II GZ 664/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Gabriela Jyż po rozpoznaniu w dniu 14 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia J. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 czerwca 2025 r., sygn. akt Vl SA/Wa 1175/25 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie skargi J. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 5 lutego 2025 r., nr KOC/3732/Dr/24 w przedmiocie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, postanowieniem z dnia 2 czerwca 2025 r., odmówił J. P. wstrzymania wykonania objętej jego skargą decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 5 lutego 2025 r., w przedmiocie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia. Sąd wskazał, że we wniesionej skardze strona wniosła o wstrzymanie wykonania powołanej decyzji SKO w Warszawie argumentując, że jej niewstrzymanie będzie skutkowało wszczęciem postępowania egzekucyjnego, które nie tylko będzie miało nieodwracalne skutki w postaci zajęcia majątku, lecz również wpłynie negatywnie na sytuację skarżącego oraz jego rodziny. Wskazał, że obecnie utrzymuje się z działalności gospodarczej, która wystarcza tylko na bieżące potrzeby oraz opłatę bieżących rachunków, nie ma innych środków finansowych, w tym oszczędności, przy czym to dzięki pomocy rodziny oraz osób bliskich utrzymuje się na poziomie minimum egzystencji. Wskazał, że sprzedał nieruchomość, za którą nie otrzymał płatności. Skarżący wskazał, że mieszka w lokalu należącym do partnerki, którą w miarę możliwości wspiera w opłatach związanych w lokalem. Oceniając wniosek skarżącego, Sąd I instancji stwierdził, że w sprawie nie uprawdopodobniono okoliczności warunkujących zastosowanie ochrony tymczasowej, o której mowa w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.). Przywołując argumentację strony, na którą skarżący powoływał się we wniosku, Sąd stwierdził, że nie dołączył on przy tym żadnych dokumentów źródłowych obrazujących jego sytuację gospodarczo-finansową. Wobec tego Sąd nie był w stanie ustalić wpływu, jaki wykonanie zaskarżonej decyzji mogłoby mieć na sytuację finansową skarżącego czy też jego rodziny. Nie było w konsekwencji możliwe ustalenie, czy konieczność zapłaty kwoty określonej w zaskarżonej decyzji uzasadniała niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub/i zaistnienia trudnych do odwrócenia skutków. J. P. zażaleniem zaskarżył postanowienie Sądu I instancji zarzucając mu naruszenie: 1. art. 61 § 3 pkt 1 p.p.s.a. poprzez uznanie, że skarżący nie uprawdopodobnił, że brak zabezpieczenia wpłynie negatywnie i nieodwracalnie na sytuację skarżącego i jego rodziny, w sytuacji gdy brak zawieszenia będzie skutkowało wszczęciem postępowania egzekucyjnego które nie tylko będzie miało nieodwracalne skutki (dla skarżącego i jego rodziny) w postaci zajęcia majątku w tym ewentualnie wszczęcia egzekucji z nieruchomości, które doprowadzi do realnej długoterminowej utraty zabezpieczenia z podstawowych potrzeb skarżącego i jego rodziny; 2. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 64 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez stwierdzenie o braku wskazania dowodów w tym oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona, a w konsekwencji naruszenie podstawowego zadania sądu administracyjnego, którego zadaniem jest stanie na straży praworządności, kontrolującego działalność administracji publicznej i rozstrzygając spory kompetencyjne oraz spory o właściwość między organami administracji, gdzie ich głównym zadaniem jest zapewnienie, aby organy administracji działały zgodnie z prawem i chroniły interesy obywateli w tym skarżącego, a co za tym idzie dokonanie dowolnej a nie swobodnej oceny dowodów w postaci złożonych przez skarżącego wyjaśnień w sprawie, a w przypadku stwierdzenia złożenia dodatkowych wyjaśnień, rozpatrzenia wniosku bez wezwana go do złożenia dodatkowych wyjaśnień lub dowodów na potwierdzenie jego sytuacji materialnej. Podnosząc te zarzuty strona wniosła o zmianę postanowienie przez udzielenie zabezpieczenia zgodnie z pierwotnym wnioskiem lub uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem podniesione w nim zarzuty wraz z argumentacją nie podważają prawidłowości postanowienia Sądu I instancji. Wskazania na wstępie wymaga, że przyznanie stronie skarżącej na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi odstępstwo od ogólnej reguły wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Z tego względu sąd przy rozstrzyganiu wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności powinien kierować się jedynie przesłankami wyczerpująco określonymi w art. 61 § 3 p.p.s.a., który przewiduje, że sąd może na wniosek strony wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, przy czym zaznaczyć należy, że szkoda nie musi mieć charakteru materialnego, natomiast trudne do odwrócenia skutki to skutki faktyczne lub prawne, które raz zaistniałe spowodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, a powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po długim czasie, przy znacząco dużym nakładzie sił i środków lub będzie niemożliwy (zob. np. postanowienia NSA: z 30 listopada 2017 r., sygn. akt II FZ 695/17; LEX nr 2405804; z 13 maja 2010 r., sygn. akt II FZ 182/10, niepubl.; z 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04, LEX nr 281811). Wnioskujący powinien wskazać na konkretne zdarzenia lub okoliczności świadczące o tym, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest uzasadnione, czyli że na skutek wykonania decyzji grozi mu szkoda, której rozmiary przekraczają zwykłe następstwa zapłaty, bądź też, że do odwrócenia skutku jej realizacji nie wystarczy zwrot wyegzekwowanej należności nawet z odsetkami. Wnioskodawca musi zatem wykazać istnienie realnego niebezpieczeństwa, iż wykonanie zaskarżonego aktu przed zbadaniem jego prawidłowości przez sąd administracyjny, wywoła nieodwracalne pogorszenie jego sytuacji, którą trudno będzie naprawić nawet po ewentualnym wyeliminowaniu zaskarżonego aktu. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie miałaby znaczenia dla skarżącego, lub gdy zachodzi niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania, że w danej sprawie zachodzą te przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania decyzji. Przenosząc powyższe rozważania na grunt tej sprawy, w świetle pomieszczonej we wniosku argumentacji strony mającej przemawiać za zastosowaniem względem niej instytucji ochrony tymczasowej, stwierdzić należy, że Sąd I instancji zasadnie stwierdził, że skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności warunkujących zastosowanie art. 61 § 3 p.p.s.a. Analizując treść wniosku tożsamą z treścią motywów zażalenia, stwierdzić należy, że argumentacja w nim podniesiona jest gołosłowna albowiem wskazane w żądaniu wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji argumenty nie zostały poparte jakimikolwiek dokumentami źródłowymi mającymi wskazywać na sytuację majątkową strony oraz jej zdolności do regulowania swoich obowiązków finansowych. Strona zresztą nie podaje w samej treść wniosku jakichkolwiek danych mających zobrazować jej stan fiskalno-materialny. Nie wskazuje na miesięczne dochody lub innego rodzaju okresowe przychody oraz obciążenia ponoszone w związku z codziennym utrzymaniem siebie i rodziny, a także inne obciążenia o charakterze stałym lub czasowym. Takie braki wniosku czyniły, jak słusznie stwierdził Sąd I instancji, niemożliwym dokonanie obiektywnej oceny wpływu wykonania zaskarżonej decyzji na sytuację materialną skarżącego, w konsekwencji czego niemożliwym była ocena możliwości wystąpienia jednej bądź obu przesłanek koniecznych do zastosowania instytucji przewidzianej w art. 61 § 3 p.p.s.a. W świetle wymienionych powinności, jakie ciążą na wnioskodawcy w związku z żądaniem zastosowania art. 61 § 3 p.p.s.a. nie jest zasadny zarzut, w ramach którego strona wywodzi konieczność wezwania go przez Sąd do przedłożenia dodatkowych wyjaśnień i dowodów. To bowiem na wnioskodawcy spoczywa obowiązek przedstawienia jak najszerszej argumentacji wraz z dokumentami mającymi przekonać sąd rozpoznający wniosek o możliwości wystąpienia jednej lub obu przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. w związku z wykonaniem zaskarżonego rozstrzygnięcia organu administracji. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.