I OZ 212/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska po rozpoznaniu w dniu 16 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia W. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 14 lutego 2025 r., sygn. akt IV SA/Po 81/25 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi W. W. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia 14 listopada 2024 roku znak: SN-III.7536.104.2024.14 w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i umorzyć postępowanie z wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z 14 lutego 2025 r., na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej jako: "P.p.s.a."), odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Wojewody Wielkopolskiego w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Sąd I instancji uznał, że wniosek skarżącego nie został poparty żadną argumentacją, która mogłaby uprawdopodobnić wystąpienie przesłanek uzasadniających zastosowanie ochrony tymczasowej. Skarżący złożył zażalenie na powyższe postanowienie. W dniu 19 lutego 2025 r. Wojewoda Wielkopolski przesłał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego postanowienie własne z 18 lutego 2025 r. znak SN-III.7536.104.2024.14 o wstrzymaniu z urzędu wykonania zaskarżonej decyzji do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez sąd administracyjny. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 P.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Z kolei stosownie do art. 9 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2024 r., poz. 1145, dalej jako: "u.g.n.") w sprawach, o których mowa w przepisach działu III, z wyłączeniem art. 97 ust. 3 pkt 1, art. 122, art. 124 ust. 1a, art. 124b ust. 1, art. 126 i art. 132 ust. 1a, wykonanie decyzji następuje po upływie 14 dni od dnia, w którym upłynął bezskutecznie trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi na decyzję do sądu administracyjnego. W przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego w tych sprawach organ, który wydał decyzję, wstrzymuje z urzędu jej wykonanie, w drodze postanowienia, na które nie przysługuje zażalenie. W niniejszej sprawie przedmiot kontroli sądowoadministracyjnej stanowi decyzja Wojewody Wielkopolskiego z 14 listopada 2024 r. utrzymująca w mocy decyzję Starosty K. z 21 sierpnia 2024 r., w której orzeczono o ograniczeniu sposobu korzystania nieruchomości oznaczonej ewidencyjnie jako działka nr [...], obręb [...] P., m. K. poprzez udzielenie zezwolenia Spółce [...] z siedzibą w K. na budowę drugiej nitki rurociągu tłocznego ścieków surowych DN800 mm, w obszarze pasa technologicznego o pow. 493 m2. Podstawę materialnoprawną decyzji stanowił art. 124 ust. 1 u.g.n., a więc przepis, który nie został wyłączony z działania art. 9 u.g.n. W orzecznictwie jednolicie przyjmuje się, że w sytuacji, kiedy organ nie wykonał obowiązku nałożonego art. 9 u.g.n., to niezależnie od argumentacji powołanej we wniosku, czy też jej braku lub lakonicznych stwierdzeniach we wniosku, uzasadnione jest wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przez sąd (por. postanowienia NSA w sprawach I OZ 770/08, I OZ 717/10, I OZ 973/11, I OZ 1041/13, I OSK 1193/15, I OSK 3024/15, I OZ 203/24; opubl. w CBOSA). Wolą ustawodawcy było rozciągnięcie ochrony tymczasowej z mocy prawa w wypadku wniesienia skargi na decyzje administracyjne, o których mowa w art. 9 u.g.n., nie ma zatem podstaw do badania spełnienia przesłanek, o których stanowi art. 61 § 3 P.p.s.a. W tym znaczeniu art. 9 u.g.n. należy traktować jako uregulowanie szczególne względem przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej na zasadzie art. 61 § 3 P.p.s.a. W świetle powyższego uznać należy, że postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 14 lutego 2025 r. o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji wydane zostało z naruszeniem przepisów art. 9 u.g.n., co skutkować musi jego uchyleniem. Jednocześnie Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że wobec wydania w dniu 18 lutego 2025 r. przez Wojewodę Podlaskiego z urzędu postanowienia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, postępowanie z wniosku skarżącego o zastosowanie ochrony tymczasowej stało się bezprzedmiotowe i podlegało umorzeniu. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 w zw. z art. 197 § 1 i 2 i art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.