I GZ 66/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Lidia Ciechomska – Florek po rozpoznaniu w dniu 17 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia "[A.]" Spółka z o.o. w Ł. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 20 grudnia 2016 r., sygn. akt III SA/Łd 938/16 w przedmiocie odrzucenia skargi oraz zwrotu uiszczonego wpisu od skargi w sprawie ze skargi "[A.]" Spółka z o.o. w Ł. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Łodzi z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia podania w sprawie zwrotu długu celnego postanawia: oddalić zażalenie

Postanowieniem z dnia 20 grudnia 2016 r., sygn. akt III SA/Łd 938/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę A. Spółka z o.o. w Łodzi (dalej: skarżąca) na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Łodzi z dnia 7 września 2016 r., nr [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia podania w sprawie zwrotu długu celnego. W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 9 listopada 2016 r. skarżąca została wezwana na podstawie art. 29 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), do usunięcia braku formalnego przez złożenie dokumentu wykazującego umocowanie do wniesienia skargi i określającego sposób reprezentacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyjaśnił, że materia reprezentacji osób prawnych w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w art. 28 i art. 29 p.p.s.a. Zgodnie z art. 28 § 1 p.p.s.a., osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. W myśl art. 29 p.p.s.a. przedstawiciel ustawowy lub organ albo osoby, o których mowa w art. 28, mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. Przepis art. 29 p.p.s.a. nie precyzuje jaki dokument powinien przedłożyć podmiot wymieniony w art. 28 p.p.s.a., aby wykazać swoje umocowanie. Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy Sąd pierwszej instancji wskazał, że ze zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach sprawy wynika, że wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego oraz do usunięcia braku formalnego skargi przez złożenie dokumentu wykazującego umocowanie do wniesienia skargi i określającego sposób reprezentacji spółki (KRS, statut) doręczono stronie skarżącej na adres wskazany w skardze w dniu 15 listopada 2016 r. W tej sytuacji termin do uzupełnienia braku formalnego skargi rozpoczął swój bieg od dnia 16 listopada 2016 r., a upływał w dniu 23 listopada 2016 r. (środa). W zakreślonym terminie strona skarżąca nie uzupełniła braku formalnego skargi. Skarżąca wniosła zażalenie na powyższe rozstrzygniecie, żądając jego uchylenia w całości zarzucając zaskarżonemu postanowieniu naruszenie art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 28 § 1 i art. 29 p.p.s.a., poprzez bezpodstawne uznanie, że spółka nie wykazała aktualnego na dzień wniesienia skargi umocowania osób uprawnionych do jej reprezentacji. Wskazanie takie zdaniem skarżącej wynika wprost z treści skargi, do której kierując ją do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi za pośrednictwem Dyrektora Izby Celnej w Łodzi – załączono odpis KRS, co wynika wprost z treści skargi. W odpowiedzi na zażalenie, Dyrektor Izby Celnej w Łodzi wyjaśnił, że po ponownym sprawdzeniu akt pozostających w jego dyspozycji, nie potwierdza twierdzenia, jakoby skarżąca spółka skargę na postanowienie organu sporządziła tylko w jednym egzemplarzu, który w całości wraz z kopertą przekazany został do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, przy odpowiedzi na skargę. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie jest zasadne, bowiem zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Stosownie do powołanego przepisu art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a, sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Z treści tego przepisu wynika, że nieuzupełnienie braków formalnych skargi jest przesłanką odrzucenia skargi, ale tylko wtedy, gdy nie zostało dokonane w terminie wyznaczonym przez sąd, co oznacza, że termin ten powinien być wyraźnie wskazany w wezwaniu sądu. Wezwanie do uzupełnienia braków formalnych powinno być czytelne, jasne i zrozumiale dla strony, tak, aby nie budziło u niej żadnych wątpliwości; por. B. Dauter w pracy zbiorowej: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Kraków 2005, s. 127 oraz powołane tam postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 9 czerwca 1999 r., III RN 9/99 (OSNAPiUS 2000, nr 9, poz. 343). Wymaga jednoczesnego podkreślenia, że aby sąd mógł ocenić skuteczność umocowania osób składających pisma procesowe konieczne jest, by osoba składająca pismo wykazała swoją legitymację procesową poprzez dostarczenie odpowiednich dokumentów. Osoby prawne działają w procesie przez organ uprawniony do działania w jej imieniu i organ ten ma obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności procesowej. Powyższe wynika z regulacji prawnej zawartej w art. 29 p.p.s.a. W przypadku Spółki z o.o. jest nim zarząd, który reprezentuję spółkę w sądzie i poza sądem. Osoba legitymująca się jako członek zarządu strony będącej spółką z o.o. musi zatem wykazać, i to w sposób skuteczny, podstawę swego działania. Oznacza to, że w wypadku złożenia skargi do sądu administracyjnego organ działający w imieniu Spółki ma obowiązek dołączyć do akt sprawy dokument stwierdzający umocowanie do reprezentacji strony. Do takich dokumentów należy m.in. wyciąg z Krajowego Rejestru Sądowego. Wyciąg z Krajowego Rejestru Sądowego jest jedynie przykładem takiego dokumentu. Strona może wykazać swoją legitymację do reprezentowania spółki na podstawie również innych dokumentów. Brak udokumentowania prawidłowości umocowania członka zarządu do reprezentowania Spółki niewątpliwie stanowi brak formalny skargi, gdyż uniemożliwia weryfikację zdolności procesowej strony skarżącej, podlegający uzupełnieniu w trybie art. 49 § 1 powołanej ustawy pod rygorem odrzucenia skargi. Dlatego wezwanie wzywające do uzupełnienia braków skargi powinno być na tyle jasne i czytelne, aby umożliwiało stronie wywiązanie się z nałożonego nań obowiązku. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd pierwszej instancji prawidłowo odrzucił skargę z uwagi na brak złożenia dokumentu wykazującego umocowanie do jej wniesienia, określającego sposób reprezentacji spółki (KRS, statut). Zarządzeniem z dnia 9 listopada 2016 r. skarżąca została wezwana do usunięcia braku formalnego przez złożenie stosownego dokumentu. Przesyłka zawierająca odpis wezwania wraz z informacją o 7-dniowym terminie do jego uzupełnienia wraz z pouczeniem o konsekwencji w postaci odrzucenia skargi, została doręczona na adres skarżącej. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach sądowych sprawy (k. 10 akt sprawy) wynika, że przesyłka została odebrana przez skarżącą, jednakże w wyznaczonym terminie braku nieuzupełniono. Dokument potwierdzający sposób reprezentacji skarżącej spółki strona załączyła dopiero wraz z zażaleniem na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 20 grudnia 2016 r. Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji