II GZ 409/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Ostrowska po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia J.S., B.B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 listopada 2024 r., sygn. akt VI SA/Wa 1116/23 w zakresie odrzucenia skargi i zwrotu wpisu sądowego w sprawie ze skargi J.S., B.B. na decyzję Bankowego Funduszu Gwarancyjnego z dnia 29 września 2022 r., nr DPR.720.6.2021.256 w przedmiocie przymusowej restrukturyzacji postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 22 listopada 2024 r., sygn. akt VI SA/Wa 1116/23, działając na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej: p.p.s.a.) odrzucił skargę J.S. i B.B. (dalej: skarżący) na decyzję Bankowego Funduszu Gwarancyjnego z dnia 29 września 2022 r., w przedmiocie przymusowej restrukturyzacji oraz zarządził zwrot wpisu od skargi. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że zarządzeniem z dnia 19 czerwca 2024 r. pełnomocnik skarżących został wezwany do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez: złożenie oryginału pełnomocnictwa lub jego uwierzytelnionego odpisu do działania w imieniu skarżących, nadesłanie kopii dokumentów wykazujących ich interes prawny do zaskarżenia decyzji BFG oraz nadesłanie trzech odpisów skargi, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie zostało doręczone na adres kancelarii pełnomocnika 1 sierpnia 2024 r. Braki skargi w postaci wykazania interesu prawnego skarżących oraz nadesłania odpisów skargi zostały uzupełnione w ustawowym terminie, natomiast nadesłana kopia pełnomocnictwa procesowego nie została prawidłowo uwierzytelniona przez pełnomocnika skarżących. Sąd I instancji wskazał, że na nadesłanej przez pełnomocnika skarżących kserokopii pełnomocnictwa znajdowała się pieczęć "za zgodność z oryginałem", miejscowość oraz data sporządzenia poświadczenia. Uwierzytelnienie nie zawierało jednak podpisu radcy prawnego reprezentującego skarżących. W związku z powyższym Sąd stwierdził, że brak formalny skargi nie został skutecznie uzupełniony i tym samym należało uznać, że zachodzi podstawa do odrzucenia skargi. Skarżący złożyli zażalenie na powyższe postanowienie wnosząc o jego uchylenie w całości i nadanie sprawie dalszego biegu. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania mającego wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 49 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 57 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 6 ust. 3 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (tekst jednolity Dz. U. z 2024 r. poz. 499; dalej: u.r.p., ustawa o radcach prawnych). polegające na tym, że Sąd uznał, że nie doszło do uzupełnienia braków formalnych pomimo tego, że kopia pełnomocnictwa opatrzona została pieczątką "za zgodność z oryginałem", zawierającą wskazanie imienia i nazwiska radcy prawnego oraz złożoną parafkę. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 37 § 1 p.p.s.a. pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Adwokat, radca prawny, rzecznik patentowy, a także doradca podatkowy mogą sami uwierzytelnić odpis udzielonego im pełnomocnictwa oraz odpisy innych dokumentów wykazujących ich umocowanie. Powyższy obowiązek jest traktowany przez ustawodawcę jako obowiązek formalnoprocesowy związany z wymogami formalnymi pism procesowych (w tym skargi), gdyż zgodnie z art. 46 § 3 p.p.s.a. do pisma należy dołączyć pełnomocnictwo lub jego wierzytelny odpis, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który w danej sprawie nie złożył jeszcze tych dokumentów przed sądem. Brak dołączenia do pisma (w tym skargi) oryginału pełnomocnictwa lub jego "wierzytelnego odpisu" jest zatem brakiem formalnym samego pisma procesowego i podlega usunięciu w trybie art. 49 § 1 p.p.s.a. Niewykonanie wezwania do usunięcia ww. braku formalnego lub przedłożenie wadliwego dokumentu pełnomocnictwa lub jego wierzytelnego odpisu w terminie siedmiu dni skutkuje w przypadku skargi jej odrzuceniem na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Stosownie do art. 6 ust. 3 u.r.p. radca prawny ma prawo sporządzania poświadczeń odpisów dokumentów za zgodność z okazanym oryginałem w zakresie określonym odrębnymi przepisami. Poświadczenie powinno zawierać podpis radcy prawnego, datę i oznaczenie miejsca jego sporządzenia, na żądanie - również godzinę dokonania czynności. Zgodnie zaś z uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 30 listopada 2011 r., sygn. akt III CZP 70/11 sposób sporządzania przez radcę prawnego poświadczeń odpisów dokumentów za zgodność z okazanym oryginałem, określony w art. 6 ust. 3 u.r.p., ma zastosowanie również do uwierzytelniania odpisu pełnomocnictwa. Niespełnienie któregokolwiek z określonych w tym przepisie wymagań sprawia, że poświadczenie nie ma ustawowo wymaganych cech, wobec czego nie jest wierzytelne. W rozpoznawanej sprawie należy przede wszystkim wyjaśnić, że nie znajduje potwierdzenia w aktach sprawy okoliczność złożenia wraz ze skargą pełnomocnictwa, jak twierdzi wnoszący zażalenie. Co więcej, okoliczności tej nie podniesiono w związku z wezwaniem przez Sąd I instancji do uzupełnienia braków formalnych skargi między innymi poprzez nadesłanie pełnomocnictwa. Wobec powyższego prawidłowe i oczywiście uzasadnione było wezwanie wnoszącego skargę do uzupełnienia braku formalnego skargi poprzez nadesłanie oryginału lub prawidłowo uwierzytelnionego odpisu pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu skarżących w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub sądami administracyjnymi. Nie budzi wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego, że powyższe wezwanie do uzupełniania braku formalnego skargi, było jednoznaczne i zostało skutecznie doręczone. Nie sposób przyjąć, jak chciałby tego wnoszący zażalenie, że kopia pełnomocnictwa opatrzona pieczątką za zgodność z oryginałem, stanowi uwierzytelniony odpis pełnomocnictwa procesowego. Brak na niej bowiem podpisu radcy prawnego poświadczającego za zgodność z oryginałem. Znaku w postaci pionowej kreski postawionego w polu, w którym pieczątka wskazuje miejsce gdzie powinien znaleźć się podpis poświadczającego, nie można uznać za wymagany ustawą podpis radcy prawnego. W konsekwencji prawidłowa była konstatacja Sądu I instancji o nieuzupełnieniu braku formalnego skargi. Biorąc pod uwagę powyższe rozważania i fakt, że pełnomocnik skarżących mimo prawidłowego wezwania przez Sąd w wyznaczonym terminie nie uzupełnił braku formalnego skargi, Sąd I instancji prawidłowo ją odrzucił na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. oraz zwrócił uiszczony wpis od skargi. Odnosząc się na koniec do zarzutu naruszenia art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, określającego prawo do sądu, trzeba stwierdzić, że w wyroku z 8 kwietnia 2014 r., sygn. akt SK 22/11 (publ. OTK-A 2014/4/37) Trybunał Konstytucyjny wyraźnie stwierdził, że postanowienia Konstytucji nie wykluczają ustanowienia określonych wymogów formalnych, zmierzających do przyspieszenia postępowania, a formalizm procesowy - sam w sobie - jest niezbędny w demokratycznym państwie prawnym dla zapewnienia sprawności i rzetelności postępowania, ponieważ brak rygorów formalnych niechybnie prowadziłby do arbitralności rozstrzygnięć i destrukcji wymiaru sprawiedliwości. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.