II GSK 2225/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Gabriela Jyż Sędzia NSA Joanna Sieńczyło-Chlabicz (spr.) Sędzia del. WSA Karolina Kisielewicz-Sierakowska Protokolant asystent sędziego Małgorzata Krawiec po rozpoznaniu w dniu 21 lipca 2026 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej T. Sp. z o.o. Sp. k. w G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 13 czerwca 2024 r. sygn. akt III SA/Gd 31/24 w sprawie ze skargi T. Sp. z o.o. Sp. k. w G. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 18 października 2023 r. nr BP.501.1148.2022.2065.BD2.466373 w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od T. Sp. z o.o. Sp. k. w G. na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego 1350 (jeden tysiąc trzysta pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 13 czerwca 2024 r., sygn. akt III SA/Gd 31/24, oddalił skargę T. Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w G. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 18 października 2023 r. nr BP.501.1148.2022.2065.BD2.466373 w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym. Sąd I instancji orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym. I Podczas kontroli drogowej ośmioosiowego zespołu pojazdów składającego się z trzyosiowego ciągnika samochodowego marki Scania, dwuosiowej naczepy ciężarowej marki Broshuis oraz trzyosiowej naczepy marki Broshuis, przeprowadzonej w dniu 9 listopada 2021 r. na autostradzie A1 w miejscowości M., stwierdzono przewóz dwóch kontenerów 20-stopowych o łącznej masie 46716 kg z umieszczonymi w nich ładunkami parafiny o łącznej masie 42336 kg (ładunek podzielny). Rzeczywista masa całkowita kontrolowanego zespołu pojazdów wynosiła 66,35 ton i przekroczyła wartość dopuszczalną (40 ton) o 26,35 ton, czyli o 65,88%. Kierowca pojazdu odmówił złożenia zeznań. Pojazdem wykonywany był przewóz drogowy w imieniu i na rzecz T. Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w G. (dalej: skarżąca, strona). W związku z powyższym, stwierdzono naruszenia wykazane w załączniku nr 3 do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2201 ze zm.; dalej: u.t.d., ustawa o transporcie drogowym) pod lp. 1.6, poprzez uniemożliwienie przeprowadzenia kontroli w części oraz pod lp. 10.2.4, poprzez dopuszczenie do wykonywania przewozu drogowego zespołem pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 12 ton, których dopuszczalna masa całkowita została przekroczona co najmniej 20%. Decyzją z dnia 21 kwietnia 2022 r. Kujawsko-Pomorski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego (dalej: WITD, organ I instancji) nałożył na skarżącą karę pieniężną w łącznej wysokości 12.000 zł. Decyzją z dnia 18 października 2023 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: GITD, organ odwoławczy) - działając m.in. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 775 ze zm.; dale: k.p.a.), art. 92a ust. 1, ust. 3, ust. 7 pkt 2, art. 92c u.t.d. oraz Ip. 10.2.4 załącznika nr 3 do u.t.d. - uchylił w całości decyzję organu I instancji i nałożył na skarżącą karę pieniężną w wysokości 10.000 zł. Organ odwoławczy stwierdził brak podstaw do nałożenia na skarżącą kary z tytułu naruszenia wykazanego w załączniku nr 3 do u.t.d. pod lp. 1.6 i z tej przyczyny uchylił decyzję WITD w całości. GITD stwierdził, że odmowa złożenia zeznań przez kierowcę podczas kontroli drogowej uzasadnia zastosowanie wobec kierowcy, jako świadka, kary grzywny. Przewoźnik nie może natomiast odpowiadać za to, że kierowca nie ma zamiaru zeznawać jako świadek i bezpodstawnie odmawia złożenia zeznań. Takie zachowanie kierowcy nie ma żadnego powiązania z ewentualnym naruszeniem określonym w lp. 1.6 załącznika nr 3 do u.t.d. Organ odwoławczy podzielił natomiast stanowisko WITD w kwestii naruszenia polegającego na dopuszczeniu do wykonywania przewozu drogowego pojazdem lub zespołem pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 12 ton, którego dopuszczalna masa całkowita została przekroczona co najmniej 20% (lp. 10.2.4 załącznika nr 3 do u.t.d.), które sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 10.000 zł, co wynika z lp. 10.2.4 załącznika nr 3 do u.t.d. GITD wyjaśnił, że zespół pojazdów został zważony przy pomocy przenośnej dwupomostowej wagi samochodowej do ważenia pojazdów w ruchu typu WWS, znak typu PLT 161, rok produkcji 2017. Waga ta w dniu kontroli legitymowała się ważnym świadectwem legalizacji ponownej wydanym przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w Gdańsku z datą ważności do dnia 7 lutego 2022 r. Możliwość pomiarów nacisków osi oraz wyznaczenia masy całkowitej każdego rodzaju pojazdów i każdego rodzaju przewożonego ładunku wynika bezpośrednio z instrukcji użytkowania wagi WWS. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że protokół kontroli drogowej został sporządzony w sposób prawidłowy, kierowca miał możliwość zapoznania się z instrukcją wag oraz sposobem ważenia, został również poinformowany o sposobie przeprowadzania pomiarów oraz o przysługujących mu uprawnieniach. Wobec powyższego GITD stwierdził, że pomiary przeprowadzono zgodnie z procedurą, za pomocą zalegalizowanych urządzeń i w miejscu do tego przeznaczonym. GITD nie podzielił stanowiska skarżącej, że została ona dwukrotnie ukarana za to samo naruszenie, tj. przekroczenie dopuszczalnej masy pojazdu. Zwrócił uwagę, że podstawą do wszczęcia postępowania w rozpatrywanej sprawie, a następnie nałożenia kary pieniężnej były przepisy ustawy o transporcie drogowym, a nie ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 110 ze zm.; dalej: p.r.d., ustawa - Prawo o ruchu drogowym). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalając - na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) - skargę strony uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Zdaniem WSA zastrzeżenia podnoszone przez skarżącą dotyczące zastosowanej w toku kontroli procedury ważenia zespołu pojazdów są niezasadne. Funkcjonariusze WITD dokonujący kontroli drogowej wykonali czynności w tym zakresie zgodnie z instrukcją obsługi wagi, którą pomiarów dokonywano. Zastosowane urządzenie posiadało niezbędne certyfikaty, których kopie znajdują się w aktach administracyjnych. W aktach administracyjnych znajduje się przede wszystkim świadectwo legalizacji ponownej wagi samochodowej, użytej do pomiarów w dniu kontroli drogowej, wydane w dniu 7 stycznia 2020 r. przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w Gdańsku, z okresem ważności legalizacji do dnia 7 lutego 2022 r. Ze świadectwa tego wynika, że jest to waga do ważenia pojazdów w ruchu i spełnia ona wymagania określone prawem. Waga ta została umieszczona na stanowisku pomiarowym, dla którego uprawniony geodeta wykonał pomiary pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów, z których wynika, że pomierzone spadki podłużny i poprzeczny na ww. punkcie kontrolnym nie przekraczają dopuszczalnych wartości i mieszczą się w normie. Miejsce ważenia legitymowało się w dniu kontroli drogowej protokołem z pomiarów na stanowisku ważenia pojazdów metodą dynamiczną - sporządzonym w dniu 21.11.2020 r. przez uprawnionego geodetę. W trakcie kontroli wykonano pomiar nacisków osi i rzeczywistej masy całkowitej kontrolowanego zespołu pojazdów za pomocą przenośnej dwupomostowej wagi samochodowej do ważenia pojazdów w ruchu typu WWS. W instrukcji użytkowania wag producent wskazał, że wagi WWS spełniają wymagania określone w rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu, oraz szczegółowego zakresu badań i sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych (Dz. U. Nr 188 poz. 1345; dalej: rozporządzenie ws. wag) oraz w dyrektywie Rady 2014/31/EC dotyczącej wag nieautomatycznych. Sąd I instancji podkreślił, że możliwość zastosowania dwóch platform pomiarowych (dwóch wag) do wyznaczania rzeczywistej masy całkowitej pojazdu, a tym samym nacisku na grupie osi, w trybie pomiaru w ruchu, wynika z opisu pracy tych wag m.in. w pkt 5.5. instrukcji (Tryb "DYNAMIC: - dynamiczne ważenie osiowe z sumowaniem). Z przeprowadzonego pomiaru sporządzono wydruki nr 92 i 95 ważenia z dnia 18 listopada 2021 r. (drugie ważenie na wniosek kierowcy, względniejsze dla kontrolowanego podmiotu), których kopie znajdują się w aktach sprawy. Z treści wydruków wynika, że prędkość przejazdu pojazdu przez wagi wynosiła w obu przypadkach 2 km/h, a zatem mieściła się w dopuszczalnych granicach. W wyniku pomiarów kontrolowanego zespołu pojazdów stwierdzono, że rzeczywista masa całkowita zespołu pojazdów wynosiła 66,35 t. – bez korekty 2%, czyli dopuszczalną masę przekroczono o 26,35 t., tj. o 65,88%. Organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji szczegółowo wyjaśnił, z przywołaniem zmian przepisów prawa dotyczących korygowania wyników ważenia o określoną wielkość procentową, że w niniejszej sprawie przekroczenie dopuszczalnych parametrów obliczono na podstawie wartości odczytanych z wagi, gdyż nawet po zastosowaniu 2% tolerancji od wskazań wartości te były przekroczone względem dopuszczalnych norm. WSA podkreślił, że w niniejszym postępowaniu nie oceniał w żaden sposób prawidłowości decyzji wymierzającej skarżącej karę na podstawie p.r.d. Zdaniem WSA delikt administracyjny przypisany skarżącej w niniejszej sprawie nie jest tożsamy z deliktem przypisanym na podstawie p.r.d. Nałożone na skarżącą kary zostały wymierzone za różne naruszenia prawa, mimo że wiążą się z przekroczeniem przez pojazd wykonujący przewóz określonych parametrów. Wymierzenie skarżącej kar pieniężnych na podstawie dwóch różnych ustaw za różne czyny: przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu – na podstawie ustawy o transporcie drogowym oraz przejazd pojazdem nienormatywnym po drogach publicznych bez odpowiedniego zezwolenia – na podstawie przepisów ustawy - Prawo o ruchu drogowym nie narusza zakazu podwójnego karania. Każde ze stwierdzonych naruszeń stanowi odrębny delikt administracyjny i każde naruszenie podlega osobnej karze na podstawie przepisów dwóch różnych ustaw, które realizują różne cele. Wobec powyższego WSA nie zgodził się ze skarżącą, że nałożona na nią kontrolowaną decyzją, na podstawie ustawy o transporcie drogowym, kara pieniężna jest powieleniem kary nałożonej na podstawie ustawy - Prawo o ruchu drogowym i co za tym idzie – że nałożenie na nią kary na podstawie wskazanych przez organy przepisów narusza, wynikającą z regulacji konstytucyjnych czy regulacji szczebla unijnego, zasadę ne bis in idem. Sąd I instancji nie podzielił stanowiska skarżącej o naruszeniu art. 32 Konstytucji poprzez nierówne traktowanie przedsiębiorców w zakresie sankcjonowania przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej na podstawie lp.10 załącznika nr 3 do u.t.d., polegającym na możliwości ukarania przedsiębiorcy wykonującego działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego za przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej i braku takiej możliwości w przypadku przedsiębiorcy wykonującego przewozy drogowe na potrzeby własne. Wbrew stanowisku skarżącej takie rozwiązanie prawne nie jest sprzeczne z zasadą równości. We wskazanym przypadku skarżąca przeciwstawia przedsiębiorcę uprawnionego do wykonywania działalności gospodarczej w zakresie transportu drogowego przedsiębiorcy wykonującemu przewozy drogowe na potrzeby własne. Te dwa podmioty nie mają takich samych cech relewantnych. W toku postępowania strona nie podejmowała próby wykazania, że nie przyczyniła się do powstania stwierdzonych naruszeń, nie wskazując wystąpienia okoliczności nadzwyczajnych, niespodziewanych, które miałyby bezpośredni wpływ na powstanie stwierdzonych naruszeń, a których doświadczony i profesjonalny podmiot organizując przewóz drogowy, przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności nie byłby w stanie przewidzieć. Jak słusznie przyjął organ odwoławczy, w sprawie nie zachodziły zatem okoliczności określone w art. 92b oraz w art. 92c u.t.d., wyłączające odpowiedzialność skarżącej. II Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła skarżąca zaskarżając to orzeczenie w całości, wnosząc o jego uchylenie w całości i orzeczenie co do istoty sprawy, tj. uchylenie decyzji organów obu instancji i umorzenie postępowania w sprawie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono: I. Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 6, art. 7, art. 11, art. 77, art. 81a w zw. z art. 107 § 3 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji uznanie, że przepisy p.r.d. i u.t.d. chronią inne wartości, podczas gdy treść uzasadnienia do ustawy z dnia 18 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw, wyraźnie wskazuje, że jednym z najważniejszych skutków wprowadzanych zmian miało być zmniejszenie a nawet zlikwidowanie nieuczciwej konkurencji. Dowodzi to, że przepisy określone w p.r.d. i u.t.d. chronią to samo dobro jakim jest uczciwa konkurencja; 2. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 8 § 1, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie i uznanie, że wyniki pomiarów w trakcie kontroli drogowej były dopuszczalne i wiarygodne w sytuacji gdy uzyskano je za pomocą jednej pary wag typu WWS, użyto wag niezgodnie z instrukcją oraz niezgodnie z rozporządzeniem ws. wag; 3. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 7 w zw. z art. 8 § 1 w zw. z art. 11 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 74 u.t.d w zw. z § 6 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 5 listopada 2019 r. w sprawie kontroli przewozu drogowego poprzez jego niezastosowanie i przyjęcie za prawidłowe rozszerzenie przez organ prowadzonego postępowania administracyjnego o naruszenie, które nie zostało wskazane w protokole kontroli; 4. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 141 § 4 p.p.s.a. polegające na niedokładnym zbadaniu sprawy oraz niepełnym i częściowo błędnym ustaleniu stanu faktycznego będącego przedmiotem skargi, przy równoczesnym bezkrytycznym przyjęciu ustaleń organów administracji jako prawidłowych oraz nieprawidłowym uzasadnieniu wyroku i nie odniesieniu się do wszystkich zarzutów skarżącej. II. Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego, tj.: 1. art. 145 ust. 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z § 3 pkt 8 rozporządzenia ws. wag, poprzez jego niezastosowanie i pominięcie definicji "masy pojazdu", z której wynika że jest to wartość masy pojazdu otrzymana w wyniku ważenia pojazdu, gdy jest w całości oparty na pomoście lub pomostach wagi (tj. w trybie statycznym), co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia art. 151 p.p.s.a., poprzez bezzasadne oddalenie przez WSA w Gdańsku skargi administracyjnej skarżącego; 2. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 92a oraz art. 92c ust. 1 pkt 2 u.t.d. poprzez jego niezastosowanie i błędną wykładnię art. 92 a oraz 92c ust. 1 pkt 2 u.t.d., gdy za to samo naruszenie została na skarżącą nałożona kara administracyjna w drodze skarżonej decyzji administracyjnej oraz decyzji nr WITD.Dl.0152.W.110977/12/22, podczas gdy obie decyzje były konsekwencją przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu, a więc w swej istocie skarżąca została dwukrotnie ukarana za to samo naruszenie, co miało istotny wpływ na wynik sprawy i w konsekwencji doprowadziło do naruszenia art. 151 p.p.s.a., poprzez bezzasadne oddalenie przez WSA w Gdańsku skargi administracyjnej skarżącej; 3. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 2 Konstytucji w zw. z art. 92a ust. 1 i 7 u.t.d. w zw. z Ip. 10.2.4 zał. nr 3 do u.t.d. w zw. z art. 140aa ust. 1 i 3 p.r.d., poprzez jego niezastosowanie i nadmierny, nieproporcjonalny rygoryzm powodujący bezpośrednie naruszenie zasady proporcjonalności przejawiające się w dwukrotnym karaniu podmiotu kontrolowanego, tj. skarżącej - sankcjami administracyjnymi w postaci nałożenia administracyjnych kar pieniężnych za jedno i to samo zachowanie, tj. naruszenie prawa zarówno w ujęciu przedmiotowym jak i podmiotowym, które to zachowanie, nawet przy przyjęciu tezy, że sankcje określają odrębne przepisy), nie powinno być sankcjonowane dwukrotnie, albowiem z zasady państwa prawa wynika m. in. zasada ne bis in idem (zakaz podwójnego karania), co miało istotny wpływ na wynik sprawy i w konsekwencji doprowadziło do naruszenia art. 151 p.p.s.a., poprzez bezzasadne oddalenie przez WSA w Gdańsku skargi administracyjnej skarżącej; 4. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 32 Konstytucji, poprzez jego niezastosowanie i nieuwzględnienie zarzutu skarżącej w kwestii nierównego traktowania przedsiębiorców w zakresie sankcjonowania przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej na podstawie Ip. 10 załącznika nr 3 do u.t.d., tj. naruszenie treści art. 92a ust. 7 pkt 2 u.t.d. w zw. z art. 4 pkt 4 u.t.d. oraz wobec faktu, że za naruszenie, polegające na przekroczeniu dopuszczalnej masy całkowitej, zostanie ukarany wyłącznie przedsiębiorca uprawniony do wykonywania działalności gospodarczej w zakresie transportu drogowego, a na przedsiębiorcę wykonującego przewozy drogowe na potrzeby własne, zgodnie z treścią art. 4 pkt 4 u.t.d. pomimo stwierdzenia w toku czynności kontrolnych przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej, nie zostanie nałożona kara administracyjna, określona pod Ip. 10 załącznika nr 3 do u.t.d., co miało istotny wpływ na wynik sprawy. W odpowiedzi na skargę kasacyjną GITD wniósł o jej oddalenie w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. III Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. W postępowaniu kasacyjnym obowiązuje wynikająca z art. 183 § 1 p.p.s.a. zasada związania Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami i granicami zaskarżenia, wskazanymi w skardze kasacyjnej. Przytoczone w tym środku prawnym przyczyny wadliwości kwestionowanego orzeczenia determinują zakres jego kontroli przez Sąd II instancji. Do podjęcia działań z urzędu Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest jedynie w sytuacjach określonych w art. 183 § 2 p.p.s.a., które w sprawie nie występują. Naczelny Sąd Administracyjny uznał za nietrafne, sformułowane w pkt I ppkt 3 i 4 petitum skargi kasacyjnej zarzuty naruszenia przez Sąd I instancji art. 141 § 4 p.p.s.a. i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. W zakresie zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Sąd II instancji stwierdza, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie elementy konstrukcyjne przewidziane w powołanym przepisie. WSA zawarł w nim opis przebiegu postępowania przed organami oraz przedstawił stan faktyczny przyjęty za podstawę wyroku, wskazując z jakich przyczyn i na podstawie jakich przepisów oddalił skargę, co umożliwiło przeprowadzenie kontroli instancyjnej. Natomiast okoliczność, że stanowisko zajęte przez Sąd I instancji jest odmienne od prezentowanego przez skarżącą kasacyjnie nie oznacza, że takie uzasadnienie wyroku nie odpowiada wymogom ustawowym określonym w art. 141 § 4 p.p.s.a. Odnośnie zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. wymaga podkreślenia, że przepis ten ma charakter, tzw. przepisu wynikowego, a warunkiem jego zastosowania jest uprzednie stwierdzenie przez sąd administracyjny naruszenia przepisów postępowania przez organ administracji publicznej, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Oznacza to, że naruszenie tego przepisu jest zawsze następstwem uchybienia innym przepisom procesowym i nie może stanowić samoistnej podstawy skargi kasacyjnej. Tym samym strona, formułując zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., zobowiązana jest powiązać go z konkretnymi przepisami postępowania, którym – jej zdaniem – uchybił organ administracji, a których naruszenia sąd I instancji nie dostrzegł lub nieprawidłowo ocenił. W konsekwencji brak takiego powiązania w rozpoznawanej skardze kasacyjnej skutkuje nieskutecznością omawianego zarzutu (zob. wyroki NSA z dnia: 19 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2077/10; 7 maja 2014 r., sygn. akt II OSK 2886/12 oraz 26 stycznia 2016 r., sygn. akt II OSK 1298/14). Zamierzonego skutku nie mogły również odnieść podniesione w pkt I ppkt 2 i pkt II ppkt 1 petitum skargi kasacyjnej zarzuty naruszenia § 3 pkt 8 rozporządzenia w sprawie wag oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Istota argumentacji skarżącej sprowadza się do twierdzenia, że organy oparły swoje ustalenia na wynikach pomiarów uzyskanych przy użyciu wagi zastosowanej niezgodnie z instrukcją producenta, bowiem urządzenie to miało służyć jedynie do wyznaczania sumarycznej masy pojazdu stanowiącej sumę nacisków poszczególnych osi, a nie do określania masy całkowitej pojazdu w rozumieniu § 3 pkt 8 rozporządzenia w sprawie wag. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie można się zgodzić ze skarżącą, że pomiar kontrolowanego zespołu pojazdów został przeprowadzony niezgodnie z załączoną przez producenta instrukcją użytkownika. Stanowisko skarżącej opiera się na błędnym założeniu, że rzeczywista masa całkowita kontrolowanego zespołu pojazdów mogła zostać ustalona wyłącznie w wyniku jednoczesnego ważenia wszystkich osi pojazdu, przy wykorzystaniu wieloplatformowej stacji wagowej. Twierdzenie to nie znajduje potwierdzenia w dokumentacji technicznej urządzenia wykorzystanego podczas kontroli. Podkreślić należy, że kontrolowany zespół pojazdów został zważony przy pomocy przenośnej dwupomostowej wagi samochodowej do ważenia pojazdów w ruchu typu WWS (typ PLT 161), posiadającej w dniu kontroli ważne świadectwo legalizacji ponownej wydane przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w Gdańsku. Ponadto stanowisko pomiarowe spełniało wymagania techniczne dotyczące pochylenia nawierzchni, co zostało potwierdzone pomiarami wykonanymi przez uprawnionego geodetę. Jak wynika z pkt 1 instrukcji użytkownika tego typu wag, platformy pomiarowe WWS zostały zaprojektowane do tworzenia stacji ważenia pojazdów z funkcjami pomiaru nacisków osi oraz wyznaczania masy całkowitej każdego rodzaju pojazdu i każdego rodzaju przewożonego ładunku. Jednocześnie wyraźnie zaznaczono, że waga posiada dwa tryby pracy – statyczny oraz dynamiczny – a podwójna certyfikacja umożliwia wykonywanie pomiarów nacisków osi oraz wyznaczanie masy całkowitej pojazdu do celów nadzoru nad ruchem drogowym. Również pkt 2 instrukcji ("Dane techniczne wagi") wskazuje, że urządzenie zostało przewidziane do pomiaru dynamicznego. Producent określił parametry pracy urządzenia dla tego rodzaju ważenia, wskazując m.in. minimalną i maksymalną prędkość przejazdu pojazdu podczas ważenia oraz klasę dokładności dla pomiaru dynamicznego. Oznacza to, że ważenie dynamiczne nie stanowi funkcji ubocznej urządzenia, lecz jeden z podstawowych sposobów jego wykorzystania. Kluczowe znaczenie, w kontekście twierdzeń autora skargi kasacyjnej, ma jednak pkt 5.5 instrukcji zatytułowany "Tryb DYNAMIC – dynamiczne ważenie osiowe z sumowaniem". Z treści tego punktu jednoznacznie wynika, że urządzenie zostało zaprojektowane właśnie do ustalania masy całkowitej pojazdu poprzez sukcesywne ważenie kolejnych osi. Instrukcja przewiduje, że po przejeździe pierwszej osi terminal zapisuje wynik pomiaru i wyświetla komunikat "OSIE: 1 SUMA", następnie oczekuje na przejazd kolejnych osi, a każdy następny wynik jest automatycznie dodawany do wyników już zarejestrowanych. Po zakończeniu pomiaru wszystkich osi terminal wyświetla komunikat zawierający liczbę osi oraz wartość "SUMA", którą instrukcja wprost określa jako masę całkowitą pojazdu, a następnie drukuje kwit wagowy zawierający masy poszczególnych osi oraz masę całkowitą pojazdu. W tym miejscu wymaga podkreślenia, że o ile instrukcja nie stanowi źródła powszechnie obowiązującego prawa, o tyle stanowi dokument techniczny pozwalający ustalić przeznaczenie urządzenia, zakres jego funkcji oraz sposób jego prawidłowej eksploatacji. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że podstawowymi dokumentami mającymi zasadnicze znaczenie dla wyjaśnienia kwestii poprawności przeprowadzonych w toku kontroli pomiarów, jest przede wszystkim opracowana przez producenta instrukcja użytkowania wag użytych do pomiarów oraz świadectwa ich homologacji (zob. wyroki NSA z dnia: 2 lutego 2024 r., sygn. akt II GSK 1703/23; 15 listopada 2018 r., sygn. akt II GSK 3912/16; 21 czerwca 2018 r., sygn. akt II GSK 2342/16; 12 września 2017 r., sygn. akt 3342/15; 8 września 2015 r., sygn. akt II GSK 2027/14). Powyższe prowadzi do wniosku, że zastosowana przez organy metoda ważenia nie była wynikiem dowolnej interpretacji funkcji urządzenia, lecz odpowiadała procedurze przewidzianej przez producenta dla trybu dynamicznego. Tym samym brak jest podstaw do przyjęcia, że wykorzystanie przedmiotowej wagi uniemożliwiało ustalenie rzeczywistej masy całkowitej kontrolowanego zespołu pojazdów. Skoro zatem użyte w sprawie urządzenie posiadało ważne świadectwo legalizacji, a w instrukcji producenta przewidziano możliwość ustalania masy całkowitej zespołu pojazdów w trybie dynamicznego ważenia osiowego z sumowaniem, brak było podstaw do odmowy wiarygodności uzyskanym wynikom pomiarów (zob. wyroki NSA z dnia: 26 listopada 2025 r., sygn. akt II GSK 378/22; 5 marca 2013 r., sygn. akt II GSK 2301/11). Na usprawiedliwienie nie zasługują także sformułowane w pkt I ppkt 1 oraz pkt II ppkt 2 i 3 petitum skargi kasacyjnej zarzuty naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 6, art. 7, art. 11, art. 77, art. 81a oraz art. 107 § 3 k.p.a., a także art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 92a i art. 92c ust. 1 pkt 2 u.t.d., art. 2 Konstytucji, art. 92a ust. 1 i 7 u.t.d., lp. 10.2.4 załącznika nr 3 do u.t.d. oraz art. 140aa ust. 1 i 3 p.r.d. Istota tych zarzutów sprowadza się do zakwestionowania dopuszczalności nałożenia na skarżącą kar administracyjnych na podstawie zarówno ustawy o transporcie drogowym, jak i ustawy - Prawo o ruchu drogowym w związku z tym samym przejazdem, a zatem sprowadzają się do podniesienia zarzutu naruszenia zasady ne bis in idem. Zdaniem Naczelnego Sądy Administracyjnego w rozpoznawanej sprawie nie doszło do naruszenia zasady ne bis in idem. Przypisane skarżącej naruszenia podlegały ocenie na podstawie dwóch różnych reżimów prawnych, które odmiennie określają znamiona penalizowanych deliktów administracyjnych. Już sam przedmiot regulacji obu ustaw wskazuje, że realizują one odmienne cele oraz chronią różne dobra prawne. Ustawa - Prawo o ruchu drogowym reguluje przede wszystkim zasady ruchu drogowego, warunki dopuszczenia pojazdów do ruchu oraz zasady korzystania z dróg publicznych, natomiast ustawa o transporcie drogowym normuje zasady wykonywania transportu drogowego i związane z nim obowiązki przewoźników. W konsekwencji kara pieniężna przewidziana w art. 140aa p.r.d. nakładana jest za przejazd pojazdem nienormatywnym bez wymaganego zezwolenia lub niezgodnie z warunkami tego zezwolenia, podczas gdy sankcja określona w art. 92a u.t.d. stanowi następstwo naruszenia obowiązków lub warunków wykonywania przewozu drogowego. Oznacza to, że delikt przypisany skarżącej na podstawie ustawy o transporcie drogowym nie był tożsamy z deliktem przypisanym jej na podstawie ustawy - Prawo o ruchu drogowym (zob. wyroki NSA z dnia: 17 kwietnia 2026 r., sygn. akt II GSK 270/23; 22 maja 2025 r., sygn. akt II GSK 2451/21). Tym samym nie można uznać, że doszło do dwukrotnego ukarania za ten sam czyn. Sam fakt, że obie sankcje pozostają w związku z tym samym przejazdem, nie przesądza jeszcze o tożsamości deliktów administracyjnych stanowiących podstawę ich wymierzenia. Skoro bowiem każda z kar została nałożona za naruszenie odrębnych obowiązków wynikających z różnych ustaw, realizujących odmienne cele i chroniących różne dobra prawne, brak jest podstaw do przyjęcia, że doszło do naruszenia zasady ne bis in idem lub wynikającej z art. 2 Konstytucji zasady proporcjonalności. Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 32 Konstytucji, zawarty w pkt II ppkt 4 petitum skargi kasacyjnej. Skarżąca upatruje naruszenia zasady równości w tym, że sankcja przewidziana w lp. 10 załącznika nr 3 do u.t.d. może zostać nałożona wyłącznie na przedsiębiorcę wykonującego działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego, nie zaś na przedsiębiorcę wykonującego przewozy drogowe na potrzeby własne. Argumentacja ta nie jest trafna. Zasada równości nie oznacza nakazu jednakowego kształtowania sytuacji prawnej wszystkich podmiotów, niezależnie od charakteru prowadzonej przez nie działalności i związanych z nią obowiązków. Nie wyklucza ona różnicowania sytuacji prawnej poszczególnych kategorii podmiotów, jeżeli różnicowanie to pozostaje w związku z celem regulacji oraz specyfiką działalności objętej danym reżimem prawnym. Ustawa o transporcie drogowym wyraźnie rozróżnia poszczególne formy wykonywania przewozów, wiążąc z nimi odmienny zakres obowiązków publicznoprawnych. Nie sposób zatem abstrahować od faktu, że odpowiedzialność administracyjna przewidziana w tej ustawie stanowi element szerszego systemu nadzoru nad wykonywaniem transportu drogowego i została skonstruowana z uwzględnieniem charakteru działalności prowadzonej przez określone kategorie podmiotów. Samo zatem odmienne ukształtowanie zakresu odpowiedzialności administracyjnej nie może być utożsamiane z naruszeniem konstytucyjnej zasady równości. Należy również zauważyć, że skarżąca nie wykazała, aby podmioty, do których odwołuje się w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, znajdowały się w sytuacji prawnej tożsamej z jej sytuacją, a mimo to były traktowane odmiennie bez dostatecznego uzasadnienia. Argumentacja skargi kasacyjnej sprowadza się natomiast do zakwestionowania przyjętego przez ustawodawcę modelu odpowiedzialności administracyjnej. Okoliczność ta nie pozwala jednak na przyjęcie, że organy administracji, a następnie Sąd I instancji, naruszyły art. 32 Konstytucji poprzez zastosowanie wobec skarżącej przepisów, które niewątpliwie znajdowały do niej zastosowanie. Za całkowicie niezrozumiały należy uznać zarzut sformułowany w pkt I ppkt 3 petitum skargi kasacyjnej, w którym skarżąca wywodzi, że organ rozszerzył prowadzone postępowanie administracyjne o naruszenie, które nie zostało wskazane w protokole kontroli. Autor skargi kasacyjnej nie wskazuje, jakie konkretnie naruszenie miałoby zostać w toku postępowania administracyjnego "dodane" lub "rozszerzone" - poza zakres ustaleń zawartych w protokole kontroli. Natomiast z akt sprawy jednoznacznie wynika, że podstawą wszczęcia postępowania administracyjnego były ustalenia kontroli drogowej udokumentowane w protokole kontroli. W protokole tym stwierdzono wykonywanie przewozu drogowego zespołem pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 12 ton, których dopuszczalna masa całkowita została przekroczona co najmniej 20%, co zostało zakwalifikowane jako naruszenie określone w lp. 10.2.4 załącznika nr 3 do u.t.d. To właśnie to naruszenie stanowiło następnie przedmiot postępowania administracyjnego i za nie - ostatecznie przez organ II instancji - została nałożona na skarżącą kara pieniężna. Organy nie przypisały stronie żadnego nowego naruszenia, które nie byłoby objęte protokołem kontroli, ani nie rozszerzyły zakresu prowadzonego postępowania na inne zachowania niż te, które zostały ujawnione i opisane podczas kontroli drogowej. W tym stanie rzeczy, skoro żaden z zarzutów nie może być uznany za usprawiedliwiony, wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku nie mógł zostać uwzględniony. Wobec powyższego, na podstawie art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. c) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1935 ze zm.).