II OPP 11/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Miron (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz sędzia NSA Robert Sawuła po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi E. J. i J. Z. na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w sprawie o sygn. akt VIII SA/Wa 352/24 ze skargi E. J. na niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 października 2023 r. sygn. akt VIII SA/Wa 315/23 postanawia: odrzucić skargę na przewlekłość postępowania.

Skarga E. J. na niewykonanie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Radomiu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 października 2023 r. sygn. akt VIII SA/Wa 315/23 wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 8 maja 2024 r. (przez platformę ePUAP). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 25 czerwca 2024 r. odrzucił opisaną wyżej skargę jako niedopuszczalną, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (aktualny t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935; dalej: "p.p.s.a."). W uzasadnieniu Sąd wyjaśnił, że skarżąca zarzuca organowi niewykonanie wyroku, który nie był wyrokiem, o jakim mowa w art. art. 154 § 1 p.p.s.a., tj. uwzględniającym skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Z tego względu skarga na niewykonanie wyroku w przedmiotowej sprawie jest niedopuszczalna. Odpis postanowienia z 25 czerwca 2024 r. z uzasadnieniem wraz z pouczeniem o trybie jego zaskarżenia został doręczony skarżącej w dniu 17 lipca 2024 r. W dniu 19 sierpnia 2024 r. E. J. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zażalenie na opieszałość ww. Sądu w prowadzeniu działań m.in. w niniejszej sprawie. Pismo zostało wniesione drogą elektroniczną za pośrednictwem systemu ePUAP, przy czym skarżąca złożyła podpisane swoim podpisem elektronicznym pismo przewodnie oraz również podpisany przez nią załącznik zawierający treść zażalenia. W załączniku – piśmie z 15 sierpnia 2024 r. zatytułowanym "Zażalenie" jako wnoszących pismo wymieniono E. J. i J. Z. Zarządzeniem referendarza sądowego z 21 sierpnia 2024 r. stwierdzono prawomocność orzeczenia z dnia 25 czerwca 2024 r. – od dnia 17 sierpnia 2024 r. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z 21 sierpnia 2024 r. poinformowano E. J. i J. Z. że niniejsza sprawa została zakończona postanowieniem z 25 czerwca 2024 r. o odrzuceniu skargi. Orzeczenie jest prawomocne od 17 sierpnia 2024 r. Wobec powyższego wezwano do sprecyzowania, czy skarżący nadal podtrzymują skargę na opieszałość – w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia pisma w aktach sprawy. W odpowiedzi na powyższe w piśmie z 16 września 2024 r. E. J. i J. Z. oświadczyli, że podtrzymują skargę na opieszałość i przewlekłość. W dniu 25 września 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przedstawił Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu skargę E. J. i J. Z. z 21 sierpnia 2024 r. (data wpływu do Sądu) i pismo z 20 września 2024 r. (data wpływu do Sądu) na przewlekłe prowadzenie postępowania w niniejszej sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga na przewlekłość postępowania podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. Stosownie do art. 3 pkt 6 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. z 2023 r., poz. 1725 ze zm.; dalej: "ustawa") uprawnionym do wniesienia skargi w postępowaniu sądowo-administracyjnym jest skarżący oraz uczestnik postępowania na prawach strony. Innym podmiotom niż wymienione nie przysługuje zatem prawo wniesienia skargi na przewlekłość postępowania przed sądem administracyjnym. W niniejszej sprawie skargę na przewlekłość postępowania złożyli E. J. oraz J. Z. Wprawdzie pierwsze pismo w tym przedmiocie złożone w dniu 18 sierpnia 2024 r. drogą elektroniczną za pośrednictwem systemu ePAUP zostało podpisane elektronicznie jedynie przez E. J., niemniej J. Z. również został wymieniony w treści skargi – "zażalenia" załączonego do pisma głównego jako wnoszący to pismo, a wolę jego podtrzymywania potwierdził już własnoręcznym podpisem w piśmie z 16 września 2024 r. W sprawie zarejestrowanej pod sygn. akt VIII SA/Wa 352/24 stroną skarżącą była wyłącznie E. J. Z treści tej skargi jednoznacznie wynika, że wnosząca pismo E. J. występuje wyłącznie w imieniu własnym. Stroną postępowania ze skargi na niewykonanie wyroku, o której mowa w art. 154 p.p.s.a., jest wyłącznie strona wnosząca tę skargę oraz właściwy organ. J. Z. nie był stroną postępowania ze skargi E. W. na niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o sygn. akt VIII SA/Wa 315/23, a co więcej, nie był również stroną tego ostatniego wymienionego postępowania. W konsekwencji powyższego skarga na przewlekłość postępowania wniesiona przez J. Z. podlega odrzuceniu. Niezależnie od powyższego zaznaczyć należy, że stosownie do art. 5 ust. 1 ustawy skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiła przewlekłość postępowania, wnosi się w toku postępowania w sprawie. Wyjaśnić wypada, że skarga na przewlekłość postępowania jest środkiem prawnym wymuszającym rozpoznanie sprawy przez sąd, a więc spełni swoją rolę jedynie wtedy, gdy zostanie wniesiona w toku postępowania. Należy więc przyjąć, że dopuszczalne jest wniesienie skargi na przewlekłość postępowania przed sądem administracyjnym do prawomocnego zakończenia postępowania sądowego. Skarga wniesiona po prawomocnym zakończeniu postępowania sądowego jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu (por. postanowienie NSA z dnia 14 stycznia 2021 r., sygn. akt II OPP 50/10; CBOSA). W niniejszej sprawie skarga na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie została wniesiona już po zakończeniu postępowania w sprawie prawomocnym postanowieniem tego Sądu z dnia 25 czerwca 2024 r. Postanowieniem tym Sąd odrzucił skargę E. J. na niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 października 2023 r. sygn. akt VIII SA/Wa 315/23. Orzeczenie to stało się prawomocne od dnia 17 sierpnia 2024 r. Zatem skarga na przewlekłość postępowania sądowego wniesiona przez E. J. jest niedopuszczalna z tego względu. Wskazana przesłanka odrzucenia skargi w równym stopniu odnosi się również do skargi wniesionej przez J. Z. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 3 pkt 6 i art. 5 ust. 1 w zw. z art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. w zw. z art. 178 i art. 180 w zw. z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935), orzekł jak w sentencji.