I SA/Gd 431/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Romała, Sędziowie Sędzia WSA Marek Kraus, Sędzia NSA Alicja Stępień (spr.), , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 21 lipca 2026 r. sprawy ze skargi H. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 17 marca 2026 r., sygn. akt SKO Gd/1375/25 w przedmiocie zarzutów w egzekucji administracyjnej oddala skargę

Pismem z dnia 30 grudnia 2024 r. H. B. złożyła zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej, tj. zarzut nieistnienia obowiązku. Postanowieniem z dnia 13 lutego 2023 r. Prezydent Miasta W. oddalił złożony przez H. B.zarzut nieistnienia obowiązku w opłacie dodatkowej z tytułu nieopłacenia postoju pojazdu w strefie płatnego parkowania. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła H. B. przedstawiając szczegółowo okoliczności sprawy. Po rozpoznaniu zażalenia Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z 17 marca 2026 r. utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu wskazano, że dowody zebrane w sprawie jednoznacznie wskazują, że w dniu 20.04.2022 r. H. B. zaparkowała pojazd (w miejscu wyznaczonym do parkowania w strefie płatnego parkowania) bez uiszczenia opłaty za cały okres postoju pojazdu samochodowego w strefie płatnego parkowania. Kolegium dostrzegło, że H. B. zamierzała uiścić opłatę parkingową za kolejną godzinę postoju pojazdu bezpośrednio u zarządzającego strefą, jednakże opłata parkingowa powinna zostać uiszczona z góry, czyli przed rozpoczęciem kolejnej godziny postoju pojazdu. Oznacza to, że organ pierwszej instancji miał prawo domagać się uiszczenia opłaty dodatkowej, a w razie jej nieuiszczenia przystąpić do egzekucji administracyjnej. Uznano zatem, że opłata dodatkowa była wymagalna. Stwierdzono, że skarżąca była zobowiązana do uiszczenia opłaty parkingowej, a więc jej zarzut egzekucyjny nieistnienia obowiązku jest niezasadny. Kolegium w całości podzieliło uzasadnienie stanowiska organu pierwszej instancji zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Organ pierwszej instancji szczegółowo bowiem opisał przebieg całego postępowania związanego z obowiązkiem uiszczenia opłaty oraz prawidłowo uzasadnił swoje stanowisko. W skardze do WSA na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 17 marca 2026 r. sygn. akt SKO/Gd/1375/25 utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta Miasta W. o oddaleniu zarzutów nieistnienia obowiązku o opłacie dodatkowej z tytułu nieopłacenia postoju pojazdu w strefie płatnego parkowania zarzucono: 1. Błędną wykładnię art. 13f ust. 1 ustawy o drogach publicznych poprzez bezpodstawne utożsamienie sytuacji "nieuiszczenia opłaty" z sytuacją "nieznacznego przekroczenia opłaconego czasu postoju", co w konsekwencji doprowadziło do przekroczenia granic upoważnienia ustawowego przez organ, gmina nie posiada bowiem ustawowych uprawnień do nakładania sankcyjnej opłaty dodatkowej za drobne uchybienia terminowi przy faktycznie opłaconym postoju, gdyż ustawa przewiduje taką sankcję jedynie za całkowite zaniechanie obowiązku zapłaty. 2. Naruszenie art. 7, 77 § 1 oraz 80 k.p.a. polegające na pominięciu dowodu w postaci wykupionego biletu parkingowego i zignorowaniu faktu, że dopełniłam ustawowego obowiązku zapłaty, a opóźnienie w powrocie (38 minut) wynikało ze zdarzenia losowego (siła wyższa - nagła potrzeba fizjologiczna) oraz bezprawne ściganie właściciela pojazdu zamiast użytkownika drogi, poprzez świadome ignorowanie posiadanych dowodów (pismo skarżącej "Odwołanie dotyczy anulowania opłaty dodatkowej z dnia 20 kwietnia 2022 r., z którego jednoznacznie wynika kto był użytkownikiem drogi w dniu postoju, co wywołało chaos proceduralny i zwłokę. 3. Nadużycie formy prawnej i naruszenie zasady proporcjonalności, polegające na zastosowaniu rygorystycznego trybu administracyjnego i pełnej sankcji pieniężnej wobec osoby działającej w dobrej wierze, co jest sprzeczne z celem ustawy. 4. Naruszenie zasady budowania zaufania do organów państwa (art. 8 k.p.a.) oraz zasad współżycia społecznego poprzez rażącą sprzeczność udzielonych instrukcji. Pracownicy Organu najpierw uniemożliwili dokonanie niezwłocznej dopłaty odmawiając jej przyjęcia bezpośrednio w biurze. Wprowadzili w błąd nakazując złożenie odwołania, a następnie w korespondencji e-mail zarzucili brak "niezwłocznej dopłaty po przyjściu na parking", co stanowi klasyczną pułapkę prawną. Ponadto czynieniu 74-letniej osobie zarzutu o możliwości płatności drogą elektroniczną przez internet. Obywatel ma prawo rozliczyć się w sposób tradycyjny. Nie każdy jest biegły w nowej technologii. 5. Rażące naruszenie art. 12 § 1 k.p.a. oraz 35 § 3 k.p.a. w związku z art. 36 § 1 kpa polegające na prowadzeniu postępowania w sposób przewlekły i bezczynny przez okres jednego roku bez żadnego powiadomienia strony o zwłoce, co doprowadziło do oczywistego złamania zasady budowania zaufania obywatela do organów państwa wynikającej z art. 8 § 1 k.p.a., a ponadto naraziło stronę na wymierne straty finansowe wynikające z narastających odsetek oraz kosztów prowadzonej sprawy. W związku z powyższym wniesiono o: 1. uchylenie zaskarżonego postanowienia SKO oraz poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji w całości. 2. umorzenie postępowania egzekucyjnego ponieważ obowiązek opłaty dodatkowej jest sporny co do zasadności, i narusza zasady współżycia społecznego - art. 7 i 8 kpa oraz opiera się na błędnej wykładni art. 13f ust. 1 ustawy o drogach publicznych. 3. zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przypisanych. 4. przyznanie od organu na rzecz skarżącej sumy pieniężnej w wysokości 2500 zł na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. z uwagi na powstałe straty finansowe i narastające odsetki spowodowane roczną bezczynnością organu, co zmusiło stronę do podjęcia dodatkowych pracochłonnych działań prawnych, nakładu pracy w tym intelektualnej. 5. wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia na podstawie art. 61 § 3 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez Sąd. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) - dalej: "p.p.s.a.", stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. W wyniku takiej kontroli postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tym samym, sąd ma prawo i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Należy również wskazać, że w myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Należy na wstępie przypomnieć, że zgodnie z art. 33 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn.: Dz. U. z 2026 r. poz. 268 ze zm.), dalej jako "u.p.e.a.", zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. Zgodnie zaś z art. 33 § 2 u.p.e.a. podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest: 1) nieistnienie obowiązku; 2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z: a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4, b) dokumentu, o którym mowa w art. 3 a § 1, c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu; 3) błąd co do zobowiązanego; 4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane; 5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części; brak wymagalności obowiązku w przypadku: a) odroczenia terminu wykonania obowiązku, b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b. Zgodnie zaś z art. 34 § 2 u.p.e.a. wierzyciel wydaje postanowienie, w którym: 1) oddala zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej; 2) uznaje zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej: a) w całości, b) w części i w pozostałym zakresie oddala ten zarzut; 3) stwierdza niedopuszczalność zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, jeżeli: a) zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym, b) zobowiązany kwestionuje w całości albo w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługuje środek zaskarżenia. Stosownie do art. 34 § 3 u.p.e.a. na postanowienie w sprawie zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej przysługuje zażalenie. Przypomnieć należy, że zobowiązana podniosła zarzut nieistnienia obowiązku podlegającego egzekucji administracyjnej, to jest obowiązku zapłaty opłaty dodatkowej. Sąd podziela ocenę, że dowody zebrane w sprawie jednoznacznie wskazują, że w dniu 20 kwietnia 2022 r. skarżąca zaparkowała pojazd (w miejscu wyznaczonym do parkowania w strefie płatnego parkowania) bez uiszczenia opłaty za cały okres postoju pojazdu samochodowego w strefie płatnego parkowania. Opłata parkingowa niewątpliwie powinna zostać uiszczona z góry, czyli przed rozpoczęciem kolejnej godziny postoju pojazdu. Oznacza to, że organy miały prawo domagać się uiszczenia opłaty dodatkowej, a w razie jej nieuiszczenia przystąpić do egzekucji administracyjnej. W ustawie z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 889) w przepisie art. 13 ust. 1 u.d.p. zawarto ogólną regułę, że korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania. Strefę taką ustala rada gminy (rada miasta) - art. 13b ust. 3 u.d.p. Opłatę, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1, pobiera się, jak to określa art. 13b ust. 1 u.d.p., za parkowanie pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania, w wyznaczonym miejscu, w określone dni robocze, w określonych godzinach lub całodobowo. Ustawodawca w art. 13b ust. 2 u.d.p. wskazał też cel ustalania stref płatnego parkowania stanowiąc, że: "Strefę płatnego parkowania ustala się na obszarach charakteryzujących się znacznym deficytem miejsc postojowych, jeżeli uzasadniają to potrzeby organizacji ruchu, w celu zwiększenia rotacji parkujących pojazdów samochodowych lub realizacji lokalnej polityki transportowej, w szczególności w celu ograniczenia dostępności tego obszaru dla pojazdów samochodowych lub wprowadzenia preferencji dla komunikacji zbiorowej". Ustalając strefę płatnego parkowania rada gminy (miasta) ustala też wysokość stawek ww. opłaty oraz określa sposób ich pobierania (art. 13 ust. 4 punkt 1 i 3). Za nieuiszczenie takiej opłaty za parkowanie pojazdu samochodowego w strefie płatnego parkowania pobiera się opłatę dodatkową, której wysokość oraz sposób jej pobierania również określa rada gminy (art. 13f ust. 1 i 2). Opłaty te, a więc zarówno opłatę za parkowanie w strefie płatnego parkowania, jak i opłatę dodatkową za nieuiszczenie takiej opłaty, pobiera zarząd drogi, a w przypadku jego braku - zarządca drogi (art. 13b ust. 7 i art. 13f ust. 3), którym w przypadku dróg publicznych (ulic) położonych w granicach miasta na prawach powiatu, z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych, jest prezydent miasta (art. 19 ust. 5). Wskazać także należy, że w razie pozostawienia pojazdu w strefie płatnego parkowania bez uiszczenia opłaty (zwykłej) za parkowanie obowiązek uiszczenia opłaty dodatkowej powstaje z mocy prawa i opłata ta obciąża właściciela pojazdu. W konsekwencji powyższego stwierdzić należy, że prawidłowo organ uznał, że skarżąca była zobowiązana do uiszczenia opłaty parkingowej, a więc jej zarzut egzekucyjny dotyczący nieistnienia obowiązku - jest niezasadny. Oznacza to, że podniesione w skardze okoliczności dotyczące braku opłaty nie mogły doprowadzić do uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia. Z tego względu Sąd orzekł o oddaleniu skargi (art. 151 p.p.s.a.).