Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

I OSK 1981/21

I OSK 1981/21 - Wyrok NSA z 2024-12-12

Wynik

Oddalono skargi kasacyjne

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia
12 grudnia 2024
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Monika Nowicka (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Maciej Dybowski sędzia NSA Piotr Przybysz Protokolant starszy asystent sędziego Marta Sikorska po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skarg kasacyjnych U. K., W. S., J. S. i J.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 sierpnia 2020 r. sygn. akt I SA/Wa 1841/19 w sprawie ze skarg B. K., U. K., W. S., J. S. i J.S. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 27 maja 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji 1. oddala skargi kasacyjne; 2. odstępuje od zasądzenia od U. K., W. S., J. S. i J.S. na rzecz Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 11 sierpnia 2020 r. (sygn. akt I SA/Wa 1841/19), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie – orzekając na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: "p.p.s.a") – oddalił skargi: B. K., U. K., W. S., J. S. i J.S. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 27 maja 2019 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia 31 stycznia 2019 r. nr [...] o odmowie uchylenia ostatecznej decyzji Wojewody [...] z dnia 4 grudnia 2015 r. nr [...] potwierdzającej prawo do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez: J. S. w 2/4 częściach, M.S. w 1/4 części i A. K. w 1/4 części nieruchomości położonej we Lwowie, przy ul. [...], czyli poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Od powyższego wyroku zostały wniesione cztery skargi kasacyjne. W jednakowych skargach kasacyjnych, wniesionych przez: U.K., J. S. i W. S., skarżący, zaskarżając w/w wyrok w całości, zarzucili Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie naruszenie: 1. na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. - prawa materialnego, to jest: art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami RP (Dz.U. z 2014 r. poz. 1090 ze zm.) - w zw. z art. 138 § 2 k.p.a. i art. 151 p.p.s.a. - poprzez niewłaściwe zastosowanie - nie zastosowanie i nie uznanie, że organ II instancji powinien w ramach kontroli instancyjnej, uchylając decyzję organu I instancji, wskazać temu organowi na konieczność wydania postanowienia wzywającego strony do złożenia operatu szacunkowego ustalającego wartość nieruchomości z uwzględnieniem jej rzeczywistego składu (wraz z działkami o pow. [...] ha); 2. na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. - przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy: a) art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 p.p.s.a. i art. 145 § 1 pkt 5 i 7 k.p.a. - poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i błędne uznanie, że w sprawie nie występują nowe okoliczności sprawy uzasadniające zmianę decyzji z 4.12.2015 r. znak [...] w trybie wznowienia postępowania oraz, że w sprawie nie występuje zagadnienie wstępne, b) art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a. i art. 133 § 1 p.p.s.a. oraz art. 7 i 8 § 1 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. oraz art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. - poprzez nie rozpatrzenie całego zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i jego niewłaściwą ocenę, a w tym nie rozważenie, jaki wpływ na ustalenie wystąpienia przesłanki wznowieniowej - nowych okoliczności faktycznych miały dowody, które zostały przeprowadzone w innym, późniejszym postępowaniu administracyjnym (z przesłuchania J. S. w charakterze strony, szkicu wskazującego na położenie działek o pow. [...] ha względem kamienicy i ul. [...], zdjęć z systemu googlemaps, wydruku mapy internetowej terenu), a które były wskazywane jako dowody potwierdzające wystąpienie nowych okoliczności, tj. na okoliczność, że działki o pow. [...]ha i grunt zabudowany kamienicą i budynkiem gospodarczym to ta sama nieruchomość, c. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. art. 3 § 1 p.p.s.a. i art. 141 § 4 p.p.s.a. - poprzez zaniechanie przez sąd samodzielnej oceny stanu faktycznego i prawnego sprawy i ograniczenie się do przywołania opisu stanu faktycznego sprawy i zważań prawnych zawartych w uzasadnieniu innego orzeczenia - wyroku WSA w Warszawie z dnia 28 czerwca 2018 r. (sygn. I SA/Wa 2018/17), a przy tym nie dokonanie oceny, czy w sprawie występuje wskazywana przez stronę przesłanka wznowienia postępowania w postaci nowych okoliczności faktycznych, tj, innego składu nieruchomości przy ul. [...] we Lwowie (dodatkowe trzy działki o pow. [...] ha) i w konsekwencji zupełnie innej powierzchni nieruchomości i dokonanie zamiast tego oceny przesłanki nie wskazywanej przez stronę - wyroku z dnia 28.06.2018 r. jako nowej okoliczności sprawy, pomimo że strona takiej przesłanki nie wskazywała, d) art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. i art. 3 § 1 p.p.s.a - poprzez nie rozważenie wszystkich zarzutów i twierdzeń podniesionych przez stronę w skardze i nie odniesienie się do nich, e) art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 2, art. 9, art. 11 i 15 k.p.a. - poprzez nie uznanie, że organ II instancji nie dokonał samodzielnej, wszechstronnej oceny wszystkich okoliczności faktycznych sprawy i nie odniósł się do zarzutów i twierdzeń strony skarżącej. Wskazując na powyższe podstawy kasacyjne, skarżący: U. K., J.S. i W.S. wnosili o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania wraz z zasądzeniem zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Ponadto wnosili także o rozpoznanie skarg kasacyjnych na rozprawie. W odpowiedziach na w/w skargi kasacyjne Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wnosił o ich oddalenie i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, wg norm przepisanych. Skarżąca J.S., zaskarżając powyższy wyrok również w całości, zarzuciła Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie naruszenie: 1. przepisów postępowania w stopniu mającym istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, to jest: a) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. w zbiegu z art. 3 § 1 p.p.s.a., art. 8 § 1, art. 9, art. 15 k.p.a. oraz art. 138 § 2, art. 140 i art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. - poprzez ich niezastosowanie nie uchylenie decyzji organu II instancji, z powodu: nie przeprowadzenia przez ten organ samodzielnej i wszechstronnej oceny zebranego materiału dowodowego, nie odniesienia się do zarzutów strony z odwołania i nie ustalenia, czy wskazywane przez stronę we wniosku nowe okoliczności faktyczne są nowymi okolicznościami, dającymi podstawę do wznowienia postępowania i nie dostrzeżenia błędów w tym zakresie popełnionych przez organ I instancji, b) art. 3 § 1 p.p.s.a. w zbiegu z art. 133 § 1 p.p.s.a., art. 134 .§ 1 p.p.s.a., art. 141 § 4 p.p.s.a. i 145 § 1 pkt 5 k.p.a. - poprzez nie dokonanie przez Sąd I instancji samodzielnej oceny całokształtu okoliczności faktycznych i prawnych w sprawie i nie odniesienie się do wszystkich zarzutów podniesionych w skardze, a przy tym błędne uznanie, że w sprawie nie występują nowe okoliczności faktyczne, będące podstawą do wznowienia postępowania zakończonego wydaniem przez Wojewodę [...] decyzji z 4 grudnia 2015 r. i nie dokonanie oceny, czy okoliczności, które faktycznie były wskazywane przez strony we wnioskach o wznowienie postępowania, stanowią nowe okoliczności faktyczne w rozumieniu 145 § 1 pkt 5 k.p.a. oraz nie dokonanie własnej oceny, jaki wpływ mają dowody wskazywane we wniosku o wznowienie postępowania: przesłuchanie strony, jej szkic odręczny, wydruk zdjęć ul. [...] we Lwowie z systemu googlemaps i wydruk mapy internetowej tej ulicy, na ustalenie czy w sprawie występują nowe okoliczności faktyczne - nie zamieszczenie uzasadnieniu wyroku właściwych rozważań w tym zakresie, c) art. 3 § 1 p.p.s.a. w zbiegu z art. 151 p.p.s.a. i 145 § 1 pkt 7 k.p.a. - poprzez błędne oddalenie skargi na skutek błędnego uznania, że w sprawie nie wystąpiło zagadnienie wstępne, będące podstawą wznowienia postępowania i zmiany decyzji wydanej przez Wojewodę [...] w dniu 4 grudnia 2015 r., d) art. 3 § 1 w zbiegu z art. 151, art. 170, art. 171 p.p.s.a., art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. - poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i nie uchylenie decyzji organu II instancji, w związku z bezpodstawnym kwestionowaniem przez ten organ związania ustaleniami zawartymi w wyroku WSA w Warszawie z dnia 26.06.2018 r. sygn. akt I SA/Wa 2018/17, co do rzeczywistego składu nieruchomości przy ul. [...] we Lwowie i zaniechania z tego powodu, czy okoliczności faktyczne wskazywane przez skarżącą we wniosku o wznowienie postępowania (inny skład i powierzchnia nieruchomości) stanowią nowe okoliczności faktyczne w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. i jaki wpływ na ocenę wystąpienia tej przesłanki wznowienia postępowania mają dowody wskazywane przez skarżącą: przesłuchanie strony, jej szkic odręczny, wydruk zdjęć ul. [...] we Lwowie z systemu googlemaps i wydruk mapy internetowej tej ulicy; 2 .prawa materialnego - poprzez niewłaściwe zastosowanie: art. 7 ust. 1 i art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy z 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami RP (Dz.U. z 2017 r. poz. 2097 tekst jednolity), w zbiegu z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., art. 138 § 2 k.p.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. - poprzez ich niewłaściwe zastosowanie (nie zastosowanie) i nie uchylenie decyzji organu II instancji ze wskazaniem, że Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji powinien uchylając decyzję Wojewody [...], wskazać temu organowi na celowość wydania postanowienia, w którym organ ten potwierdzi stronom spełnienie przesłanek do otrzymania rekompensaty za całą nieruchomość przy ul. [...] we Lwowie, czyli z uwzględnieniem jej rzeczywistego składu, łącznie z trzema działkami o pow. [...] ha oraz zobowiąże strony do złożenia nowego lub zaktualizowanego operatu szacunkowego z wyceną całej (uwzględniającej także trzy działki) przedmiotowej nieruchomości. Wskazując na powyższe podstawy kasacyjne, skarżąca J. S. również wnosiła o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania wraz z zasądzeniem zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Ponadto wnosiła również o rozpoznanie wniesionej przez nią skargi kasacyjnej na rozprawie. W odpowiedzi na w/w skargę kasacyjną Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji też wnosił o jej oddalenie i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, wg norm przepisanych. We wspólnych pismach z dnia 21 listopada 2021 r. (uzupełnionym w dniu 19 marca 2022 r.) i z dnia 4 grudnia 2024 r. (data dołączenia do akt) skarżąca U. K. i uczestniczka postępowania B. K. dodatkowo zwracały uwagę m. in. na okoliczność, że (cyt.): "to Urząd Wojewódzki w [...] dokonał rozdzielenia jednej i tej samej nieruchomości we Lwowie przy ul. [...] zakupionej jednym aktem notarialnym (...)". Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej (w niniejszej sprawie skarg kasacyjnych), biorąc z urzędu pod uwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, a które to okoliczności w tym przypadku nie zachodziły. Tak więc postępowanie kasacyjne w analizowanym stanie sprowadzało się wyłącznie do badania zasadności zarzutów kasacyjnych. We wszystkich skargach kasacyjnych zarzuty te zostały oparte zarówno na przepisach procesowych (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.) jak i materialnoprawnych (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) a dodatkowo były one wzajemnie zbieżne (trzy skargi kasacyjne, wniesione przez: U.K., J.S. i W. S. były nawet jednakowej treści) a co – zdaniem składu orzekającego – uzasadniało łączne rozpoznanie wszystkich w/w skarg. Na wstępie wyjaśnić zatem należy, że nie były uzasadnione, objęte wszystkim skargami kasacyjnymi zarzuty oparte na przepisach: art. 151, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) oraz c) p.p.s.a. i art. 138 § 2 k.p.a. a także art. 3 § 1 p.p.s.a, jak również nie był skuteczny, wskazywany w skardze kasacyjnej J. S., zarzut oparty na art. 3 § 2 p.p.s.a. Przepisy art. 151 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) oraz c) p.p.s.a. stanowią jedynie formalne podstawy prawne dla wydania przez sąd administracyjny wyroku określonej treści. O tym zaś, jaki wyrok w danej sprawie winien być wydany, decyduje przyjęta przez sąd w tej sprawie ocena prawna. Powyższe analogicznie należy zaś odnieść do postępowania administracyjnego prowadzone na etapie postępowania odwoławczego. Przepis bowiem art. 138 § 2 k.p.a. spełnia również funkcje jedynie blankietową. Zgodnie natomiast z art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przepis ten ma zatem jedynie charakter ustrojowy. Wydanie wyroku, niezgodnego z oczekiwaniem skarżących, nie może być zaś utożsamiane z uchybieniem powołanej normie. Zważyć bowiem należy, że w/w przepis zakreśla jedynie właściwość sądów administracyjnych, stanowiąc, że sprawowana przez te sądy kontrola działalności administracji publicznej polega na zastosowaniu określonych ustawowo środków. Przepis ten mógłby być więc naruszony tylko wtedy, gdyby skarga w ogóle nie została przez Sąd rozpoznana, albo byłaby rozpoznana wg innych kryteriów niż te, które były ustawowo określone. Wydanie natomiast przez Sąd Wojewódzki wyroku, którego dotyczyły skargi kasacyjne, świadczyło o czymś zupełnie przeciwnym. Z uwagi zaś, że zarzut oparty na "art.3 § 2 p.p.s.a." nie precyzował w dostateczny sposób przepisu, którego naruszenie zarzucała w skardze kasacyjnej J.S. ( art.3 § 2 p.p.s.a. dzieli się bowiem na dziewięć punktów) skład orzekający zarzut ten pominął, przyjmując, że nie spełniał on wymogów z art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a. We wszystkich skargach kasacyjnych zarzucono także, iż Sąd Wojewódzki naruszył w sposób istotny: art. 133 § 1, art. 134 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a. a w skargach kasacyjnych, wniesionych przez: U. K., W. S. i J. S. przepisy te łączono również z przepisami art. 7 i 8 § 1 k.p.a. Twierdzono przy tym w szczególności, że Sąd I instancji nie rozpoznał całego zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz zaniechał samodzielnej oceny stanu faktycznego i prawnego sprawy a ograniczył się do opisu stanu faktycznego i zważań prawnych zawartych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W związku z powyższym wyjaśnić trzeba, że – jak wynika z przytoczonego wyżej art. 3 § 1 p.p.s.a. - sąd administracyjny, w odróżnieniu od sądu powszechnego, nie jest sądem, który rozpoznaje sprawy in meriti. Sąd administracyjny kontroluje jedynie działalność szeroko rozumianych organów administracji publicznej. Z tego powodu – co do zasady – nie dokonuje sam ustaleń faktycznych a jedynie bada, czy organ w toku postępowania administracyjnego takich ustaleń dokonał prawidłowo i zasadnie je ocenił. W związku z tym - siłą rzeczy - sąd administracyjny opiera się na materiale dowodowym zgromadzonym w postępowaniu przed organem a oceniając prawidłowość wniosków, które na jego podstawie organ ten wysnuł, sąd administracyjny, jeśli z tymi wnioskami się zgadza, to nie ma obowiązku po raz kolejny przytaczania ich treści. W takiej sytuacji wystarczy, że Sąd Wojewódzki przedstawi stanowisko organu i dostatecznie wyjaśni, dlaczego sam zgadza się z tym stanowiskiem. Jednocześnie, skoro przyczyną uchylenia zaskarżonej do sądu decyzji może być tylko takie naruszenie prawa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (vide: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.) to z tego powodu należało uznać, że sąd administracyjny nie ma obowiązku do odnoszenia się do wszystkich zarzutów i treści zawartych w skardze a tylko do tych, które mogły mieć taki wpływ. W związku z tym zarzuty oparte na w/w przepisach prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie były uzasadnione a odwoływanie się w tym przypadku dodatkowo do przepisów procedury administracyjnej nie było w ogóle zrozumiałe. Omawiane zarzuty dotyczyły bowiem tylko sposobu prowadzenia sprawy sądowoadministarcyjnej, a tego rodzaju sprawa nie jest prowadzona w oparciu o procedurę administracyjną. Kontynuując wyjaśnienie przedstawionych wyżej zarzutów wskazać wypada, że wg art. 133 § 1 p.p.s.a., sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy (...). Zgodnie zaś z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Natomiast po myśli art. 141 § 1 p.p.s.a., uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie (...) . W ocenie składu orzekającego, zaskarżony wyrok spełnia w wystarczającym stopniu powyższe unormowania. Wyrok ten uwzględnia bowiem cały materiał dowodowy, zawarty w wielotomowych aktach administracyjnych a ponadto materiał ten został przez Sąd I instancji wszechstronnie i należycie rozważony. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd przedstawił zarówno stan faktyczny, w jakim zostały wydane zaskarżona i poprzedzająca ją decyzja oraz treść skarg, wniesionych do Sądu Wojewódzkiego. Wyrok ten wskazuje także przyczyny, dla których skargi te nie zostały uwzględnione. Jak wynikało z motywów zaskarżonego wyroku, Wojewoda [...] - działając na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 i pkt 7 k.p.a., art. 150 k.p.a. oraz w zw. z art. 20 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 2097) - decyzją z dnia 31 stycznia 2019 r., odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Wojewody [...] z dnia 4 grudnia 2015 r. Ta ostatnia zaś decyzja potwierdzała: J. S. w 152/768 części, P.S. w 120/768 części, U.K. w 129/768 części, B.K. w 129/768 części, W.S. w 76/768 części i J.S. w 76/678 części prawo do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez: J. S.w 2/4 częściach, M. S. 1/4 części i A. K. w 1/4 części nieruchomości położonej we Lwowie przy ul. [...] w województwie lwowskim. Rozpatrując zaś sprawę w trybie instancji odwoławczej, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, decyzją z dnia 27 maja 2019 r. nr [...] , utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia 31 stycznia 2019 r. Jak wynikało z dalszej części uzasadnienia wyroku Sądu Wojewódzkiego, po wydaniu decyzji z dnia 4 grudnia 2015 r. nr [...] U.K. wniosła do organu wojewódzkiego pismo datowane na dzień 29 grudnia 2015 r. a określone jako: "wniosek uzupełniający" dotyczący "działki budowlanej we Lwowie przy ul. [...] o pow. [...] ha". Wojewoda [...] nadał bieg temu wnioskowi i decyzją z dnia 7 grudnia 2016 r. nr [...] - działając na podstawie art. 7 ust. 2 w zw. z art. 5 ust. 1 w/w ustawy z 8 lipca 2005 r. - odmówił potwierdzenia: J.S., P.S., U. K., B. K., J.S. i W. S. prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, położonej we Lwowie, składającej się z trzech działek ziemi ogrodowej o ogólnej powierzchni [...] ha, gdyż uznał, że wnioski w tym zakresie zostały złożone już po terminie określonym w art. 5 ust. 1 cyt. ustawy. Decyzją z dnia 21 sierpnia 2017 r. nr [...], Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia 7 grudnia 2016 r. W wyniku jednak wniesienia skargi na w/w decyzję Ministra z dnia 21 sierpnia 2017 r. przez: U. K., B. K., P. S., W. S., J. S. i J. S., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, prawomocnym wyrokiem z dnia 28 czerwca 2018 r. (sygn. akt I SA/Wa 2018/17) uchylił decyzję Ministra z dnia 21 sierpnia 2017 r. oraz decyzję Wojewody [...] z dnia 7 grudnia 2016 r. oraz jednocześnie umorzył postępowanie administracyjne. W uzasadnieniu w/w wyroku stwierdzono zaś, że decyzja z dnia 4 grudnia 2015 r. została podjęta przy tożsamości podmiotowej sprawy i jej tożsamości przedmiotowej oraz przy niemalże tożsamym materiale dowodowym. Wbrew twierdzeniom bowiem skarżących i dowodom zebranym w sprawie – zdaniem ówcześnie orzekającego Sądu - organ błędnie ustalił, iż nieruchomość o powierzchni [...] ha to inna nieruchomość, niż ta położona we Lwowie przy ul. [...]. Wprawdzie przed wydawaniem decyzji z dnia 4 grudnia 2015 r. organ miał wątpliwość odnośnie powierzchni nieruchomości położonej przy ul. [...] we Lwowie, jednak ostatecznie przyjął propozycję rzeczoznawcy majątkowego, który powierzchnię tę ustalił w oparciu o średnie areały gruntu pod podobnymi budynkami. Aktualnie orzekający Sąd I instancji podkreślił też, że z uzasadnienia przywołanego wyżej wyroku wynikało, iż (cyt.): "wszystkie dokumenty określające tę nieruchomość, w tym wskazujące na jej powierzchnię, tj. akt notarialny z 1938 r. określający numer parceli jak i kopia orzeczenia PUR wraz z oświadczeniem jej właściciela - znajdowały się już w aktach sprawy zakończonej ostatecznie decyzją z 2015 r." Przy wycenie zaproponowano jednak inną, znacznie mniejszą powierzchnię, ale strony nie kwestionowały zapadłej w tym zakresie decyzji. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynikało następnie, że po wydaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w/w wyroku z dnia 28 czerwca 2018 r. (sygn. akt I SA/Wa 2018/17), J.S., B.K., P.S. i U.K., pismami z dnia 23 i 24 sierpnia 2018 r., wystąpili o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia 4 grudnia. 2015 r., wnosząc o zmianę decyzji - na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 i 7 k.p.a. w zw. z art. 147 k.p.a. i art. 148 § 1 k.p.a. Postanowieniem z dnia 14 grudnia 2018 r., Wojewoda [...] wznowił postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie, następnie zaś, decyzją z dnia 31 stycznia 2019 r., orzekł o odmowie uchylenia – w trybie wznowienia postępowania - ostatecznej decyzji Wojewody [...] z dnia 4 grudnia 2015 r., uznając, że brak było ku temu podstaw. Stanowisko to następnie podzielił, rozpoznający sprawę w trybie odwoławczym, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji. Organ nadzoru – jak podał Sąd Wojewódzki – w szczególności zwrócił bowiem uwagę, że strony, wnosząc o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 i pkt 7 k.p.a., nie przedłożyły żadnych, nowych dokumentów, istniejących w dniu wydania decyzji z dnia 4 grudnia 2015 r., a nieznanych organowi wydającemu tę decyzję. Strony postępowania, składając wnioski o wznowienie postępowania podnosiły, że Wojewoda [...] - w momencie wydawania decyzji z dnia 4 grudnia 2015 r. - (cyt.): "nie posiadał wiedzy na temat rzeczywistego składu nieruchomości zabudowanej, położonej we Lwowie przy ul. [...]" oraz, iż (cyt.): "organ ten nie posiadał wiedzy, co do rzeczywistej powierzchni przedmiotowej nieruchomości", a które to okoliczności - w rozumieniu stron - wynikały z uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 czerwca 2018 r. Biorąc więc powyższe pod uwagę, Minister stwierdził, że wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 czerwca 2018 r. nie był nową okolicznością faktyczną ani nowym dowodem w sprawie, istniejącym w dniu wydania decyzji z dnia 4 grudnia 2015 r. przez Wojewodę [...]. Rozstrzygnięcie zapadłe w w/w wyroku wskazywało, że Wojewoda [...] nie powinien wszczynać postępowania administracyjnego z wniosku stron dotyczącego pozostawienia we Lwowie nieruchomości o powierzchni [...] ha, gdyż w tym przedmiocie wydał już decyzję w dniu 4 grudnia 2015 r., a która to decyzja uwzględniała powierzchnię nieruchomości położonej we Lwowie przy ul. [...]. Zdaniem Ministra, zgodnie z omawianym wyrokiem, nastąpiła zatem powaga rzeczy osądzonej i w związku z tym należało umorzyć postępowanie administracyjne prowadzone przez Wojewodę [...] dotyczące działki położonej we Lwowie o powierzchni [...] ha, zakończone decyzją z dnia 7 grudnia 2016 r. Istotne przy tym także było to, że ze wskazywanego wyżej wyroku wynikało, iż wszystkie dokumenty określające ww. nieruchomość, w tym te wskazujące na jej powierzchnię, tj. akt notarialny z 1938 r. określający numer parceli, jak i kopia orzeczenia PUR wraz z oświadczeniem jej właściciela - znajdowały się już w aktach sprawy zakończonej ostatecznie decyzją z 2015 r. Sąd Wojewódzki wskazał w tym wyroku bowiem, że Wojewoda [...] w decyzji z 4 grudnia 2015 r. wziął pod uwagę nie tylko wszystkie znajdujące się w aktach sprawy dowody, w tym m. in. orzeczenie PUR, ale wskazał również, że organ mając wątpliwości co do powierzchni nieruchomości położonej przy ul. [...], informował o tym fakcie strony i w zakresie powierzchni tej nieruchomości przyjął propozycję rzeczoznawcy majątkowego. Strony nie złożyły zaś odwołania od decyzji bo zaakceptowały przyjętą w operacie szacunkowym powierzchnię nieruchomości przy ul. [...]. Poza tym Minister wyjaśnił również, że wyrok z dnia 28 czerwca 2018 r. (sygn. akt I SA/Wa 2018/17) nie był, jak sugerowały to strony, zagadnieniem wstępnym, które zostało rozstrzygnięte przez właściwy organ lub sąd odmiennie od oceny przyjętej przy wydaniu decyzji, bowiem wyrok ten nie dotyczył postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia 4 grudnia 2015 r. Natomiast dokument, na który powoływali się wnioskodawcy, tj. orzeczenie Państwowego Urzędu Repatriacyjnego, Wojewódzki Oddział Gdański z dnia 20 sierpnia 1945 r. nr [...] znajdował się w aktach sprawy przed wydaniem decyzji Wojewody z dnia 4 grudnia 2015 r. i - jak wynikało z materiału dowodowego i treści postanowienia Wojewody [...] z dnia 14 lipca 2015 r. oraz decyzji Wojewody i prawomocnego wyroku Sądu z dnia 28 czerwca 2018 r. - został on wzięty pod uwagę przy wydawaniu decyzji Wojewody [...] z dnia 4 grudnia 2015 r. Zatem dokument ten także nie był nową okolicznością stanowiącą podstawę do uchylenie decyzji Wojewody [...] z dnia 4 grudnia 2015 r. Ponadto Minister podkreślił jednocześnie, że błędna ocena dowodu lub okoliczności faktycznej nie jest tym samym, co brak wiedzy o tym dowodzie lub okoliczności. Dlatego odmienna ocena dowodu, który istniał i był znany wcześniej organowi, nie mogła stanowić uzasadnienia dla wznowienia postępowania. Pogląd Ministra podzielił z kolei Sąd Wojewódzki, który w zaskarżonym wyroku oddalił skargi wniesione na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 27 maja 2019 r. Sąd I instancji zgodził się bowiem, że wyrok wydany w sprawie o sygn. akt I SA/Wa 2018/17 nie był nową okolicznością faktyczną ani nowym dowodem w sprawie istniejącym w dniu wydania decyzji przez Wojewodę [...]. Z uzasadnienia tego wyroku wynikało, że Wojewoda [...] nie powinien wszczynać, na wniosek stron, postępowania dotyczącego pozostawienia we Lwowie nieruchomości o powierzchni 1,25 ha, gdyż sprawa tej nieruchomości została już rozstrzygnięta decyzją z dnia 4 grudnia 2015 r. a orzekający wówczas Sąd Wojewódzki wskazał, że: "Powyższe wynika z dokumentów będących podstawą wydania zarówno ww decyzji z 4 grudnia 2015 r. jak i z dokumentów będących podstawą zaskarżonej decyzji, w tym w szczególności z protokołu przesłuchania J. S. z dnia 22.09.2016 r., a także orzeczenia Państwowego Urzędu Repatriacyjnego Wojewódzki Oddział w Gdańsku Nr [...], wg którego M.S. zostawił we Lwowie dom murowany mieszkalny 12 izbowy, zabudowania gospodarcze oraz działki ziemi ogrodowej o ogólnej powierzchni [...] ha. Podczas rozprawy sądowoadministracyjnej sami skarżący podnieśli, iż sporny areał ziemi to grunt pod budynkiem i wokół budynku usytuowanego przy ul. [...] we Lwowie, a w zarzutach skargi podnosili, iż organy winny doprowadzić do doprecyzowania ww wniosku o potwierdzenie prawa do rekompensaty i ustalenia powierzchni ww nieruchomości". Poza tym Sąd Wojewódzki podkreślił, że dokumenty na które wskazywał Sąd w wyroku z dnia 28 czerwca 2018 r., a które powołali skarżący we wniosku o wznowienie postępowania, znajdowały się już wcześniej w aktach sprawy i były znane Wojewodzie przed wydaniem decyzji z dnia 4 grudnia 2015 r. Odmienna natomiast, a nawet błędna ocena dowodu lub okoliczności faktycznej nie jest tym samym, co brak wiedzy organu o danym dowodzie lub okoliczności. Wobec tego Sąd zgodził się z Ministrem, że odmienna ocena dowodu, który istniał i był znany organowi, nie mogła stanowić podstawy do wznowienia postępowania. Reasumując, z tych więc powodów Sąd I instancji przyjął, że prawidłowo Minister uznał, że wyrok z dnia 28 czerwca 2018 r. nie stanowił nowego dowodu ani nowych okoliczności sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Powołane zaś przez skarżących orzeczenie Państwowego Urzędu Repatriacyjnego Wojewódzkiego Oddziału w Gdańsku z 20 sierpnia 1945 r. nr [...], jak i inne dokumenty przywołane w uzasadnieniu wyroku Sądu z dnia 28 czerwca 2018 r., były w aktach sprawy w dacie wydania decyzji z dnia 4 grudnia 2015 r. Z tych względów Sąd I instancji jako niezasadne ocenił więc zarzuty skarg, które dotyczyły naruszenia przez organy art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. w zw. z art. 170 i 171 p.p.s.a. Zdaniem Sądu Wojewódzkiego również wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 czerwca 2018 r. nie stanowił zagadnienia wstępnego, o jakim mowa w art. 145 § 1 pkt 7 k.p.a. Jak wyjaśnił bowiem Sąd, (cyt.): "zagadnienie wstępne należy oceniać zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 kpa. Istotnym elementem zagadnienia wstępnego, w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 kpa, jest istnienie ścisłej zależności (związku przyczynowego) pomiędzy uprzednim rozstrzygnięciem, a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji. Zagadnieniem prejudycjalnym w znaczeniu omawianego przepisu może być jedynie taka kwestia, która bezwzględnie uzależnia rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji od uprzedniego jej rozstrzygnięcia przez inny organ lub sąd. Od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego powinno zależeć rozpatrzenie sprawy administracyjnej w ogóle - brak rozstrzygnięcia określonego zagadnienia musi uniemożliwiać zakończenie sprawy administracyjnej co do istoty, nie zaś jedynie determinować kierunek wydawanej przez organ administracji publicznej decyzji. Taka sytuacja przed wydaniem decyzji Wojewody z 4 grudnia 2005 r. nie istniała, a tym bardziej nie miała związku z wyrokiem zapadłym 28 czerwca 2018 r. Wyrok ten nie dotyczył bowiem postępowania zakończonego decyzją Wojewody [...] z 4 grudnia 2015 r." Co do natomiast zawartych w skargach szeregu zarzutów dotyczących naruszenia przez Ministra przepisów postępowania, Sąd Wojewódzki uznał, że zarzuty te nie były zasadne, bo (cyt.): "Organ prawidłowo ustalił stan faktyczny w sprawie konieczny do wydania rozstrzygnięcia, zgromadził i właściwie ocenił dowody, a uzasadnienie decyzji spełnia wymogi wynikające z art. 107 § 3 kpa.". Z tym stanowiskiem nie zgadzali się skarżący, którzy formułując przytoczone na wstępie zarzuty kasacyjne, w ich uzasadnieniu w szczególności podnosili, że: Sąd nie prawidłowo ocenił materiał dowodowy bo nie rozważył, jaki wpływ na wystąpienie przesłanki wznowieniowej miały dowody, które zostały przeprowadzone w postępowaniu zakończonym decyzją, której dotyczył wyrok z dnia 28 czerwca 2018 r. Ponadto twierdzono, iż Sąd w zasadzie przywołał twierdzenia i wywody z wyroku z dnia 28 czerwca 2018 r. i jednocześnie nieprawidłowo uznał, że to ten wyrok miał stanowić – jako nowy dowód albo nowa okoliczność - podstawę do wznowienia postępowania. Zdaniem skarżących, nową okolicznością faktyczną był w tym przypadku natomiast fakt, iż w skład nieruchomości położonej we Lwowie przy ul. [...] wchodziły dodatkowo trzy działki o powierzchni [...] ha i, że w związku z tym powierzchnia tej nieruchomości była większa niż przyjęta w decyzji z 2015 r. Wspomniany wyrok zaś te okoliczności tylko potwierdzał. Poza tym w ocenie skarżących, wyrok ten mógł być przy tym rozumiany jako zagadnienie wstępne. W ocenie składu orzekającego, zarzuty te nie były uzasadnione a - w świetle treści przedstawionego wyżej uzasadnienia zaskarżonego wyroku – należało ocenić je jako jedynie polemikę ze stanowiskiem Sądu I instancji. Istotą rozpoznawanej sprawy było to, że toczyła się ona w trybie przepisów o wznowieniu postępowania administracyjnego (w tym wypadku postępowania zakończonego decyzją Wojewody [...] z dnia 4 grudnia 2015 r.), organy zaś przyjęły, (i co zaakceptował następnie Sąd Wojewódzki), że nie zostało wykazane, iż po wydaniu w/w decyzji, po pierwsze, wyszły na jaw istotne dla wspomnianej sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, a nieznane organowi, który wydał decyzję, czyli, że została spełniona przesłanka wznowieniowa, określona w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. a po drugie, iż zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez właściwy organ lub sąd odmiennie od oceny przyjętej przy wydaniu decyzji (art. 100 § 2), czyli że została spełniona przesłanka wznowieniowa zawarta w art. 145 § 1 pkt 7 k.p.a. Ponadto na wspomnianą specyfikę rozpoznawanej wpływał także fakt, że w obrocie prawnym pozostawał prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 czerwca 2018 r. (sygn. akt I SA/Wa 2018/17) a w którym to wyroku Sąd przyjął, że pozostawione poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej mienie, którego dotyczyły decyzje, będące przedmiotem oceny w postępowaniu prowadzonym pod sygn. akt I SA/Wa 2018/17, było tożsame z mieniem, którego dotyczyła ostateczna decyzja Wojewody [...] z dnia 4 grudnia 2015 r., czyli decyzja kończąca postępowanie, którego wznowienia strony skarżące aktualnie się domagały. W takiej zatem sytuacji owa szczególna specyfika przedmiotowej sprawy polegała na tym, że w niniejszym postępowaniu istotne było, iż ocena zasadności wniosków wznowieniowych musiała polegać nie tylko na badaniu spełnienia przez te wnioski przesłanek wznowieniowych, określonych w dziale II, rozdział 12 Kodeksu postępowania administracyjnego, ale badanie to musiało być przeprowadzane z uwzględnieniem związania – w rozumieniu art. 170 w zw. z art. 171 p.p.s.a. – oceną prawną wyrażoną w/w wyroku z dnia 28 czerwca 2018 r. Zgodnie bowiem z art. 170 p.p.s.a., orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Po myśli zaś art. 171 p.p.s.a., wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku ze skargą stanowiło podstawę rozstrzygnięcia. Dodać także w tym miejscu trzeba, że - jak podnosi się w orzecznictwie sądowoadministarcyjnym - skoro dla prawidłowego odczytania treści sentencji wyroku konieczne jest kierowanie się jego uzasadnieniem, to należało uznać, że wiążące dla przedmiotowego postępowania, prowadzonego w sprawie wznowienia postępowania, było także uzasadnienie wyroku z dnia 28 czerwca 2018 r. sygn. akt I SA/Wa 2018/17 (vide np. wyroki NSA z dnia: 28 października 2024 r. sygn. akt I OSK 1104/21 i I OSK 1103/21, 24 czerwca 2014 r. sygn. akt I GSK 446/13 LEX nr 1517909, z dnia 18 listopada 2014 r. I OSK 718/13 LEX nr 1598215). W związku z powyższym podkreślić należy, że we wspomnianym wyroku z dnia 28 czerwca 2018 r. ówcześnie orzekający Sąd Wojewódzki, odnosząc się do wielkości mienia (w tym powierzchni nieruchomości położonej we Lwowie przy ul. [...] ), a które – jako mienie pozostawione poza obecnymi granicami Państwa Polskiego - stanowiło podstawę dla określenia w decyzji wydanej w dniu 4 grudnia 2015 r. tzw. rekompensaty "zabużańskiej", stwierdził, że (cyt.): "wszystkie dokumenty określające ww nieruchomość, w tym te wskazujące na jej powierzchnię tj. akt notarialny z 1938 r. określający numer parceli jak i kopia orzeczenia PUR wraz z oświadczeniem jej właściciela – znajdowały się już w aktach sprawy zakończonej ostatecznie decyzja z 2015 r., przy wycenie zaproponowano jednak inną, znacznie mniejszą powierzchnię a strony nie kwestionowały zapadłej w tym zakresie decyzji. (...) nawet jeżeliby przyjąć, iż decyzja z 4 grudnia 2015 r. jest częściowo wadliwa gdy chodzi o ustalenie stanu faktycznego sprawy (tj. co do powierzchni wycenianej nieruchomości), to jej konwalidacja nie może nastąpić poprzez wydanie kolejnej decyzji w tym samym zakresie." W związku zatem z tą wypowiedzią Sądu Wojewódzkiego należy stwierdzić, iż skoro w prawomocnym wyroku zostało już wcześniej przesądzone, że orzekając w dniu 4 grudnia 2015 r. organ posiadał wystarczające dane ("wszystkie dokumenty określające ww nieruchomość") dla przyjęcia areału mienia pozostawionego we Lwowie przy ul [...], to nie można było aktualnie skutecznie wnosić wniosku o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z 2015 r., motywując to tym, że fakt, iż wielkość w/w nieruchomości pozostawionej we Lwowie była większa niż przyjęta w decyzji z dnia 4 grudnia 2015 r. wynikał rzekomo dopiero z dowodów przeprowadzonych w postępowaniu późniejszym. Wniosek o wszczęcie postępowanie w przedmiocie wznowienia postępowania nie spełnia bowiem funkcji odwołania. Z tego więc powodu akcentowanie przez skarżących, iż dopiero po wydaniu decyzji z dnia 4 grudnia 2015 r. organ przeprowadzał dowody w postaci: przesłuchania J.S., szkicu nieruchomości, który ona wykonała, wydruków internetowych ze zdjęciami ulicy [...] we Lwowie, nie miało w obecnie prowadzonym postępowaniu doniosłości prawnej. Dane bowiem, które – zdaniem skarżących – wynikały z tych dowodów - zgodnie z wiążącą oceną zawartą w wyroku z dnia 28 czerwca 2018 r. – były już znane organowi przy wydawaniu decyzji w dniu 4 grudnia 2015 r. Dlatego też zarzucanie Sądowi Wojewódzkiemu, że nie odniósł się szczegółowo do wspomnianych dowodów było również pozbawione doniosłości prawnej. Nawet bowiem gdyby przyjąć, że ten brak stanowił uchybienie ze strony Sądu Wojewódzkiego, to nie mając znaczenia dla rozstrzygnięcia, nie mógł być uznany za istotny. Zgodnie zaś z art. 174 pkt 2 p.p.s.a., przedmiotem zarzutu kasacyjnego może być naruszenie przepisów postępowania, ale tylko takie które ma charakter istotny ("mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy"). W sprawie nie było kwestią oczywistą, co w istocie – zdaniem stron skarżących – miało stanowić podstawę wniosków o wznowienie postępowania. W zakresie przesłanki wymienionej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. strony – na różnym etapie postępowania - różnie tę przesłankę uzasadniały. Przykładowo jedynie wskazać w tym miejscu wypada, że we wniosku wznowieniowym (pismo z dnia 20 sierpnia 2018 r.) sporządzonym przez zawodowego pełnomocnika stwierdzono, iż owe nowe okoliczności faktyczne – w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. (cyt.): "wynikają z doręczonego stronom uzasadnienia powołanego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28.06.2018 r.". Również we wniosku B. K. (pismo z dnia 21 sierpnia 2018 r.) strona wskazywała, że dopiero z uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 28.06.2018 r wynikał skład nieruchomości położonej przy ul. [...] we Lwowie a (cyt.): "czego Wojewoda [...] nie wiedział wydając decyzję (...)". Jako przesłankę wznowieniową strony wskazywały zatem wówczas na w/w wyrok Sądu Wojewódzkiego. Analogicznie kwestię te przedstawiała treść skargi wniesionej do Sądu Wojewódzkiego przez B.K. i U. K., gdyż w skardze tej obie skarżące zwracały uwagę na pojawienie się nowej okoliczności (cyt.): "nieznanej organowi w Słupsku aż do dnia wydania wyroku przez WSA w Warszawie w dniu 28.06.2018 r." To stanowisko podtrzymuje także skarga kasacyjna J. S.. W uzasadnieniu tej skargi czytamy bowiem (cyt.): " W związku z tym, że J. S. z uzasadnienia wyroku z dnia 28.06.2018 r. dowiedziała się, że skład nieruchomości, za którą miała być przyznana rekompensata jest zupełnie inny (...) postanowiła złożyć wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z 4.12.2015 r." Natomiast skarżący: W. S. i J. S. w skardze wniesionej do Sądu Wojewódzkiego zaprzeczyli, że kiedykolwiek twierdzili, iż wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 28 czerwca 2018 r. miał być nową okolicznością faktyczną czy nowym dowodem. Wyrok ten – ich zadaniem - jedynie potwierdzał nowe okoliczności a były one wyjaśniane w postępowaniu, w którym Wojewoda [...] wydał decyzję z dnia 7 grudnia 2016 r. (której dotyczył wyrok z dnia 28 czerwca 2018 r.). Pogląd ten obaj skarżący podtrzymali w skargach kasacyjnych i podzieliła go także w swojej skardze kasacyjnej U. K.. W ocenie składu orzekającego, mając na uwadze to, co wcześniej zostało powiedziane odnośnie wiążącej w niniejszym postępowaniu oceny, zawartej w wyroku z dnia 28 czerwca 2018 r., nie ma żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia, czy skarżący upatrywali w tym przypadku - jako podstawę wznowienia postępowania - wspomniany wyżej wyrok z dnia 28 czerwca 2018 r., czy dowody przeprowadzone w postępowaniu, w którym ten wyrok został wydany. Jak wyżej bowiem wspomniano, Wojewódzki Sąd Administracyjny prawomocnie już przesądził o tym, że w postępowaniu zakończonym decyzją z dnia 4 grudnia 2015 r. organ dysponował wszystkimi dokumentami określającymi ww nieruchomość i dodatkowo wymienił niektóre z nich. Z tych powodów zarzuty oparte na art. 151 w zw. z art. 3 §1 i p.p.s.a. i art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., art. 151 w zw. z art. 3 § 1 i art. 133 § 1 oraz art. 7 i 8 § 1 w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. oraz art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. jak również art. 3 § 1 w zbiegu z art. 151, art. 170, art. 171 p.p.s.a, art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. nie były zasadne. Nie można też było zgodzić się, że wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 28 czerwca 2018 r. (sygn. akt I SA/Wa 2018/17) mógł być uznany za zagadnienie wstępne w stosunku do postępowania zakończonego wydaniem decyzji z dnia 4 grudnia 2018 r. W/w decyzja Wojewody [...] z 2015 r. została wydana w przedmiocie potwierdzenia stronom prawa do rekompensaty przysługującej im w związku z pozostawieniem przez: J. S.w 2/4 częściach, M.S. 1/4 części i A. K. w 1/4 części nieruchomości położonej we Lwowie przy ul. [...] w województwie lwowskim. W postępowaniu tym nie zachodziła potrzeba rozstrzygania o jakiejkolwiek kwestii wstępnej. W sprawie tej nie było bowiem potrzeby przesądzenia w odrębnym postępowaniu np. o określonym uprawnieniu lub obowiązku którejkolwiek ze stron tego postępowania, o danym stosunku lub zdarzeniu prawnym czy innej jeszcze okoliczności. Całość postępowania prowadził Wojewoda [...] i to on był uprawniony do orzekania o wszystkich kwestiach istotnych w tym postępowaniu. Okoliczność natomiast, że po wydaniu decyzji ostatecznej przez Wojewodę [...], w innym postępowaniu choć ściśle powiązanym z postępowaniem zakończonym decyzją z dnia 4 grudni 2015 r., sąd administracyjny, uchylając zaskarżone decyzje, w motywach swego wyroku odniósł się m. in. do zasadności decyzji z dnia 4 grudnia 2015 r., nie mogło być traktowane jako zagadnienie wstępne, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. oraz w art. 145 § 1 pkt 7 k.p.a. Warunkiem zakończenia postępowania, w którym została wydana decyzja z dnia 4 grudnia 2015 r. nie było bowiem wydanie omawianego wyroku a także wydanie decyzji, których legalność Sąd Wojewódzki w wyroku tym oceniał. Z tych powodów także zarzuty, w których strony odwoływały się w skargach kasacyjnych do art. 145 § 1 pkt 7 k.p.a. nie były trafne. Nie były także uzasadnione zarzuty, w których podnoszono, że organ II instancji nie dokonał samodzielnej, wszechstronnej oceny wszystkich okoliczności faktycznych sprawy i nie odniósł się do zarzutów oraz twierdzeń skarżącej. Słuszne bowiem w tym zakresie było stanowisko Sądu Wojewódzkiego, że w toku postępowania odwoławczego nie doszło do żadnych, istotnych uchybień przepisom postępowania administracyjnego, stąd Sąd podkreślił, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełniało wymagania z art. 107 § 3 k.p.a. Również w ocenie składu orzekającego, Minister w dostateczny sposób wyjaśnił dlaczego uznał, że decyzja organu wojewódzkiego z dnia 31 stycznia 2019 r. nie naruszała prawa i dał temu wyraz w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia . Dlatego też zarzuty kasacyjne oparte na art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 2, art. 9, art. 11 i 15 k.p.a. (skargi kasacyjne) a także art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. w zbiegu z art. 3 § 1 p.p.s.a., art. 8 § 1, art. 9, art. 15 k.p.a. oraz art. 138 § 2, art. 140 i art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. (skarga kasacyjna J. S.) nie mogły odnieść oczekiwanego rezultatu. Brak zasadności zarzutów procesowych przekłada się w oczywisty sposób na ocenę zarzutów prawa materialnego. Skoro bowiem organy zasadnie stwierdziły brak podstaw do uchylenia decyzji Wojewody [...] z dnia 4 grudnia 2015 r. to tym samym brak było podstaw do wydania postanowienia w oparciu o art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2017 r. poz. 2097). Zgodnie bowiem z tym przepisem, wojewoda, po wszczęciu postępowania dokonuje oceny spełnienia wymogów, o których mowa w art. 2, art. 3 i art. 5 ust. 1 i 2, na podstawie dowodów, o których mowa w art. 6. Pozytywna ocena następuje w drodze postanowienia. W postanowieniu wojewoda wzywa wnioskodawcę do dokonania szeregu czynności, a jedną z nich (o której mowa w pkt 3) stanowi dołączenie do wniosku, o którym mowa w art. 5 ust. 1, operatu szacunkowego sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego, w którym została określona wartość nieruchomości pozostawionych poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. W sytuacji zatem, gdy – jak wyżej to nadmieniono – wznowione postępowanie zakończyło się odmową uchylenia decyzji wydanej w dniu 4 grudnia 2015 r. bo nie można było przyjąć, że wskazywane przez wnioskodawców podstawy wznowienia postępowania w istocie miały miejsce, brak wydania przez organ wojewódzki w/w postanowienia nie mógł być traktowany jako obraza prawa materialnego. Z wyżej zatem przedstawionych powodów Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wszystkie skargi kasacyjne nie były usprawiedliwione a w związku z tym – z mocy art. 184 p.p.s.a. – orzekł jak w sentencji. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania Naczelny Sąd Administracyjny oparł na art. 207 § 2 p.p.s.a., mając na uwadze ocenę decyzji Wojewody [...] z dnia 4 grudnia 2015 r. wyrażoną w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 28 czerwca 2018 r. (sygn. akt I SA/Wa 2018/17).

Informacje o sprawie

Data wpływu
22 października 2021
Symbol z opisem
6079 Inne o symbolu podstawowym 607
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Sędziowie
Maciej Dybowski Monika Nowicka /przewodniczący sprawozdawca/ Piotr Przybysz

Powołane przepisy

Inne orzeczenia w tej sprawie

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny