadto , użyte w nazwach fantazyjnych określenia: „lubelska”, „cytrynówka” i „grejpfrutowa” zostały wyrażone w rodzaju żeńskim, co w żaden sposób nie przystawało do określenia „likier”, występującego w rodzaju męskim. W świetle przywołanych powyżej przepisów, trudno przychylić się do poglądu strony wyrażon ego w odwołaniu, że określeniem „wódka smakowa” mogą być nazywane wszystkie mocne i smakowe napoje spirytusowe, niezależnie od ich nazwy handlowej , skoro jest to odrębna kategoria napoju spirytusowego i nie może być ona mylona z żadną inną kategorią napoju spirytusowego (np. likierem), ani też z innym rodzajem alkoholu (np. nalewką) . Wbrew temu, co twierdzi strona w odwołaniu , dołączone do akt sprawy protokoły kontroli nr KO.8230.25.2.2012 z 29 listopada 2012 r. i nr KO.8230.5.2.2015 z 16 lutego 2015 r., przekazane przez stronę przy ww. piśmie z 28 kwietnia 2016 r. , dotyczą wyników kontroli przeprowadzonych przez inspektorów reprezentujących Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych w zakładzie należącym do producenta i przedmiotem tych kontroli były różnego rodzaju napoje spirytusowe, w tym m.in. likiery z linii „LUBELSKA” , ale inne niż objęte przedmiotowym postę powaniem, w szczególności oferowane w butelkach szklanych o pojemności 500 ml, w związku z czym ustalenia tych kontroli pozostają bez związku z niniejszą sprawą. Wobec powyższego, należy stwierdzić, że ustalenia poczynione przez organ pierwszej instancji w toku kontroli co do uznania przedmiotowego produktu za oznakowany w sposób wprow adzający konsumentów w błąd, należy uznać za prawidłowe i zgodne z prawem. Należy zauważyć, że w niniejszej sprawie organ pierwszej instancji był uprawniony do wymierzenia stronie kary pieniężnej w granicach określonych przepisem art. 40a ust. 1 11 pkt 3 ust awy o jakości handlowej, tj. w wysokości od 500 zł do 7 179,90 zł (5 x 1 435,98 zł), gdzie górna jej granica stanowi pięciokrotną wartość korzyści majątkowej uzyskanej lub która mogłaby zostać uzyskana przez wprowadzenie do obrotu nieprawidłowo oznakowaneg o ww. napoju spirytusowego w ilości 42 zestawów (840 sztuk) o łącznej wartości 1 435,98 zł . Ze zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wynika, że ustalając wysokość kary pieniężnej, organ pierwszej instancji dokonał prawidłowej oceny wszyst kich przesłanek określonych w art. 40a ust. 5 ustawy o jakości handlowej, tj. stopnia szkodliwości czynu, zakresu naruszenia, dotychczasowej działalności strony na rynku artykułów rolno - spożywczych, wielkości jej obrotów i przychodu, a także wartości kontrolowanych artykułów rolno- spożywczych, dając temu swój wyraz w uzasadnieniu do zaskarżonej decyzji . W niniejszej sprawie, s tronie wymierzono karę pieniężną w wysokości 1 435,98 zł, która stanowi równowartość zakwestionowanego produktu , a zarazem jednokrotn ość korzyści majątkowej, o której mowa w art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej. Zdaniem Prezesa UOKiK, wymierzona stronie kara będzie właściwa do osiągnięcia zakładanego celu, jakim jest zapewnienie, aby w sprzedaży były dostępne wyłącznie produ kty odpowiadające jakości handlowej, a także spełni ona swoją funkcję prewencyjną, skłaniając stronę do przestrzegania przepisów o jakości handlowej, stosownie do wymagań określonych w art. 17 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 178/2002, w świetle których, kary za naruszenie prawa żywnościowego powinny być skuteczne, proporcjonalne i odstraszające . Podsumowując powyższe, należy stwierdzić, że w przedstawionym stanie faktycznym, wymierzenie stronie kary pieniężnej, o której mowa w art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej, jak również ustalenie jej wysokości, było prawidłowe i zgodne z prawem. Stosownie do art. 40a ust. 6 i 7 ustawy o jakości handlowej, karę pieniężną, o której mowa w sentencji decyzji, stanowiącą dochód budżetu państwa, należy wpłacić na rachunek bankowy Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w e Wrocławiu w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja o wymierzeniu kary pieniężnej stanie się ostateczna. Prezes UOKiK, stosownie do art. 5 ust. 2 ustawy o Inspekcji Handlowej, jest organem wyższego stopnia w stosunku do wojewódzkich inspektorów Inspekcji Handlowej. Wobec powyższego, w myśl art. 127 § 2 Kpa w związku z art. 1 ust. 3 ustawy o Inspekcji Handlowej, Prezes UOKiK jest organem właściwym do rozpatrzenia wniesionego odwołania. Zgodnie z art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, organ odwoławczy posiada kompetencje do wydania decyzji, w której utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję . Biorąc powyższe pod uwagę, Prezes UOKiK orzekł, jak w sentencji. Niniejsza decyzja jest ostateczna w trybie postępowania administracyjnego. Pouczenie 12 Zgodnie z art. 52 § 1, art. 53 § 1, art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm.), od niniejszej decyzji przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, którą wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia niniejszej decyzji, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Do należności pieniężnych nie uiszczonych w terminie stosuje się przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613 z późn. zm.). Z up. PREZESA Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ZASTĘPCA DYREKTORA Departamentu Inspekcji Handlowej Dariusz Łomowski