I OSK 566/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Elżbieta Kremer (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Maciej Dybowski Sędzia del. WSA Joanna Skiba Protokolant: starszy asystent sędziego Maciej Kozłowski po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. G. i K. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 16 listopada 2021 r., sygn. akt II SA/Gl 883/21 w sprawie ze skargi A. G. i K. G. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 27 maja 2021 r. nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości oddala skargę kasacyjną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 16 listopada 2021 r. sygn. akt II SA/Gl 883/21 oddalił skargę A. G. i K. G. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 27 maja 2021 r. w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wnieśli skarżący, zarzucając naruszenie: 1) prawa materialnego poprzez błędna jego wykładnię, a przez to niewłaściwe zastosowanie, tj.: a) art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez przyjęcie, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dla działki [...] przewiduje inwestycje objętą wnioskiem T. sp. z o.o.; b) art. 124b ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami; c) art. 112 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez przyjęcie, że inwestycja objęta wnioskiem jest zgodna z przepisami planu zagospodarowania przestrzennego; d) art. 4, art. 6, art. 14 i art. 15 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez przyjęcie, że przedmiotowa inwestycja w świetle obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego może być realizowana; e) zapisu § 7, § 8 i § 16 planu zagospodarowania przestrzennego Miasta Chorzów, zatwierdzonego uchwałą Rady Miasta Chorzów nr XXIII/391/12 z dnia 28 czerwca 2002 r. poprzez uznanie, że plan umożliwia realizację przedmiotowej inwestycji; 2) naruszenie przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy, a to: a) art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.; b) art. 135 p.p.s.a. Mając na uwadze powyższe zarzuty, skarżący kasacyjnie wnieśli o: 1) zmianę zaskarżonego wyroku i uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody Śląskiego z dnia 27 maja 2021 r. i utrzymanej w mocy decyzji Prezydenta Miasta Chorzowa z dnia 22 stycznia 2021 r.; 2) zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych; 3) rozpoznanie sprawy na rozprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie jest zasadna. W myśl art. 193 zd. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), dalej "p.p.s.a." uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Regulacja ta, jako mająca charakter szczególny, daje Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu możliwość, w przypadku oddalenia skargi kasacyjnej, ograniczenia się w uzasadnieniu wyroku, jedynie do oceny zasadności podniesionych w niej zarzutów. W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny, korzystając z tego rodzaju możliwości, wobec oddalenia skargi kasacyjnej, w uzasadnieniu swojego wyroku ograniczył się do oceny zasadności podniesionych w niej zarzutów. Zgodnie z art.183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę tylko nieważność postępowania. Natomiast zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Pierwszą podstawę kasacyjną, której dotyczy art. 174 pkt 1 p.p.s.a., stanowi naruszenie prawa materialnego. Właściwe sformułowanie tej podstawy kasacyjnej w przypadku zaskarżania wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego powinno się sprowadzać do powołania jako naruszonego art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w związku z odpowiednimi przepisami prawa materialnego, a także wskazania, w jakiej formie i dlaczego te przepisy zostały naruszone. W art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zawarta została druga podstawa kasacyjna dotycząca naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ta podstawa kasacyjna służy przede wszystkim zakwestionowaniu ustaleń faktycznych dokonanych w sprawie będącej przedmiotem sądowej kontroli. Przed odniesieniem się do zarzutów skargi kasacyjnej wskazać należy, że w niniejszej sprawie przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, wyrokiem z dnia 16 listopada 2021 r. była decyzja Wojewody Śląskiego z dnia 27 maja 2021 r., którą utrzymana została w mocy decyzja organu I instancji wydana na podstawie art. 124b ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, zobowiązująca skarżących do udostępnienia w celu wykonania czynności związanych z usunięciem z gruntu urządzeń przesyłowych w postaci kanałowej sieci ciepłowniczej 2 x DN 600 z nieruchomości położonej w Chorzowie przy ul. [...] obejmującej działkę o numerze geodezyjnym [...] stanowiącą własność skarżących. Natomiast wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 lutego 2025 r. sygn. akt I OSK 265/22 oddalona została skarga kasacyjna K. G. i A. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 10 września 2021 r. sygn. akt II SA/Gl 644/21, którym oddalona została skarga skarżących od decyzji Wojewody Śląskiego z dnia 25 marca 2021 r. wydana na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. W skardze kasacyjnej wskazano na naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię, a przez to niewłaściwe zastosowanie, a to: a) przepisu art. 124 ust. 1 u.g.n. poprzez przyjęcie, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dla działki nr [...] przewiduje inwestycję objętą wnioskiem T. sp. z o.o.; b) przepisu art. 124b ust. 1 u.g.n.; c) przepisu art. 112 ust. 1 u.g.n. poprzez przyjęcie, że inwestycja objęta wnioskiem jest zgodna z przepisami planu zagospodarowania przestrzennego; d) przepisu art. 4, art. 6, art. 14, art. 15 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym może być realizowana; e) zapisu § 7, § 8 i § 16 planu zagospodarowania przestrzennego Miasta Chorzów zatwierdzonego uchwałą Rady Miasta Chorzów nr XXIII/391/12 z dnia 28 czerwca 2002 r. poprzez uznanie, że plan umożliwia realizację przedmiotowej inwestycji. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej rozwinięto i odniesiono się do wskazanych naruszeń prawa materialnego, z wyjątkiem naruszenia wskazanego w lit. b, tj. art. 124b ust. 1 u.g.n. Poza samym wskazaniem w lit. b) naruszenia przepisu art. 124b ust. 1 u.g.n. w skardze kasacyjnej brak jakiegokolwiek uzasadnienia dotyczącego tego przepisu. Odnosząc się do powyższych zarzutów skargi kasacyjnej dotyczących naruszenia prawa materialnego Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że są niezasadne. Wskazane przepisy materialnoprawne, które zostały szczegółowo wymienione w lit. a, lit. c, lit. d, lit. e naruszenia których skarżący kasacyjnie upatrują poprzez błędne przyjęcie, że inwestycja wnioskodawcy jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, nie zostały naruszone w niniejszym postępowaniu, albowiem przedmiotem tego postępowania i kontroli sądowej była decyzja Wojewody Śląskiego z dnia 27 maja 2021 r. wydana na podstawie art. 124b u.g.n., a więc decyzja zobowiązująca skarżących do udostępnienia nieruchomości. Natomiast wymienione w lit. a, lit. c, lit. d, lit. e przepisy materialnoprawne, a w konsekwencji ocena, czy inwestycja wnioskodawcy jest zgodna z przepisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego była rozstrzygana w postępowaniu zakończonym decyzją Wojewody Śląskiego z dnia 25 marca 2021 r. wydaną na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości. Jak wskazano wcześniej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 10 września 2021 r. sygn. akt II SA/Gl 644/21 oddalił skargę K. G. i A. G. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 25 marca 2021 r., a Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 13 lutego 2025 r. sygn. akt I OSK 265/22 oddalił skargę kasacyjną. Tym samym zagadnienie dotyczące zgodności inwestycji wnioskodawcy z przepisami planu zagospodarowania przestrzennego zostało ostatecznie i prawomocnie rozstrzygnięte we właściwym postępowaniu dotyczącym ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Dlatego też podnoszenie w obecnym postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 124b u,g.n. dotyczącym zobowiązania skarżących do udostępnienia nieruchomości, zarzutów dotyczących ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości jest nietrafne i zarzuty takie nie mogą być uwzględnione. Natomiast wskazany w zarzutach w lit. b art. 124b u.g.n., który był podstawą materialnoprawną zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji Wojewody Śląskiego nie został w ogóle uzasadniony. Mając powyższe na uwadze, zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia prawa materialnego nie mogły być uwzględnione. W skardze kasacyjnej sformułowane również zostały zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy, a to: a) przepisu art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.; b) przepisu art. 135 p.p.s.a. Zgodnie z art. 145. § 1 p.p.s.a.Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zarzut dotyczący naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. jest niezasadny, a przede wszystkim błędnie sformułowany, nie tylko z tego powodu, że nie wskazuje, z jakich przyczyn wymienionych w lit. a do lit. c Sąd powinien uwzględnić skargę, ale przede wszystkim dlatego, że normy wynikające z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, lit. b, lit. c są normami o charakterze procesowym i mogą być powołane wyłącznie w związku z konkretnymi przepisami administracyjnego prawa materialnego lub procesowego, które w ocenie strony zostały błędnie zastosowane lub błędnie zinterpretowane przez właściwy w sprawie organ administracji publicznej. Ponadto, normy te nie mogą stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej, ponieważ są normami o charakterze wynikowym i określają wyłącznie sposób rozstrzygnięcia danej sprawy przez Sąd I instancji. Skuteczne zakwestionowanie tego rodzaju normy w ramach zarzutów kasacyjnych wymaga zatem powiązania z zarzutem naruszenia konkretnych przepisów prawa materialnego lub procesowego, których nie dostrzegł lub też nieprawidłowo dostrzegł Sąd I instancji wydając wyrok o określonej treści. Nie jest więc możliwe skuteczne podważenie wyroku Sądu I instancji wyłącznie w oparciu o zarzut naruszenia normy o charakterze wynikowym, tj. art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Niezasadny jest również zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 135 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Przepis ten ma zastosowanie jedynie w razie uwzględnienia skargi, podstawą jego zastosowania jest stwierdzenie, że akty lub czynności poprzedzające wydanie zaskarżonego aktu lub podjętej czynności naruszyły przepisy prawa materialnego lub procesowego. Warunkiem zastosowania art. 135 p.p.s.a. jest niezbędność takiego rozstrzygnięcia do końcowego załatwienia sprawy. Przepis ten nakłada na Sąd obowiązek wyjścia poza granice skargi i podjęcia odpowiednich środków w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy. W sytuacji gdy skarga zostaje oddalona, zarzut naruszenia art. 135 p.p.s.a. jest nieuzasadniony. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny ocenił, że zarzuty skargi kasacyjnej są niezasadne i dlatego na podstawie art. 184 p.p.s.a. skarga kasacyjna została oddalona.