I GSK 655/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Piotr Pietrasz po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej wniosku F. Sp. z o.o. w Ł. o wstrzymanie wykonania czynności egzekucyjnych w sprawie ze skargi kasacyjnej F. Sp. z o.o. w Ł. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 22 stycznia 2025 r. sygn. akt III SA/Łd 624/24 w sprawie ze skargi F. Sp. z o.o. w Ł. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 19 czerwca 2024 r., nr SKO.418.25.2024 w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym postanawia: oddalić wniosek.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z 22 stycznia 2025 r., sygn. akt III SA/Łd 624/24 oddalił skargę F. Spółki z o.o. Ł. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z 19 czerwca 2024 r. w przedmiocie zarzutów w sprawie egzekucji. W skardze kasacyjnej wywiedzionej od powyższego wyroku, F. Spółka z o.o. Ł. - dalej: spółka lub Skarżąca - wniosła o wstrzymanie wykonania czynności egzekucyjnych w sprawie do czasu prawomocnego zakończenia postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm. dalej: p.p.s.a.) po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1 tego przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jak zatem wynika z treści cytowanego przepisu przesłankami do wstrzymania wykonania decyzji przez sąd są niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, przy czym zaznaczyć należy, że szkoda nie musi mieć charakteru materialnego, natomiast trudne do odwrócenia skutki to skutki faktyczne lub prawne, które raz zaistniałe spowodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, a powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po długim czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. NSA stwierdza, że sąd administracyjny działając na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. nie ma prawnej możliwości udzielenia ochrony tymczasowej stronie, która wnosi o wstrzymanie wykonania postępowania egzekucyjnego (czynności egzekucyjnych jak wskazała spółka), prowadzonego w myśl przepisów ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2023 r., poz. 2505 ze zm. dalej: u.p.e.a.), ponieważ sądy administracyjne są właściwe w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżanych orzeczeń organów administracji, natomiast wniosek o wstrzymanie egzekucji nie ma podstawy prawnej w przepisach normujących postępowanie przed tymi sądami. Sąd administracyjny nie jest ani organem egzekucyjnym, ani organem nadzoru i przez to nie jest właściwy do wydawania orzeczeń merytorycznych, które mogą zapadać tylko w toku postępowania egzekucyjnego w administracji. Kwestie wstrzymania czynności egzekucyjnych w uzasadnionych przypadkach reguluje art. 54 § 6 u.p.e.a. Wniosek w rozumieniu tego przepisu podlega rozpatrzeniu w postępowaniu egzekucyjnym, prowadzonym przez właściwe organy, a następnie orzeczenie tych organów może podlegać kontroli sądowej w zakresie wyznaczonym p.p.s.a. Sądy administracyjne nie mają, bowiem kompetencji do zastępowania administracji publicznej, a jedynie sprawują kontrolę jej działalności na podstawie art. 3 p.p.s.a. (por. postanowienia NSA: z dnia 27.07.2010 r., sygn. akt II GZ 178/10; z dnia 8.11.2011 r., sygn. akt II OZ 1065/11; z dnia 19.01.2012 r., sygn. akt II GZ 593/11; jak również postanowienie NSA z dnia 10.12.2013 r., sygn. akt II GZ 720/13 w zakresie braku podstawy prawnej wstrzymania przez sąd administracyjny tytułu wykonawczego). Skoro, zatem wniosek spółki nie dotyczy konkretnych aktów podjętych przez organ egzekucyjny, lecz całego postępowania egzekucyjnego to niedopuszczalne jest, aby poprzez zaskarżenie postanowienia w przedmiocie oddalenia zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej mógł on doprowadzić w drodze ochrony tymczasowej do wstrzymania całego postępowania egzekucyjnego, co w istocie rzeczy oznaczałoby podważenie ważnego tytułu wykonawczego. Mając na uwadze powyższe oraz treść art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a. NSA postanowił jak w sentencji.