Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

I OSK 2375/18

Postanowienie NSA z 15 maja 2019 r., I OSK 2375/18 – szkoły i placówki oświatowo-wychowawcze

Wynik

Oddalono skargę kasacyjną

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia
15 maja 2019
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jan Paweł Tarno po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Związku [...] z siedzibą w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 29 marca 2018 r. sygn. akt IV SA/Po 1168/17 o odrzuceniu skargi Związku [...] z siedzibą w W. na uchwałę Rady Miejskiej K. z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w sprawie przekształcenia Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego Nr [...] im. [...] w K. przy ul. K. [...] postanawia: oddalić skargę kasacyjną.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z 29 marca 2018 r., IV SA/Po 1168/17, odrzucił skargę Związku [...] z siedzibą w W. na uchwałę Rady Miejskiej K. z [...] września 2017 r. nr [...] w sprawie przekształcenia Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego Nr [...] im. [...] w K. przy ul. K. [...]. W uzasadnieniu Sąd I instancji podniósł, że skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369, dalej: "p.p.s.a."), albowiem skarżący nie wykazał, aby postanowienia zaskarżonej uchwały naruszały jego interes prawny w rozumieniu art. 101 ust. 1 ustawy z 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2016 r., poz. 446 j.t., zwanej dalej: "u.s.g."). W myśl tego przepisu każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Obowiązkiem Sądu jest zatem zbadanie, czy wniesiona skarga podlega rozpoznaniu przez sąd administracyjny, w szczególności czy postanowienia zaskarżonej uchwały naruszają interes prawny lub uprawnienie skarżącego. Zaskarżona uchwała, jako podjęta w sprawie "przekształcenia Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego", jest aktem z zakresu administracji publicznej. W orzecznictwie sądów administracyjnych ukształtował się pogląd, w myśl którego pojęcie sprawy "z zakresu administracji publicznej" w rozumieniu art. 101 ust. 1 u.s.g. oraz art. 3 § 1 p.p.s.a. należy interpretować w sposób szeroki (por.: uchwała NSA z 01.06.1998 r., OPS 3/98, ONSA 1998, z. 4, poz. 109; wyrok NSA z 06.11.2000 r., OSA 2/00, ONSA 2001, z. 2, poz. 48; uchwała NSA z 06.11.2000 r., OPS 11/00, ONSA 2001, z. 2, poz. 52). A zaskarżona uchwała wiąże się z szeroko rozumianą problematyką tworzenia, przekształcania i likwidacji jednostek organizacyjnych oraz wyposażania ich w majątek – o czym mowa w art. 12 pkt 8 lit. i ustawy z 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2015 r. poz. 1445). W świetle art. 101 ust. 1 u.s.g. przed przystąpieniem do merytorycznej oceny zaskarżonej uchwały, Sąd obowiązany był jeszcze zbadać, czy zaskarżona uchwała narusza interes prawny skarżącego, gdyż dopiero zaistnienie takiego naruszenia daje legitymację do wniesienia skargi. Skarżący wiąże naruszenie jego interesu prawnego z naruszeniem art. 32 ust. 4 w zw. z art. 30 ustawy z 20 lutego 1997 r. o stosunku Państwa do gmin wyznaniowych żydowskich w Rzeczpospolitej Polskiej (Dz. U. z 2014, poz. 1798 j.t., dalej jako: "ustawa") "poprzez podjęcie działań zmierzających do przeniesienia siedziby Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego (SOSW) nr [...] im. [...] w K., w sytuacji, gdy przedmiotowa nieruchomość objęta jest toczącym się postępowaniem regulacyjnym". Zgodnie z art. 30 ust. 1 ustawy na wniosek gminy żydowskiej lub Związku Gmin wszczyna się postępowanie, zwane dalej "postępowaniem regulacyjnym", w przedmiocie przeniesienia na rzecz gminy żydowskiej lub Związku Gmin własności nieruchomości lub ich części przejętych przez Państwo, a które w dniu 1 września 1939 r. były własnością gmin żydowskich lub innych wyznaniowych żydowskich osób prawnych, działających na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli: 1) w tym dniu znajdowały się na nich cmentarze żydowskie lub synagogi; 2) w dniu wejścia w życie ustawy znajdują się na nich budynki stanowiące uprzednio siedziby gmin żydowskich oraz budynki służące uprzednio celom kultu religijnego, działalności oświatowo-wychowawczej i charytatywno-opiekuńczej. Na wniosek określony w ust. 1 wszczyna się również postępowanie regulacyjne w przedmiocie przekazania własności nieruchomości lub ich części, stanowiących na Ziemiach Zachodnich i Północnych w dniu 30 stycznia 1933 r. własność gmin synagogalnych, działających na podstawie tytułu II ustawy z 23 lipca 1847 r. o stosunkach Żydów (Zbiór ustaw pruskich Nr 30), i innych wyznaniowych żydowskich osób prawnych lub nieruchomości i ich części, których stan prawny nie jest ustalony: 1) jeżeli w dniu 30 stycznia 1933 r. znajdowały się na nich cmentarze żydowskie lub synagogi; 2) które stanowiły uprzednio siedziby gmin synagogalnych w miejscowościach będących w dniu wejścia w życie ustawy siedzibami gmin żydowskich; 3) w celu przywrócenia kultu religijnego, działalności oświatowo-wychowawczej i charytatywno-opiekuńczej (art. 30 ust. 1 ustawy). Majątek nieruchomy przekazany na własność gminie w trybie ustawy z 10 maja 1990 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191, z późn. zm.) podlega postępowaniu, o którym mowa w ust. 1 i 2 (art. 30 ust. 3 ustawy). Stosownie do art. 30 ust. 4 ustawy regulacje, o których mowa w ust. 1 i 2, nie mogą naruszać praw nabytych przez osoby trzecie. Z kolei w myśl art. 32 ust. 4 ustawy postępowanie sądowe lub administracyjne dotyczące nieruchomości, o których mowa w art. 30, ulega zawieszeniu, a sądy oraz organy administracji rządowej i samorządowej przekazują ich akta do Komisji Regulacyjnej. Treść przywołanych przepisów ustawy nie daje dostatecznych podstaw do twierdzenia, że postanowienia uchwały naruszają interes prawny skarżącego. O ile bowiem, w stosunku do uchwały intencyjnej będącej już przedmiotem kontroli Sądu w sprawie IV SA/Po 850/15, zaskarżona w niniejszym postępowaniu uchwała ma charakter bardziej stanowczy – następuje przekształcenie Ośrodka, o tyle nadal nie można przyjąć, że uchwała prowadzi do powstania obciążenia na tej nieruchomości, tego rodzaju, iżby "zadysponowano nieruchomością na rzecz osób trzecich uniemożliwiając w konsekwencji jej zwrot w naturze". Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 13 lipca 2016 r., I OSK 2326/14, wyraźnie wskazuje, że istotą rozwiązania przyjętego w art. 32 ust. 4 ustawy jest zabezpieczenie interesów kościołów lub związków wyznaniowych, ubiegających się o zwrot utraconej poprzednio nieruchomości, przed podejmowaniem przez organy administracyjne lub sądy takich działań lub rozstrzygnięć, które skutkowałyby zadysponowaniem nieruchomości na rzecz osób trzecich uniemożliwiając w konsekwencji jej zwrot w naturze. Skoro zatem zaskarżona uchwała nie rozstrzyga w żaden sposób władczo o prawach lub obowiązkach skarżącego, to może on mówić jedynie, co najwyżej o swoim interesie faktycznym w zaskarżeniu analizowanej uchwały, a nie o interesie prawnym (por. wyrok NSA z 17 września 2014 r., I OSK 1095/14). Podobnie – tj. w sposób co najwyżej faktyczny, a nie prawny – zaskarżona uchwała może ewentualnie wpływać na tok lub wynik, wzmiankowanego w skardze, postępowania regulacyjnego toczącego się w odniesieniu m.in. do przedmiotowej nieruchomości. Nie ulega przy tym wątpliwości, że ani procedura legislacyjna, która doprowadziła do podjęcia analizowanej uchwały, ani niniejsze postępowanie sądowoadministracyjne ze skargi na tę uchwałę, nie stanowią, wzmiankowanych w art. 32 ust. 4 ustawy: postępowania sądowego lub administracyjnego dotyczącego nieruchomości, o których mowa w art. 30 ustawy. Jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, w przywołanym postanowieniu w sprawie IV SA/Po 850/15, właściwej podstawy interesu prawnego skarżącego nie można także upatrywać w przywołanych w skardze przepisach ustawy o finansach publicznych (art. 149 w zw. z art. 162, art. 168, art. 169) – których naruszenie zaskarżoną uchwałą miało, zdaniem skarżącego, polegać na niewłaściwym zastosowaniu tych przepisów polegającym na wykorzystaniu niezgodnie z przeznaczeniem środków pochodzących z opisanej w skardze dotacji udzielonej przez Skarb Państwa – już z tej to przyczyny, że kwestie związane z wykorzystaniem ww. dotacji w żaden sposób nie oddziałują na sferę prawną skarżącego. W szczególności skarżący nie był bowiem beneficjentem tej dotacji, ani podmiotem zobowiązanym do jej właściwego rozdysponowania, rozliczenia lub ewentualnego zwrotu. Zaskarżona uchwała przekształcając przez przeniesienie siedziby SOSW Nr [...] do lokalizacji wskazanej w tym akcie, nie narusza interesu prawnego skarżącego, który byłby rzeczywisty, bezpośredni i aktualny. Skarżący nie wykazał, aby przysługiwało mu oparte na przepisie prawa materialnego uprawnienie, które zostało naruszone przez wydanie zaskarżonej uchwały. Również Sąd rozpoznający niniejszą sprawę nie dopatrzył się wystąpienia wymaganego naruszenia interesu prawnego. Skoro skarżący nie wykazał, że podjęcie zaskarżonej uchwały narusza jego interes prawny w rozumieniu art. 101 ust. 1 u.s.g., to w świetle tego przepisu, w braku wymaganej legitymacji skargowej, nie mógł on skutecznie zaskarżyć uchwały do sądu administracyjnego i domagać się jej merytorycznej kontroli. Wobec tego nie ulega wątpliwości, że brak legitymacji skargowej spowodowany brakiem naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a., skutkuje odrzuceniem skargi. Podkreślenia wymaga, że brak legitymacji skargowej po stronie skarżącego uniemożliwił Sądowi merytoryczną kontrolę zaskarżonej uchwały. Dopiero bowiem naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia podmiotu wnoszącego skargę na uchwałę rady gminy, otwiera drogę do merytorycznego rozpoznania skargi (por. wyrok NSA z 26 lutego 2008 r., II OSK 1765/07). Dlatego i w tej sprawie jedynie ubocznie Sąd zwraca uwagę – w nawiązaniu do zarzutu skargi dotyczącego rażącego naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 i 7 Kpa przez podjęcie uchwały – że przepisy Kpa nie mają zastosowania ani w procesie podejmowania uchwał przez radę gminy, ani w procesie ich zaskarżania (por. postanowienie NSA z 13 marca 2013 r., I OSK 404/13). Skargę kasacyjną na powyższe postanowienie wywiódł Związek [...] z siedzibą w W., zaskarżając je w całości, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie: I. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 58 § 1 pkt 5a) p.p.s.a. w zw. z art. 101 ust. 1 u.s.g. przez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na błędnym i pozbawionym podstaw przyjęciu, że postanowienia zaskarżonej uchwały Rady Miejskiej K. nr [...] nie naruszają żadnego interesu prawnego skarżącego, podczas gdy objęte tą uchwałą przeniesienie siedziby Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego nr [...] do opuszczonych budynków posadowionych na nieruchomości objętej postępowaniem regulacyjnym prowadzonym przez Komisję Majątkową w sprawie o sygn. akt [...], narusza interes prawny skarżącej definiowany art. 23 ust. 2, art. 30 ust. 2 pkt 1) w zw. z art. 31 ust. 2 i art. 32 ust. 4 ustawy, albowiem narusza wynikający z tych przepisów zakaz przeznaczania cmentarzy żydowskich na inne cele, a także niweczy cel tych przepisów polegający na zabezpieczeniu nieruchomości oraz postępowania regulacyjnego w szczególności przed obciążeniem nieruchomości objętej postępowaniem regulacyjnym takim sposobem korzystania, który uniemożliwi lub znacznie utrudni rozstrzygnięcie w postępowaniu regulacyjnym, w którym cmentarze żydowskie podlegają zwrotowi tylko i wyłącznie w naturze; II. przepisów prawa materialnego, tj. art. 23 ust. 2 w zw. z art. 30 w zw. z art. 31 ust. 2 i art. 32 ust. 4 w zw. z art. 30 ustawy przez ich niewłaściwe zastosowanie, polegające na przeznaczeniu cmentarza żydowskiego położonego w K. pomiędzy ul. H., ul. S. i ul. N. na inny cel, tj. na siedzibę Specjalnego Ośrodka Szkolno Wychowawczego Nr [...] im. [...] w K., co narusza powołane przepisy określające zasady ochrony cmentarzy żydowskich, a także prowadzi do zniweczenia postępowania regulacyjnego prowadzonego przed Komisją Regulacyjną do Spraw Gmin Wyznaniowych Żydowskich w sprawie [...] dotyczącej tego cmentarza żydowskiego. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że skoro z powołanych przepisów ustawy wynika zakaz przeznaczania cmentarzy żydowskich na inne cele, a nie ulega żadnej wątpliwości, że celem zaskarżonej uchwały nr [...] Rady Miejskiej K. jest przeniesienie siedziby Specjalnego Ośrodka Szkolno Wychowawczego Nr [...] im. [...] w K. przy ul. K. [...] do obiektu przy ul. H. [...] w K., wybudowanego na terenie cmentarza żydowskiego, to zaskarżona uchwała narusza interes prawny skarżącego. Istnieje bowiem materialnoprawny związek pomiędzy wynikającym z powołanych przepisów zakazem przeznaczania cmentarzy żydowskich na inny cel, a postanowieniami zaskarżonej uchwały, które przenosząc na cmentarz siedzibę ośrodka szkolno-wychowawczego, rażąco ten zakaz łamią. Na marginesie wskazano również na skrajnie niekonsekwentne, zdaniem skarżącego kasacyjnie, zachowanie Rady Miejskiej K., która podjęła zaskarżoną uchwałę nr [...], obejmującą przeniesienie siedziby Specjalnego Ośrodka Szkolno Wychowawczego Nr [...] im. [...] w K. przy ul. K. [...] do obiektu przy ul. H. [...] w K. w sytuacji, gdy poprzedni ośrodek działający w tym miejscu został przeniesiony wspólnym staraniem stron do nowej siedziby w celu uchylenia skutków desakracji cmentarza żydowskiego znajdującego się na działkach gruntu nr [...] oraz [...] pomiędzy ul. H., ul. S. i ul. N. od niemal 800 lat. Takie zachowanie Rady Miejskiej K. prowadzi do zniweczenia postępowania regulacyjnego prowadzonego przed Komisją Regulacyjną do Spraw Gmin Wyznaniowych Żydowskich, ponieważ zgodnie z art. 31 ust. 2 ustawy w postępowaniu regulacyjnym cmentarze podlegają zwrotowi tylko i wyłącznie w naturze, a w razie niemożności takiego zwrotu postępowanie podlega umorzeniu. W odpowiedzi na skargę kasacyjną wniesiono o jej oddalenie oraz o zasądzenie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Podniesiono w szczególności, że organ podziela w pełni interpretację przepisów prawa zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, a także zawarto w niej obszerną polemikę z zarzutami skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W postępowaniu przed NSA prowadzonym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej obowiązuje generalna zasada ograniczonej kognicji tego sądu (art. 183 § 1 p.p.s.a.). NSA jako sąd II instancji rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, wyznaczonych przez przyjęte w niej podstawy, określające zarówno rodzaj zarzucanego zaskarżonemu orzeczeniu naruszenia prawa, jak i jego zakres. Z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania. Ta jednak nie miała miejsca w rozpoznawanej sprawie. Skarga kasacyjna nie mogła być uwzględniona, albowiem podniesione w niej zarzuty przeciwko zaskarżonemu postanowieniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu nie są trafne. Na wstępie wskazać należy, że prawo do sądu nie jest prawem absolutnym i może podlegać ustawowym ograniczeniom: podmiotowym (w zakresie legitymacji procesowej określonych podmiotów), przedmiotowym (określone kategorie spraw), formalnym (np. przymus adwokacki) czy finansowym (koszty sądowe). Takie ograniczenia podmiotowe wprowadza również art. 101 ust. 1 u.s.g., kształtując w sposób szczególny legitymację do wniesienia skargi na uchwałę lub zarządzenie podjęte przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej. Zgodnie z treścią tego przepisu, każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Interes prawny, o którym mowa w omawianym przepisie, winien znajdować ochronę w przepisach prawa materialnego, kształtujących w sposób bezpośredni i konkretny sytuację prawną wnoszącego skargę. Można go wywodzić tylko z treści normy prawa materialnego (należącej do każdej gałęzi prawa, nie tylko prawa administracyjnego) dającej się za każdym razem indywidualnie określić i wyodrębnić spośród innych norm – normy, której treść można do końca ustalić. Interes prawny nie może być zatem wyprowadzony tylko z faktu istnienia jakiegoś aktu prawnego, czy jakiejś instytucji prawnej. Najistotniejszym w niniejszej sprawie jest jednak to, że zaskarżony akt, w tym przypadku uchwała, winien naruszać uprawnienia skarżącego zagwarantowane w przepisach prawa. Chodzić tu może o uprawnienia wynikające nie tylko z norm prawa administracyjnego, cywilnego lecz także innych gałęzi prawa materialnego. Obowiązek wykazania, że zaskarżona uchwała narusza konkretne i istniejące aktualnie uprawnienia skarżącego spoczywa na skarżącym. Prawidłowość przyjętej wykładni potwierdza powołane przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu orzecznictwo, w tym orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym jednoznacznie przyjmuje się, że kryterium naruszenia interesu prawnego, o którym mowa w art. 101 ust. 1 u.s.g. ma charakter materialnoprawny i wymaga stwierdzenia związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków skarżącego a zaskarżonym aktem. Związek ten musi być aktualny, a nie przyszły i musi dotyczyć takiej sytuacji prawnej, którą dana osoba może określić jako własną, indywidualną i konkretną (por. np. wyrok NSA z 23 września 2016 r., II OSK 914/15; wyrok NSA z 8 września 2016 r., II OSK 3068/14; wyrok NSA z 19 lipca 2011 r., I OSK 677/11). Próba wykazania w skardze kasacyjnej, że w wyniku wydania zaskarżonej uchwały doszło do naruszenia interesu skarżącego, opartej na tym, że w wyniku przekształcenia siedziby Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego (SOSW) nr [...] im. [...] w K. przy ul. K. [...] przez przeniesienie jego siedziby do obiektu przy ul. H. [...] w K., nie można uznać za skuteczną. Skarżący nie wykazał, aby przysługiwało mu oparte na przepisie prawa materialnego uprawnienie, które zostało naruszone przez wydanie zaskarżonej uchwały. Naruszenie interesu prawnego musi być aktualne i realne. Sąd I instancji zasadnie wskazał, że wydanie zaskarżonej uchwały nie narusza interesu prawnego skarżącego, który byłby rzeczywisty, bezpośredni i aktualny. Nie jest nim możliwość wystąpienia tego naruszenia w przyszłości w postaci ewentualnego doprowadzenia do zniweczenia postępowania regulacyjnego prowadzonego przed Komisją Regulacyjną do Spraw Gmin Wyznaniowych Żydowskich czy potencjalne obciążenie nieruchomości objętej tym postępowaniem takim sposobem korzystania, który uniemożliwi lub znacznie utrudni rozstrzygnięcie tego postępowania. W niniejszej sprawie skarżący obowiązany był wykazać, że w wyniku podjętej uchwały doszło do naruszenia jego interesu prawnego albo uprawnienia, polegającego na istnieniu związku między zawartym w kwestionowanej uchwale unormowaniem, a jego własną, indywidualną sytuacją prawną, wynikającą z prawa materialnego. Tym samym od interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, który nie upoważnia do zaskarżania aktów organów administracji, a który występuje wówczas, gdy określony podmiot jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowany sposobem uregulowania danej kwestii, jednakże poprzez określoną regulację normatywną nie dochodzi do naruszenia przepisu prawa materialnego czy procesowego dotyczącego jego sytuacji prawnej (por. wyroki NSA: z 7 marca 2017 r. II OSK 1587/15 i 14 listopada 2017 r., II OSK 457/16). W okolicznościach niniejszej sprawy słusznie istnienia takiego związku jak powyżej opisany nie dopatrzył się Sąd I instancji. Sąd I instancji stwierdził, że skarżący w zaskarżeniu ww. uchwały może mieć co najwyżej interes faktyczny a nie prawny, trafnie przy tym podkreślając, że żaden z przepisów uchwały nie ustala dla skarżącego jakichkolwiek nakazów czy zakazów, ani nie pozbawia go jakichkolwiek uprawnień oraz nie nakłada żadnych obowiązków jak i ich nie zmienia. W zaistniałym stanie faktycznym niespornym jest również, że skarżącemu nie przysługuje żaden tytuł prawny do nieruchomości będącej przedmiotem przekształcenia. W stosunku do działek ewidencyjnych nr [...], [...] i [...] obręb [...] C., położonych przy ulicy H. [...], zabudowanych obiektami oraz działki [...], nr [...], obręb [...] C., położonych przy zbiegu ul. S. i ul. N. [...], zabudowanych obiektami, Sąd Rejonowy w Kaliszu Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr [...], w której jako właściciel wpisany jest Skarb Państwa zgodnie z prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego w Kaliszu z 30 stycznia 2015 r., I Ns 2053/14, stwierdzającego, że Skarb Państwa z dniem 1 stycznia 1985 r. nabył przez zasiedzenie własność nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] i [...] (przed podziałem). Powyższe przesądza zatem o niezaprzeczalnym fakcie, że działka, na której znajduje się obiekt, do którego przeniesiony ma być SOSW nr [...] w K. stanowi własność Skarbu Państwa. Tym samym, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, przekształcenie w drodze przeniesienia siedziby powyższego Ośrodka z ul. K. [...] do obiektu przy ul. H. [...], nie naruszało ani interesu prawnego skarżącego, ani jego uprawnień, albowiem Związek [...] z siedzibą w W. nie legitymuje się żadnym tytułem prawnym do rzeczonej nieruchomości. Uchwała nie rozstrzyga zatem w żaden sposób władczo o prawach lub obowiązkach skarżącego i tym samym skarżący może mówić jedynie o swoim interesie faktycznym w jej zaskarżeniu, a nie o interesie prawnym. Z uwagi na powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Sąd I instancji prawidłowo ocenił brak legitymacji prawnej po stronie skarżącego do zaskarżenia przedmiotowej uchwały w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. ze względu na to, że uchwała nie narusza jego interesu prawnego. W tej sytuacji zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia tj. art. 101 ust. 1 u.s.g. w związku z art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a. należy uznać za chybione. Również zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. art. 23 ust. 2 w zw. z art. 30 w zw. z art. 31 ust. 2 i art. 32 ust. 4 w zw. z art. 30 ustawy przez ich niewłaściwe zastosowanie, polegające na przeznaczeniu cmentarza żydowskiego położonego w K. pomiędzy ul. H., ul. S. i ul. N. na inny cel, tj. na siedzibę SOSW Nr [...], co narusza powołane przepisy określające zasady ochrony cmentarzy żydowskich, a także prowadzi do zniweczenia postępowania regulacyjnego prowadzonego przed Komisją Regulacyjną do Spraw Gmin Wyznaniowych Żydowskich w sprawie [...] dotyczącej tego cmentarza żydowskiego, jest bezzasadny. Zgodnie z brzmieniem art. 32 ust. 4 ustawy postępowanie sądowe lub administracyjne dotyczące nieruchomości, o których mowa w art. 30, ulega zawieszeniu, a sądy oraz organy administracji rządowej i samorządowej przekazują ich akta do Komisji Regulacyjnej. Istotą przyjętego w tym unormowaniu rozwiązania (przez zawieszenie prowadzenia postępowań administracyjnych lub sądowych do czasu zakończenia postępowania regulacyjnego) jest zabezpieczenie interesów kościołów lub związków wyznaniowych, ubiegających się o zwrot utraconej poprzednio nieruchomości, przed podejmowaniem przez organy administracyjne lub sądy takich działań lub rozstrzygnięć, które skutkowałyby zadysponowaniem nieruchomości na rzecz osób trzecich uniemożliwiając w konsekwencji jej zwrot w naturze. W sposób oczywisty normy te wprowadzają zakaz kontynuowania postępowań administracyjnych lub sądowych, których przedmiotem jest nieruchomość objęta wnioskiem wszczynającym postępowanie regulacyjne. W niniejszej sprawie nie sposób stwierdzić, aby doszło do wszczęcia postępowania administracyjnego dotyczącego nieruchomości, o których mowa w art. 30 ustawy, na co wskazał już Sąd I instancji stwierdzając, że "nie ulega przy tym wątpliwości, że ani procedura legislacyjna, która doprowadziła do podjęcia analizowanej uchwały, ani niniejsze postępowanie sądowoadministracyjne ze skargi na tę uchwałę, nie stanowią, wzmiankowanych w art. 32 ust. 4 ustawy: postępowania sądowego lub administracyjnego dotyczącego nieruchomości, o których mowa w art. 30 ustawy". Ponadto, stanowisko skarżącego kasacyjnie jakoby nastąpiło przeznaczenie nieruchomości do celów innych niż wskazane w ustawie jest błędne, albowiem w wyniku przekształcenia przez przeniesienie siedziby SOSW nr [...] w żaden sposób nie dochodzi do zmiany przeznaczenia terenu, gdyż budynek do którego ma zostać on przeniesiony przez cały czas stoi w tym samym miejscu. Nie następuje również zbycie terenu na rzecz osób trzecich, co czyni bezzasadnym zarzut naruszenia art. 23 ust. 2 w zw. z art. 30 w zw. z art. 31 ust. 2 i art. 32 ust. 4 w zw. z art. 30 ustawy. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 182 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Informacje o sprawie

Data wpływu
2 lipca 2018
Skarżony organ
Rada Miasta
Sędziowie
Jan Paweł Tarno /przewodniczący sprawozdawca/

Powołane przepisy

Inne orzeczenia w tej sprawie

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny