Sygnatura
I SA/Wa 96/26
I SA/Wa 96/26 - Wyrok WSA w Warszawie z 2026-04-28
Wynik
Oddalono skargę
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
- Data orzeczenia
- 28 kwietnia 2026
- Prawomocne
- nie
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Łukasz Trochym sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz (spr.) asesor sądowy WSA Kamil Kowalewski Protokolant starszy referent Magdalena Murawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 kwietnia 2026 r. sprawy ze skargi M. G.1, M. P., M. Z., N.P., A.W., M. G.2, G. G., J.G.2, M. G.3, J.G.3, J. G.4, L. G., M. G.4, J G.5, K.G.2, M. G5. oraz I.G. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 listopada 2025 r. nr DAP-WOSR.7280.74.2025.AP w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty oddala skargę.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej: "Minister") po rozpatrzeniu odwołania M. G.1 (syna J.), N. P., M. P. oraz M. Z., decyzją z 24 listopada 2025 r. nr DAP-WOSR.7280.74.2025.AP, utrzymał w mocy decyzję Wojewody Małopolskiego (dalej: "Wojewoda") z 1 października 2025 r., nr WS-III.7541.1.1.2025.MG. Decyzja Ministra wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym: Wojewoda Małopolski decyzją z 1 października 2025 r. odmówił M. G.1 (synowi J.), B. K., N. P., M. P. oraz M. Z., potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez K. G.1 nieruchomości w [...], powiat [...], województwo [...], poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu wskazał, że w toku postępowania ustalił krąg spadkobierców współwłaścicieli pozostawionej nieruchomości i ze zgromadzonych w sprawie dokumentów wynika, że wnioskodawca J. G.1 nie należy do grona osób będących spadkobiercami współwłaściciela nieruchomości pozostawionej, tj. K. G.1. Wojewoda odstąpił od szczegółowej analizy spełnienia pozostałych przesłanek potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej wskazanych w ustawie z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 2097) dalej: "ustawa zabużańska", ponieważ niewykazanie przez wnioskodawcę następstwa prawnego po K. G.1 spowodowało bezprzedmiotowość badania pozostałych przesłanek z powołanej ustawy w celu uzyskania rekompensaty za nieruchomość pozostawioną przez K. G.1. Organ wskazał, że wniosek o przyznanie prawa do rekompensaty może zostać uwzględniony jedynie wówczas, gdy zostaną spełnione kumulatywnie wszystkie przesłanki wskazywane w ustawie zabużańskiej. W konkluzji uzasadnienia decyzji stwierdził, że nie zostały spełnione przesłanki określone w ustawie zabużańskiej pozwalające na wydanie decyzji potwierdzającej spadkobiercom J. G.1 przysługiwanie prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez K. G.1 nieruchomości położonej w [...], powiat [...], województwo [...], poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli A. W., M. G.2 (syn M.), G. G., J. G.2, M. G.3, J. G.3, M. G.1 (syn J.), J. G.4, L. G., M. P., M. Z., N. P., M. G.4, J. G.5, K. G.2, M. G.5, I. G. Minister decyzją z 24 listopada 2025 r. utrzymał w mocy decyzję Wojewody z 1 października 2025 r. W uzasadnieniu wskazał, że wniosek będący przedmiotem niniejszej sprawy, datowany na 23 lipca 1992 r. pochodził od J. G.1 i dotyczył "wznowienia postępowania w sprawie CRŻL.8225/31/88", tj. zakończonej decyzją Dyrektora Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Wojewódzkiego w Bielsku-Białej z 14 marca 1989 r., znak: G.I.8225/52/89, utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami, Rolnictwa, Gospodarki Żywnościowej i Leśnictwa Urzędu Miejskiego w Oświęcimiu z 29 listopada 1988 r., znak: GRŻL.8225/31/88, odmawiającą przyznania J. G.1 ekwiwalentu za mienie nieruchome pozostawione poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej przez K. G.1. Stwierdził, że w dacie rozpatrywania tego wniosku przez organy administracji publicznej nie obowiązuje już ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, a nowa ustawa zabużańska otworzyła drogę do uzyskania rekompensaty za mienie zabużańskie wszystkim właścicielom mienia zabużańskiego lub ich spadkobiercom, którzy spełniają przesłanki określone w tej ustawie, a dotychczas za pozostawioną nieruchomość nie otrzymali łącznej rekompensaty w kwocie odpowiadającej maksymalnie 20 % jej wartości. Stwierdził zatem, że przy wydawaniu w oparciu o obowiązujący stan prawny rozstrzygnięcia sprawy - wniosek J. G.1 z 23 lipca 1992 r. został prawidłowo zakwalifikowany jako wniosek o potwierdzenie prawa do rekompensaty w rozumieniu obowiązującej ustawy zabużańskiej, a nie wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego. Wskazał, że w niniejszej sprawie zaistniała częściowo powaga rzeczy osądzonej. Przedmiotowa nieruchomość była bowiem współwłasnością K. G.1 i P. G. Podał, że w aktach postępowania znajdują się dowody z których wynika, że współwłaścicielami nieruchomości pozostawionej w [...] byli K. G.1 i P. G., tj.: - uwierzytelniona kopia kontraktu kupna i sprzedaży sporządzonego 25 lutego 1928 r., w treści którego wskazano, że K. G.1 i P. G. byli właścicielami majętności tabularnej [...] obj. whl [...] ts. ks. gr. dla większych posiadłości, z której wydzielono i sprzedano K. B. parcelę gruntową I. kat. [...] o pow. 778 sążni; - pozyskana z Archiwum Państwowego Obwodu [...] uwierzytelniona kserokopia wykazu majątków województwa [...], w którym jako właścicieli majątku [...] o powierzchni 282 ha wymieniono P. G. i K. G.1; - kserokopia rozdziału pod tytułem "[...]" z monografii Romana Aftanazego "Dzieje rezydencji na dawnych kresach Rzeczypospolitej’’, tom [...], gdzie wskazano, iż ostatnimi właścicielami majątku [...] byli K. G.1 oraz P. G. Podał że w aktach sprawy znajduje się również dokument, z którego wynika że właścicielem nieruchomości pozostawionej w [...] był P. G., tj. orzeczenie Państwowego Urzędu Repatriacyjnego Wojewódzkiego Oddziału w Lublinie z 6 września 1945 r., Nr 2755, L. dz. P.8390/45, stwierdzające, że P. G. pozostawił w gminie [...], powiat [...], gospodarstwo rolne o powierzchni 30 ha i dom mieszkalny o powierzchni około 180 m2. Zauważył, że w dacie wydania ww. dokumentu K. G.1 już nie żył (zmarł dnia [...] kwietnia 1940 r.) i nie zostało po nim przeprowadzone wówczas postępowanie spadkowe. Minister podkreślił, że okoliczność, iż przedmiotowa nieruchomość była przedmiotem współwłasności nie pozostaje bez znaczenia dla kwestii powagi rzeczy osądzonej. Wyjaśnił, że w odniesieniu do udziałów w tej nieruchomości pozostawionych przez P. G. Wojewoda Lubelski w dniu 19 grudnia 2014 r. wydał decyzję nr 1537/14, umarzającą postępowanie wszczęte na wniosek A. G. (poprzednie nazwisko G.), w sprawie potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej przez E. G. Jak wynika z pisma Wojewody Lubelskiego z 19 lipca 2024 r. w decyzji tej doszło do oczywistej omyłki, gdyż wpisano E. G. (spadkobierczynię P. G.) jako osobę, która nieruchomość pozostawiła, a nie P. G., jednakże z całości akt ww. sprawy wynika, że postępowanie było prowadzone w przedmiocie pozostawienia przez P. G. nieruchomości w [...]. Podał zatem, że procedowany w niniejszej sprawie wniosek dotyczy wyłącznie udziałów w ww. nieruchomości pozostawionych przez K. G.1. Inne wnioski, które zostały złożone w przedmiocie prawa do rekompensaty za przedmiotową nieruchomość zostały już bowiem skonsumowane. W szczególności wyjaśnił, że ww. decyzją Wojewody Lubelskiego z 19 grudnia 2014 r. został rozpoznany wniosek A. G., który w tym postępowaniu niejako podtrzymywał wnioski złożone wcześniej przez jego matkę E. G. Nadmienił, że w ramach niniejszego postępowania Wojewoda Małopolski pismem z 2 czerwca 2020 r. poinformował wszystkich Wojewodów, że przed Wojewodą Małopolskim toczy się postępowanie w sprawie potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez K. G.1 nieruchomości w [...], województwo [...], poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, w trybie ustawy zabużańskiej oraz zwrócił się z zapytaniem czy przed organami wojewódzkimi toczy się lub toczyło się postępowanie o potwierdzenie prawa do rekompensaty za nieruchomość pozostawioną w [...], województwo [...], poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Żaden Wojewoda oprócz Wojewody Lubelskiego nie wskazał, aby toczyło się przed nim postępowanie dotyczące rekompensaty za przedmiotowe mienie zabużańskie. Wobec powyższego związanie powagą rzeczy osądzonej dotyczy jedynie tego zakresu sprawy, co do którego orzekał Wojewoda Lubelski, tj. skutecznego (w ramach fikcji prawnej) cofnięcia wniosku o potwierdzenie prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia udziałów w przedmiotowej nieruchomości przez P. G. Decyzja ta pozostaje w obrocie prawnym i wywołuje skutki. Stwierdził, że organy administracji publicznej orzekające aktualnie nie mogły zatem zniweczyć jej skutku w postaci nieuprawnionego rozszerzenia zakresu sprawy na udziały pozostawione przez drugiego współwłaściciela nieruchomości. Wskazał jednocześnie, że obecnie obowiązuje uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 października 2017 r., sygn. akt I OPS 3/17, która mówi, że złożenie wniosku o potwierdzenie prawa do rekompensaty przez jedną osobę uprawnioną uruchamia postępowanie wobec wszystkich osób uprawnionych i w tego typu sprawach obowiązuje jedność materialnoprawna wniosku, jednakże nie sposób w niniejszej sprawie nie uwzględnić faktu, iż wspomniana decyzja Wojewody Lubelskiego została wydana przed ogłoszeniem ww. uchwały, a sama uchwała nie pozbawiła tej decyzji powagi rzeczy osądzonej. Wobec powyższego prawidłowo Wojewoda Małopolski wydał zaskarżoną decyzję przyjmując za jej przedmiot rekompensatę za nieruchomość położoną w [...] w zakresie pozostawienia jej przez K. G.1. Minister wskazał, że z akt sprawy wynika, iż wnioskodawca J. G.1 nie był spadkobiercą K. G.1, nie był nawet spadkobiercą P. G. Zgodnie bowiem z postanowieniem Sądu Rejonowego w [...] z 17 listopada 2023 r., sygn. akt I Ns 742/23, spadek po K. G.1 zmarłym dnia [...] kwietnia 1940 r., na podstawie ustawy wprost nabyli: jego prawnuczka A. W. c. A. i K., jego prawnuk M. G.1 s. M. i D., żona jego prawnuka L. G. c. W. i M., jego praprawnuk M. G.3 s. A. i L, jego praprawnuczka J. G.3 c. A. i L., jego praprawnuk J. G.2 s. A. i L., jego prawnuk J. G.4 s. J. i J., jego prawnuk G. G. s. J. i J., żona jego wnuka M. G.4 c. J. i T., jego prawnuk J. G.5 s. A. i Z., jego prawnuk K. G.2 s. A. i M., jego prawnuczka M. G.5 c. A. i M., jego prawnuk I. G. s. W. i M., jego wnuczka A. P. c. J. i Z., jego wnuk M. G.6 s. J. i Z. Zgodnie natomiast z postanowieniem Sądu Rejonowego w [...] z 10 stycznia 1990 r. sygn. akt I Ns 745/89, spadek po P. G. zmarłym [...] kwietnia 1957 r., na podstawie testamentu nabyła w całości E. G. Podał także, że w toku prowadzonego postępowania dnia 14 kwietnia 1998 r. wnioskodawca J. G.1 zmarł. Na podstawie aktu poświadczenia dziedziczenia z 29 czerwca 2020 r., Rep. A nr 4217/2020, stwierdzającego nabycie spadku po J. G.1; postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z 2 grudnia 2010 r., sygn. akt I Ns 1008/10, stwierdzającego nabycie spadku po Z. G.; postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z 21 lipca 2016 r., sygn. akt I Ns 672/16, stwierdzającego nabycie spadku po M. P. oraz aktu poświadczenia dziedziczenia z 24 października 2024 r., Rep. A nr 7776/2024, stwierdzającego nabycie spadku po A. P. Minister ustalił, że następcami prawnymi J. G.1 są: M. G.1 s. J., B. K., N. P., M. P. i M. Z. Podkreślił, że wniosek o przyznanie prawa do rekompensaty może zostać uwzględniony jedynie wówczas, gdy zostaną spełnione kumulatywnie wszystkie przesłanki wskazywane w ustawie zabużańskiej. Niewykazanie przez wnioskodawcę J. G.1 następstwa prawnego po współwłaścicielu nieruchomości pozostawionej w [...], tj. K. G.1 powoduje utratę przez niego prawa do rekompensaty za tę nieruchomość. Tym samym prawo do rekompensaty z ww. tytułu nie przysługuje również następcom prawnym J. G.1. Minister odniósł się do złożonego do Wojewody wniosku z 19 września 2025 r. pełnomocnika stron postępowania o zawieszenie postępowania w sprawie potwierdzenia prawa do rekompensaty za nieruchomości pozostawione przez P. G. oraz załatwienie sprawy rekompensaty za nieruchomości pozostawione przez K. G.1 wobec stron, które złożyły już wszystkie wymagane oświadczenia. Wskazał, że postanowieniem z 30 grudnia 2024 r., znak; DAP- WAR.722.128/2024, Minister uznał Wojewodę Małopolskiego za właściwego miejscowo w sprawie rozpatrzenia sprawy z wniosku J. G.1 z 23 lipca 1992 r. o potwierdzenie prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej w [...], województwo [...], przez P. G. i K. G.1. Tym niemniej ww. wniosek J. G.1 dotyczył wznowienia postępowania zakończonego decyzją o odmowie przyznania mu ekwiwalentu za mienie nieruchome pozostawione poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej wyłącznie przez K. G.1. Ponadto prowadzone postępowanie wyjaśniające wykazało, że wnioski E. G., która w całości nabyła spadek po P. G., o potwierdzenie prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej w [...], województwo [...], przez P. G. zostały załatwione ostateczną decyzją Wojewody Lubelskiego z 19 grudnia 2014 r. nr 1537/14. Zatem dalsze prowadzenie postępowania i wydanie decyzji w sprawie potwierdzenia prawa do rekompensaty za nieruchomość pozostawioną w [...] w części dotyczącej P. G. naraziłoby organ orzekający na zarzut wydania decyzji w sprawie rozstrzygniętej już wcześniej inną decyzją ostateczną, co stanowiłoby podstawę do stwierdzenia nieważności takiego rozstrzygnięcia. Podzielił również stanowisko Wojewody, że status stron niniejszego postępowania przysługuje jedynie spadkobiercom wnioskodawcy J. G.1, tj. M. G.1 s. J., B. K., N. P., M. P. i M. Z. Zgodnie bowiem z uchwałą składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 października 2017 r., sygn. akt I OPS 3/17, złożenie wniosku o potwierdzenie prawa do rekompensaty przez osobę uprawnioną w terminie określonym w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. skutkuje wszczęciem postępowania administracyjnego również w stosunku do wszystkich pozostałych uprawnionych w rozumieniu art. 3 tej ustawy. Skoro, J. G.1 nie był osobą uprawnioną do wystąpienia z wnioskiem o potwierdzenie prawa do rekompensaty za nieruchomość pozostawioną poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej w [...], województwo [...], ponieważ nie był spadkobiercą ani K. G.1, ani P. G., wystąpienie przez niego z wnioskiem o potwierdzenie prawa do rekompensaty za przedmiotową nieruchomość w świetle przytoczonej uchwały nie mogło spowodować wszczęcia postępowania w stosunku do spadkobierców współwłaścicieli nieruchomości pozostawionej w [...]. Na powyższą decyzję Ministra skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli M. G.1, M. P., M. Z., N. P., A. W., M.G.2, G. G., J. G.2, M. G.3, J. G.3, J. G.4, L. G., M. G.4, J. G.5, K. G.2, M. G.5 oraz I. G. zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, które ma istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1. art. 10 i art. 28 kpa w zw. art. 3 ust. 2 ustawy zabużańskiej poprzez przyjęcie, że spadkobiercy właściciela nieruchomości pozostawionej nie są stroną postępowania administracyjnego dotyczącego rekompensaty za tę nieruchomość i pozbawienie ich udziału w sprawie na etapie wydawania decyzji, a tym samym przeprowadzenie postępowania w warunkach uzasadniających wznowienie postępowania (opisanych w art. 145 § 1 pkt 4 kpa), 2. art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 w zw. z art. 63 §1 i art. 76 § 1 kpa poprzez nieustalenie zakresu postępowań dotyczących prawa do rekompensaty za nieruchomości pozostawione przez K. i P. G. na skutek niewzięcia pod uwagę treści wynikających z dowodów zgromadzonych w sprawie w tym dowodów z dokumentów urzędowych, 3. art. 6 i art. 105 § 1 i § 2 oraz art. 107 § 1 pkt 5 kpa poprzez wprowadzenie pojęcia powagi rzeczy osądzonej przysługującej decyzji umarzającej postępowanie i wywiedzenie z tego pojęcia, że decyzja Wojewody Lubelskiego z 19 grudnia 2014 r., nr 1537/14, którą umorzono postępowanie z wniosku A. G. w sprawie rekompensaty za nieruchomość pozostawioną przez E. G. dotyczy tak naprawdę wniosku A. G. o potwierdzenie prawa do rekompensaty za nieruchomość pozostawioną przez P. G., i wniosków E. G. o rekompensatę za nieruchomość pozostawioną przez P. G.; a także przez przyjęcie, że decyzja umarzająca postępowanie z wniosku A. G. w sprawie rekompensaty za nieruchomość pozostawioną przez E. G. rozstrzygnęła sprawę rekompensaty za nieruchomości pozostawione przez P. G., oraz poprzez przyjęcie, że decyzja umarzająca postępowanie rozstrzyga sprawę administracyjną, w dodatku w zakresie nie wyrażonym w osnowie decyzji a w piśmie z 19 grudnia 2024 r., 4. art. 6 ust. 6 w zw. z art. 6 ust. 2 pkt 1 ustawy zabużańskiej poprzez przyjęcie, że tylko spadkobierca legitymujący się postanowieniem spadkowym może złożyć wniosek o potwierdzenie prawa do rekompensaty, podczas gdy ustawa wskazuje, że złożony wniosek podlega uzupełnieniu o ten element, 5. art. 27 ustawy zabużańskiej w zw. z art. 81 ust. 3, 4 i 5 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości w wersji obowiązującej w chwili złożenia wniosku przez J. G.1 poprzez przyjęcie, że na skuteczność tego wniosku mają wpływ przepisy art. 5 ust. 2, art. 6 ust. 2 pkt 1 ustawy zabużańskiej, podczas gdy wniosek złożono w reżimie ww. ustawy z 1985 r., 6. art. 931 § 1 kc, że J. G.1 nie należy do kręgu spadkobierców ustawowych swojego ojca K. G.1, w związku z czym nie mógł złożyć wniosku, 7. art. 6 i art. 8 § 1 oraz art. 61 § 3 i § 4 kpa poprzez powoływanie uchwały NSA z 9 października 2017 r., I OPS 3/17 na poparcie tezy z tej uchwały nie wynikającej, a to tezy, że status strony przysługuje jedynie spadkobiercom J. G.1, oraz poprzez stwierdzenie, że postępowanie o potwierdzenie prawa do rekompensaty nie zostało wszczęte, choć J. G.1 złożył wniosek, w związku z czym postępowanie wszczęte zostało w stosunku do wszystkich osób mających w nim interes prawny. W oparciu o tak sformułowane zarzuty, rozwinięte w motywach skargi, wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji Wojewody w całości; o zwrot od Ministra kosztów postępowania, według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skarga podlega oddaleniu. Zaskarżoną decyzją Minister utrzymał w mocy decyzję Wojewody z 1 października 2025 r., którą to decyzją organ, po rozpoznaniu wniosku J. G.1 z 23 lipca 1992 r., odmówił jego następcom prawnym tj. M. G.1, B, K., N. P., M. P. i M. Z., potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami RP przez K. G.1. Z uzasadnienia decyzji wynika, że w toku postępowania, które organ dalej prowadził w oparciu o przepisy ustawy zabużańskiej, okazało się, że wspomniany wniosek J. G.1 z 23 lipca 1992 r. jakkolwiek zgłoszony przez syna K. G.1, to jednak nie pochodził od osoby uprawnionej w rozumieniu art. 3 tej ustawy, tj. od współwłaściciela nieruchomości, jego spadkobiercy lub od osoby wskazanej. Powyższe wprost potwierdza treść postanowienia Sądu Rejonowego w [...] I Wydział Cywilny z 17 listopada 2023 r., sygn. I Ns 742/23, w którym orzekając o prawach do spadku po K. G.1 na podstawie przepisów ustawy, sąd ten nie wymienił J. G.1 lecz jego wnuki. Treścią tego prawomocnego postanowienia związane były zarówno organy administracji jak i sąd orzekający w tej sprawie. W sprawie przyjąć zatem należy, że J. G.1 nie należy do grona spadkobierców K. G.1 i nie był uprawniony do skutecznego zgłoszenia wniosku z 23 lipca 1992 r., a żądanie przyznania prawa do rekompensaty przez jego spadkobierców wymienionych w postanowieniu o stwierdzeniu nabycia spadku po K. G.1 wygasło w świetle art. 5 ust. 1 ustawy zabużańskiej, zgodnie z którym złożenie wniosku o przyznanie prawa do rekompensaty ograniczone było w czasie tj. do 31 grudnia 2008 r. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 października 2017 r., sygn. akt I OPS 3/17, na którą powołuje się organ, treść przepisu art. 5 ust. 1 ustawy zabużańskiej wskazuje, że przepis ten reguluje dwie kwestie: wszczęcie postępowania oraz termin do złożenia wniosku. Określenie, że potwierdzenie prawa do rekompensaty następuje na wniosek osoby ubiegającej się o potwierdzenie tego prawa oznacza przede wszystkim, że postępowanie ma charakter wnioskowy. Wskazany przepis jest, w przypadku sytuacji określonej w art. 3 ustawy, doprecyzowany przepisem art. 5 ust. 2. W tym ostatnim jest zaś mowa o współwłaścicielu, spadkobiercy lub wskazanej osobie uprawnionej do rekompensaty. Definiując osoby legitymowane czynnie w sposób uwzględniający powołane przepisy, przez osoby ubiegające się o potwierdzenie prawa (art. 5 ust. 1) należy rozumieć osoby uprawnione do rekompensaty. Tylko wniosek takiej osoby złożony w wymaganym terminie skutkuje tym, że uprawnienie do rekompensaty za nieruchomość pozostawioną poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej nie wygasa po dniu 31 grudnia 2008 r. W powyższej uchwale Naczelny Sąd Administracyjny wskazał także, że posiadanie przez współwłaścicieli oraz spadkobierców interesu prawnego w postępowaniu o potwierdzenie prawa do rekompensaty jest niewątpliwe. Wszczęcie postępowania w stosunku do jednej osoby, która może nabyć uprawnienie wynikające z określonego stanu faktycznego i z określonej podstawy prawnej powoduje, że stronami postępowania stają się inne osoby mogące uzyskać uprawnienie z tego samego stanu faktycznego i tej samej podstawy prawnej. Z taką sytuacją nie mamy jednak do czynienia w rozpoznawanej sprawie. W tej sprawie wniosek z dnia 23 lipca 1992 r. pochodził od J. G.1 tj. osoby, w świetle materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie nieuprawnionej, spoza grona spadkobierców K. G.1 oraz nie wskazanej przez tych spadkobierców. W odniesieniu do skargi A. W., M. G.2, G. G., J. G.2, M. G.3, J. G.3, J. G.4, L. G., M. G.4, J. G.5, K. G.2, M. G.5 i I. G. sąd ocenił, że podlega ona oddaleniu z uwagi na brak interesu prawnego ww. do jej wniesienia. Postanowieniem z 24 listopada 2025 r. nr DAP-WOSR.7281.35.2025.AP Minister stwierdził niedopuszczalność złożonego przez ww. odwołania od decyzji Wojewody Małopolskiego z 1 października 2025 r., zaś wyrokiem z 21 kwietnia 2026 r. sygn. I SA/Wa 108/26, tutejszy sąd oddalił wniesioną przez nich skargę. W związku z powyższym nie doszło, zdaniem Sądu, do naruszenia wskazanych w skardze przepisów postępowania oraz przepisów prawa materialnego. Organy w sposób prawidłowy ustaliły stan faktyczny sprawy i dokonały jego trafnej oceny prawnej. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 143), orzekł o oddaleniu skargi.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 21 stycznia 2026
- Symbol z opisem
- 6079 Inne o symbolu podstawowym 607
- Hasła tematyczne
- Nieruchomości
- Skarżony organ
- Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
- Sędziowie
- Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
art. 151 · Dz.U. 2026 poz. 143
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny