II GSK 1103/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Anna Ostrowska po rozpoznaniu w dniu 30 kwietnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej wniosku M.C. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej M. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 sierpnia 2025 r., sygn. akt V SA/Wa 807/25 w sprawie ze skargi M.C. na decyzję Mazowieckiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 23 grudnia 2024 r. nr DE HD/00017/2024 w przedmiocie nakazu dostosowania warunków w zakresie zapewnienia bezpieczeństwa i higieny w szkołach i placówkach postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 19 sierpnia 2025 r., sygn. akt V SA/Wa 807/25, oddalił skargę M.C. (dalej: skarżąca) na decyzję Mazowieckiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 23 grudnia 2024 r. w przedmiocie nakazu dostosowania warunków w zakresie zapewnienia bezpieczeństwa i higieny w szkołach i placówkach. Skarżąca złożyła skargę kasacyjną od powyższego wyroku, w której zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji uzasadniając go tym, że w ocenie skarżącej decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa, co wykazano w skardze kasacyjnej, a nie zostało dostrzeżone przez Sąd I instancji. Wskazano, że wykonanie decyzji, która z dużym prawdopodobieństwem zostanie uznana za nieważną lub uchyloną, będzie się wiązało z konsekwencjami nie tylko dla skarżącej, ale jej zatrudnianych przez nią lektorów oraz uczestników zajęć z języków obcych. Skarżąca podniosła również, że zaskarżona decyzja nakłada na skarżącą obowiązek podjęcia działań skutkujących natychmiastowym wstrzymaniem działalności, co doprowadzi do jej całkowitego paraliżu. Wstrzymanie działalności w trakcie roku szkolnego spowoduje również chaos organizacyjny i logistyczny, który będzie trudny do opanowania. W wyniku tej decyzji, rodzice dzieci mogą stanąć przed koniecznością poszukiwania alternatywnych form kształcenia, co wiąże się nie tylko z czasem, który będą musieli poświęcić na reorganizację, ale również z potencjalnymi kosztami związanymi z innymi formami edukacji. Dodatkowo lektorzy pozbawieni pracy w trakcie roku szkolnego mogą zostać zmuszeni do zmiany zawodu lub poszukiwania pracy w innych dziedzinach. Odwołując się do treści art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie: Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm., dalej: p.p.s.a.) skarżąca wskazała również, że skutki wykonania decyzji będą miały charakter nie tylko ekonomiczny, ale także społeczny i edukacyjny, dotykając nie tylko osoby bezpośrednio związane z działalnością skarżącej, ale także szeroką grupę dzieci, które będą musiały zmagać się z konsekwencjami zerwania ciągłości edukacji. Wstrzymanie wykonania decyzji pozwoli na uniknięcie tych nieodwracalnych szkód. W ocenie skarżącej wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji jest zatem w pełni uzasadniony i niezbędny do ochrony interesu publicznego oraz indywidualnych praw osób uczestniczących w działalności skarżącej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy przypomnieć, że zgodnie z uchwałą składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2007 r., sygn. akt I GPS 1/07, w postępowaniu kasacyjnym, wszczętym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku oddalającego skargę, dopuszczalne jest wstrzymanie wykonania decyzji na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a. Z uwagi na powyższe wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji złożony na etapie postępowania kasacyjnego mógł zostać rozpoznany przez Naczelny Sąd Administracyjny. Stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przyjmuje się, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona ani przez późniejszy zwrot spełnionego bądź wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Natomiast trudne do odwrócenia skutki, to takie skutki prawne lub faktyczne, które raz zaistniałe, spowodują istotną bądź trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Wprowadzona w omawianym przepisie ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi wyjątek od zasady wynikającej z art. 61 § 1 p.p.s.a., w myśl której wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione zostały przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, spoczywa na wnioskodawcy. Strona wnosząca o zastosowanie ochrony tymczasowej jest zobligowana uprawdopodobnić, że w sytuacji wykonania decyzji, o wstrzymanie której wnioskowała, zajdzie niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających przyjąć, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest w stosunku do wnioskodawcy zasadne. Wnioskodawca, na którym spoczywa obowiązek uprawdopodobnienia wystąpienia negatywnych następstw wykonania aktu lub czynności, powinien zatem dołączyć do wniosku stosowne dokumenty, które pozwoliłyby sądowi ocenić prawdopodobieństwo i rozmiar szkody lub skutków finansowych powstałych w związku z egzekucją zaskarżonego aktu lub czynności. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że skarżąca nie uprawdopodobniła wystąpienia przesłanek przewidzianych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Na podstawie zaskarżonej decyzji nakazano skarżącej, prowadzącej Szkołę Języka Angielskiego [...] w W., wykonanie określonych obowiązków dotyczących bezpieczeństwa i higieny w szkołach i placówkach, m.in.: zabezpieczyć grzejniki centralnego ogrzewania przed bezpośrednim kontaktem z elementem grzejnym; przedstawić protokół z pomiarów natężenia oświetlenia sztucznego w pomieszczeniach placówki; zapewnić temperaturę ciepłej wody przy umywalkach w ustępie ogólnodostępnym nieprzekraczającą 43 stopnie Celsjusza; zapewnić oświetlenie spełniające stosunek 1:8 powierzchni okien do powierzchni podłogi; zapewnić standardy dostępności do urządzeń sanitarnych dla osób przebywających jednoczasowo w placówce. Przedmiotowy wniosek skarżącej o zastosowanie ochrony tymczasowej zawiera ogólne twierdzenia niepoparte odpowiednią argumentacją wskazującą na to, w jaki sposób wykonanie przez skarżącą obowiązków sformułowanych w decyzji miałoby wpłynąć na wstrzymanie przez skarżącą prowadzonej działalności. Tym samym skarżąca nie uprawdopodobniła w jaki sposób wykonanie nałożonych na nią obowiązków miałoby wpłynąć na zatrudnienie lektorów, czy uniemożliwienie prowadzenia zajęć, co z kolei miałoby skutkować okolicznościami wskazanymi przez skarżącą we wniosku. Ponadto skarżąca powołując się na niejako oczywistość ekonomicznych skutków wykonania zaskarżonej decyzji, nie przedstawiła na jej poparcie argumentacji, która pozwalałaby na przyjęcie, że zachodzi przesłanka niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody. Skarżąca nie zawarła bowiem we wniosku wyceny wykonania nałożonych na podstawie decyzji zmian, a także nie wskazała jaki wpływ koszt ich wykonania ma na sytuację materialną skarżącej. Ponadto należy podkreślić, że rozpoznając wniosek o zastosowanie ochrony tymczasowej sąd nie dokonuje oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji i tym samym nie bierze pod uwagę merytorycznych zarzutów skargi oraz przekonania skarżącej o wydaniu decyzji z naruszeniem prawa. Dodatkowo należy wskazać, że w toku postępowania przed Sądem I instancji skarżąca złożyła już – tożsamy – wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 26 maja 2025 r. odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji uzasadniając to brakiem sprecyzowania i wykazania przesłanek zastosowania instytucji ochrony tymczasowej. Skarżąca była więc świadoma konieczności przedstawienia bardziej rozbudowanej argumentacji i poparcia jej odpowiednią dokumentacją. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego we wskazanych powyżej okolicznościach niemożliwym było dokonanie oceny przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., albowiem uzasadnienie przedmiotowego wniosku nie odnosi się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, czy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne bądź nie jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.