I GZ 287/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Piszczek po rozpoznaniu w dniu 13 września 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia R.J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 9 maja 2024 r., sygn. akt III SA/Wr 121/24 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia organu I instancji w sprawie ze skargi R.J. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z dnia 3 stycznia 2024 r. nr 0201-IEE2.7192.83.2023.2 w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego postanawia: oddalić zażalenie

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zaskarżonym postanowieniem z 9 maja 2024 r., sygn. akt III SA/Wr 121/24, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2023.1634 ze zm., dalej: p.p.s.a.) odmówił R.J. wstrzymania wykonania postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z 3 stycznia 2024 r. oraz poprzedzającego je postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego Wrocław-Krzyki we Wrocławiu, w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego. W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji podkreślił, że przedmiotem ochrony tymczasowej mogą być jedynie takie akty lub czynności, które podlegają takiemu wykonaniu. Chodzi zatem o akty kreujące prawa czy określone obowiązki po danej stronie postępowania. Akt organu II instancji utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji z 31 października 2023 r. odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego. W ocenie Sądu I instancji tego rodzaju akt administracyjny nie podlega wykonaniu. Problem wykonania aktu administracyjnego dotyczy jedynie aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone obowiązki, oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony. Zażalenie na to postanowienie złożyła skarżąca, wnosząc o jego uchylenie i ponowne rozpoznanie wniosku według wskazań, ewentualnie o zmianę zaskarżonego postanowienia w całości tj. wstrzymanie wykonania aktów. Postanowieniu zarzucono naruszenie prawa materialnego i procesowego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Okoliczność wniesienia skargi do sądu, z uwagi na art. 61 § 1 p.p.s.a. nie wstrzymuje wykonania zaskarżonej decyzji. Na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd administracyjny może, na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności. W świetle tego przepisu przesłanką wstrzymania zaskarżonego aktu jest wystąpienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W rozpatrywanej sprawie, zasadnicze znaczenie ma charakter prawny aktu, objętego wnioskiem skarżącej. Zaskarżonym w niniejszej sprawie postanowieniem Dyrektor IAS utrzymał w mocy postanowienie poprzedzającego je postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego Wrocław-Krzyki we Wrocławiu z 31 października 2023 r. którym organ egzekucyjny odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego. Zauważyć w tym miejscu należy, jak też słusznie skonstatował Sąd pierwszej instancji, że przedmiotem wstrzymania mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Przez wykonanie aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie przymusu państwowego (egzekucji) do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Z zaskarżonego postanowienia, nie wynika zatem wprost obowiązek nadający się do wykonania bądź kwalifikujący się do egzekucji. Jest to zatem akt prawny nienoszący znamion wykonalności. Jest tak, niezależnie od tego, że jego wydanie otwiera możliwość wyegzekwowania od skarżącej zaległości ustalonej inną decyzją administracyjną. W efekcie, skoro przedmiotem postanowienia, którego wstrzymania wykonania domaga się strona, jest odmowa umorzenia postępowania egzekucyjnego, prawidłowo Sąd pierwszej instancji stwierdził, iż z uwagi na jego charakter, nie nadaje się ono do wykonania ani nie wymaga wykonania. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.