II GZ 291/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Gabriela Jyż po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia N. Sp. z o.o. w G. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 18 marca 2024 r., sygn. akt lll SA/GI 1097/23 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do uzupełnia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi N. Sp. z o.o. w G. na decyzję Dyrektora lzby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 17 października 2023 r., nr 2401-IOA.4823.41.2023.AR w przedmiocie kary pieniężnej za niewykonanie obowiązków określonych w przepisach ustawy o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, postanowieniem z dnia 18 marca 2024 r., odmówił N. Sp. z o.o. w Gdyni przywrócenia terminu do uzupełnia braków formalnych wniesionej przez tą spółkę skargi na decyzję Dyrektora lzby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 17 października 2023 r., w przedmiocie kary pieniężnej za niewykonanie obowiązków określonych w przepisach ustawy o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi. Sąd wskazał, że w związku z wniesioną skargą strona została wezwana do usunięcia braków formalnych skargi w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi poprzez nadesłanie dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania skarżącej przez osobę, która udzieliła pełnomocnictwa. Wezwanie to zostało doręczone pełnomocnikowi strony w dniu 1 lutego 2024 r. Do dnia 8 lutego 2024 r. wskazany brak nie został uzupełniony. Pismem z dnia 4 marca 2024 r. pełnomocnik skarżącej złożył wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi przedkładając wymagane w wezwaniu dokumenty. W motywach wniosku podniesiono, że koperta z pismem z dnia 2 lutego 2024 r. zawierającym uzupełnienie braków formalnych skargi, omyłkowo została zaadresowana na nieprawidłowy adres, tj. na adres: "Wojewódzki Sąd Administracyjny W Gliwicach, ul. Paderewskiego 32B, 40-282 Katowice''. Wnioskodawca wskazał, że błąd ten stanowił omyłkę pisarską sekretariatu Kancelarii i nie był zawinionym działaniem bądź zaniechaniem strony skarżącej. Sąd I instancji wskazując na treść przepisów art. 86 § 1 i art. 87 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej: p.p.s.a.), stwierdził, że podnoszona przez pełnomocnika strony skarżącej okoliczność błędnego wpisania adresu, nie stanowiła okoliczności uzasadniającej przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Sąd zwrócił uwagę, że adres wpisany przez pełnomocnika znacząco różnił się od adres Sądu, wobec czego trudno było mówić o usprawiedliwionej pomyłce, która poległaby na wpisaniu błędnego numeru budynku bądź kodu. W konkluzji Sąd I instancji stwierdził, że pełnomocnik skarżącej nie uprawdopodobnił, aby na przeszkodzie do uzupełnia braków formalnych skargi stanęły niespodziewanie i niemożliwe do przewidzenia przeszkody, których pomimo ogromnych starań nie udało się usunąć. N. Sp. z o.o. w G., zażaleniem zaskarżyła postanowienie Sądu I instancji zarzucając mu naruszenie art. 87 § 2 p.p.s.a. oraz wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie albowiem podniesiony w nim zarzut wraz z jego argumentacją pomieszczoną w uzasadnieniu zażalenia, nie podważają prawidłowości oceny wniosku strony o przywrócenie uchybionego terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, jakiej dokonał Sąd I instancji. Zgodnie z art. 86 § 1 i art. 87 § 2 p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. We wniosku należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Na tle powołanych przepisów wskazania wymaga, że przy ocenie czy uchybienie terminu było zawinione należy brać pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Skoro art. 86 § 2 p.p.s.a. stanowi, że we wniosku o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy po stronie zainteresowanego przywróceniem terminu, to należy uznać, że jakikolwiek stopień zawinienia strony w uchybieniu terminu (nawet lekkie niedbalstwo) powoduje niedopuszczalność jego przywrócenia. Przywrócenie terminu może więc mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenie terminu jest więc dopuszczalne wyłącznie w przypadku zaistnienia obiektywnych, występujących bez woli strony, okoliczności, które mimo dołożenia przez stronę odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw udaremniły dokonanie czynności w terminie. (por. postanowienie NSA z dnia 12 lutego 2015 r., sygn. akt I OZ 91/15). Wskazania również wymaga, w stanie faktycznym sprawy gdzie strona reprezentowana jest przez profesjonalnego pełnomocnika, zawodowy charakter działalności radcy prawnego powoduje, że odpowiedzialność pełnomocnika obejmuje działania wszystkich osób, którymi posługuje się wykonując swój zawód (por. postanowienie NSA z dnia 11 czerwca 2014 r., sygn. akt I FZ 149/14). Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy za prawidłową uznać należy ocenę wniosku strony, jej pełnomocnika, o przywrócenie uchybionego terminu do uzupełnienia barków formalnych wniesionej skargi. Słusznie bowiem, w świetle argumentacji pomieszczonej we wniosku o przywrócenie uchybionego terminu, Sąd I instancji uznał, iż nie uprawdopodobniono, aby na przeszkodzie do uzupełnia braków formalnych skargi stanęły niespodziewanie i niemożliwe do przewidzenia przeszkody, których pomimo ogromnych starań nie udało się usunąć. W istocie, wniosek nie wskazuje na jakiekolwiek z wymienionych okoliczności, które mogły być przyczyną uchybienia terminu do dokonania czynności procesowej. Za taką zaś nie może być poczytana pomyłka pracownika sekretariatu kancelarii pełnomocnika spółki. Zasadnie w tym zakresie Sąd I instancji wskazał, że zamieszczony na przesyłce, zawierającej dokumenty stanowiące zupełnie braków formalnych skargi, adres w sposób istotny różnił się od faktycznego adresu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. Nie można było zatem przyjąć, że omyłka w adresowaniu przesyłki miała charakter omyłki usprawiedliwionej, wobec zaś powszechności adresu Sądu I instancji, tym bardziej nie można było uznać, że omawiana pomyłka była następstwem zdarzeń lub okoliczności niespodziewanych i niemożliwych do przewidzenia. Okoliczność popełnienia błędu przez pracownika kancelarii pełnomocnika strony, zgodne z przywołaną linią orzeczniczą, obciążał samego pełnomocnika. Popełniony zaś przez pełnomocnika strony błąd polegający na niedochowaniu należytej staranności, obciążał zaś samą stronę – spółkę, którą pełnomocnik reprezentuje. Podsumowując, z uwagi na niewadliwość postanowienia Sądu I instancji brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonego orzeczenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.