I OZ 712/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Mariola Kowalska po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 6 sierpnia 2025 r., sygn. akt II SA/Lu 439/25 w sprawie ze skargi M.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia 25 kwietnia 2025 r. znak SKO.41/1300/OS/2025 w przedmiocie zasiłku celowego postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 6 sierpnia 2025 r., sygn. akt II SA/Lu 439/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odrzucił skargę M.S. (dalej "skarżący") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia 25 kwietnia 2025 r. znak SKO.41/1300/OS/2025 w przedmiocie zasiłku celowego. W uzasadnieniu Sąd I instancji podniósł, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 25 kwietnia 2025 r., po rozpatrzeniu odwołania skarżącego utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia 13 lutego 2025 r. w przedmiocie odmowy przyznania skarżącemu zasiłku celowego. Powyższa decyzja została przesłana za pośrednictwem operatora pocztowego Poczty Polskiej na adres skarżącego. Sposób doręczenia korespondencji wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru (k. 77 akt adm. II inst.) i wydruku ze śledzenia przesyłek Poczty Polskiej (k. 11 akt sądowych). Pierwsza próba doręczenia nastąpiła w dniu 7 maja 2025 r. (pierwsze awizo). Przesyłki nie doręczono i zgodnie z adnotacją na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, została złożona w placówce pocztowej (UP P. 1). Powtórne zawiadomienie miało miejsce w dniu 15 maja 2025 r. Korespondencję wydano adresatowi w dniu 22 maja 2025 r. Skarżący natomiast wniósł skargę na powyższą decyzję w dniu 23 czerwca 2025 r. W oparciu o powyższe, Sąd uznał, że decyzja organu II instancji, zawierająca prawidłowe pouczenie o trybie i terminie jej zaskarżenia do sądu, została doręczona skarżącemu w dniu 21 maja 2025 r., natomiast skarżący złożył skargę w dniu 23 maja 2025 r., a zatem po upływie wyznaczonego terminu. Dlatego też, w ocenie Sądu I instancji, złożona skarga podlegała odrzuceniu na mocy art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej "P.p.s.a."). Zażalenie na powyższe rozstrzygnięcie złożył skarżący wnosząc o jego uchylenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 73 § 1 P.p.s.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w artykułach art. 65-72 P.p.s.a., pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2. Zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe (§ 2). Stosownie do § 3 tego artykułu w przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy. Zgodnie zaś z § 4 doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1. Z treści art. 73 § 1 i § 4 P.p.s.a. wynika zatem, że doręczenie w tym trybie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia czternastodniowego terminu, liczonego od dnia pierwszej nieudanej próby doręczenia, o której adresat dowiaduje się ze stosownego zawiadomienia - awizo. Od daty na zawiadomieniu należy liczyć czternastodniowy termin do przyjęcia domniemania doręczenia pisma. Domniemanie to polega na założeniu, że adresat przesyłki zapoznał się z jej treścią ostatniego dnia tego terminu, a zatem z tą datą wiążą się również odpowiednie skutki procesowe, jak chociażby bieg terminu do złożenia środka odwoławczego. W piśmiennictwie i orzecznictwie sądowoadministracyjnym uznaje się natomiast, że odebranie pisma po upływie terminu, z którym wiąże się domniemanie doręczenia, nie zmienia skutków procesowych zaistniałego domniemania (zob. postanowienie NSA z 16 listopada 2004 r., GZ 103/04, z 28 listopada 2012 r. II FZ 942/12, z 5 marca 2013 r. II FZ 40/13, z 27 września 2013 r. II OZ 810/13). Również wtedy, gdy adresat odbierze przesyłkę już po 14 dniach, art. 73 P.p.s.a. w dalszym ciągu będzie miał zastosowanie, a wynikające z tego przepisu domniemanie nie przestanie odnosić skutków prawnych (zob. postanowienie NSA z 9 czerwca 2010 r. I FZ 188/10). Innymi słowy, późniejsze wydanie pisma stronie na jej żądanie, mimo upływu terminu, o którym mowa w art. 73 § 3 P.p.s.a. (a zatem bezpodstawnie przetrzymywanego przez operatora pocztowego), nie obala doręczenia pisma w trybie art. 73 P.p.s.a. (zob. B. Dauter [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz do art. 73, teza 2, LEX 2013). Dlatego też fakt odebrania pisma z urzędu pocztowego przez stronę już po upływie terminu wskazanego w art. 73 § 1 P.p.s.a., potwierdzony stosownym stemplem pocztowym, nie ma wpływu na skutek określony w art. 73 § 4 P.p.s.a. (zob. postanowienie NSA z 24 lipca 2019 r., II FZ 449/19). W niniejszej sprawie decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia 25 kwietnia 2025 r. przesłano na prawidłowy adres skarżącego. Adresata nie zastano, zatem koniecznym stało się zastosowanie regulacji przewidzianej w art. 44 k.p.a. Z akt sprawy wynika, że pierwszego awizowania przesyłki dokonano w dniu 7 maja 2025 r., a zatem bieg czternastodniowego terminu, o którym mowa w art. 73 § 1 P.p.s.a. upływał z dniem 21 maja 2025 r. Tego też dnia, zgodnie z przyjętą fikcją prawną nastąpiło doręczenie pisma adresatowi i zaczął biec 30 - dniowy termin do wniesienia skargi na opisaną na wstępie decyzję. Termin ten liczony od dnia 21 maja 2025 r. upływał zatem w dniu 20 czerwca 2025 r. Skarżący zaś nadał skargę w placówce pocztowej w dniu 23 czerwca 2025 r., a zatem z uchybienie ww. terminu. Mając na uwadze powyższe, Sąd I instancji prawidłowo zastosował rygor wynikający z art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Odnosząc się do argumentów zawartych w złożonym zażaleniu, uznać należy, że nie mogły one odnieść zamierzonego skutku. Nie są trafne wywody skarżącego, że przesyłka "nie została nadana w trybie postępowania administracyjnego, a została nadana w trybie postępowania karnego". Nie ulega wątpliwości, że postępowanie zainicjowane wnioskiem skarżącego o przyznanie zasiłku celowego skierowanym do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w P., uruchomiło tryb postępowania przed organem administracji publicznej, a zatem stało się postępowaniem administracyjnym, uregulowanym przepisami k.p.a., nie jak twierdzi skarżący – karnym, w którym zastosowanie znajdują przepisy k.p.k. Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. oddalił zażalenie.