I SO/Wr 1/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dagmara Dominik-Ogińska po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I sprawy z wniosku M. W. o wymierzenie grzywny Naczelnikowi Urzędu Skarbowego Wrocław-Fabryczna za nieprzekazanie skargi w terminie postanawia: I. wymierzyć Naczelnikowi Urzędu Skarbowego Wrocław-Fabryczna grzywnę w kwocie 300 zł (słownie: trzysta złotych); II. zasądzić od Naczelnika Urzędu Skarbowego Wrocław-Fabryczna na rzecz wnioskodawcy kwotę 597 zł (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Z akt sprawy i wiadomości posiadanych przez Sąd z urzędu wynika, że pismem z dnia 1 czerwca 2022 r. Strona zawnioskowała do organu o zwrotu nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2021 r. W dniu 12 czerwca 2023 r. do organu wpłynęła skarga Strony z dnia 6 czerwca 2023 r. (nadana w dniu 7 czerwca 2023 r.) na bezczynność organu w przedmiocie ww. wniosku z dnia 1 czerwca 2022 r. W dniu 30 stycznia 2024 r. Strona (pismem omyłkowo datowanym na 29 stycznia 2023 r.) wniosła o wymierzenie organowi grzywny z nieprzekazanie do tut. Sądu ww. skargi z dnia 6 czerwca 2023 r. W dniu 26 lutego 2024 r. organ przekazał do tut. Sądu ww. skargę Strony z dnia 6 czerwca 2023 r. na bezczynność organu. Skarga została zarejestrowana pod sygn. akt I SAB/Wr 1453/22. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 54 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.; dalej ppsa) skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ ten przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania (art. 54 § 2 ppsa). Stosownie zaś do art. 55 § 1 ppsa, w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 ppsa, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 ppsa. Podkreślić należy, że celem grzywny, o której mowa w art. 55 § 1 ppsa, jest nie tylko pełnienie funkcji dyscyplinującej (mającej na celu doprowadzenie do wykonania przez organ ciążącego na nim obowiązku procesowego, o czym organ winien pamiętać), ale również funkcji represyjnej. Ta druga funkcja służy bowiem ochronie wyrażonego w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP (Dz. U. z 1997 r., Nr 78, poz. 483 ze zm.) prawa strony do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki. Poza tym grzywna ta pełni również funkcję prewencyjną, albowiem ukaranie nią służy także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy. W wymiarze indywidualnym ukarany organ będzie wszak chciał uniknąć powtórzenia takiej sytuacji, choćby z uwagi na związane z tym uszczuplenie środków finansowych (por. uchwałę 7 sędziów NSA z dnia 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09, ONSAiWSA 2010/1/2, postanowienie NSA z dnia 11 maja 2012 r., sygn. akt I OZ 328/12, Lex nr 1164456). Jednakże powołany przepis nie obliguje Sądu do wymierzenia grzywny. Kwestia ta pozostawiana jest uznaniu sądu orzekającego. Sąd bowiem "może" orzec o wymierzeniu organowi grzywny. Oznacza to, że przy rozstrzygnięciu wniosku o wymierzenie organowi grzywny należy wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, tj. przyczyny niewypełnienia obowiązków, czas jaki upłynął od wniesienia skargi oraz okoliczność czy organ przed rozpatrzeniem wniosku obowiązek wypełnił, wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. Wymierzenie organowi grzywny ma bowiem na celu nie tylko dyscyplinowanie organu, lecz również ma stanowić sankcję - co już zostało przez Sąd podkreślone - za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Z akt sprawy I SAB/Wr 5/24 wynika, że skarga Strony z dnia 6 czerwca 2023r., została doręczona organowi w dniu 12 czerwca 2023 r. Tym samym – zgodnie z treścią art. 54 § 2 ppsa – organ winien przekazać ww. skargę do tut. Sądu do dnia 12 lipca 2023 r. Tymczasem skarga została przekazana do tut. Sądu w dniu 26 lutego 2024 r. Tym samym ustawowy termin do przekazania skargi wraz z aktami administracyjnymi został przekroczony ponad 8 miesięcy. Mając na uwadze dyscyplinująco - restrykcyjny charakter omawianej instytucji Sąd stwierdził, że celowym i zasadnym jest nałożenie na organ grzywny za nieprzekazanie skargi w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. Dokonując ustalenia wysokości grzywny Sąd wziął pod uwagę treść wniosku, charakter sprawy będący przedmiotem skargi (bezczynność organu), a także okres uchybienia terminowi przekazania skargi i uznał, że wymierzenie grzywny w wysokości 300 złotych pozwala na osiągnięcie celów, dla których środek ten został przewidziany. Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 55 § 1 i art. 154 § 6 ppsa wymierzył grzywnę orzekając o tym w punkcie I sentencji postanowienia. O kosztach postępowania Sąd orzekł w pkt II sentencji postanowienia, na podstawie art. 200 w zw. z art. 64 § 3 ppsa.