I SA/Wa 1351/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Wesołowska Sędziowie: WSA Emilia Lewandowska WSA Anita Wielopolska-Fonfara (spr.) Protokolant specjalista Joanna Pleszczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 lutego 2015 r. sprawy ze skargi U. B. i Z. B. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego oddala skargę.

Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa decyzją z dnia [...] Nr [...] na podstawie art. 18 ust. 2 oraz art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 roku. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32 poz. 191, Nr 43 poz. 43, Nr 92 poz. 541 z 1991 r., Nr 34 poz. 151 z 1992 r. Nr 6 poz. 20 i z 1993 r. Nr 40 poz. 180 ) i art 105 § 1 i art. 138 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267) po rozpatrzeniu odwołania U. i Z. małżonków B. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] odmawiającej stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 27 maja 1990 roku przez Gminę [...] własności nieruchomości, położonej w obrębie [...], oznaczonej w ewidencji gruntów, jako działki nr [...], uregulowanej w księdze wieczystej [...] umorzyła postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia organ wskazał, że Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] Nr [...] odmówił stwierdzenia nabycia z mocy prawa przez Gminę [...] prawa własności przedmiotowej nieruchomości. Wojewoda ustalił, iż w dniu 27 maja 1990 roku przedmiotowa nieruchomość nie stanowiła własności Skarbu Państwa lecz stanowiła własność osób fizycznych stąd też, wobec braku podstawowej przesłanki komunalizacyjnej Wojewoda odmówił stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 27 maja 1990 roku przez Gminę [...] własności przedmiotowej nieruchomości. Odwołanie od decyzji Wojewody złożyli U. i Z. małżonkowie B. stwierdzając, iż "nie przyjmują zaskarżonej decyzji do wiadomości". W uzasadnieniu odwołania Skarżący odnieśli się do różnych okoliczności, stojąc na stanowisku, iż uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie pokrywa się z rzeczywistym stanem prawnym, wnosząc jednocześnie o "rzetelne rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy. Rozpoznając sprawę organ odwoławczy stwierdził, że odwołanie nie może być uwzględnione niezależnie od tego, iż nie jest w pełni czytelne stanowisko skarżących. Organ wskazał, że odwołanie nie może być uwzględnione, gdyż Skarżący nie są stronami postępowania. Organ wyjaśnił, że postępowanie komunalizacyjne toczy się przy udziale Skarbu Państwa i właściwej gminy oraz ewentualnie osoby, której przysługuje tytuł własności do spornej nieruchomości. Skarżący natomiast we wniesionym odwołaniu nie powołują się na posiadanie tytułu własności do mienia będącego przedmiotem postępowania.. Zdaniem organu odwoławczego, organ I instancji prawidłowo ustalił, że przedmiotowa nieruchomość w dniu 27 maja 1990 r. nie stanowiła własności Skarbu Państwa, z czym Skarżący nie polemizują. W tym stanie rzeczy organ stwierdził w uzasadnieniu decyzji, że brak jest podstaw do uwzględnienia odwołania i komunalizacji przedmiotowego gruntu i z powyższych względów, wobec zaskarżenia decyzji Wojewody przez osoby nieuprawnione, umorzył postępowanie odwoławcze. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli U. i Z. małżonkowie B. Skarżący zarzucili, że Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa nieprawidłowo oceniła stan faktyczny i prawny nieruchomości uznając, iż skarżący i mieszkańcy, będący właścicielami poszczególnych działek, nie są stroną w sprawie, a drogi dojazdowe nie należały do Skarbu Państwa w związku z czym nie przeszły na własność Gminy w 1990 r. Powyższe twierdzenie zdaniem Skarżących jest niezgodne z prawdą, gdyż z załączonych przez nich decyzji, wydanych przez Urząd Gminy w [...] na podstawie art. 12 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości wynika, iż nieruchomości wydzielone pod ulice przechodzą na Skarb Państwa z chwilą uprawomocnienia się decyzji. Z tego względu zarzuty, iż przedmiotowe nieruchomości w 1990 r. były nieruchomościami osób fizycznych są nieprawdziwe i niezgodne z powołanymi przepisami. Skarżący podnieśli, że na podstawie aktów notarialnych i powołanej ustawy, właściciele działek budowlanych, nabytych w latach 1986 – 2005 są stronami w sprawie a nie małżonkowie O., którzy "poświadczali akt sprzedaży i przeniesienia własności wraz z dojazdem do działek przed notariuszem". W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd w zakresie dokonywanej kontroli bada czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r. poz. 270) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną. Analiza zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wskazuje na niezasadność skargi. Podstawową okolicznością wymagającą ustalenia przez Krajową Komisję Uwłaszczeniową stanowiło przede wszystkim stwierdzenie istnienia po stronie Skarżących interesu prawnego do wniesienia odwołania od decyzji organu I Instancji, wydanej w postępowaniu komunalizacyjnym, opartym na art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 10 maja 1990 r., w wyniku którego została wydana decyzja odmawiająca stwierdzenia nieodpłatnego nabycia z mocy prawa z dniem 27 maja 1990 roku przez gminę [...] prawa własności nieruchomości, położonej w obrębie [...] uregulowanej w księdze wieczystej prowadzonej przez Sąd Rejonowy w [...] Wydział Ksiąg Wieczystych KW Nr [...]. Powyższe wymagało ustalenia istnienia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą, a sytuacją prawną Skarżących w zakresie prawa materialnego. To zaś obligowało organ administracji publicznej, do którego wpłynęło odwołanie, do kontroli legitymacji procesowej podmiotu je wnoszącego. W postępowaniu komunalizacyjnym opartym na art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. dochodzi do przeniesienia własności mienia, które w dacie wejścia w życie ustawy z 10 maja 1990 r. (27 maja 1990 r.) oraz w dacie wydawania decyzji przysługiwało Skarbowi Państwa, na rzecz właściwej gminy, zatem interes prawny w tym postępowaniu mają co do zasady te podmioty, których praw rzeczowych do mienia dotyczy kształtowany w tym postępowaniu stosunek administracyjnoprawny. Tym samym stronami takiego postępowania, poza Skarbem Państwa i właściwą miejscowo gminą, mogą być wyłącznie te podmioty, który wykażą, że na dzień 27 maja 1990 r., bądź najpóźniej w dniu wydania przez Wojewodę decyzji komunalizacyjnej legitymowały się tytułem prawnorzeczowym do mienia będącego jej przedmiotem, który przekreślałby przysługujący do niego tytuł Skarbu Państwa lub uniemożliwiałby komunalizację z przyczyn przewidzianych w art. 11 powołanej wyżej ustawy. A zatem, warunkiem skutecznego zainicjowania postępowania odwoławczego musiało być wykazanie przez Skarżących, że w jednej z wyżej wymienionych dat to im przysługiwał tytuł prawny do przedmiotowego mienia. Tymczasem, w ocenie Sądu, z akt sprawy nie wynika, aby Skarżący dysponowali we wskazanych datach jakimkolwiek tytułem prawnorzeczowym do będącego przedmiotem postępowania komunalizacyjnego gruntu. Przede wszystkim, nie świadczy o posiadaniu takiego tytułu nabycie przez Skarżących wyodrębnionej, w drodze zatwierdzonego decyzją podziałową z dnia [...] podziału całej nieruchomości – działki, o powierzchni [...] ha stanowiącej ówcześnie własność A. i Z. małżonków O. Taki przymiot do wystąpienia z odwołaniem od decyzji Wojewody [...] posiadają, poza wymienionymi wyżej Skarbem Państwa i Gminą [...], jedynie A. i Z. małżonkowie O., jako ówcześni i aktualni właściciele przedmiotowego gruntu. Wobec powyższego, Sąd uznał za niezasadne zarzuty podniesione w skardze, w świetle prawidłowo stwierdzonego przez Krajową Komisję Uwłaszczeniową, braku legitymacji po stronie Skarżących, do wystąpienia z odwołaniem od decyzji Wojewody [...]. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.