Sygnatura
II GSK 764/23
Wyrok NSA z 12 maja 2026 r., II GSK 764/23 – transport drogowy i przewozy
Wynik
Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
- Sąd
- Naczelny Sąd Administracyjny
- Data orzeczenia
- 12 maja 2026
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Marcin Kamiński Sędzia NSA Dariusz Zalewski (spr.) Sędzia del. WSA Grzegorz Dudar Protokolant asystent sędziego Agata Skorupska po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2026 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Głównego Inspektora Transportu Drogowego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 26 stycznia 2023 r. sygn. akt II SA/Rz 981/22 w sprawie ze skargi P. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 20 maja 2022 r. nr BP.500.215.2021.1103.RZ9.223363 w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym 1. uchyla zaskarżony wyrok, 2. oddala skargę, 3. zasądza od P. K. na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego 3825 (trzy tysiące osiemset dwadzieścia pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
I. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z 26 stycznia 2023 r., sygn. akt II SA/Rz 981/22 wskutek skargi P. K. (dalej: Skarżący) uchylił decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z 20 maja 2022 r., nr BP.500. 215.2021.1103.RZ9.223363 w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym oraz orzekł o zwrocie kosztów postępowania sądowego. II. Rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym: 1. Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z 28 maja 2021 r., nr WITD.DI.0152.IX0341/53/21/P nałożył na Skarżącego prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...], karę pieniężną w wysokości 15 000 zł. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło: 1) skrócenie wymaganego regularnego okresu odpoczynku dziennego: - o czas do 1 godziny; - o czas powyżej 1 godziny do 2 godzin i 30 minut; 2) przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy: - o czas do mniej niż 30 minut; - o czas od 30 minut do mniej niż 1 godzina; - za każde rozpoczęte 30 minut od 1 godziny i 30 minut; 3) skrócenie wymaganego skróconego okresu odpoczynku dziennego - zarówno w przypadku załogi jednoosobowej, jak i załogi kilkuosobowej: - o czas do 1 godziny; - o czas powyżej 1 godziny do 1 godziny; - za każdą rozpoczętą godzinę powyżej 2 godzin; 4) przekroczenie dziennego czasu prowadzenia pojazdu powyżej 10 godzin w sytuacji, gdy jego wydłużenie w danym tygodniu było dozwolone: - o czas do mniej niż 1 godziny; 5) niespełnienie wymogu ręcznego wprowadzenia danych na wykresówkę lub kartę kierowcy - za każdy wpis; 6) nieudostępnienie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówek oraz pobranych i przechowywanych danych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego - za każdy dzień w odniesieniu do każdego kierowcy; 7) nieumieszczenie na wykresówce lub wydruku wymaganych wpisów lub umieszczenie na wykresówce lub wydruku nieczytelnych wpisów ręcznych; 8) niepoprawne operowanie przełącznikiem tachografu umożliwiającym zmianę rodzaju aktywności kierowcy - za każdy dzień. 2. Główny Inspektor Transportu Drogowego po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z 20 maja 2022 r., na podstawie m.in. art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735; ze zm.; dalej: k.p.a.), art. 4 pkt 22, art. 92a, art. 92b, art. 92c ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 180, ze zm.; dalej: u.t.d.), Ip. 5.5.1, Ip. 5.5.2, Ip. 5.11.1, Ip. Ip. 5.11.2, Ip. 5.11.3, Ip. 5.7.1, Ip. 5.7.2, Ip. 5.7.3, Ip. 5.2.1 Ip. 6.3.8, Ip. 6.3.16, Ip. 6.3.14 oraz Ip. 6.3.11 załącznika nr 3 do u.t.d., uchylił zaskarżoną decyzję w całości i nałożył na Skarżącego karę pieniężną w wysokości 15 000 zł. W ocenie organu odwoławczego, w kontrolowanej decyzji co do zasady prawidłowo ustalony został stan faktyczny i prawny. Przyjął jednak, że w sprawie wystąpiła konieczność uwzględnienia korzystnej dla strony interpretacji naliczania kar pieniężnych z tytułu naruszenia norm czasu pracy, które znajdują się w grupie lp. 5 załącznika nr 3 do u.t.d. Organ odwoławczy wskazał, iż przyjął w tym przypadku interpretację bazującą na językowej wykładni wskazanych przepisów, która skutkuje brakiem sumowania kar, gdy wymiar czasowy stwierdzonego w trakcie kontroli naruszenia wypełnia hipotezę przewidzianą w kilku punktach. Z tych względów za niezasadny uznał zarzut Skarżącego, iż odnośnie przypadku przekroczenia maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 1 godzinę i 38 minutę przez kierowcę - T. O. 5 czerwca 2020 r. organ powinien zastosować karę pieniężną jedynie z punktu lp. 5.11.3 zał. nr 3 do u.t.d. Zgodnie bowiem z przedstawioną interpretacją organ wymierza karę z punktu 2 i 3 lp. 5.11 załącznika nr 3 do u.t.d. W odniesieniu do pozostałych naruszeń i kar cząstkowych w przedmiotowej sprawie uznał, że organ pierwszej instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny i prawny, zatem przychylił się do jego ustaleń i stanowiska. Podkreślił, że łączna kara za wszystkie naruszenia określone w załączniku nr 3 do u.t.d. wyniosła 29 750 zł, jednakże z uwagi na zapis art. 92a ust. 5 pkt. 1 u.t.d. suma kary pieniężnej została ograniczona do kwoty 15 000 zł. 3. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylając zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, ze zm.; dalej: p.p.s.a.) wskazał, że skarga okazała się częściowo uzasadniona. W tym zakresie, w ocenie Sądu, nieprawidłowo organ wymierzył karę za przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy. Jak stwierdził, zachowanie to opisane jest w załączniku nr 3 w pkt 5.11. Zgodnie z ppkt 1 za przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy o czas do mniej niż 30 minut normodawca przewidział sankcję 100 zł, o czas od 30 minut do mniej niż 1 godziny i 30 minut - karę 250 zł, za każde rozpoczęte 30 minut od 1 godziny i 30 minut - 350 zł. Sąd odnotował, że dokonując ustaleń przekroczenia dopuszczalnego czasu pracy i przewidzianych przerw, organy prawidłowo stwierdziły naruszenia norm czasu pracy, jednak w kilku przypadkach ze stwierdzonych naruszeń sankcja została wymierzona nieprawidłowo. Za wadliwą uznał przy tym praktykę sumowania przewidzianych w tym przepisie sankcji. Przypomniał, że na mocy ustawy z dnia 5 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r. poz. 1481; dalej: ustawa nowelizująca), która weszła w życie 3 września 2018 r. uległa zmianie treść załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, m.in. w zakresie dotyczącym lp. 5.11. i lp. 5.7, zastosowanych przez organ przy wymierzaniu kary pieniężnej w rozpoznawanej sprawie. Argumentował, że ustawodawca konstruując w znowelizowanej ustawie ww. przepisy użył zwrotów "o czas do" "o czas powyżej", "za każdą rozpoczętą godzinę powyżej" dla określenia norm czasowych naruszeń, od których uzależnił wysokość kary. W tym kontekście zwrot "powyżej" został użyty na określenie zdarzenia, które trwa od jego zaistnienia. Biorąc zatem pod uwagę treść lp. 5.11 załącznika nr 3 do u.t.d. stwierdził, że nie ma podstawy do sumowania kwot kar z punktów 1, 2, gdyż brzmienie punktu 2 lp. 5.11 załącznika nr 3 do u.t.d. nie pozwala na przyjęcie, iż przewidziana w nim kara jest poprzedzona sankcją z punktu 1. Nie budziło również wątpliwości Sądu, że wyraźne brzmienie punktu 3 lp. 5.5 załącznika nr 3 do u.t.d., w którym ustawodawca użył zwrotu "za każdą rozpoczętą godzinę powyżej" nie pozwala na przyjęcie, że przewidziana w nim kara jest poprzedzona sankcją łącznie z punktem 1 i 2. Stanął więc na stanowisku, że w przekroczeniu maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy, za każde rozpoczęte 30 minut od 1 godziny i 30 minut (tj. w naruszeniu opisanym w lp. 5.11 pkt 3 załącznika nr 3 do u.t.d.) zawiera się naruszenie wskazanego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy o czas do mniej niż 30 minut i o czas od 30 minut do mniej niż 1 godziny i 30 minut. W przypadku zatem nałożenia kary pieniężnej za skrócenie wymaganego regularnego okresu odpoczynku dziennego - na podstawie lp. 5.11 pkt 3 powołanego załącznika - przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy - opisane w lp. 5.11. pkt 1 i 2 tego załącznika - ocenić należy jako naruszenie współukarane. W tego typu sytuacjach nie dochodzi więc do realnego zbiegu tychże naruszeń. Nie ma zatem uzasadnienia nakładania kar za każde z tych naruszeń z osobna, brak podstaw prawnych do sumowania tych kar, szczególnie, że z treści powoływanego załącznika wynika, że wagę stwierdzonych naruszeń ustawodawca ocenił odmiennie. Te same okoliczności nie mogą bowiem stanowić naruszenia różnych deliktów dotyczących naruszenia przepisów dotyczących czasu pracy kierowców w szczególności przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy. Z tych względów za nieprawidłowe uznał ustalenie wysokości kary za omawiane naruszenia w przypadku: T. O. 5 czerwca 2020 r., 17 lipca 2020 r., 16 i 30 września 2020 r.; D. K. 18 lipca 2020 r., 25 i 27 sierpnia 2020 r. oraz K. C. 15 lipca 2020 r. Sąd zaznaczył następnie, że podobne spostrzeżenia należy odnieść do regulacji kar określonych w lp. 5.7. odpowiednio w punktach 1, 2, 3. W tym aspekcie wskazał, że lp. 5.7 pkt 3 zał. nr 3 do u.t.d. stanowi samodzielną i wyłączną podstawę do wymierzenia kary pieniężnej w każdym przypadku, gdy skrócenie wymaganego skróconego okresu odpoczynku dziennego - zarówno w przypadku załogi jednoosobowej, jak i załogi kilkuosobowej wyniesie powyżej 2 godzin. W tej sprawie, jak zauważył, dotyczy to naruszenia którego dopuścił się K. O. 16 października 2020 r. Odnosząc się do argumentacji skargi wskazał, że przyjęcie ewentualnego marginesu błędu, o co wnioskował Skarżący - w ocenie Sądu - nie uchyla zasadniczo skutku ziszczenia się przesłanek do wymierzenia kary, jednakże organ w przypadkach naruszeń do 2 minut organ powinien odnieść się do podnoszonej przez Skarżącego "tolerancji dopuszczalnego błędu" uwzględniając przepisy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego z dnia 4 lutego 2014 r. (Dz. Urz. UE. L Nr 60, str. 1). Zwrócił przy tym uwagę, że organ wymierzając karę za naruszenia polegające na przekroczeniu dziennego czasu prowadzenia pojazdu powyżej 10 godzin w sytuacji, gdy jego wydłużenie w danym tygodniu było dozwolone, nie odniósł się do twierdzeń Skarżącego, że Polska działając na podstawie art. 14 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85, zwanego dalej "rozporządzenie 561/2006" (Dz. Urz. UE L 102 z 11.04.2006), po zawiadomieniu i uzyskaniu aprobaty Komisji Europejskiej, postanowiła wprowadzić odstępstwa od stosowania przepisów art. 6 ust. 1, art. 7 oraz art. 8 ust. 8 rozporządzenia nr 561/2006 w stosunku do kierowców wykonujących krajowy lub międzynarodowy transport rzeczy i osób. Zgodnie z tymi odstępstwami dzienny czas prowadzenia pojazdu nie mógł przekroczyć 11 godzin (odstępstwo od art. 6 ust. 1 rozporządzenia nr 561/2006). Sąd nie podzielił pozostałych zarzutów skargi, a w odniesieniu do organu końcowo wskazał, że ponownie rozpoznając sprawę zobowiązany będzie poprawnie ustalić wysokość kary uwzględniając regulację wynikającą z art. 92a ust. 5 pkt. 1) u.t.d. 4. Główny Inspektor Transportu Drogowego złożył skargę kasacyjną od opisanego wyżej wyroku, zaskarżając go w całości. Domagał się w niej uchylenia w całości zaskarżonego wyroku i oddalenia skargi, ewentualnie przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oraz przeprowadzenia rozprawy i zasądzenia od strony przeciwnej na rzecz organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Sądowi pierwszej instancji zarzucił naruszenie: 1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, art. 133 § 1, art.141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 92a ust. 5 pkt 1 u.t.d. w zw. z lp. 5.11 oraz lp. 5.7 załącznika nr 3 do u.t.d. w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy poprzez przyjęcie, iż doszło do naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy podczas gdy zastosowanie przez organ wykładni prawa materialnego prezentowanej przez Sąd tj. nałożenie w niniejszej sprawie kar za naruszenia wyłącznie na podstawie jednego z pkt lp. 5.11 oraz jednego z pkt lp. 5.7 (lub nawet braku ukarania za jakiekolwiek z naruszeń z lp. 5.11 oraz lp. 5.7) łączna kara nałożona na stronę byłaby taka sama tj. w tej samej wysokości, z uwagi na brzmienie art. 92a ust. 5 pkt 1 u.t.d., tym samym Sąd niezasadnie pominął kluczowe znaczenie art. 92a ust. 5 pkt 1 u.t.d. - ograniczenie kary łącznej do kwoty 15 000 zł i okoliczność, iż Skarżący popełnił naruszenia z lp. 5.2.1, Ip. 5.5, lp. 6.3.8, lp. 6.3.16, lp. 6.3.14, lp. 6.3.11 załącznika nr 3 do u.t.d. na kwotę 15 850 zł, które nie zostały przez Sąd zakwestionowane, tym samym zmiana w zakresie wykładni przepisów lp. 5.11 oraz lp. 5.7 załącznika nr 3 do u.t.d. dokonana przez Sąd nie miała wpływu na wynik sprawy - nie ma związku przyczynowego między wspomnianym naruszeniem a treścią rozstrzygnięcia polegającego na tym, że gdyby do tego uchybienia nie doszło, to treść rozstrzygnięcia byłaby inna; 2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, przejawiające się w mylnym uznaniu przez Sąd pierwszej instancji, że koniecznym jest uzupełnienie postępowania wyjaśniającego o ponowną analizę naruszeń lp. 5.7 oraz lp. 5.11 załącznika nr 3 do u.t.d., podczas gdy stan faktyczny został ustalony w decyzji prawidłowo a naruszenie w zakresie wykładni tych przepisów a w konsekwencji dokonanych obliczeń w zakresie wysokości kar jednostkowych nie mogło stanowić podstawy do uchylenia decyzji, gdyż nie miało wpływu na wynik sprawy - łączna kara pieniężna nałożona na stronę i tak wyniosłaby 15 000 zł a treść rozstrzygnięcia organu nie zmieniłaby się. 3. Skarżący w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie w całości oraz zasądzenie od organu na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. III. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 1. Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie. 2. Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie przesłanki nieważności postępowania określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły okoliczności skutkujące nieważnością postępowania sądowoadministracyjnego, wobec czego NSA przystąpił do oceny zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej Głównego Inspektora Transportu Drogowego. Zgodnie z art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na zarzucie naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie albo na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zakres kontroli kasacyjnej wyznaczają granice skargi kasacyjnej oraz sposób sformułowania poszczególnych zarzutów. W rozpoznawanej sprawie zarzuty te koncentrują się nie tyle na samym wystąpieniu poszczególnych naruszeń przepisów transportowych, ile na ocenie skutku uchybień wskazanych przez WSA dla wyniku sprawy. 2. Przedmiotem kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego jest wyrok WSA w Rzeszowie, którym uchylono decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego w przedmiocie nałożenia na Skarżącego kary pieniężnej w wysokości 15 000 zł. Istota sporu sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy wskazane przez WSA nieprawidłowości dotyczące wykładni lp. 5.7 i lp. 5.11 załącznika nr 3 do u.t.d. oraz zakresu postępowania wyjaśniającego mogły doprowadzić do odmiennego rozstrzygnięcia sprawy, w szczególności do obniżenia kary poniżej ustawowego limitu z art. 92a ust. 5 pkt 1 u.t.d. 3. Za zasadny należało uznać zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 92a ust. 5 pkt 1 u.t.d. oraz lp. 5.7 i lp. 5.11 załącznika nr 3 do tej ustawy. WSA przyjął, że organ błędnie zastosował przepisy określające sposób wymiaru kar za naruszenia kwalifikowane z lp. 5.7 i lp. 5.11 załącznika nr 3 do u.t.d., ponieważ poszczególne progi czasowe mają charakter alternatywny, a nie kumulatywny. Kierunek tej wykładni znajduje oparcie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczącym podobnych konstrukcji sankcyjnych w załączniku nr 3 do u.t.d., w szczególności w wyroku NSA z 26 listopada 2021 r., sygn. akt II GSK 1738/21, a także w wyroku NSA z 27 stycznia 2026 r., sygn. akt II GSK 1087/22. W orzecznictwie tym wskazywano, że w przypadku kwalifikowania jednego naruszenia w ramach kolejnych progów czasowych nie ma podstaw do automatycznego kumulowania sankcji za te same okoliczności faktyczne. Rzecz jednak w tym, że w niniejszej sprawie dla oceny legalności wyroku WSA rozstrzygające znaczenie miała nie sama abstrakcyjna wykładnia lp. 5.7 i lp. 5.11 załącznika nr 3 do u.t.d., lecz wpływ ewentualnego błędu organu na wynik sprawy. Art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. wymaga bowiem stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Nie każde naruszenie prawa materialnego prowadzi zatem do uchylenia decyzji, lecz tylko takie, które mogło ukształtować rozstrzygnięcie administracyjne w sposób odmienny. Trafnie podniósł organ w skardze kasacyjnej, że WSA pominął kluczowe znaczenie art. 92a ust. 5 pkt 1 u.t.d. Zgodnie z tym przepisem suma kar pieniężnych nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas kontroli w podmiocie wykonującym przewóz drogowy, zatrudniającym kierowców w średniej liczbie arytmetycznej do 10 w okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli, nie może przekroczyć 15 000 zł. Przepis ten wprowadza ustawowy limit odpowiedzialności, który w realiach tej sprawy ma zasadnicze znaczenie dla oceny wpływu uchybień wskazanych przez WSA na wynik sprawy. Z niezakwestionowanego w tym zakresie wyliczenia organu wynika, że nawet po całkowitym pominięciu naruszeń zakwalifikowanych z lp. 5.7 i lp. 5.11 załącznika nr 3 do u.t.d. suma pozostałych kar wynosiła 15 850 zł. Chodziło o naruszenia z lp. 5.2.1, lp. 5.5, lp. 6.3.8, lp. 6.3.16, lp. 6.3.14 i lp. 6.3.11 załącznika nr 3 do u.t.d. W szczególności kara za nieudostępnienie podczas kontroli wykresówek oraz pobranych i przechowywanych danych z kart kierowców i tachografów cyfrowych, kwalifikowane z lp. 6.3.16, wynosiła 13 500 zł. Po doliczeniu pozostałych kar jednostkowych suma i tak przekraczała 15 000 zł. W konsekwencji nawet pełne przyjęcie wykładni zaprezentowanej przez WSA co do lp. 5.7 i lp. 5.11 nie mogło doprowadzić do obniżenia kary poniżej ustawowego limitu. WSA nie przeprowadził tej analizy. Ograniczył się do stwierdzenia nieprawidłowości w sposobie kwalifikowania części naruszeń, utożsamiając samo stwierdzenie błędu z koniecznością uchylenia decyzji. Tymczasem brak było związku przyczynowego między wskazanym uchybieniem a treścią rozstrzygnięcia administracyjnego. Nie zmienia tej oceny odwołanie się do orzecznictwa NSA dotyczącego alternatywnego charakteru progów czasowych w lp. 5.7 i podobnych pozycjach załącznika nr 3 do u.t.d., w szczególności do wyroku NSA z 26 listopada 2021 r., sygn. akt II GSK 1738/21 oraz wyroku NSA z 27 stycznia 2026 r., sygn. akt II GSK 1087/22. Orzecznictwo to zachowuje znaczenie dla wykładni przepisów sankcyjnych, ale nie rozstrzyga automatycznie o wyniku niniejszej sprawy. Odmienność tej sprawy polega na tym, że suma pozostałych, skutecznie niepodważonych kar przekraczała ustawowy limit odpowiedzialności. Dlatego ewentualne uchybienie w kwalifikacji części naruszeń nie mogło mieć wpływu na wysokość kary końcowej. W zakresie, w jakim zarzut kasacyjny obejmuje również art. 133 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a., należy stwierdzić, że WSA nie wyjaśnił w uzasadnieniu, dlaczego pomimo istnienia ustawowego limitu kary i pozostałych naruszeń przekraczających ten limit, uchybienie dotyczące lp. 5.7 i lp. 5.11 miało wpływ na wynik sprawy. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie zawiera zatem pełnego wyjaśnienia tej istotnej dla rozstrzygnięcia kwestii. 4. Zasadny jest także zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. W tej części spór dotyczy oceny, czy wskazane przez WSA braki w postępowaniu wyjaśniającym mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd pierwszej instancji uznał, że organ nie odniósł się w wystarczającym zakresie do argumentacji strony dotyczącej dopuszczalnego marginesu błędu tachografów przy tzw. naruszeniach granicznych oraz nie przeanalizował wpływu czasowych odstępstw covidowych od norm czasu prowadzenia pojazdu. Uchybienia te WSA powiązał z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Stanowisko to również nie może zostać zaakceptowane w realiach tej sprawy. Dla uchylenia decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. nie wystarcza stwierdzenie, że organ mógł szerzej odnieść się do określonych twierdzeń strony albo pełniej uzasadnić swoje stanowisko. Konieczne jest wykazanie, że uchybienie proceduralne mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wpływ ten nie może być domniemany, lecz powinien wynikać z konkretnych okoliczności sprawy. Argumentacja dotycząca marginesu błędu tachografów odnosiła się jedynie do części naruszeń kwalifikowanych z lp. 5.11 załącznika nr 3 do u.t.d. Chodziło o przypadki minimalnych przekroczeń czasu prowadzenia pojazdu, w szczególności rzędu 1-2 minut. Nawet przyjęcie, że w takich przypadkach organ powinien był szerzej odnieść się do technicznych parametrów tachografów, nie oznaczało jeszcze, że uchybienie to mogło wpłynąć na końcowy wymiar kary. Jak wskazał organ, ewentualne uwzględnienie marginesu 2 minut dotyczyłoby jedynie dwóch kar po 100 zł. Pominięcie tych kar nie zmieniałoby końcowego rezultatu, ponieważ suma pozostałych kar nadal przekraczała ustawowy limit 15 000 zł. Podobnie należy ocenić argumentację dotyczącą czasowych odstępstw covidowych. Odnosiła się ona do naruszenia kwalifikowanego z lp. 5.2.1 załącznika nr 3 do u.t.d., czyli przekroczenia dziennego czasu prowadzenia pojazdu powyżej 10 godzin w sytuacji, gdy jego wydłużenie w danym tygodniu było dopuszczalne. Organ w skardze kasacyjnej trafnie wskazał, że kara z tej pozycji została nałożona za naruszenie stwierdzone 2 września 2020 r., a w tym okresie polski ustawodawca nie przewidział czasowych odstępstw od stosowania art. 6 ust. 1-3, art. 7 oraz art. 8 ust. 8 rozporządzenia nr 561/2006 obejmujących to naruszenie. Niezależnie od tego, nawet ewentualne wyeliminowanie tej pozycji nie prowadziłoby do obniżenia kary poniżej ustawowego limitu, skoro pozostałe kary niekwestionowane przez WSA nadal przekraczały kwotę 15 000 zł. WSA nie wykazał, aby braki, na które wskazał, mogły doprowadzić do odmiennego wyniku sprawy. Sąd pierwszej instancji dostrzegł wprawdzie potrzebę szerszego odniesienia się przez organ do wybranych argumentów strony, lecz nie zestawił ich z całością ustalonych naruszeń oraz z limitem z art. 92a ust. 5 pkt 1 u.t.d. Tymczasem dopiero taka analiza pozwalała ocenić, czy uchybienia proceduralne mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie można również pomijać, że WSA nie zakwestionował zasadniczej części ustaleń organu, w tym naruszeń dotyczących nieudostępnienia danych z kart kierowców i tachografów cyfrowych, braków w wymaganych wpisach oraz niepoprawnego operowania przełącznikiem tachografu. Te naruszenia, w zestawieniu z pozostałymi karami, samodzielnie przesądzały o osiągnięciu ustawowego limitu odpowiedzialności. Oznacza to, że nawet potencjalne uwzględnienie części argumentacji strony nie mogło prowadzić do odmiennego rozstrzygnięcia co do wysokości kary. W rezultacie również drugi zarzut kasacyjny należało uznać za zasadny. WSA wadliwie przyjął, że uchybienia proceduralne wskazane w uzasadnieniu wyroku mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W realiach tej sprawy ich ewentualne usunięcie nie prowadziłoby do zmiany decyzji w zakresie wysokości kary pieniężnej. 5. Z powyższych względów oba zarzuty skargi kasacyjnej Głównego Inspektora Transportu Drogowego zasługiwały na uwzględnienie. Skoro okoliczności sprawy zostały dostatecznie wyjaśnione, a istota sporu dotyczyła oceny prawnej wpływu wskazanych uchybień na wynik sprawy, zachodziły podstawy do wydania przez Naczelny Sąd Administracyjny orzeczenia reformatoryjnego. W konsekwencji Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 w zw. z art. 151 p.p.s.a., uchylił zaskarżony wyrok i oddalił skargę wniesioną przez Skarżącego. 6. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 i art. 200 w zw. z art. 205 § 2 oraz art. 207 § 1 p.p.s.a. Na zasądzoną kwotę 3 825 zł składają się koszty należne organowi w związku z uwzględnieniem skargi kasacyjnej, w tym wynagrodzenie pełnomocnika organu za postępowanie kasacyjne, ustalone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a i § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 28 kwietnia 2023
- Symbol z opisem
- 6037 Transport drogowy i przewozy
- Skarżony organ
- Inspektor Transportu Drogowego
- Sędziowie
- Dariusz Zalewski /sprawozdawca/ Grzegorz Dudar Marcin Kamiński /przewodniczący/
Inne orzeczenia w tej sprawie
Powiązane dokumenty
Sygnatura: II GSK 864/23 · 12 maja 2026
Wyrok NSA z 12 maja 2026 r., II GSK 864/23 – transport drogowy i przewozy
Sygnatura: II GSK 841/23 · 12 maja 2026
Wyrok NSA z 12 maja 2026 r., II GSK 841/23 – transport drogowy i przewozy
Sygnatura: II GSK 852/23 · 12 maja 2026
Wyrok NSA z 12 maja 2026 r., II GSK 852/23 – transport drogowy i przewozy
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny