Sygnatura
I SA/Gl 96/26
Wyrok WSA w Gliwicach z 20 sierpnia 2026 r., I SA/Gl 96/26 – podatek dochodowy od osób fizycznych
Wynik
Uchylono zaskarżoną interpretację indywidualną
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
- Data orzeczenia
- 20 sierpnia 2026
- Prawomocne
- nie
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Rotter (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Agata Ćwik-Bury, Sędzia WSA Piotr Pyszny, Protokolant Nikola Bartosik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 sierpnia 2026 r. sprawy ze skargi W. K. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 18 listopada 2025 r. nr 0115-KDIT1.4011.724.2025.2.MR UNP: 2807150 w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych 1) uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną, 2) zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Zaskarżoną interpretacją indywidualną z dnia 18 listopada 2025 r., nr 0115-KDIT1.4011.724.2025.2.MR UNP: 2807150 Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: "Dyrektor KIS", "organ") uznał stanowisko W. K. (dalej: "skarżący", "strona", "wnioskodawca") w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia w podatku dochodowym od osób fizycznych za nieprawidłowe. Powyższa interpretacja wydana została na podstawie art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. w Dz. U. z 2026, poz. 622; dalej w skrócie: "O.p."). Stan sprawy: We wniosku o wydanie interpretacji strona, podmiot nieprowadzący działalności gospodarczej, zawarł z A. S.A. umowę ustanowienia odrębnej własności lokalu oraz umowę sprzedaży lokalu niemieszkalnego - użytkowego, oznaczonego numerem [...], przy ul. [...] w K., o powierzchni użytkowej 220,68 m2, wraz z udziałem w nieruchomości wspólnej oraz prawem do korzystania z 2 miejsc garażowych, wykonania robót dodatkowych budowlanych oraz udział w wyposażeniu "Strefy Rekreacji" za cenę 2.327.452,74 zł brutto, w tym należny podatek VAT 23%. Dla lokalu prowadzona jest księga wieczysta o numerze [...]. Strona podała, iż posiada 900 udziałów o łącznej wartości 900.000 zł w spółce "N." Sp. z o.o. (dalej: "spółka"). W roku 2024 jako wspólnik strona dokonała wypłat zaliczek na poczet dywidendy. Mając na uwadze brak uprzedniej uchwały zarządu co do możliwości wypłat zaliczek na poczet dywidendy, jak również brak spełnienia warunków przewidzianych kodeksem spółek handlowych umożliwiających wypłatę dywidendy, strona została zobowiązana przez spółkę do zwrotu nienależnie pobranej w roku 2024 roku zaliczki na poczet dywidendy. Aktualna wartość lokalu wraz z udziałem w części nieruchomości wspólnej oraz uprawnieniem do korzystania z miejsc garażowych została wyceniona przez rzeczoznawcę majątkowego na kwotę 2.310.000 zł. Kwota ta nadal pozostaje niższa niż wartość zaliczek nienależnie pobranych przez skarżącego. Strona oraz spółka rozważają zawarcie umowy przeniesienia własności nieruchomości opisanej w akapicie pierwszym celem zwolnienia Wnioskodawcy z obowiązku zapłaty długu w postaci obowiązku zwrotu nienależnie pobranych zaliczek na poczet dywidendy. Wobec tak przedstawionego stanu faktycznego strona zadała pytania: 1. Czy umowa przeniesienia prawa własności lokalu w zamian za zwolnienie z długu wynikającego z obowiązku zwrotu nienależnie pobranej zaliczki na poczet dywidendy po stronie skarżącego stanowi odpłatne zbycie nieruchomości w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. w Dz. U. z 2026 r., poz. 592; dalej w skrócie: "u.p.d.o.f."). 2. W przypadku udzielenia odpowiedzi twierdzącej na pyt. 1, czy mając na uwadze, że wysokość długu strony względem Spółki przewyższa wartość ww. nieruchomości, a także przewyższa cenę, za jaką nieruchomość została nabyta, to w przypadku konieczności rozliczenia podatku dochodowego od osób fizycznych strona zobowiązana będzie do pomniejszenia aktualnej wartości nieruchomości o poniesione koszty, w szczególności o zapłaconą spółce A. S.A. cenę nabycia w łącznej wysokości 2.327.452,74 zł oraz wartość długu, z którego skarżący zostaje zwolniony? Przedstawiając własne stanowisko w sprawie skarżący twierdził, że przeniesienie prawa własności nieruchomości w celu zwolnienia go z długu wynikającego z obowiązku zwrotu nienależnie pobranych zaliczek na poczet dywidendy, tj. innego zobowiązania, nie powoduje żadnego przysporzenia po jego stronie jako dłużnika, a tym samym nie stanowi źródła przychodów, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a u.p.d.o.f. Stanowisko strony potwierdzać ma aktualna linia orzecznicza sądów administracyjnych, w tym (między innymi): wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 maja 2023 r., sygn. akt: II FSK 2798/20; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 marca 2023 r., sygn. akt: II FSK 2373/20; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 6 sierpnia 2020 r., sygn. akt: I SA/Go 214/20; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 grudnia 2016 r., sygn. akt: III SA/Wa 3231/15, Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lipca 2020 r. II FSK 1196/18, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 8 sierpnia 2024 r., I SA/Po 301/24, Wyrok NSA z dnia 6 lutego 2024 r. II FSK 595/21, Wyrok WSA w Gliwicach z dnia 24 października 2023 r. W konsekwencji zdaniem skarżącego sporne zagadnienie prawne zostało już wszechstronnie rozważone w orzecznictwie sądowoadministracyjnym. Według strony przeniesienie prawa własności nieruchomości w zamian za zwolnienie z długu nie ma odpłatnego charakteru, gdyż przenoszący to prawo nie uzyskuje przysporzenia majątkowego – nie powiększają się jego aktywa majątkowe, a jedynie zmienia się ich struktura. Analogiczna ocena dotyczy spółki – w miejsce aktywa w postaci wierzytelności pieniężnej uzyskuje ona aktywów w postaci nieruchomości. Zatem przeniesienie prawa własności nieruchomości w celu zwolnienia z innego zobowiązania nie powoduje żadnego przysporzenia po stronie dłużnika oraz wierzyciela, a tym samym nie stanowi źródła przychodów, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a u.p.d.o.f., gdyż w takiej sytuacji przepis ten rzeczywiście nie ma zastosowania. Jak dalej wskazał skarżący, w przypadku gdyby organ uznał, że przedstawione zdarzenie powoduje konieczność zapłaty podatku dochodowego, to w ocenie wnioskodawcy podstawę opodatkowania powinno się określić odejmując od wartości rynkowej lokalu mieszkalnego i garażu wartość zwolnienia z długu (tj. dług względem spółki) oraz nakłady poczynione na lokal (w tym m.in. koszty aktu notarialnego), a także koszty nabycia (uiszczoną cenę). Zaskarżoną interpretacją indywidualną z dnia 18 listopada 2025 r., Dyrektor KIS uznał stanowisko skarżącej w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych za nieprawidłowe. W ocenie organu, z opisu zdarzenia wynika, że 5 grudnia 2023 r. skarżący nabył lokal niemieszkalny (nieruchomość) wraz z udziałem w nieruchomości wspólnej oraz prawem do korzystania z dwóch miejsc garażowych. Strona wspólnie ze spółką rozważa zawarcie umowy przeniesienia własności nieruchomości celem zwolnienia skarżącego z obowiązku zapłaty długu w postaci obowiązku zwrotu nienależnie pobranych zaliczek na poczet dywidendy. Przeniesienie prawa własności nieruchomości w zamian za zwolnienie z długu nastąpi na podstawie umowy określonej w art. 453 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. – Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2026r., poz. 795, dalej: k.c.). Jak wskazano w interpretacji, zgodnie z art. 453 k.c. jeżeli dłużnik w celu zwolnienia się z zobowiązania spełnia za zgodą wierzyciela inne świadczenie, zobowiązanie wygasa. Jednakże, gdy przedmiot świadczenia ma wady, dłużnik obowiązany jest do rękojmi według przepisów o rękojmi przy sprzedaży. Świadczenie w miejsce wykonania (datio in solutum) jest umową, na mocy której obie strony (dłużnik i wierzyciel) wyrażają zgodę na umorzenie istniejącego dotąd zobowiązania, jeśli dłużnik zamiast pierwotnie ustalonego spełni inne świadczenie. Przyjmuje się, że umowa, o której mowa w ww. przepisie, ma charakter odpłatnej umowy rozporządzającej, gdyż wierzyciel w miejsce dotychczasowego roszczenia uzyskuje inne. Płatność za świadczenie (wynagrodzenie) nie musi mieć bowiem charakteru pieniężnego, może oznaczać również uzyskanie świadczenia wzajemnego w postaci zapłaty w naturze (otrzymanie w zamian innych rzeczy lub praw), działania, zaniechania lub znoszenia. Tym samym, według organu, w zamian za zwolnienie skarżącego z długu, wierzyciel skarżącego nabywa własność nieruchomości. Przeniesienie na wierzyciela własności rzeczy lub praw w zamian za zwolnienie z długu jest więc odpłatnym zbyciem tej rzeczy lub prawa, nie następuje bowiem pod tytułem darmym. Wobec powyższego, w zamian za przeniesienie na rzecz wierzyciela prawa własności nieruchomości otrzyma skarżący świadczenie wzajemne polegające na zwolnieniu z ciążącego na nim długu z tytułu nieuregulowanych zobowiązań. Tak więc skarżący dokona zbycia prawa własności nieruchomości w zamian za zwolnienie z długu. Organ przyjął, iż zwolnienie z długu ma w tej sytuacji dla strony określoną wartość majątkową, gdyż w jego wyniku przestanie ona być zobowiązana wobec spółki do zapłaty określonej kwoty pieniężnej – wartości nienależnie pobranych zaliczek na poczet dywidendy. W przedstawionym zdarzeniu Dyrektor KIS zwrócił uwagę, iż nabycie przez stronę nieruchomości miało miejsce w 2023 r. Oznacza to, że termin 5 lat, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f. upłynie wraz z końcem 2028 r. W konsekwencji powyższego, dokonane przez skarżącego odpłatne zbycie – przeniesienie własności nieruchomości w zamian za zwolnienie z długu przed upływem pięcioletniego okresu – będzie stanowić źródło przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a u.p.d.o.f. W rezultacie w przekonaniu organu, wartość długu, z którego skarżący zostanie zwolniony w zamian za przeniesienie prawa własności nieruchomości, jest wynagrodzeniem za przeniesienie ww. prawa własności, a więc i przychodem podatkowym, ponieważ zbycie to będzie miało charakter odpłatny. Podstawą obliczenia podatku dochodowego będzie dochód, stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia (czyli wartością długu z którego zostanie skarżący zwolniony, pomniejszoną o ewentualnie poniesione przez niego koszty odpłatnego zbycia) a kosztami uzyskania przychodu, o których mowa w art. 22 ust. 6c u.p.d.o.f., stanowiącymi udokumentowane koszty nabycia nieruchomości, powiększone o udokumentowane nakłady, które zwiększyły wartość nieruchomości, poczynione w czasie jej posiadania. Skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika, wniósł skargę na powyższą interpretację do tutejszego Sądu. Zaskarżonej interpretacji strona zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: art. 9 ust. 1 i 2, art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) u.p.d.o.f. poprzez wadliwą wykładnię, polegającą na przyjęciu, że przeniesienie prawa własności nieruchomości w zamian za zwolnienie z długu, dokonane w ramach czynności świadczenia w miejsce wykonania - datio in solutum, stanowi odpłatne zbycie nieruchomości w rozumieniu artykułu 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) u.p.d.o.f. i w konsekwencji skutkuje obowiązkiem zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych na zasadach określonych w artykule 30o ust. 1 u.p.d.o.f., podczas gdy prawidłowa wykładania tego przepisu powinna prowadzić do wniosku, że czynność ta nie powoduje po stronie skarżącego żadnego przysporzenia majątkowego, a tym samym nie generuje przychodu podatkowego. Wskazując na powyższe, strona skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej interpretacji indywidualnej oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi, strona skarżąca podkreśliła, że istotnym argumentem przemawiającym za uznaniem, że czynność prawna w postaci świadczenia w miejsce wykonania nie stanowi odpłatnego zbycia, jest również nowelizacja przepisów u.p.d.o.f. dokonana ustawą nowelizującą z dnia 29 sierpnia 2004 r. (Dz. U. z 2014 r. poz. 1328), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2015 r. Na jej mocy do art. 14 u.p.d.o.f. dodano ustęp 2e zgodnie z którym, w przypadku, gdy podatnik przez wykonanie świadczenia niepieniężnego reguluje w całości lub w części zobowiązanie, w tym z tytułu zaciągniętej pożyczki (kredytu), przychodem takiego podatnika jest wysokość zobowiązania uregulowanego w następstwie takiego świadczenia. Jeżeli jednak wartość rynkowa świadczenia niepieniężnego jest wyższa niż wysokość zobowiązania uregulowanego tym świadczeniem, przychód ten określa się w wysokości wartości rynkowej świadczenia niepieniężnego. Ustawodawca dostrzegając korzystny dla podatników kierunek wykładni przepisów u.p.d.o.f. przez sądy administracyjne wprowadził przepis, który reguluje skutki w podatku dochodowym świadczenia w miejsce wykonania. Choć w uzasadnieniu do projektu tej nowelizacji wskazuje się, że zmiana ma jedynie charakter precyzujący, to w piśmiennictwie przyjmuje się jednak powszechnie, że zmiana przepisów jest odpowiedzią na korzystny dla podatników kierunek wykładni, dokonywanej przez sądy administracyjne. W komentarzu do tego przepisu wskazuje się, że: "komentowane przepisy mają zastosowanie w przypadku, gdy podatnik przez wykonanie świadczenia niepieniężnego reguluje w całości lub w części zobowiązanie, w tym z tytułu zaciągniętej pożyczki (kredytu). Dotyczy to przypadków tzw. datio in solutum, ale także każdej innej konstrukcji umownej, w przypadku której wykonanie świadczenia w naturze (innego niż umówione) prowadzi do wygaśnięcia długu pierwotnie obciążającego takiego podatnika. Komentowane przepisy mają odpowiednie zastosowanie także do sytuacji, gdy w ten sposób z ciążącego zobowiązania zwalnia się spółkę niebędącą osobą prawną. (...) Wykonanie świadczenia w naturze w celu zwolnienia się w ten sposób z długu będzie rodziło skutek dla tego właśnie podatnika, który to świadczenie wykonuje. Będzie u niego powstawał przychód. Jest to przychód z działalności. Z powyższego wynika, że u podatnika nieprowadzącego działalności przychód w opisywanej sytuacji nie będzie powstawał' (A. Bartosiewicz, Komentarz PIT, Warszawa 2015, s. 289). Skarżący doszedł do wniosku, iż pogląd powyższy potwierdza, że wprowadzone od 2015 r. zasady opodatkowania czynności świadczenia w miejsce wykonania dotyczy tylko źródła przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej i nie może być stosowane do źródła dochodów z odpłatnego zbycia nieruchomości poza tą działalnością. W skardze zwrócono uwagę, iż w analizowanym stanie faktycznym przeniesienie własności nieruchomości na rzecz spółki stanowić będzie spełnienie innego świadczenia, aniżeli świadczenie przewidziane normami przepisu kodeksu cywilnego oraz kodeksu spółek handlowych, obligującymi do zwrotu nienależnie pobranej dywidendy. Na skutek przeniesienia nieruchomości na rzecz spółki wnioskodawca nie uzyska żadnego przysporzenia. Nie znajduje żadnego uzasadnienia utożsamianie sytuacji podatkowej osoby zwracającej dług poprzez przeniesienie własności nieruchomości z sytuacją, w której dokonuje się odpłatnego zbycia takiej nieruchomości. Skarżący zarzucił, iż tego rodzaju konstatacja stanowi swoistą nadinterpretację tak przepisów podatkowych, jak i okoliczności przedstawionych we wniosku o wydanie interpretacji. Na poparcie powyżej wyrażonego stanowiska strona wskazała również na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 grudnia 2016 r. w sprawie o sygn. akt: III Sa/Wa 3231/15, w którym Sąd stwierdził, że datio in solutum nie stanowi przysporzenia majątkowego tworzącego przychód u zbywcy. Skarżący podkreślił także, że Naczelny Sąd Administracyjny w swoich wyrokach wielokrotnie zajmował stanowisko, że datio in solutum nie stanowi przysporzenia majątkowego tworzącego przychód u zbywcy, czego przykładem są wyroki: z 8 lutego 2012 r. sygn. akt: II FSK 1384/10, z 12 czerwca 2012 r. sygn. akt: II FSK 1260/11, z 9 lipca 2013 r. sygn. akt: II FSK 2312/11 i z 20 kwietnia 2016 r. sygn. akt: II FSK 669/14. W istocie więc, zdaniem strony skarżącej, zaskarżona interpretacja narusza prawo materialne w stopniu uzasadniającym jej uchylenie w całości. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026r., poz. 143 ze zm., dalej: p.p.s.a.) stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na pisemne interpretacje przepisów prawa wydawane w indywidualnych sprawach. Na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a., uwzględniając skargę na akt lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i pkt 4a, sąd uchyla ten akt lub interpretację albo stwierdza bezskuteczność tej czynności, a art. 145 § 1 pkt 1 stosuje się odpowiednio. Art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. stanowi zaś, że sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podkreślenia wymaga, że specyfika postępowania w sprawie wydania pisemnej interpretacji polega między innymi na tym, że organ interpretacyjny rozpatruje sprawę tylko i wyłącznie w ramach zagadnienia prawnego zawartego w pytaniu podatnika, stanu faktycznego przedstawionego przez niego oraz wyrażonej przez podatnika oceny prawnej (stanowisko podatnika). Organ nie przeprowadza w tego rodzaju sprawach postępowania dowodowego, ograniczając się do analizy okoliczności podanych we wniosku. W stosunku tylko do tych okoliczności wyraża następnie swoje stanowisko, które winno być ustosunkowaniem się do stanowiska prezentowanego w danej sprawie przez wnioskodawcę, a w razie negatywnej oceny stanowiska wyrażonego we wniosku - winno wskazywać prawidłowe stanowisko z uzasadnieniem prawnym (art. 14b § 3 i art. 14c § 1 i § 2 o.p.). Kontrola sądu administracyjnego w swojej istocie polega na ocenie, czy za podstawę udzielonej interpretacji podatkowej posłużył stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe przedstawione przez podatnika we wniosku o interpretację, jeśli tak, to czy organ prawidłowo zinterpretował przepisy prawa. Skarga okazała się zasadna. Zagadnienie prawnopodatkowych skutków przeniesienia prawa własności nieruchomości w zamian za zwolnienie z długu, czyli świadczenia rzeczowego w zamian za przyrzeczone świadczenie pieniężne (datio in solutum) zostało już wszechstronnie rozważone w orzecznictwie sądowoadministracyjnym. Sąd zwraca uwagę, iż w sprawie o podobnym stanie prawnym Naczelny Sąd Administracyjny wypowiedział się w wyroku z dnia 17 maja 2023r. sygn. akt II FSK 2798/20. W niniejszej sprawie skład orzekający podziela wywody zawarte w uzasadnieniu powołanego wyroku, natomiast argumenty tam zawarte przyjmuje jako własne na potrzeby danego uzasadnienia. Zasadniczo jednolicie przyjmowany jest pogląd, że przeniesienie własności nieruchomości w takich warunkach nie stanowi jej odpłatnego zbycia w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) u.p.d.o.f., ponieważ przenoszący własność nie uzyskuje żadnego przysporzenia w rozumieniu art. 9 ust. 1 i ust. 2 u.p.d.o.f., to jest nie uzyskuje przyrostu majątku powiększającego jego aktywa. Pogląd ten znajduje potwierdzenie w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 10.11.2022 r. (II FSK 597/20), z dnia 8.02.2012 r. (II FSK 1384/10), z dnia 12.06.2012 r. (II FSK 1260/11), z dnia 9.07.2013 r. (II FSK 2312/11), z dnia 21.03.2014 r. (II FSK 835/12), z dnia 20.04.2016 r. (II FSK669/14), z dnia 5.05.2017 r. (II FSK 3144/15), z dnia 27.03.2019 r. (II FSK 699/17), z dnia 4.03.2020 r. (II FSK 884/18), z dnia 6 lutego 2024r. (II FSK 595/21), czy z dnia 9.07.2020 r. (II FSK 1196/18). W ostatnim z wymienionych judykatów wskazano, że dla rozpoznania przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości konieczne jest stwierdzenie uzyskania określonego przysporzenia majątkowego przez przenoszącego własność nieruchomości. Jakkolwiek cenę zbycia może także stanowić zwolnienie z długu, niemniej w takim przypadku w rezultacie przeprowadzonej czynności prawnej po stronie wyzbywającego się prawa własności nieruchomości nie następuje przyrost aktywów, a jedynie zmianie ulega ich rodzaj i struktura, świadczeniu przenoszącego prawo własności nie odpowiada, bowiem jakiekolwiek świadczenie wzajemne nabywającego to prawo, co oznacza, że czynność jest nieekwiwalentna, a zatem nieodpłatna. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę zaznacza, że stanowisko przeciwne w orzecznictwie Naczelnego Sadu Administracyjnego wyrażano sporadycznie np. jak w orzeczeniu z dnia 24.11.2022r. (II FSK 979/22), gdzie przyjęto, iż świadczeniu rzeczowemu strony (przeniesienie prawa własności i prawa wieczystego użytkowania nieruchomości) oferowanemu w miejsce świadczenia pierwotnego (zwrotu pożyczki) towarzyszy świadczenie wzajemne ze strony wierzyciela (następcy pożyczkodawcy), będące zwolnieniem z długu. W realiach rozpoznanej sprawy Sądu wyraża przekonanie, iż choć rzeczywiście cena zbycia nie musi być wyrażona w pieniądzu i może ją także stanowić zwolnienie z długu lub potrącenie wierzytelności wzajemnych - to wątpliwe jest już twierdzenie, że czynność taka ma charakter ekwiwalentny ze względu na to, że korzyść majątkową uzyskuje każda z jej stron. W takim rozumieniu ekwiwalentności czynności prawnej, (w odniesieniu do rozpoznania przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości), konieczne jest stwierdzenie uzyskania przez przenoszącego prawo własności nieruchomości określonego przysporzenia majątkowego. Tymczasem, zaistnienia takiego skutku przeniesienia prawa własności nieruchomości w zamian za zwolnienie z długu nie zostało jednoznacznie wykazane. Sąd stwierdza, iż wbrew stanowisku Dyrektora KIS, przeniesienie prawa własności nieruchomości w zamian za zwolnienie z długu nie ma odpłatnego charakteru, gdyż przenoszący to prawo nie uzyskuje przysporzenia majątkowego – nie powiększają się jego aktywa majątkowe, a jedynie zmienia się ich struktura. Skarżący przenosząc własność nieruchomości w zamian za zwolnienie z długu nie dokonał odpłatnego zbycia nieruchomości w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f., a zatem nie uzyskał przychodu podatkowego, w konsekwencji z tego tytułu nie powstało też zobowiązanie skarżącego w podatku dochodowym od osób fizycznych. W konsekwencji Dyrektor KIS wydając zaskarżoną interpretacji naruszył art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a u.p.d.o.f. w zw. z art. 30e ust. 1 u.p.d.o.f. Ponownie prowadząc postępowanie organ zastosuje się do powyższej wykładni prawa. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd na podstawie art. 146 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. uchylił zaskarżoną interpretację. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. zasądzając od organu na rzecz skarżącego kwotę obejmującą uiszczony wpis sądowy (200 zł), kwotę 17 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa oraz kwotę 480 zł na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz. U. z 2023r., poz. 1964).
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 26 stycznia 2026
- Symbol z opisem
- 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania 6560
- Hasła tematyczne
- Podatek dochodowy od osób fizycznych
- Skarżony organ
- Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
- Sędziowie
- Agata Ćwik-Bury Anna Rotter /przewodniczący sprawozdawca/ Piotr Pyszny
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j.)
art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a, art. 30e ust. 1 · Dz.U. 2025 poz. 163
Powiązane dokumenty
Sygnatura: I SA/Gl 1484/25 · 20 sierpnia 2026
Wyrok WSA w Gliwicach z 20 sierpnia 2026 r., I SA/Gl 1484/25 – podatek dochodowy od osób fizycznych
Sygnatura: I SA/Lu 363/26 · 20 sierpnia 2026
Postanowienie WSA w Lublinie z 20 sierpnia 2026 r., I SA/Lu 363/26 – podatek dochodowy od osób fizycznych
Sygnatura: III SA/Wa 512/26 · 20 sierpnia 2026
Wyrok WSA w Warszawie z 20 sierpnia 2026 r., III SA/Wa 512/26 – podatek dochodowy od osób fizycznych
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny