Sygnatura
II OSK 1963/22
Wyrok NSA z 10 lipca 2025 r., II OSK 1963/22 – warunki zabudowy terenu
Wynik
Oddalono skargę kasacyjną
- Sąd
- Naczelny Sąd Administracyjny
- Data orzeczenia
- 10 lipca 2025
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Marzenna Linska - Wawrzon (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Jerzy Stankowski sędzia del. WSA Anna Szymańska Protokolant starszy asystent sędziego Julia Słomińska po rozpoznaniu w dniu 10 lipca 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Wspólnoty Mieszkaniowej M. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 marca 2022 r. sygn. akt VII SA/Wa 1833/21 w sprawie ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej M. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 9 lipca 2020 r. znak KOC/7721/Ar/19 w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy oddala skargę kasacyjną.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 3 marca 2022 r., sygn. akt VII SA/Wa 1833/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej p.p.s.a.), oddalił skargę Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. M. ... w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 9 lipca 2020r. znak KOC/7721/Ar/19 w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy. Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. M. ... w W. złożyła skargę kasacyjną, którą zaskarżyła powyższy wyrok w całości, zarzucając Sądowi I instancji – w punkcie 8, na podstawie art. 174 p.p.s.a. i art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie: 8.1) art. 141 § 4 p.p.s.a. i art. 45 ust. 1 Konstytucji, polegające na braku należytego rozważenia i odniesienia się w skarżonym wyroku do istotnych zarzutów sformułowanych w skardze na skarżoną decyzję, jednocześnie wskazując, że uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż w razie braku jego popełnienia i w przypadku należytego rozważenia stosownych zarzutów skarżącego, sformułowanych w skardze na skarżoną decyzję, owa decyzja powinna zostać uchylona, 8.2) art. 170 p.p.s.a. w zw. z art. 64e p.p.s.a. i art. 138 § 2 k.p.a. przez niewłaściwe zastosowanie polegające uznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w skarżonym wyroku, że jest on związany oceną prawną dokonaną przez WSA w Warszawie w wyroku z dnia 20 stycznia 2020 r. w sprawie o sygnaturze IV SA/Wa 2834/19, co skutkowało tym, że WSA w skarżonym wyroku nie dokonał własnej oceny prawnej, co było niedopuszczalne zważywszy na jedynie formalny charakter wyroku wydanego na skutek wniesienia sprzeciwu i brak możliwości zaskarżenia takiego wyroku przez pozostałe strony/uczestników, 8.3) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. oraz art. 151 p.p.s.a., polegającym na oddaleniu skargi na skarżoną decyzję zamiast uchylenia skarżonej decyzji, w sytuacji, gdy decyzja ta została wydana z: 8.3.1) § 1 w zw. z § 3 ust. 1-2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (dalej: "Rozporządzenie z 26 sierpnia 2003 r.") w związku z art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (dalej: "u.p.z.p.") w zw. z art. 61 ust. 5a u.p.z.p. - przez nieprawidłowe przeprowadzenie analizy urbanistycznej, polegające na braku zbadania parametrów zabudowy znajdującej się na wszystkich zabudowanych nieruchomościach znajdujących się w obszarze analizowanym, 8.3.2) art. 78 § 1 k.p.a. - przez nieprzeprowadzenie zawnioskowanego przez Skarżącego w piśmie z 15 maja 2020 r. dowodu, a mianowicie brak sporządzenia dla inwestycji nowej analizy urbanistycznej, w ramach której zbadano by szerszy zakres okolicznej zabudowy, niż zakres zabudowy poddany badaniu w analizie urbanistycznej, będącej podstawą decyzji WZ i skarżonej decyzji, 8.3.3) art. 4 ust. 2 pkt 2 u.p.z.p. w zw. z § 7 ust. 2 i 3, § 8 i § 9 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 26 sierpnia 2003 r. w zw. z art. 107 § 1 pkt 3 k.p.a. w zw. z art. 8 § 1 k.p.a. - przez naruszenie wymogu jednoznaczności decyzji o warunkach zabudowy, przejawiające się w następujących nieprawidłowościach: a) w decyzji WZ, odpowiednio zmienionej mocą skarżonej decyzji, z jednej strony nakazano pozostawienie w ramach realizacji nadbudowy frontu elewacji frontowej na dotychczasowym poziomie (wysokości), a z drugiej strony - dopuszczono realizację, ponad ten poziom, przednich ścian zewnętrznych budynku, cofniętych względem dolnych kondygnacji, co oznacza, że decyzja WZ jest wewnętrznie sprzeczna, gdyż - wbrew stanowisku SKO i Prezydenta m.st. Warszawy - przednie ściany zewnętrzne Budynku, pomimo, że są cofnięte względem dolnych kondygnacji, nadal stanowią elewacji frontową, b) dla ustalenia gabarytów Inwestycji w skarżonej decyzji posłużono się pojęciami wysokość nadbudowy i wysokość obiektu, bez jednoczesnego wyjaśnienia, w jaki sposób te wysokości powinny być mierzone, co wywołuje istotną dwuznaczność, gdyż przepisy prawa zagospodarowania przestrzennego w zakresie budynków mieszkalnych także nie ustalają sposobu mierzenia wskazanych wysokości ani nie definiują użytych przez SKO pojęć, przy czym wskazana niejasność jest wynikiem tego, że SKO dla ustalenia gabarytów wysokościowych Inwestycji, nie posłużyło się przewidzianymi do tego przez § 7 ust. 1 Rozporządzenia z 26 sierpnia 2003 r. i § 8 Rozporządzenia z 26 sierpnia 2003 r. pojęciami wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej, jej gzymsu lub attyki lub wysokość głównej kalenicy, lecz zastosowało własną, niejasną nomenklaturę, 8.3.4) art. 6 k.p.a. w zw. z art. 7 Konstytucji w zw. z § 1 Rozporządzenia z 26 sierpnia 2003 r. w zw. § 7 ust. 1 Rozporządzenia z 26 sierpnia 2003 r. w zw. z § 8 Rozporządzenia z 26 sierpnia 2003 r. w zw. z § 9 ust. 1 Rozporządzenia z 26 sierpnia 2003 r. - przez posłużenie się w celu ustalenia gabarytów wysokościowych Inwestycji pojęciami, których użycie w tym celu w decyzji o warunkach zabudowy jest niedopuszczalne (wysokość nadbudowy i wysokość obiektu), zamiast ustalenia owych gabarytów przez posłużenie się pojęciami, których użycia w tym celu nakazuje ustawodawca w § 7 ust. 1 Rozporządzenia z 26 sierpnia 2003 r. (wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej, jej gzymsu lub attyki) oraz § 8 Rozporządzenia z 26 sierpnia 2003 r. (wysokość głównej kalenicy), 8.3.5) art. 6 k.p.a. w zw. z art. 7 Konstytucji - przez określenie wartości wskaźników wysokość nadbudowy i wysokość obiektu w sposób zupełnie dowolny, bowiem nieprzewidziany żadnymi przepisami prawa powszechnie obowiązującego, 8.3.6) art. 60 ust. 4 u.p.z.p. w zw. z art. 15 k.p.a. - przez brak sporządzenia projektu skarżonej decyzji w zakresie, w jakim ustala warunki zabudowy dla inwestycji, przez osobę, o której mowa w art. 60 ust. 4 u.p.z.p., 8.3.7) § 3 ust. 1-2 Rozporządzenia z 26 sierpnia 2003 r. w zw. z § 8 Rozporządzenia z 26 sierpnia 2003 r. - przez ustalenie kąta nachylenia dachu 7. kondygnacji nadbudowy frontu na poziomie 45°, podczas gdy w myśl analizy urbanistycznej do decyzji WZ w obszarze analizowanym występują tylko dachy spadziste o niewielkim spadku oraz płaskie, a więc kąt nachylenia dachu na poziomie 45° nie jest odpowiedni względem geometrii dachów w obszarze analizowanym, 8.3.8) § 1 pkt 5 Rozporządzenia z 26 sierpnia 2003 r. w zw. z § 8 Rozporządzenia z 26 sierpnia 2003 r. w zw. z § 9 ust. 1 Rozporządzenia z 26 sierpnia 2003 r. - przez brak ustalenia dla Inwestycji układu połaci dachowych i kierunku głównej kalenicy dachu, 8.3.9) § 1 Rozporządzenia z 26 sierpnia 2003 r. przez ustalenie warunków zabudowy dla części działki ewidencyjnej, podczas gdy w niniejszej sprawie było to niedopuszczalne, 8.3.10) art. 7 i 77 § 1 k.p.a. przez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego a także niepodjęcie czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy — co miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż opisane naruszenia prawa wiązały się w szczególności z brakiem pełnego ustalenia i przeanalizowania cech wszystkich budynków znajdujących się na obszarze analizowanym, a także błędnym przyjęciem, że wysokość elewacji frontowej pozostaje niezmieniona, 8.3.11) a także art. 138 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. i art. 138 § 2 k.p.a, - polegającym na utrzymaniu przez SKO w mocy decyzji WZ w części, a w pozostałej części uchylenie decyzji WZ i orzeczenie co do istoty sprawy w sposób wskazany w skarżonej decyzji w sytuacji,) gdy ww. naruszenia prawa, opisane w punktach 1.3.1 do 1.3.10, należy zarzucić także decyzji WZ, co oznacza, że SKO miało obowiązek decyzję tę uchylić w całości i orzec o odmowie ustalania wnioskowanych warunków zabudowy; 8.3.12) art. 170 p.p.s.a. przez niewłaściwe zastosowanie polegające uznaniu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie, że jest ono związane oceną prawną dokonaną przez WSA w Warszawie w wyroku z dnia 20 stycznia 2020 r. w sprawie o sygnaturze IV SA/Wa 2834/19, co skutkowało brakiem dokonania własnej i samodzielnej oceny prawnej sprawy przez organ, co było niedopuszczalne zważywszy na jedynie formalny charakter wyroku wydanego na skutek wniesienia sprzeciwu - co miało oczywisty wpływ na wynik sprawy i doprowadziło do oddalenia skargi i utrzymania w obrocie nieprawidłowej skarżonej decyzji, 8.4) art. 135 p.p.s.a., art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. i art. 151 p.p.s.a., polegające na oddaleniu skargi i nieuchyleniu decyzji I instancji, to jest decyzji WZ w sytuacji, gdy ww. naruszenia prawa, opisane w punktach 1.3.1 do 1.3.10, należy zarzucić także decyzji WZ - co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem Sąd miał obowiązek uchylić decyzje sprzeczne z prawem, czego nie uczynił, i 8.5) art. 133 § 1 p.p.s.a. polegającym na wydaniu skarżonego wyroku z pominięciem dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ Sąd błędnie przyjął, że wysokość elewacji frontowej nie uległa zmianie, co nie znajduje potwierdzenia w aktach, 8.6) art. 145 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. - przez uznanie przez WSA w Warszawie, że nie zachodzą przesłanki do stwierdzenia nieważności skarżonej decyzji i decyzji WZ oraz, iż organ odwoławczy nie bada istnienia przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem prawidłowe zastosowanie ww. przepisów powinno skutkować ustaleniem przez Sąd, że zachodzi przesłanka stwierdzenia nieważności w postaci tzw. powagi rzeczy osądzonej, polegającej wydaniu decyzji administracyjnych na wniosek Inwestora, które obejmowały inwestycje o takim samym przedmiocie oraz że zarzuty dotyczące nieważności decyzji mogą być również podnoszone przez stronę w postępowaniu odwoławczym - przy czym z ostrożności wskazuję, że w związku z oddaleniem skargi i utrzymaniem w obrocie decyzji instancyjnych wydanych z naruszeniem prawa, wszelkie zarzuty podniesione wobec tych decyzji, a wymienione w pkt. 8.3. należy odnieść także do skarżonego wyroku. Wskazując na powyższe zarzuty wniesiono o uchylenie skarżonego wyroku i rozpoznanie skargi przez stwierdzenie nieważności skarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji lub uchylenie wyroku i rozpoznanie skargi przez uchylenie skarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenie kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 193 zd. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935; dalej: p.p.s.a.) uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia więc w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę kasacyjną opisu ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej podawanej przez organy administracji oraz Sąd pierwszej instancji. Stan faktyczny i prawny sprawy rozstrzygniętej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny przedstawiony został w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę wyłącznie nieważność postępowania, której przesłanki określone zostały w § 2 wymienionego przepisu. Wobec niestwierdzenia przyczyn nieważności, skargę kasacyjną należało rozpoznać w granicach przytoczonych w niej podstaw. W związku z zarzutami skargi kasacyjnej (punkty 8.2 i 8.3.12) dotyczącymi znaczenia prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 stycznia 2020 r. sygn. IV SA/Wa 2834/19 wskazać należy na relację niniejszej sprawy ze sprawą rozstrzygniętą wymienionym wyrokiem. Mianowicie wyrok o sygn. IV SA/Wa 2834/19 wydany został w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji w postaci: nadbudowy na cele mieszkalne kamienicy frontowej oraz jej oficyny bocznej na działce nr ewid. ... przy ul. M. ... Niewątpliwie w myśl art. 153 p.p.s.a. związanie oceną prawną zawartą w tym wyroku dotyczyło organów i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego orzekającej w tej konkretnej sprawie, zakończonej wyrokiem z 3 marca 2022 r. sygn. VII SA/Wa 1834/21. Niezależnie jednak od regulacji art. 153 p.p.s.a., organy mogły się posiłkować stanowiskiem Sądu Wojewódzkiego wyrażonym w wyroku sygn. IV SA/Wa 2834/19 w pozostałych trzech równolegle prowadzonych postępowaniach w sprawach dotyczących ustalenia warunków zabudowy dla tej samej nieruchomości, z tym że w zakresie nadbudowy części frontowej budynku oraz oddzielnie nadbudowy oficyny. Wprawdzie z uwagi na pewne zróżnicowanie charakterystyki poszczególnych inwestycji objętych oddzielnymi wnioskami wszczęto odrębne postępowania, to w dużej mierze tożsamość elementów stanu faktycznego i prawnego w każdej z tych czterech spraw skutkowała tym, iż ocenie organów, a następnie Sądu Wojewódzkiego, podlegały tożsame lub podobne kwestie. Dlatego w zaskarżonym wyroku Sąd Wojewódzki zwrócił uwagę na unormowanie art. 170 p.p.s.a. wywodząc słusznie, że organ I instancji – orzekając o kolejnym wniosku inwestora o udzielenie warunków zabudowy w zakresie nadbudowy kamienicy przy ul. M. ... w W. – nie mógł nie uwzględnić oceny prawnej sądu administracyjnego z ww. wyroku w niezmienionym stanie prawnym i faktycznym. Wprawdzie bowiem organ nie orzekał w niniejszej sprawie "ponownie" w rozumieniu art. 153 p.p.s.a., tym niemniej dokonana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 20 stycznia 2020 r. ocena prawna stanowiła wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie. Oczywiście zastrzec należy, że w pozostałych trzech postępowaniach, nieobjętych działaniem art. 153 p.p.s.a. organy obu instancji oraz Sąd Wojewódzki obowiązane były do samodzielnego rozpoznania każdej sprawy z osobna. Z treści kontrolowanych w tej sprawie decyzji i zaskarżonego wyroku wynika, iż organy oraz Sąd Wojewódzki wywiązały się z tego obowiązku. Sam zaś fakt, że ocena poszczególnych zagadnień była identyczna jak w wyroku sygn. IV SA/Wa 2834/19 nie podważa prawidłowości podjętych w tej sprawie rozstrzygnięć. W tym kontekście za drugorzędne uznać należało argumenty ze skargi kasacyjnej, wskazujące na specyfikę orzeczenia sądowego wydanego w następstwie rozpoznania sprzeciwu, aczkolwiek zasadniczo w konkretnych przypadkach należałoby brać pod uwagę ograniczony zakres związania wyroku podjętego w trybie art. 64e i art. 151a p.p.s.a. Wobec powyższego nie podlegały uwzględnieniu zarzuty skargi kasacyjnej odnoszące się do naruszenia art. 170 p.p.s.a. w zw. z art. 64e p.p.s.a. i art. 138 § 2 k.p.a. Nietrafne okazały się również – powiązane z powyższym zagadnieniem – zarzuty koncentrujące się na wyrażonej w zaskarżonym wyroku ocenie analizy architektoniczno-urbanistycznej przeprowadzonej w postępowaniu administracyjnym. Wbrew zarzutom z punktów 8.3, 8.3.1 i 8.3.2 skargi kasacyjnej, Sąd Wojewódzki, kontrolując zaskarżoną decyzję, nie naruszył przepisów art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) oraz art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 78 § 1 k.p.a. oraz przepisami § 1 i § 3 ust. 1-2 Rozporządzenia z 26 sierpnia 2003 r. w zw. z art. 61 ust. 1 pkt 1 i art. 61 ust. 5a u.p.z.p., przy czym już w tym miejscu trzeba zauważyć, że ten ostatni przepis nie miał w sprawie zastosowania, gdyż został wprowadzony do ustawy po dacie zaskarżonej decyzji. Sąd Wojewódzki, z uwagi na wymogi ładu przestrzennego, w rozumieniu art. 2 pkt 1 u.p.z.p., trafnie wywiódł, że prawidłowe było przeprowadzenie analizy architektoniczno-urbanistycznej w odniesieniu do gabarytów istniejących przy ul. M. kamienic, w celu niezakłócenia zwartej pierzei zachodniej tej ulicy. Zaznaczyć należy, że w sytuacji, gdy przedmiotem sprawy była wyłącznie nadbudowa części frontowej istniejącego budynku, to z uwagi na charakter zabudowy przy ul. M. nie zachodziła wskazywana przez skarżącą potrzeba zbadania parametrów zabudowy znajdującej się w całym obszarze analizy. Jak trafnie zauważył organ pierwszej instancji analiza przeprowadzona została przez osobę, która opierając się na specjalistycznej wiedzy merytorycznej, przedstawiła uwarunkowania ładu przestrzennego mające znaczenie dla określenia warunków realizacji przedmiotowej inwestycji. Autor analizy wyjaśnił, że dla planowanej nadbudowy przedmiotowej kamienicy frontowej właściwym punktem odniesienia w zakresie kształtowania gabarytów, jest wyłącznie zabudowa wzdłuż ulicy, tworząca razem z kamienicą przy ul. M. ... jej zwartą pierzeję zachodnią. Wobec dokonanych przez autora analizy architektoniczno-urbanistycznej ustaleń, organy orzekające w sprawie nie miały podstaw do kwestionowania opracowanych przez niego warunków dla przedmiotowej inwestycji, bądź dopuszczania dodatkowego dowodu w tym przedmiocie. Nie bez znaczenia w tym aspekcie sprawy jest fakt, że projekt decyzji został uzgodniony przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, mającego na względzie ochronę wpisanego do rejestru zabytków układu urbanistycznego ulicy M.. W rezultacie nie mogła odnieść skutku argumentacja strony skarżącej, odwołująca się do szeregu orzeczeń sądowych nieadekwatnych do stanu faktycznego niniejszej sprawy. Podobnie, jako bezzasadne należało uznać zarzuty zawarte w punktach 8.3.3, 8.3.4, 8.3.5, 8.3.10 i 8.5 skargi kasacyjnej, w których podniesiono naruszenie wymogu jednoznaczności decyzji o warunkach zabudowy. Tymczasem uwzględniając treść decyzji organu pierwszej instancji wraz z załącznikiem Nr 2 w postaci wyników analizy architektoniczno-urbanistycznej, należało dojść do wniosku, że prawidłowo zostały sformułowane warunki zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. Przede wszystkim mylnie wskazano w skardze kasacyjnej na sprzeczność ustalonych w decyzji warunków określających wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej (pkt 1.1.8) oraz wysokość obiektu wraz z nadbudową (pkt 1.1.5). Nie negując trafności przedstawionych w skardze kasacyjnej ogólnych uwag dotyczących definiowania "elewacji frontowej" zauważyć trzeba, że nie przekładają się one na wnioski co do poprawności rozwiązań zastosowanych w przedmiotowej decyzji o warunkach realizacji inwestycji w postaci nadbudowy części frontowej budynku mieszkalnego. Z uwagi na specyfikę zaplanowanej inwestycji uprawnione było wyróżnienie w decyzji wysokości istniejącej ściany frontowej przez ustalenie w pkt 1.1.8, że wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej pozostaje bez zmian, co odpowiada stanowi faktycznemu. Celowe było też odrębne określenie w pkt 1.1.5 warunków nadbudowy, bez nawiązania do pojęcia "elewacji frontowej", a to z tej przyczyny, że planowana nadbudowa ma być cofnięta względem elewacji frontowej, a jej zewnętrzna ściana (od frontu) na VII kondygnacji ma być wykonana pod kątem 45° i ma pełnić funkcję dachu (pkt 1.1.9). Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji wyjaśnił z jakich ustaleń dokonanych w sprawie (analiza z 19 sierpnia 2019 r. i pismo Urzędu Dzielnicy [...] m.st. Warszawy z 17 czerwca 2020 r.) wynikała podstawa do określenia w decyzji wysokości przedmiotowego budynku. Zaznaczył nadto, że wysokość przedmiotowej kamienicy i kształt dachu nawiązują do sąsiednich budynków przy ul. M. ... i ..., co pozwalało stwierdzić zachowanie zasady dobrego sąsiedztwa. Nie jest zasadny zarzut wskazujący na brak precyzji ustalonych warunków zabudowy, skoro niezmieniona pozostaje wysokość elewacji frontowej, a wysokość budynku określona została na 29,9 m z tolerancją do 5% mniej, co obejmuje nadbudowę o dwie kondygnacje (VII i VIII) wraz z dotychczas istniejącą częścią frontową budynku. Co istotne, w decyzji określone zostały również wielkości determinujące położenie (wycofanie) nadbudowy względem elewacji frontowej. O tym, że warunki przedmiotowej nadbudowy są określone jednoznacznie, świadczy chociażby rysunek zamieszczony w skardze kasacyjnej, który odwzorowuje koncepcję architektoniczną wynikającą z decyzji. Nie można też pominąć faktu, że skarżąca kwestionuje parametry ustalone w decyzji dla nadbudowy budynku przy ul. M. ..., podczas gdy – jak wskazano w decyzji SKO – należąca do skarżącej sąsiednia kamienica przy ul. M. ... została już wcześniej nadbudowana w sposób, do którego nawiązano w przedmiotowej decyzji. Wbrew stanowisku strony skarżącej, ustalone w niniejszej sprawie warunki nadbudowy części frontowej budynku są wystarczające dla określenia gabarytów wysokościowych tego obiektu, a zatem trudno dopatrzeć się w decyzji niejasności mogących zagrażać wymogom ładu przestrzennego ukształtowanego na danym terenie. Jako nieadekwatne do rozważanego przypadku uznać należało podane w skardze kasacyjnej argumenty nawiązujące przykładowo do elewacji frontowych C. lub P. W konsekwencji akceptacji podlegała ocena Sądu Wojewódzkiego, zgodnie z którą określone w decyzji warunki w zakresie wysokości elewacji frontowej i wysokości budynku z nadbudową nie naruszają przepisów art. 6 k.p.a. w zw. z art. 7 Konstytucji RP w zw. z § 1, § 3, § 7 ust. 1 i § 9 Rozporządzenia z 26 sierpnia 2003 r., jak też art. 4 ust. 2 pkt 2 u.p.z.p., art. 107 § 1 pkt 3 k.p.a. w zw. z art. 8 § 1 k.p.a. Powyższe wnioski należy odnieść również do zarzutów, w których zanegowano stanowisko Sądu Wojewódzkiego w zakresie § 1, § 3 ust. 1-2 w zw. z § 8 i § 9 Rozporządzenia z 26 sierpnia 2003 r. (punkty 8.3.7, 8.3.8 skargi kasacyjnej). Zasadnie wywiódł Sąd Wojewódzki, że wymienione przepisy nie zostały naruszone przez zawarte w decyzji warunki dotyczące geometrii dachu przedmiotowej nadbudowy budynku, dopuszczające dach płaski ostatniej kondygnacji oraz ukośną ścianę zewnętrzną przedostatniej kondygnacji – pełniącej funkcję dachu. Uwzględniając materiał dowodowy zgromadzony w aktach, prawidłowo stwierdził Sąd Wojewódzki, że geometria dachu przedmiotowego budynku ustalona została odpowiednio do geometrii dachów występujących na obszarze analizowanym. Ponownie przypomnieć należy, że właśnie takie warunki nadbudowy budynku zostały uzgodnione z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków. Warto też zwrócić uwagę na ustalenia organu odwoławczego co do występowania wzdłuż ul. M. budynków posiadających zróżnicowaną geometrię dachów spadzistych (kąty nachylenia) oraz występujące nadbudowy z dachami płaskimi. Zarówno organ odwoławczy, jak też Sąd Wojewódzki w sposób wystarczający odniosły się do zarzutów w przedmiocie układu połaci dachowych i kalenicy dachu, a zatem nie ma potrzeby powtarzania tej argumentacji. Ponadto Sąd Wojewódzki prawidłowo stwierdził, że w sprawie nie został naruszony art. 60 ust. 4 u.p.z.p., z czym należało się zgodzić. Tym samym zarzut z punktu 8.3.6 skargi kasacyjnej nie mógł być skuteczny. Co do kwestii dopuszczalności ustalenia warunków zabudowy dla części działki ewidencyjnej, to trafnie Sąd Wojewódzki wskazał, że § 1 Rozporządzenia z 26 sierpnia 2003 r. nie normuje tego zagadnienia, tym samym zarzut kasacyjny (pkt 8.3.9) odnoszący się do tego przepisu nie mógł być skuteczny. Ponadto w uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy trafnie zaznaczył, że ustalone warunki przez organ pierwszej instancji odnoszą się do nieruchomości zabudowanej dwoma odrębnymi budynkami, nie było więc przeszkód, aby wydać decyzję wyłącznie wobec części frontowej budynku, która ma być w ramach planowanej inwestycji nadbudowana. W konsekwencji niezasadne okazały się także zarzuty dotyczące naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 i 2 i art. 138 § 2 k.p.a. (pkt 8.3.11 skargi kasacyjnej) oraz art. 135, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) oraz art. 151 p.p.s.a. (pkt 8.4 skargi kasacyjnej). Jako nietrafny należało uznać zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., bowiem uzasadnienie zaskarżonego wyroku odpowiada wymogom tego przepisu. Sąd Wojewódzki przedstawił w uzasadnieniu wyroku wyczerpującą ocenę odnoszącą się do podstawy faktycznej i prawnej zaskarżonej decyzji oraz rozpoznał zarzuty skargi w zakresie istotnych okoliczności sprawy. Całkowicie nieuprawniony jest tym samym zarzut naruszenia art. 45 ust. 1 Konstytucji, zwłaszcza iż nie został on w żaden sposób uzasadniony w skardze kasacyjnej. Nie zasługiwał na uwzględnienie również zarzut skargi kasacyjnej (pkt 8.6), w którym podniesiono naruszenie przez Sąd Wojewódzki art. 145 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Po pierwsze, przepis art. 145 § 2 p.p.s.a. nie mógł mieć zastosowania w niniejszej sprawie, natomiast podstawą stwierdzenia przez Sąd nieważności decyzji – w razie zaistnienia przyczyn określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego – jest art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Po drugie, akceptacji podlegało stanowisko Sądu Wojewódzkiego co do braku przesłanek stwierdzenia nieważności kontrolowanych decyzji w trybie art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku przedstawione zostały ustalenia dotyczące konkretnych decyzji ustalających warunki zabudowy dla tej samej nieruchomości (działki ew. nr [...]) świadczące o braku tożsamości poszczególnych spraw zakończonych wskazanymi decyzjami. Należało przyznać jednak rację skarżącej, że Sąd Wojewódzki wyraził błędny pogląd, zgodnie z którym organ odwoławczy nie uwzględnia w trybie instancyjnym wad kwalifikowanych decyzji. Wskazać zatem trzeba, że chociaż stosownie do art. 138 k.p.a. w katalogu rozstrzygnięć organu odwoławczego nie przewidziano decyzji stwierdzającej nieważności zaskarżonej decyzji, to jednak w razie wystąpienia przesłanek z art. 156 § 1 k.p.a. obowiązkiem organu odwoławczego byłoby uchylenie decyzji organu pierwszej instancji na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. Zgodnie ze stanowiskiem wyrażonym w orzecznictwie i doktrynie, w przypadku stwierdzenia przez organ odwoławczy, że zaskarżona decyzja zawiera wadę nieważności (art. 156 § 1 k.p.a.), organ odwoławczy – w zależności od rodzaju stwierdzonej wady – wydaje decyzję: (1) o uchyleniu decyzji o umorzeniu postępowania w sprawie bądź (2) uchyleniu decyzji i rozstrzygnięciu co do istoty sprawy (zob. Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz pod red. R. Hausera, M. Wierzbowskiego, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2021 str. 1172; G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego, komentarz, tom II, Wyd. Zakamycze 2005 str. 256; wyroki NSA: z 8 grudnia 2010 r. I OSK 221/10, 5 września 2014 r. II OSK 537/14, 19 stycznia 2023 r. II OSK 2612/21). Częściowa wadliwość argumentacji wyrażonej przez Sąd Wojewódzki nie miała wpływu na wynik sprawy, skoro z podanych wyżej względów należało przyjąć, że w rozpoznawanej sprawie nie zaistniała podstawa do stwierdzenia nieważności kontrolowanych decyzji. W konsekwencji skarga kasacyjna, jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw, podlegała oddaleniu zgodnie z art. 184 p.p.s.a. ----------------------- 12
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 6 września 2022
- Symbol z opisem
- 6153 Warunki zabudowy terenu
- Hasła tematyczne
- Budowlane prawo
- Skarżony organ
- Samorządowe Kolegium Odwoławcze
- Sędziowie
- Anna Szymańska Jerzy Stankowski Marzenna Linska - Wawrzon /przewodniczący sprawozdawca/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
art. 153 , art. 170, art. 64e, art. 151a, art. 184 · Dz.U. 2024 poz. 935
- Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - t.j.
art. 61, art. 4 ust. 2 pkt 2, art. 2 pkt 1 · Dz.U. 2020 poz. 293
- Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
art. 138 § 2, art. 78 § 1, art. 107 § 1 pkt 3, art. 8 § 1, art. 6, art. 7, art. 77 · Dz.U. 2020 poz. 256
Inne orzeczenia w tej sprawie
Powiązane dokumenty
Sygnatura: II SA/Po 177/25 · 10 lipca 2025
Wyrok WSA w Poznaniu z 10 lipca 2025 r., II SA/Po 177/25 – warunki zabudowy terenu
Sygnatura: VII SA/Wa 335/25 · 10 lipca 2025
Wyrok WSA w Warszawie z 10 lipca 2025 r., VII SA/Wa 335/25 – warunki zabudowy terenu
Sygnatura: II OSK 1966/22 · 10 lipca 2025
Wyrok NSA z 10 lipca 2025 r., II OSK 1966/22 – warunki zabudowy terenu
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny