II FZ 1/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Antoni Hanusz po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia J.G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 5 listopada 2024 r., sygn. akt I SAB/Łd 2/24 w przedmiocie odrzucenia wniosku w sprawie ze skargi J.G. na bezczynność Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. w przedmiocie bezczynności dotyczącej postępowania w przedmiocie wniosku o zwrot dokumentów postanawia: oddalić zażalenie.

1. Postanowieniem z 5 listopada 2024 r., I SAB/Łd 2/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny Łodzi odrzucił wniosek skarżącej o przywrócenie terminu do doręczenia postanowienia z 14 maja 2024 r. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia Sąd pierwszej instancji wskazał, że skarżąca nie mogła skutecznie wnieść o przywrócenie terminu do ponownego doręczenia postanowienia z 14 maja 2014 r. wraz z uzasadnieniem, bowiem wniosek, który nie odnosi się do zdarzenia ograniczonego terminem procesowym zakreślonym stronie, polega odrzuceniu jako niedopuszczalny. 2. Pismem z 4 grudnia 2024 r. skarżąca wniosła zażalenie na powyższe rozstrzygnięcie. W piśmie tym skarżąca zarzuciła naruszenie przepisu art. 45 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 73 § 2 Kpa. 3. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści przepisu art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Intencją ustawodawcy przy tworzeniu przepisów regulujących instytucję przywrócenia terminu było umożliwienie stronie obrony swoich praw czy interesów w sytuacji, gdy upływ terminów procesowych wywołał dla niej negatywne skutki prawne, przy jednoczesnym założeniu, że strona dołożyła wszelkich możliwych starań, aby takich negatywnych konsekwencji uniknąć. Pierwszorzędne znaczenie dla rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym ma zatem ustalenie, że fakt uchybienia przez stronę terminowi nie nastąpił z jej winy. Zanim jednak sąd administracyjny przystąpi do badania okoliczności uprawdopodobniających brak winy w uchybieniu terminu, zobowiązany jest uwzględnić treść przepisu art. 88 p.p.s.a., zgodnie z którym spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Wniosek jest spóźniony, jeżeli został wniesiony po upływie siedmiodniowego terminu przewidzianego w art. 87 § 1 p.p.s.a. Wniosek jest niedopuszczalny, gdy nie spełnia ustawowych warunków jego dopuszczalności, np.: jeżeli został złożony po upływie roku od uchybionego terminu, a nie dotyczy przypadku wyjątkowego (art. 87 § 5 p.p.s.a.); jeżeli uchybienie terminu nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego (art. 86 § 2 p.p.s.a.); jeżeli czynność strony była dokonana w terminie (art. 86 § 1 p.p.s.a.); jeżeli wniosek nie dotyczy terminu procesowego, lecz np. terminu prawa materialnego lub terminu instrukcyjnego (art. 278 lub 141 § 1 p.p.s.a.) albo terminu związanego z upływem określonej fazy postępowania sądowego (por Dauter B., Komentarz do art. 88 p.p.s.a., (w:) Dauter B., Gruszczyński B., Kabat A., Niezgódka-Medek M., Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX 2011). Jeśli jednak wniosek został złożony terminowo i jest dopuszczalny, to sąd administracyjny musi rozstrzygnąć wniosek - przywracając termin bądź odmawiając przywrócenia terminu. W tej sprawie Sąd pierwszej instancji prawidłowo uznał, że skarżąca nie mogła skutecznie wnieść o przywrócenie terminu do ponownego doręczenia postanowienia z 14 maja 2014 r. wraz z uzasadnieniem, bowiem wniosek, który nie odnosi się do zdarzenia ograniczonego terminem procesowym zakreślonym stronie, polega odrzuceniu jako niedopuszczalny. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.