Sygnatura
II OSK 1251/25
Wyrok NSA z 15 kwietnia 2026 r., II OSK 1251/25 – warunki zabudowy terenu
Wynik
Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
- Sąd
- Naczelny Sąd Administracyjny
- Data orzeczenia
- 15 kwietnia 2026
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Miron Sędziowie: sędzia NSA Marzenna Linska - Wawrzon sędzia del. WSA Marta Laskowska-Pietrzak (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 6 lutego 2025 r., sygn. akt II SA/Łd 855/24 w sprawie ze skargi E. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w siedzibą w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia 10 września 2024 r., nr KO.420/140/2024 w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę, 2. zasądza od E. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w siedzibą w K. na rzecz Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. kwotę 610 (sześćset dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 6 lutego 2025 r., w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 855/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uwzględnił skargę E. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. (skarżąca, strona) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P.z dnia 10 września 2024 r., znak: KO.420.140.2024 w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy uchylając zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy D. z dnia 22 maja 2024 r., nr 33/2024 oraz zasądzając od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania. Oceniając legalność zaskarżonych decyzji Sąd uznał, że organy obu instancji dokonały wadliwej subsumpcji stanu faktycznego pod przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 977 ze zm.), powołanej dalej jako: "u.p.z.p. i wydały rozstrzygnięcie nieodpowiadające zebranemu materiałowi dowodowemu oraz przepisom prawa. W kontrolowanej sprawie organ pierwszej instancji wskazał, że planowana inwestycja jest zabudową magazynową nieposiadającą charakteru obiektu towarzyszącego w stosunku do istniejących terenów rolnych oraz terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i nie stanowi uzupełnienia lub wzbogacenia funkcji podstawowej. Jednocześnie stwierdził brak przesłanek, aby zaliczyć magazyn energii elektrycznej do instalacji odnawialnego źródła energii w rozumienia art. 2 pkt. 13 lit. a ustawy o odnawialnych źródłach energii (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1436 ze zm.,) powołanej dalej jako u.o.z.e. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. podzieliło stanowisko organu pierwszej instancji i wskazało, że w obszarze analizowanym nie występuje żadna zabudowa magazynowa (ani jakakolwiek inna), którą można byłoby uznać za sąsiedztwo dla planowanej inwestycji. Zamierzenie ze względu na swój charakter nie stanowi uzupełnienia ani dla zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej ani dla terenów rolnych i nie można uznać, że ma charakter towarzyszący. Jednocześnie stwierdziło, że inwestycji nie można także zaliczyć do urządzeń infrastruktury technicznej, natomiast warunkiem koniecznym, aby zaliczyć magazyn energii elektrycznej do instalacji OZE jest połączenie magazynu energii elektrycznej z zespołem urządzeń służących do wytwarzania energii opisanych przez dane techniczne i handlowe, w których energia jest wytwarzana z odnawialnych źródeł energii. Sąd wyjaśnił, że zgodnie z treścią art. 59 ust. 1 u.p.z.p. zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, z zastrzeżeniem art. 50 ust. 1 i art. 86, wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy. Przepis art. 50 ust. 2 stosuje się odpowiednio. W myśl art. 61 ust. 1 u.p.z.p. wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków: 1) co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu; 2) teren ma dostęp do drogi publicznej; 3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego; 4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1; 5) decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi; 6) zamierzenie budowlane nie znajdzie się w obszarze: a) w stosunku do którego decyzją o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej, o której mowa w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 24 lipca 2015 r. o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych (Dz. U. z 2022 r. poz. 273 i 1846 oraz z 2023 r. poz. 595), ustanowiony został zakaz, o którym mowa w art. 22 ust. 2 pkt 1 tej ustawy, b) strefy kontrolowanej wyznaczonej po obu stronach gazociągu, c) strefy bezpieczeństwa wyznaczonej po obu stronach rurociągu. Z kolei art. 61 ust. 3 u.p.z.p. stanowi, że przepisów ust. 1 pkt 1 i 2 nie stosuje się do linii kolejowych, obiektów liniowych i urządzeń infrastruktury technicznej, a także instalacji odnawialnego źródła energii w rozumieniu art. 2 pkt 13 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii. W ocenie Sądu zamierzoną inwestycję w postaci magazynu energii o łącznej mocy nieprzekraczającej 75 MW wraz z niezbędną infrastrukturą towarzyszącą należy uznać za urządzenie infrastruktury technicznej, o jakim mowa w art. 61 ust. 3 u.p.z.p. Zdaniem Sądu kluczowe znaczenie w rozpoznawanym stanie faktycznym ma treść art. 61 ust. 3 u.p.z.p. oraz normatywne rozumienie pojęcia "urządzenia infrastruktury technicznej". Brak ich definicji w u.p.z.p. powoduje konieczność odwołania się do przepisów innych ustaw. Bazując na wykładni systemowej, w tym na regulacjach zawartych m.in. w ustawie z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz. U. z 2024 poz. 1145), powoływanej dalej jako: "u.g.n." oraz ustawie z dnia 7 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (tekst jedn. Dz. U. z 2024 poz. 266 ze zm.), powoływanej dalej jako: "prawo energetyczne" wskazać należy, że art. 143 ust. 2 u.g.n. stanowi, że przez budowę urządzeń infrastruktury technicznej rozumie się budowę drogi oraz wybudowanie pod ziemią, na ziemi albo nad ziemią przewodów lub urządzeń wodociągowych, kanalizacyjnych, ciepłowniczych, elektrycznych, gazowych i telekomunikacyjnych. Z kolei z definicji pojęcia urządzenia zawartej w art. 3 ust. 9 ustawy Prawo energetyczne wynika, że przez urządzenia należy rozumieć urządzenia techniczne stosowane w procesach energetycznych. W myśl zaś art. 3 ust. 7 ww. ustawy procesy energetyczne to techniczne procesy w zakresie wytwarzania, przetwarzania, przesyłania, magazynowania, dystrybucji oraz użytkowania paliw lub energii. Jak wskazuje się w orzecznictwie, urządzenia infrastruktury technicznej to przewody lub urządzenia techniczne stosowane do wytwarzania, przetwarzania, przesyłania, magazynowania, dystrybucji oraz użytkowania energii elektrycznej, do których w ocenie Sądu zaliczyć należy właśnie magazyny energii elektrycznej. Magazyn energii elektrycznej jest urządzeniem pozwalającym na kontrolowane pobieranie oraz oddawanie energii do systemu elektroenergetycznego przez jej magazynowanie w sytuacji zaistnienia stanu nadprodukcji energii elektrycznej. Ponadto pozwalają na równoważenie wahań mocy energii, służą poprawie jakości dostarczanego prądu, a także niwelują zmienność generacji energii przyczyniając się do jej ustabilizowania. Istotne znaczenie w identyfikacji pojęcia "urządzeń infrastruktury technicznej" ma również zrozumienie ich charakterystycznych cech, do których zalicza się w szczególności: służebny i usługowy charakter inwestycji, długowieczność i trwałość, komplementarność względem innych urządzeń, czyli zdolność do wzajemnego uzupełniania się, korzyści skali oraz, co kluczowe, ścisły związek potrzeb społeczności z przestrzenią i następcza konieczność zapewnienia zgodności czasowej i przestrzennej ich zaspokojenia wobec tworzenia i wykorzystania infrastruktury technicznej. Zatem również wykładnia językowa (gramatyczna), której zasady obligują, w przypadku braku definicji legalnej określonego pojęcia, nadawać mu znaczenie możliwie najbliższe potocznemu rozumieniu danego wyrazu lub zwrotu, pozwala na uznanie, że magazyny energii elektrycznej mieszczą się w językowej definicji pojęcia "infrastruktura techniczna". Prawidłowo funkcjonująca i uzupełniająca się infrastruktura techniczna ma bowiem niezwykle istotne znaczenie dla zrównoważonego rozwoju gospodarczo-społecznego, a jej brak uniemożliwiałby podejmowanie wielu istotnych inwestycji dla rozwoju. Mając na względzie wskazaną powyżej argumentację, Sąd stwierdził, że inwestycję w postaci magazynu energii o łącznej mocy nieprzekraczającej 75 MW wraz z niezbędną infrastrukturą towarzyszącą Sąd pierwszej instancji uznał za urządzenie infrastruktury technicznej, o jakim mowa w art. 61 ust. 3 u.p.z.p. Konsekwencją przyjęcia stanowiska, że inwestycja objęta wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy powinna być uznana za urządzenie infrastruktury technicznej jest stwierdzenie, że w myśl art. 61 ust. 3 u.p.z.p. nie stosuje się do niej przepisów art. 61 ust. 1 pkt 1 i 2 u.p.z.p., co oznacza, że wydanie decyzji dla zamierzenia inwestycyjnego polegającego na budowie magazynu energii elektrycznej wraz z infrastrukturą towarzyszącą nie jest uzależnione od spełnienia m.in. zasady "dobrego sąsiedztwa". Zatem, że organy obu instancji w sposób dowolny i nieuprawniony dokonały nieprawidłowej wykładni przepisu art. 61 ust. 1 u.p.z.p. w zw. z art. 61 ust. 3 u.p.z.p. poprzez przyjęcie, że wnioskowana inwestycja musi spełniać wszystkie przesłanki z art. 61 ust. 1 u.p.z.p. Odnosząc się do drugiej części stawianych w skardze zarzutów, Sąd nie podzielił natomiast stanowiska skarżącej Spółki jakoby samoistny magazyn energii elektrycznej można byłoby zaliczyć do kategorii instalacji OZE w rozumieniu art. 2 pkt 13 u.o.z.e. Zgodnie z tym przepisem instalacją odnawialnego źródła energii jest instalacja odnawialnego źródła energii - instalację stanowiącą wyodrębniony zespół: a) urządzeń służących do wytwarzania energii elektrycznej lub ciepła lub chłodu opisanych przez dane techniczne i handlowe, w których energia elektryczna lub ciepło lub chłód są wytwarzane z odnawialnych źródeł energii, lub b) obiektów budowlanych i urządzeń, stanowiących całość techniczno-użytkową służącą do wytwarzania biogazu, biogazu rolniczego, biometanu lub wodoru odnawialnego - a także połączony z tym zespołem magazyn energii elektrycznej, magazyn biogazu lub instalacja magazynowa w rozumieniu art. 3 pkt 10a ustawy - Prawo energetyczne wykorzystywana do magazynowania biogazu rolniczego, biometanu lub wodoru odnawialnego. Z definicji tej wynika, że instalacja OZE obejmuje zarówno wyodrębniony zespół urządzeń służących do wytwarzania energii ze źródeł, o których mowa w tym przepisie, ale również połączony z tym zespołem magazyn energii elektrycznej. Prawidłowa wykładnia art. 2 pkt 13 u.o.z.e. oznacza, że możliwe byłoby uznanie magazynu energii elektrycznej za instalację OZE wyłącznie w sytuacji, gdyby był on połączony z zespołem urządzeń służących wytwarzaniu energii elektrycznej o którym mowa w art. 2 pkt 13 u.o.z.e. Powyższa regulacja ustawowa odnosi się przede wszystkim do urządzeń służących wytwarzaniu energii z odnawialnych źródeł, zaś magazyn energii elektrycznej pełniący rolę służebną wobec takich urządzeń mógłby stanowić urządzenie OZE w myśl tego przepisu wyłącznie jako całość techniczno- użytkowa służąca do wytwarzania i magazynowania energii elektrycznej. Dopiero w takiej sytuacji wydanie warunków zabudowy dla magazynu energii elektrycznej jako urządzenia OZE nie byłoby warunkowane spełnieniem wynikającej z art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. przesłanki "dobrego sąsiedztwa". Odnosząc powyższe uwagi do okoliczności faktycznych niniejszej sprawy Sąd wskazał, że z wniosku inwestora nie wynikało, czy magazyn energii będzie połączony z urządzeniami służącymi do wytwarzania energii wytwarzanej z odnawialnych źródeł energii. W związku z powyższym organ pierwszej instancji prawidłowo dwukrotnie wezwał Spółkę w pismach z 3 kwietnia 2023 r. i 12 lutego 2024 r. do złożenia wyjaśnień w tym zakresie. I tak w pierwszym z ww. pism wezwał do: "wyjaśnienia z jakim konkretnym zespołem urządzeń służących do wytwarzania energii z odnawialnych źródeł mają być połączone planowane magazyny energii elektrycznej oraz w jaki sposób. Wyjaśnienia wymaga z jakim urządzeniem służącym do wytwarzania energii opisanym przez dane techniczne i handlowe, w których energia jest wytwarzana z odnawialnych źródeł energii, miałyby być połączone magazyny energii". W odpowiedzi na ww. pismo Spółka poinformowała, że "na terenie gminy Ł. oraz K. trwają postępowania uzgadniające projekty farm fotowoltaicznych realizowanych w ramach [...], w skład której wchodzi spółka E. Po uzyskaniu niezbędnych decyzji i pozwoleń omawiane magazyny energii zostaną do nich podłączone stanowiąc ważny element wspomagający sieć elektroenergetyczną". W drugim z ww. pism organ ponowił i sprecyzował zapytanie wzywając do: "wyjaśnienia na czym dokładnie polegać ma posadowienie magazynów energii. Czy planowany magazyn energii będzie połączony z wyodrębnionym zespołem urządzeń służących do wytwarzania energii ze źródeł odnawialnych. Czy też planowany magazyn energii stanowi odrębną inwestycję i nie będzie powiązany z odnawialnymi źródłami energii, a bezpośrednio będzie podłączony do sieci dystrybucyjnej lub przesyłowej i brać udział w rynku mocy". Odpowiadając na wezwanie Spółka nie odniosła się bezpośrednio do postawionego pytania, lecz pobieżnie opisała kwestię stosowania odnawialnych źródeł energii i ich połączenia z siecią elektroenergetyczną wskazując, że wcześniej niemożliwym jest określenie, gdzie zostanie wskazane miejsce wpięcia, a o ostatecznym doborze wielkości magazynów, ich liczby oraz miejscu zainstalowania powinny decydować analizy ekonomiczno-techniczne. Uwzględniając powyższe okoliczności Sąd wskazał, że Spółka nie wykazała, że magazyn energii połączony będzie z urządzeniami służącymi do wytwarzania energii wytwarzanej z odnawialnych źródeł energii, stosownie do warunku wynikającego z art. 2 pkt 13 u.o.z.e., co uniemożliwia uznanie przedmiotu inwestycji za urządzenie OZE. Argumenty Spółki są bardzo ogólne i wprost nie wskazują z jakim konkretnie zespołem urządzeń do wytwarzania energii z odnawialnych źródeł ma być połączony planowany magazyn energii elektrycznej oraz w jaki sposób. Spółka nie powołała się chociażby na zawarte umowy lub porozumienia, a ponadto z wyjaśnień nie wynika nawet rodzaj, parametry i lokalizacja powstających farm fotowoltaicznych, a także sposób ich połączenia z magazynem. Powyższe uwagi nie odgrywają jednakże decydującej roli w sprawie wobec kwalifikacji magazynu energii jako urządzenia infrastruktury technicznej, która również, jak już wyżej wspomniano, korzysta ze zwolnienia wynikającego z art. 61 ust. 3 u.p.z.p. i nie wymaga spełnienia wynikającej z art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. zasady "dobrego sąsiedztwa". Zastrzeżenia Sądu wzbudził jednocześnie dowolny i nieprecyzyjny wniosek inwestora, co zostało pominięte przez organy w toku prowadzonego postępowania. W pierwszej kolejności Sąd zwrócił uwagę na przedmiot wniosku, który został określony jako "montaż magazynów energii o łącznej mocy nieprzekraczającej 75 MW wraz z niezbędną infrastrukturą towarzyszącą". Sąd stanął na stanowisku, że przedmiot wniosku stanowi magazyn energii elektrycznej składający się z konkretnej ilości powtarzalnych modułów kontenerowych zarządzanych wspólnie wraz ze stacją transformatorową oraz przyłączem do sieci. Konstrukcyjnie i technicznie wszystkie te elementy stanowią w ocenie Sądu jeden magazyn energii elektrycznej. Ponadto wątpliwości Sądu wzbudziło określenie we wniosku powierzchni w pkt 7.2.1. "Powierzchnia terenu inwestycji w metrach kwadratowych" poprzez wskazanie: "max 4999" oraz ilości obiektów w pkt C.5 "Liczba obiektów budowlanych niebędących budynkami o takich samych parametrach, w przypadku gdy wniosek obejmuje większą liczbę takich obiektów" poprzez wskazanie: "do 75 sztuk". Wola Spółki w tym zakresie została wyartykułowana nazbyt szeroko, co wymaga od organu jej doprecyzowania poprzez wezwanie inwestora do udzielenia stosownych wyjaśnień pod rygorem wydania decyzji odmownej. Zarówno powierzchnia terenu inwestycji, która zawiera się w przedziale 1-4999 m2 jak i liczba obiektów w zakresie 1-75 zostały określone nieprecyzyjnie i nie jest możliwym ustalenie warunków zabudowy inwestycji, której nie daje się jasno sprecyzować. Określenie tylko górnych granic parametrów stanowi naruszenie przepisów i w rzeczywistości daje możliwość Inwestorowi na zrealizowanie różnego rodzaju zabudowy, również znacząco odbiegającego od projektowanej. Mając zatem na uwadze wszystkie przytoczone powyżej okoliczności Sąd wskazał, że obowiązkiem organów będzie wezwanie inwestora do złożenia wyjaśnień i uzupełnienia wniosku, a następnie jego ponowne rozpoznanie z uwzględnieniem okoliczności, że wnioskowana inwestycja, tj. montaż magazynu energii o łącznej mocy nieprzekraczającej 75 MW wraz z niezbędną infrastrukturą towarzyszącą powinien być traktowany jako urządzenie infrastruktury technicznej i w związku z tym korzystać z wyłączenia określonego w art. 61 ust. 3 u.p.z.p. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P., które na podstawie art. 174 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r., poz. 143, dalej jako: p.p.s.a.), zaskarżyło wyrok Sądu pierwszej instancji w całości. Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciło naruszenie: - art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 61 ust. 3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2024 r., poz. 1130 ze zm.), dalej w skrócie "u.p.z.p.", poprzez błędną wykładnię skutkującą nieprawidłowym uznaniem, iż planowaną inwestycję w postaci magazynów energii o łącznej mocy nieprzekraczającej 75 MW wraz z niezbędną infrastrukturą towarzyszącą należy uznać za urządzenie infrastruktury technicznej, o jakim mowa w art. 61 ust. 3 u.p.z.p., i w konsekwencji, że w przedmiotowej sprawie do wydania decyzji o warunkach zabudowy nie jest konieczne spełnienie warunków tzw. "dobrego sąsiedztwa określonego w art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p., podczas gdy prawidłowa wykładnia art. 61 ust. 3 u.p.z.p. prowadzi do przyjęcia, że planowanej inwestycji nie można uznać za urządzenie infrastruktury technicznej, a tym samym wydanie decyzji pozytywnej uzależnione jest od spełnienia przesłanek określonych w art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p.; - art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w związku z art. 143 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2024 r., poz. 1145 ze zm.), dalej jako: "u.g.n." w zw. z art. 3 pkt 9 i art. 3 pkt 7 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (Dz. U. z 2024 r., poz. 266 ze zm.), dalej jako: "p.e.", poprzez ich błędne zastosowanie skutkujące przyjęciem, iż powyższe przepisy pozwalają na uznanie, iż zamierzoną inwestycję w postaci magazynów energii o łącznej mocy nieprzekraczającej 75 MW wraz z niezbędną infrastrukturą towarzyszącą należy uznać za urządzenie infrastruktury technicznej o jakim mowa w art. 61 ust. 3 u.p.z.p., podczas gdy na gruncie analizowanej sprawy ww. przepisy u.g.n. i p.e. nie znajdują zastosowania, bowiem wykładnia pojęcia użytego w art. 61 ust. 3 u.p.z.p. nie może opierać się na wykorzystaniu wprost pojęć funkcjonujących poza przepisami u.p.z.p.; - art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w związku z art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p., poprzez jego niezastosowanie na skutek błędnej interpretacji pojęcia urządzeń infrastruktury technicznej, o którym mowa w art. 61 ust. 3 u.p.z.p., co w konsekwencji doprowadziło do nieprawidłowego przyjęcia, iż planowana inwestycja nie powinna spełniać wymogu "dobrego sąsiedztwa", o którym mowa w art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p., w sytuacji gdy planowana inwestycja nie zalicza się do urządzeń infrastruktury technicznej, a tym samym wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla planowanej inwestycji jest uzależnione od spełnienia wszystkich przesłanek określonych w art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p.; - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. i art. 135 p.p.s.a. w związku z art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572), dalej jako: "k.p.a.", wskutek błędnego uznania, że organy administracji nie dokonały dostatecznych ustaleń faktycznych pozwalających na wydanie rozstrzygnięcia w przedmiocie warunków zabudowy, a to skutkiem zaniechania wezwania inwestora do złożenia wyjaśnień i uzupełnienia wniosku w zakresie precyzyjnego podania powierzchni terenu inwestycji oraz liczby obiektów, podczas gdy stan prawny jest tu oczywisty i możliwe było wydanie rozstrzygnięcia w oparciu o zebrany przez organy materiał dowodowy, a tym samym zarzuty dotyczące niewyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy są nieuzasadnione; - art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c i art. 135 p.p.s.a. w związku z art. 151 p.p.s.a, polegające na tym, że Sąd I instancji uchylił zaskarżoną decyzję SKO oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, gdy skarga winna podlegać oddaleniu w okolicznościach wskazanych w decyzji; - art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 153 p.p.s.a. przez nieuzasadnione, a wiążące wskazania co do dalszego postępowania w sprawie. W oparciu o wyżej wskazane podstawy skargi kasacyjnej pełnomocnik skarżącego kasacyjnie organu wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Pełnomocnik skarżącego kasacyjnie wniósł także o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna zawiera usprawiedliwione podstawy. Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 182 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143, dalej p.p.s.a.), ponieważ wnoszący skargę kasacyjną zrzekł się rozprawy, a strona przeciwna po doręczeniu jej odpisu skargi kasacyjnej nie zażądała jej przeprowadzenia. W postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym prowadzonym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej obowiązuje generalna zasada ograniczonej kognicji tego Sądu (art. 183 § 1 p.p.s.a.). Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, wyznaczonych przez przyjęte w niej podstawy. Z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania, której w niniejszej sprawie nie stwierdzono. Za usprawiedliwiony należy uznać zarzut błędnej wykładni art. 61 ust. 3 u.p.z.p., polegający na nieprawidłowym uznaniu, iż planowaną inwestycję w postaci magazynów energii o łącznej mocy nieprzekraczającej 75 MW wraz z niezbędną infrastrukturą towarzyszącą należy uznać za urządzenie infrastruktury technicznej, o jakim mowa w art. 61 ust. 3 u.p.z.p., i w konsekwencji, że w rozpoznawanej sprawie do wydania decyzji o warunkach zabudowy nie jest konieczne spełnienie warunku tzw. dobrego sąsiedztwa określonego w art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. Sąd pierwszej instancji uchylając decyzje organów administracji odmawiające ustalenia warunków zabudowy wskazał, że planowaną inwestycję w postaci magazynów energii o łącznej mocy nieprzekraczającej 75 MW wraz z niezbędną infrastrukturą towarzyszącą należy uznać za urządzenie infrastruktury technicznej wskazane w art. 61 ust. 3 pkt 2 u.p.z.p., natomiast w ocenie Sądu nie jest to instalacja odnawialnego źródła energii wskazana w art. 61 ust. 3 pkt 3 u.p.z.p. Konsekwencją takiego stanowiska Sądu było uznanie, że w sprawie nie mają zastosowania przepisy art. 61 ust. 1 pkt 1 i 2 u.p.z.p. W ocenie Naczelnego Sadu Administracyjnego słuszne są rozważania Sądu wyjaśniające, że będąca przedmiotem wniosku inwestycja w postaci magazynów energii o łącznej mocy nieprzekraczającej 75 MW wraz z niezbędną infrastrukturą towarzyszącą nie jest instalacją odnawialnego źródła energii. Wykładnia art. 2 pkt 13 u.o.z.e. oznacza, że możliwe byłoby uznanie magazynu energii elektrycznej za instalację OZE wyłącznie w sytuacji, gdyby był on połączony z zespołem urządzeń służących wytwarzaniu energii elektrycznej, o którym mowa w art. 2 pkt 13 u.o.z.e. Prawidłowo Sąd uznał, że spółka nie wykazała, że magazyn energii połączony będzie z urządzeniami służącymi do wytwarzania energii wytwarzanej z odnawialnych źródeł energii, stosownie do warunku wynikającego z art. 2 pkt 13 u.o.z.e., co uniemożliwia uznanie przedmiotu inwestycji za urządzenie odnawialnego źródła energii. Wadliwe jest natomiast uznanie przez Sąd, że magazyn energii jest samodzielnym urządzeniem infrastruktury technicznej wskazanym w art. 61 ust. 3 pkt 2 u.p.z.p., do którego odnosiło się będzie odstępstwo od wymogu tzw. dobrego sąsiedztwa. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego powyższe odstępstwo odnosi się tylko do magazynów energii będących instalacją odnawialnego źródła energii (w rozpoznawanej sprawie nie jest taką instalacją). Jeśli wolą ustawodawcy byłoby zaliczenie samodzielnego magazynu energii do urządzeń infrastruktury technicznej to wyodrębnianie kategorii magazynu energii będącego instalacją odnawialnego źródła energii byłoby zbędne. Wystarczyłoby bowiem samo zakwalifikowanie magazynu energii jako urządzenia infrastruktury technicznej, aby nie stosować do tego rodzaju inwestycji wymogu tzw. dobrego sąsiedztwa. Taka kwalifikacja wyłączałby stosowanie wymogu tzw. dobrego sąsiedztwa zarówno wówczas, gdy byłby to magazyn połączony z odnawialnym źródłem energii jak też wówczas gdyby był on połączony z nieodnawialnym źródłem energii czy też w skrajnym przypadku, gdyby to był samodzielny magazyn. Proponowana przez Sąd pierwszej instancji wykładnia art. 61 ust. 3 pkt 2 i 3 w zw. z art. 61 ust. 1 pkt 1 jest niedopuszczalna, gdyż przeczyłaby zasadzie racjonalnego prawodawcy. Ustawodawca wprowadzałby bowiem do systemu prawnego definicję magazynu energii jako magazynu połączonego z instalacją odnawialnego źródła energii, która to definicja byłaby pozbawiona znaczenia. Zawsze bowiem wymóg połączenia magazynu z instalacją odnawialnego źródła energii mógłby być pominięty poprzez zakwalifikowanie magazynu energii jako urządzenia infrastruktury technicznej, o którym mowa w art. 61 ust. 3 pkt 2 u.p.z.p. (por. wyrok NSA z dnia 29 kwietnia 2025 r., sygn. akt II OS 619/24). Innymi słowy magazyn energii wraz z niezbędną infrastrukturą towarzyszącą może być uznany za urządzenie infrastruktury technicznej jedynie w sytuacji gdy będzie jednocześnie połączony z instalacją odnawialnego źródła energii. Zgodnie z art. 188 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny w razie uwzględnienia skargi kasacyjnej, uchylając zaskarżone orzeczenie rozpoznaje skargę, jeżeli uzna, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona. Sprawę należy przy tym uznać za dostatecznie wyjaśnioną, gdy jest ona wyjaśniona w stopniu, w jakim, uwzględniając charakter postępowania odwoławczego przed NSA, sąd ten może prawomocnie zweryfikować dokonaną przez wojewódzki sąd administracyjny kontrolę legalności zaskarżonego aktu. Taki stan wyjaśnienia sprawy ma miejsce w niniejszym przypadku. Naczelny Sąd Administracyjny uznał bowiem, że stan prawny i faktyczny sprawy został dostatecznie wyjaśniony. Słusznie organy administracji stwierdziły, że w sprawie nie został spełniony warunek określony w art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. Teren inwestycji zlokalizowany jest w obszarze terenów rolnych i terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, które nie są uzupełnione zabudową produkcyjną bądź magazynową. Na obszarze analizowanym nie ma ani jednej działki sąsiedniej zabudowanej w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji. Ponadto - w świetle ocen i rozważań poczynionych wyżej przez Naczelny Sąd Administracyjny - organy administracji prawidłowo zebrały, rozpatrzyły i oceniły zgromadzony materiał dowodowy. Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok, a następnie rozpoznał skargę, uznając że podlega ona oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 22 maja 2025
- Symbol z opisem
- 6153 Warunki zabudowy terenu
- Hasła tematyczne
- Zagospodarowanie przestrzenne
- Skarżony organ
- Samorządowe Kolegium Odwoławcze
- Sędziowie
- Małgorzata Miron /przewodniczący/ Marta Laskowska - Pietrzak /sprawozdawca/ Marzenna Linska - Wawrzon
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j.)
art. 61 ust. 3 · Dz.U. 2024 poz. 1130
Inne orzeczenia w tej sprawie
Powiązane dokumenty
Sygnatura: II OSK 1276/25 · 15 kwietnia 2026
Wyrok NSA z 15 kwietnia 2026 r., II OSK 1276/25 – warunki zabudowy terenu
Sygnatura: II OSK 1046/25 · 14 kwietnia 2026
Wyrok NSA z 14 kwietnia 2026 r., II OSK 1046/25 – warunki zabudowy terenu
Sygnatura: II OSK 1157/25 · 14 kwietnia 2026
Wyrok NSA z 14 kwietnia 2026 r., II OSK 1157/25 – warunki zabudowy terenu
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny