I OZ 568/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Kremer po rozpoznaniu w dniu 25 września 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia T. J. na zarządzenie Przewodniczącej Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 10 lipca 2024 r., sygn. akt II SPP/Łd 11/24 o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia na postanowienie z dnia 4 czerwca 2024 r. o oddaleniu wniosku o wyłączenie asesora WSA Tomasza Porczyńskiego od orzekania w sprawie z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi T. J. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia 24 marca 2021 r. nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości postanawia: oddalić zażalenie.

Zarządzeniem z dnia 10 lipca 2024 r., sygn. akt II SPP/Łd 11/24 Przewodnicząca Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi - na podstawie art. 220 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935), dalej powoływanej jako "P.p.s.a.", wezwała skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia na postanowienie z dnia 4 czerwca 2024 r. o oddaleniu wniosku o wyłączenie asesora WSA Tomasza Porczyńskiego od orzekania w sprawie z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Zażalenie na powyższe zarządzenie złożyła skarżąca, wskazując że sprawa o sygn. akt II SPP/Łd 11/24 jest sprawą dotyczącą przyznania prawa pomocy, a zatem wolna od opłat sądowych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności zauważyć należy, że od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub wpis stały. Pismami wszczynającymi postępowanie w sprawie są: skarga, sprzeciw od decyzji, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania - art. 230 § 1 i § 2 P.p.s.a. Stosownie natomiast do treści art. 220 § 1 P.p.s.a., Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona opłata, w tym opłata, o której mowa w art. 235a P.p.s.a. W tym przypadku, z zastrzeżeniem § 2, 3 i 3a, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Wysokość należnego wpisu ustalana jest w oparciu o przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczególnych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r., poz. 535). Rozporządzenie w § 2 ust. 1 pkt 7, który stał się podstawą wyznaczenia należnej kwoty wpisu stanowi, że wpis stały bez względu na przedmiot zaskarżonego aktu lub czynności w sprawach zażaleń na postanowienia wojewódzkich sądów administracyjnych wynosi 100 zł. W świetle powyższego zarządzenie Przewodniczącej Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 10 lipca 2024 r. o wezwaniu skarżącej do uiszczenia wpisu od zażalenia na postanowienie z dnia 4 czerwca 2024 r. o oddaleniu wniosku o wyłączenie asesora WSA Tomasza Porczyńskiego od orzekania w sprawie w wysokości 100 zł było prawidłowe. Odnosząc się do argumentów powołanych w zażaleniu wskazać trzeba, że zażalenie na postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego o oddaleniu wniosku o wyłączenie sędziego (asesora sądowego) nie należy do kategorii zażaleń wolnych od wpisu, tj. wyszczególnionych w art. 220 § 4, art. 227 § 2 oraz art. 261 P.p.s.a. Nie są bowiem wolne od wpisu zażalenia na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego oddalające wnioski o wyłączenie referendarza sądowego lub sędziego, nawet jeśli wnioski te zostały złożone w związku z postępowaniami w sprawie prawa pomocy (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 stycznia 2012 r., z dnia 13 września 2012 r. sygn. akt I OZ 675/12 oraz z dnia 21 czerwca 2022 r. sygn. akt III OZ 407/22). Jednocześnie skarżąca nie należy do kręgu podmiotów zwolnionych z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych na podstawie art. 239 § 1 pkt 2 i 3 P.p.s.a., a przed wydaniem ww. zarządzenia nie uzyskała prawa pomocy w omawianym zakresie (art. 239 § 1 pkt 4 P.p.s.a.). Jak bowiem wynika z akt sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z dnia 23 kwietnia 2024 r. utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego z dnia 18 marca 2024 r. o odmowie przyznania stronie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 i art. 198 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.