I OSK 2087/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marian Wolanin Sędziowie: Sędzia NSA Krzysztof Sobieralski Sędzia del. WSA Jakub Zieliński (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 2 lipca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Prezydenta Miasta Krakowa od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 6 lutego 2024 r. sygn. akt III SA/Kr 605/23 w sprawie ze skarg S.H., M.D., A.D., P.H., S.D., M.H., E.H. na czynność Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 13 lutego 2023 r., nr 126105_9.0119.9.2023 w przedmiocie zmian danych ewidencyjnych 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od Prezydenta Miasta Krakowa solidarnie na rzecz S.H., M.D., A.D., P.H., S.D., M.H., E.H. kwotę 240,- (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z 6 lutego 2024 r. o sygn. III SA/Kr 605/23 wydanym po rozpoznaniu sprawy ze skarg S. H., M. D., A. D., P. H., S. D., M. H. oraz E. H. (dalej: "Skarżący") na czynność Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 13 lutego 2023 r. nr 126105_9.0119.9.2023 w przedmiocie zmiany w danych ewidencyjnych: stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności oraz zasądził od Prezydenta Miasta Krakowa na rzecz skarżących solidarnie 799 (siedemset dziewięćdziesiąt dziewięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Prezydent Miasta Krakowa (dalej: "Prezydent" lub "Organ") zaskarżając go w całości i zarzucając: 1. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj: - art. 24 ust. 2b pkt 1 lit. h ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji pominięcie przez Sąd, że dokumentacja geodezyjna przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego - która była podstawą aktualizacji danych dotyczących przebiegu granic w drodze czynności materialno- technicznej - to w przypadku zaskarżonej czynności - dokumentacja z ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych - a więc dokumentacja wprost wskazana w art. 24 ust. 2b pkt 1 lit. h ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne jako podstawa aktualizacji przebiegu granic w trybie czynności materialno-technicznej, co powinno było doprowadzić do wniosku, że zawiadomienie o dokonaniu tej czynności nie stanowi decyzji administracyjnej - 24 ust. 2b pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne poprzez niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że w niniejszej sprawie aktualizacja danych ewidencyjnych powinna nastąpić w drodze decyzji administracyjnej, podczas gdy dokumentacja geodezyjna przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego - która była podstawą aktualizacji danych dotyczących przebiegu granic w drodze czynności materialno- technicznej - to dokumentacja z ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych - a więc dokumentacja wyraźnie wskazana w art. 24 ust. 2b pkt 1 lit. h ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne jako podstawa aktualizacji przebiegu granic w trybie czynności materialno- technicznej. 2. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: - art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (p.p.s.a.) poprzez jego błędne zastosowanie i przyjęcie, że do skargi Skarżących ma zastosowanie sądowa kontrola administracji publicznej, podczas gdy pismo to nie podlega rozstrzygnięciu w formie przewidzianej w tym przepisie, gdyż zaskarżona została czynność w postaci zawiadomienia o zmianie danych ewidencyjnych, która nie ma charakteru aktu lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. i nie służy na nią skarga do wojewódzkiego sądu administracyjnego. - art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie i nieodrzucenie skargi w sytuacji, gdy skarga na czynność w postaci zawiadomienia o zmianie danych ewidencyjnych nie ma charakteru aktu lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. i nie przysługuje na nie skarga do wojewódzkiego sądu administracyjnego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ uwzględnienie wskazanego uchybienia skutkowałoby odrzuceniem skargi skarżących, - art. 200 p.p.s.a., art. 202 § 2 p.p.s.a. w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a. poprzez błędne zastosowanie na skutek uwzględnienia skargi i zasądzenie od Organu na rzecz Skarżących kosztów postępowania podczas gdy skarga powinna podlegać odrzuceniu. Mając na uwadze powyższe Prezydent wniósł o 1. uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i odrzucenie skargi; ewentualnie w przypadku nieuwzględniania wniosku z pkt 1. 2. uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie, 3. zasądzenie od Skarżących na rzecz Organu zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm prawem przepisanych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że skarga została wniesiona na "czynność Prezydenta Miasta Krakowa w postaci zawiadomienia o zmianie danych ewidencyjnych z dnia 13.02.2023 r. nr [...]" co implikować winno było, że tak złożona skarga winna zostać odrzucona jako niepodlegająca kognicji sądów administracyjnych. Wynikający z przepisów obowiązek zawiadomienia wskazanych w nim podmiotów o zmianach w danych ewidencyjnych dokonany w drodze czynności materialno-technicznej nie dotyczy i nie realizuje bezpośrednio uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a dotyczących osób, do których kierowane jest zawiadomienie o dokonanej już zmianie. W świetle powyższego - zawiadomienie o zmianie danych ewidencji gruntów i budynków - nie ma charakteru aktu lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. i nie przysługuje na nie skarga do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. dana czynność, która podlega zaskarżeniu, powinna być formą działania administracji, która wywołuje konkretny skutek w zakresie praw podmiotu składającego skargę. Zawiadomienie o zmianie danych w ewidencji gruntów i budynków nie rodzi takich skutków - jedynym skutkiem tej czynności jest poinformowanie właściciela działki o dokonanej uprzednio czynności, jaką jest zmiana w ewidencji gruntów i budynków, a więc informuje właściciela o tym, jakie dane uległy zmianie i na jakiej podstawie. Zdaniem Organu Sąd I instancji w wydanym orzeczeniu nie dostrzegł różnicy pomiędzy powyższymi czynnościami - z uzasadnienia wyroku wynika, iż oceniona została kwestia materialno-technicznej, czynności aktualizacji/zmiany (na którą nie złożono skargi) - a orzeka o bezskuteczności czynności zawiadomienia o aktualizacji/zmianie (na co wprost wskazuje treść orzeczenia) ergo iż nie sama zmiana danych a zawiadomienie o niej (mające wyłącznie charakter informacyjny) uznane zostało za bezskuteczne. Zauważono, iż krąg osób legitymowanych do wniesienia skargi na czynność materialno-techniczną- aktualizację informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, wynika wprost z przywołanego z art. 24 ust. 2a pkt ustawy Prawo geodezyjnego i kartograficzne. Istotnym pozostaje, że skarga przysługiwać będzie jedynie na odmowę aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków podejmowaną w formie decyzji - art. 24 ust. 2c ustawy Prawo geodezyjnego i kartograficzne. Dalej wyjaśniono, że rejestr ewidencji gruntów stanowi odzwierciedlenie danych z uzyskanych dokumentów, przy czym organy ewidencyjne rejestrują jedynie stany prawne ustalone w innym trybie lub przez inne organy orzekające. Ewidencja nie kształtuje zatem nowego stanu prawnego, a jedynie potwierdza stan prawny zaistniały wcześniej, stąd też dane zawarte w ewidencji mają charakter techniczno- informacyjny. Wprowadzenie do ewidencji zmiany (aktualizacji) stanowi czynność materialno-techniczną, która nie wymaga wydawania w tym zakresie władczego rozstrzygnięcia (decyzji czy postanowienia). Czynność ta nie jest również czynnością wymienioną w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. W takiej sytuacji stronie nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego na zawiadomienie starosty, tj. czynność polegającą na wprowadzeniu zmian do ewidencji gruntów. To oznacza, że przedmiot zaskarżenia nie jest objęty zakresem regulacji art. 3 § 2 p.p.s.a. Prezydent wskazał, iż aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków w drodze czynności materialno-technicznej może nastąpić w enumeratywnie wymienionych w ustawie Prawo geodezyjne i kartograficzne przypadkach - wskazując przy tym na art. 24 ust. 2b pkt 1 lit. a-h - a w szczególności na wskazaną w art. 24 ust. 2b pkt 1 lit. h dokumentację geodezyjną przyjętą do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Dokumentacja geodezyjna przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego - która była podstawą aktualizacji danych dotyczących przebiegu granic w drodze czynności materialno-technicznej - to w przypadku czynności dotyczącej zmiany w ewidencji gruntów i budynków, dokumentacja z ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych - a więc dokumentacja wyraźnie wskazana w art. 24 ust. 2b pkt 1 lit. h ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne jako podstawa aktualizacji przebiegu granic - właśnie w trybie czynności materialno-technicznej. "Rozdzielenie ciał hipotecznych" nie jest rodzajem pracy geodezyjnej - a opisowym określeniem skutków wykonania przez geodetę czynności ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych. Operat techniczny, który został przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 30 listopada 2022 r. pod nr ID [...] będącego podstawą zmiany w bazie ewidencji gruntów i budynków nr [...] został zgłoszony jako "sporządzenie innej mapy do celów prawnych". Cel pracy, jaki został podany w sprawozdaniu technicznym "rozdzielenie ciał hipotecznych" nie pokrywa się z terminologią używaną przy określaniu celu pracy w zgłoszeniu pracy geodezyjnej. Jednak należy zauważyć, że nie wpływa to w żaden sposób na jakość operatu i sporządzonego opracowania, rodzaj dokumentów jakie zostały opracowane (protokół z ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych) oraz na skutki, jakie przyjęcie operatu do zasobu wywołuje. Nie ma też wpływu na dokonanie zmiany w bazie ewidencji gruntów i budynków. Dokumentacja przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego - wpisana do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 30 listopada 2022 r. pod numerem [...] zawiera protokół z czynności ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych sporządzony 30 września 2022 r. przez geodetę uprawnionego (...) oraz wykazy zmian danych niezbędne do ujawnienia w ewidencji gruntów i budynków skutków ustalenia przebiegu granic zakończonego spisaniem protokołu ustalenia granic na gruncie. Powyższa dokumentacja jest przekazywana do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w postaci operatu technicznego. I w takich przypadkach, zgodnie z powyższymi przepisami, nie jest prowadzone postępowanie administracyjne "zatwierdzające" czynności ustalenia przebiegu granic działki ewidencyjnej, a więc nie jest wydawana decyzja administracyjna, która byłaby podstawą wprowadzenia zmiany. W związku z powyższym, w takich przypadkach, zmiany w bazie ewidencji gruntów i budynków wprowadzane są zgodnie z art. 24 ust 2b pkt 1 lit. h ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne w ramach czynności materialno-technicznej. Należy podkreślić, iż czynność ustalenia przebiegu granic działki ewidencyjnej dokonana w oparciu o przepisy rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków kończy się z chwilą sporządzenia przez uprawnionego geodetę protokołu. Organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków nie "ustala" przebiegu granic działek ewidencyjnych, natomiast w oparciu o wykonaną przez uprawnionego geodetę dokumentację jedynie aktualizuje bazę danych ewidencji gruntów i budynków. Zgodnie z art. 12 ust 2c pkt 4 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne w trakcie wykonywania prac geodezyjnych dopuszcza się uzupełnienia zgłoszenia pracy przez "zgłoszenie wznowienia znaków granicznych, wyznaczenia punktów granicznych lub ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych, o ile prace te są niezbędne do realizacji celu zgłoszonych prac". A więc każde zgłoszenie pracy geodezyjnej, bez względu na główny cel pracy, może być uzupełnione, m.in. przez dodatkowe ustalenie przebiegu granic działek ewidencyjnych, co powoduje, że Wykonawcy prac geodezyjnych dołączają tylko odpowiednią dokumentację z przeprowadzonych czynności na gruncie do przedkładanego operatu technicznego. Najczęściej jest to zabieg stosowany zarówno przy pracach dotyczących sporządzania mapy z projektem podziału nieruchomości jak i sporządzenie mapy do celów projektowych. Natomiast samo wznowienie znaków granicznych, wyznaczenie punktów granicznych lub ustalenie przebiegu granic działek ewidencyjnych może być wykonywane jako uzupełnienie bieżącego celu pracy geodezyjnej, do każdego zgłoszenia jako dodatkowe, uzupełniające czynności, które są niezbędne do wykonania zleconych prac. Nadto w ocenie Prezydenta przepis art. 153 p.p.s.a. nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. W sprawie dotyczącej ujawnienia w ewidencji gruntów i budynków zmian wynikających z operatu technicznego przyjętego do zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 19 listopada 2013 r. pod nr [...] zostały wydane decyzje Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 10 grudnia 2019 r. znak GD-04-1.6620.1.12.1.2014 Nr 219/2019, znak GD-04-1.6620.1.12.2.2014 Nr 220/2019 oraz znak GD-04-1.6620.1.12.3.2014 Nr 221/2019 o umorzeniu z urzędu postępowania w sprawie. Tym samym zakończyła się sprawa aktualizacji i wprowadzenia zmiany do bazy ewidencji gruntów i budynków, na którą wskazał Sąd w zaskarżonym wyroku. Sprawa ta odnosiła się do oceny - w stanie prawnym istniejącym w dacie wydawania przez organ decyzji - możliwość aktualizacji bazy danych ewidencji gruntów w oparciu o konkretne opracowanie geodezyjne przyjęte do zasobu. Zmiana przepisów prawa geodezyjnego i kartograficznego oraz rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, jaka miała miejsce po 30 lipca 2020 r. spowodowała, że ustawodawca pozostawił organowi kompetencję do aktualizacji informacji zawartych w operacie ewidencji gruntów i budynków w formie decyzji wyłącznie w "pozostałych" - a więc nie wymienionych w art. 24 ust. 2b pkt 1 lit. a-h przypadkach. W związku z powyższym, operat techniczny, który został przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 30 listopada 2022 r. pod nr ID [...] stanowił podstawę zmiany w bazie ewidencji gruntów i budynków nr [...], w ramach czynności materialno-technicznej, jako nowa sprawa, z poprzednią wiązał ją jedynie obszar, którego dotyczyło nowe opracowanie geodezyjne przyjęte do zasobu. Biorąc pod uwagę, że operat techniczny spełniał wymagania rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, w zakresie dokumentów w oparciu, o które aktualizowane są informacje dotyczące przebiegu granic działek ewidencyjnych zawarte w ewidencji gruntów i budynków, należało zaktualizować dane w operacie ewidencji gruntów i budynków w trybie czynności materialno-technicznej. Tym samym z rozstrzygnięciem Sądu nie można się zgodzić - a to po pierwsze z uwagi, że zawiadomienie o zmianie w ewidencji gruntów i budynków, jest tylko informacją o skutkach, jakie zostały wykonane w momencie dokonania czynności polegającej na wprowadzeniu zmiany do bazy ewidencji gruntów i budynków, zaś po drugie - dokumentacja geodezyjna przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego - która była podstawą aktualizacji danych dotyczących przebiegu granic w drodze czynności materialno-technicznej - to dokumentacja z ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych - a więc dokumentacja wyraźnie wskazana w art. 24 ust. 2b pkt 1 lit. h ustawy Prawo geodezyjnego i kartograficzne jako podstawa aktualizacji przebiegu granic - właśnie w trybie czynności materialno-technicznej. W świetle obowiązujących przepisów - nie ma podstaw prawnych do "zatwierdzania" w drodze decyzji administracyjnej opracowania dotyczącego ustalenia przebiegu granic. Dokumentacja z ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych, niezależnie od głównego celu wykonywanej pracy geodezyjnej, jest wprowadzana do operatu ewidencji gruntów i budynków w drodze czynności materialno-technicznej (brak podstaw do wydania w oparciu o taką dokumentację decyzji o aktualizacji danych ewidencyjnych) bądź jest podstawą do wydania decyzji o odmowie aktualizacji danych ewidencyjnych. Ustawodawca formę decyzji administracyjnej wiąże w przypadku dokumentacji z ustalenia przebiegu granic wyłącznie z odmową aktualizacji danych - art. 24 ust. 2c ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne - co w przedmiotowym przypadku nie miało miejsca. Odpowiedź na skargę kasacyjna wnieśli Skarżący wnosząc o jej oddalenie w całości oraz o zasądzenie od Organu na ich rzecz kosztów postępowania kasacyjnego w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie. Tytułem wstępu zauważyć należy, że przepis art. 193 zdanie drugie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym ( t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 – w skrócie "p.p.s.a.") wyłącza odpowiednie stosowanie do postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wymogów dotyczących koniecznych elementów uzasadnienia wyroku, które przewidziano w art. 141 § 4 w zw. z art. 193 zdanie pierwsze p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia więc w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę kasacyjną opisu ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej podawanej przez organy administracji i Sąd I instancji. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a. przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej, którą stosownie do art. 174 p.p.s.a., można oprzeć na następujących podstawach: 1. naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.); 2. naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). W ramach podniesionych zarzutów naruszenia przepisów postępowania Prezydent Miasta Krakowa kwestionuje dopuszczalność wniesionej do Sądu I instancji skargi zauważając, iż jej przedmiotem było zawiadomienie o zmianie informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, które to zawiadomienie nie ma charakteru aktu lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. i nie służy na nie skarga do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Z tej też przyczyny, zdaniem autora skargi kasacyjnej, skarga winna zostać odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela tego zarzutu. Na wstępie swoich skarg z 21 marca 2023 r., i 24 marca 2023 skarżący S. H., M. D., A. D., P. H., S. D., M. H. oraz E. H. jako przedmiot skargi faktycznie zamiennie określają "czynność Prezydenta Miasta Karkowa z dnia 13 lutego 2023 r. nr [...] w sprawie GD-15.6620.1.5.2023 w przedmiocie zmiany w danych ewidencyjnych" lub "czynność Prezydenta Miasta Karkowa postaci zawiadomienia o zmianie danych ewidencyjnych z dnia 13 lutego 2023 r. nr [...] w sprawie GD-15.6620.1.5.2023 w wyniku dokonanego podziału nieruchomości". Na wstępie uzasadnienia swojego wyroku Sąd I instancji także wskazał, iż przedmiotem skargi jest "czynność Prezydenta Miasta Krakowa w postaci zawiadomienia o zmianie danych ewidencyjnych z dnia 13 lutego 2023 r. nr [...] w sprawie nr GD-15.6620.1.5.2023 w przedmiocie zmiany danych ewidencyjnych". Niemniej nie budzi wątpliwości Sądu kasacyjnego, iż intencją strony skarżącej, prawidłowo odczytaną przez Sąd I instancji, było zaskarżenie czynności polegającej na aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków w drodze czynności materialno-technicznej, o której Skarżący zostali zawiadomieni pismem Prezydenta Miasta Krakowa z 13 lutego 2023 r. nr [...] w sprawie nr GD-15.6620.1.5.2023. Celem Skarżących było wzruszenie czynności polegającej na aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, o której zostali zawiadomieni w trybie przewidzianym w § 35 Rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. poz. 1390 z późn. zm.). Na powyższe wskazują zarówno zarzuty i argumentacja obu skarg, wskazana w nich podstawa prawna dokonanej czynności aktualizacja danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków jak też podstawa prawna i rozważania zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, które odnoszą się do kwestii zmiany danych ewidencyjnych dokonanej w drodze czynności materialno-technicznej. Organ w uzasadnieniu ponoszonych zarzutów zauważył również, że ewidencja gruntów i budynków nie kształtuje nowego stanu prawnego, a jedynie potwierdza stan prawny zaistniały wcześniej, stąd też dane zawarte w ewidencji mają charakter techniczno- informacyjny. Wprowadzenie do ewidencji zmiany (aktualizacji) stanowi czynność materialno-techniczną, która nie wymaga wydawania w tym zakresie władczego rozstrzygnięcia (decyzji czy postanowienia). Czynność ta nie jest zatem również czynnością wymienioną w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Zauważyć należy zatem, iż zgodnie z art. 24 ust. 2b ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. 2021 r. poz. 1990 – dalej: P.g.i k.) aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze czynności materialno-technicznej w ściśle określonych przypadkach (wyliczonych w pkt 1 lit. a-h), a w drodze decyzji administracyjnej – w pozostałych przypadkach (pkt 2). Zgodzić się należy z Sądem I instancji, że przesłanki nakazujące dokonanie aktualizacji w drodze czynności materialno-technicznej i w drodze decyzji są rozłączne i ta pierwsza nie może być interpretowana rozszerzająco, a przypadki wątpliwe należy kwalifikować jako objęte klauzulą generalną z art. 24 ust. 2b pkt 2 ustawy. Aktualizacja ewidencji gruntów i budynków w przypadkach określonych w art. 24 ust. 2b pkt 1 P.g.i k., dokonywana w drodze czynności materialno-technicznej ma miejsce, co do zasady, w sytuacjach gdy aktualizowane informacje mają stanowić odzwierciedlenie danych ustalonych, ukształtowanych wprost z przepisach prawa, czy też w innym trybie albo przez inne właściwe organy orzekające. W tych sytuacjach aktualizacja ewidencji gruntów i budynków nie kształtuje zatem stanu prawnego, a jedynie uwidacznia w ewidencji stan prawny zaistniały wcześniej. W pozostałych przypadkach aktualizacja informacji zawartych w ewidencji wymaga wydania decyzji administracyjnej. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego orzekającego w niniejszej sprawie, dopuszczalna jest skarga na czynność materialno-techniczną polegającą na aktualizacji danych w ewidencji gruntów i budynków w sytuacji gdy w drodze tej czynności dokonano aktualizacji informacji z naruszeniem przepisów regulujących tryb tego rodzaju aktualizacji. W takiej sytuacji dochodzi bowiem do ingerencji w uprawnienia lub obowiązki stron ( podmiotów ewidencyjnych) w drodze czynności zakresu administracji publicznej, w sytuacji, gdy ustawodawca przewidział dla tego rodzaju aktualizacji konieczność wydania rozstrzygnięcia w formie decyzji administracyjnej. Jako, że w niniejszej sprawie doszło do takiej sytuacji, o czym będzie dalej, skargę niewątpliwie należy uznać za dopuszczalną. Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela także zarzutów naruszenia art. 24 ust. 2b pkt 1 lit. h jak i art. 24 ust. 2b pkt 2 P.g.i k. Zdaniem Prezydenta aktualizacji danych w ewidencji gruntów i budynków dokonano zgodnie z art. 24 ust. 2b pkt 1 lit. h P.g.i k. na podstawie dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego z ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych. Sąd I instancji słusznie zauważył, że przebieg granic działek ewidencyjnych w procesie zakładania, modernizacji albo bieżącej aktualizacji ewidencji wykazuje się na podstawie dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego sporządzonej na potrzeby: a) postępowania rozgraniczeniowego, b) postępowania w sprawie scalenia lub wymiany gruntów, c) postępowania w sprawie scalenia i podziału nieruchomości, d) postępowania sądowego lub administracyjnego, a następnie wykorzystanej do wydania prawomocnego orzeczenia sądowego lub ostatecznej decyzji administracyjnej, e) podziału nieruchomości, f) wznowienia znaków granicznych, wyznaczenia punktów granicznych lub ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych (§ 30 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków – dalej: "rozporządzenie z 27 lipca 2021 r." ). Zatem tylko dokumentacja geodezyjna przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego sporządzona na potrzeby jednego z postępowań lub w wyniku prac geodezyjnych wskazanych w § 30 ust. 1 pkt 1 lit a-f ww rozporządzenia z 27 lipca 2021 r. może stanowić podstawę aktualizacji ewidencji w zakresie przebiegu granic działek ewidencyjnych. Ponadto zgodnie § 30 ust. 2 tego rozporządzenia nowe działki ewidencyjne i związane z nimi punkty graniczne, jeżeli dla ich zatwierdzenia prowadzone będą postępowania, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lit. c-e, są przyjmowane do zasobu jako obiekty projektowane i do chwili zakończenia postępowania nie wywołują zmian w ewidencji. Z kolei stosownie do § 30 ust. 4 ww. rozporządzenia dotychczasowe działki ewidencyjne są zastępowane w swoim obszarze przez działki projektowane, które stają się działkami ewidencyjnymi na mocy ostatecznej decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości wydanej w postępowaniu, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 lit. e, lub uchwały rady gminy w postępowaniu, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 lit. c, lub prawomocnego orzeczenia sądowego albo decyzji wydanej w postępowaniach, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lit. d. Przedmiot pracy w operacie technicznym z 30 listopada 2022 r. powołanym w niniejszej sprawie został określony jako "rozdzielenie ciał hipotecznych" i obejmował ustalenie przebiegu granic (ustalono punkty graniczne) m.in. działek nr [...], [...] i [...] ob. [...] w [...]. Następnie geodeta zaprojektował nowe działki w miejsce dotychczasowych działek [...], [...] i [...] tak aby dostosować podział geodezyjny gruntu do praw właścicielskich przysługujących do gruntów objętych pracami geodezyjnymi (tzw. rozdzielnie ciał hipotecznych). Zgodnie bowiem § 7 ust.1 rozporządzenia z 27 lipca 2021 r. działkę ewidencyjną stanowi ciągły obszar gruntu, położony w granicach jednego obrębu ewidencyjnego, jednorodny pod względem prawnym, wydzielony z otoczenia za pomocą granic działek ewidencyjnych. Obszar jednorodny pod względem prawnym to obszar gruntów stanowiący przedmiot prawa własności tej samej osoby, ewentualnie współwłasności tych samych osób. Utrata jednorodności prowadzi zatem do konieczności aktualizacji ewidencji przez wydzielenie z niej działek ewidencyjnych, odpowiadających nowemu stanowi prawnemu z punktu widzenia kryterium jednorodności prawnej. W ramach przeprowadzonych prac geodezyjnych nie doszło zatem do wznowienia znaków granicznych, ale ich wyznaczenia i ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych nr [...], [...] i [...], a następnie zaprojektowano podział tych działek na działki [...], [...], [...] – w miejsce działki [...], działki [...] i [...] w miejsce działki [...] i działki [...], [...] i [...] w miejsce działki [...]. Na podstawie ww. operatu technicznego Prezydent Miasta Krakowa dokonał natomiast, w drodze czynności materialno-technicznej, ujawnienia w ewidencji gruntów i budynków w miejsce działek nr [...], [...] i [...] nowych działek nr [...]-[...]. Rację ma zatem Sad I instancji, że operat ten nie został sporządzony na potrzeby postępowań, o których mowa w § 30 ust. 1 pkt 1 lit. a-d i f rozporządzenia z 27 lipca 2021 r. Ponadto nie można też w tym przypadku mówić o "podziale nieruchomości" w rozumieniu § 30 ust. 1 pkt 1 lit.e ww. rozporządzenia. W związku z brzmieniem § 30 ust. 4 rozporządzenia z 27 lipca 2021 r. nie ulega wątpliwości, że owym "podziałem nieruchomości" jest tylko podział dokonywany w ramach "postępowania" (tj. postępowania jurysdykcyjnego) kończącego się decyzją ten podział zatwierdzającą – tylko takie postępowanie jest podziałem nieruchomości w rozumieniu § 30 ust. 1 pkt 1 lit.e rozporządzenia. Zatem trafnie zauważono w zaskarżonym wyroku, iż zakres zmian, jakie mogą być dokonane w ewidencji gruntów i budynków wyłącznie na podstawie dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, pośrednio wynika z § 30 ust. 1 pkt 3 lit. a-f ww. rozporządzenia – a zmiana dokonana zaskarżoną czynnością wykracza poza ten zakres. Wobec powyższego również zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego tj. art. 24 ust. 2b pkt 1 lit. h jak i art. 24 ust. 2b pkt 2 P.g.i k. należy uznać za niezasadny. Chybiony jest także zarzut naruszenia art. 200 p.p.s.a., art. 202 § 2 p.p.s.a. w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a. Wobec uwzględnienia skarg i stwierdzenia bezskuteczności zaskarżonej czynności Sąd I instancji miał podstawy do rozstrzygnięcia w przedmiocie zwrotu od Organu, na rzecz Skarżących kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zauważył, iż w skardze kasacyjnej Prezydent Miasta Krakowa umieścił uwagi odnoszące się do rozważań zawartych w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, a dotyczących ewentualnego naruszenia przez Organ art. 153 p.p.s.a. Niemniej brak sprecyzowania w tym zakresie jednoznacznego zarzutu w ramach przytoczenie podstaw kasacyjnych (art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) zwalania Naczelny Sąd Administracyjny do odnoszenia się do tych uwag. Wobec powyższego skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie i w konsekwencji podlegała oddaleniu na podstawie art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 215).