II OSK 2327/24

Dnia 15 maja 2025 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon Sędziowie: Sędzia NSA Paweł Miładowski (spr.) Sędzia del. WSA Grzegorz Antas po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 28 marca 2024 r., sygn. akt II SA/Kr 109/24 w sprawie ze skargi M. P. na postanowienie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 5 grudnia 2023 r. nr 1024/2023 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia oddala skargę kasacyjną.

Wyrokiem z dnia 28 marca 2024 r., sygn. akt II SA/Kr 109/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę M. P. na postanowienie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zwanego dalej "WINB", w Krakowie z dnia 5 grudnia 2023 r., nr 1024/2023, którym na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a.", stwierdzono, że zażalenie wniesione przez M. P. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zwanego dalej "PINB", dla powiatu krakowskiego – ziemskiego w Krakowie z dnia 20 stycznia 2023 r., nr 73/2023 (wstrzymujące inwestorowi – D. sp. z o.o. prowadzenie robót budowlanych przy realizacji obiektu budowlanego zlokalizowanego w M. gm. L. z powodu prowadzenia robót budowlanych bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę) zostało wniesione z uchybieniem terminu określonego w art. 141 § 2 K.p.a. Sąd I instancji przywołał treść art. 141 § 1 i 2 oraz art. 134 w zw. z art. 144 K.p.a. Wskazał, że nie budzi wątpliwości okoliczność uchybienia przez skarżącego terminu do wniesienia zażalenia. Postanowienie PINB z 20 stycznia 2023 r., nr 73/2023, zostało doręczone M. P. w dniu 25 stycznia 2023 r., a zatem zażalenie strona mogła złożyć najpóźniej w dniu 1 lutego 2023 r. (środa). Tymczasem wniosek o przywrócenie terminu oraz zażalenie M. P. złożył w biurze podawczym organu I instancji w dniu 23 lutego 2023 r. Wiadomo także, że skarżącemu odmówiono przywrócenia terminu do złożenia zażalenia. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku opartą na przesłance z art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", złożył M. P., wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozstrzygnięć organów obu instancji; ewentualnie – uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie; oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 58 § 1 i 2 K.p.a. w zw. z art. 134 K.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. w zw. z art. 141 § 2 K.p.a. przez nieuchylenie "decyzji", pomimo istnienia podstaw do przywrócenia skarżącemu terminu do wniesienia zażalenia w postaci niezawinionego przez stronę przekroczenia terminu do wniesienia zażalenia oraz pomimo dochowania przez stronę żalącą się wszelkich czynności wymaganych przez przepisy prawa, a także poprzez stwierdzenie, że zażalenie zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego przez art. 141 § 2 K.p.a., co wynikało z wcześniejszego wadliwego wydania przez WINB postanowienia nr 1023/2023 o odmowie przywrócenia M. P. terminu do wniesienia zażalenia na "decyzję" organu I instancji; - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 80 K.p.a. w zw. z art. 7 K.p.a. w zw. z art. 77 § 1 i 4 K.p.a. w zw. z art. 11 K.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. przez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na nierozpatrzeniu w sposób wyczerpujący i wszechstronny całości materiału dowodowego, którym dysponował Sąd, co skutkowało uznaniem, że twierdzenia podnoszone przez skarżącego w celu wykazania przesłanek do przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia nie zostały przez niego uprawdopodobnione, a w konsekwencji brakiem uchylenia zaskarżonej "decyzji"; - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7 K.p.a. przez nieuwzględnienie przy wydawaniu zaskarżonej "decyzji" słusznego interesu skarżącego, przejawiającego się w zignorowaniu wszelkich okoliczności faktycznych sprawiających, że gruntowne zapoznanie się przez skarżącego z materiałami postępowania, a także sporządzenie i wniesienie zażalenia stanowiły proces czasochłonny, trudny do wykonania w ustawowym terminie na wniesienie zażalenia, co doprowadziło do odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia. Ponieważ strona wnosząca skargę kasacyjną zrzekła się rozprawy w trybie art. 182 § 2 p.p.s.a. i w sprawie nie żądano przeprowadzenia rozprawy, dlatego przedmiotowa sprawa podlegała rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., a nadto nie zachodzi również żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku Sądu pierwszej instancji, Naczelny Sąd Administracyjny dokonał takiej kontroli zaskarżonego wyroku jedynie w zakresie wyznaczonym podstawami skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie za niezasadne uznał zarzuty skargi kasacyjnej naruszenia prawa procesowego. Przede wszystkim treść skargi kasacyjnej nie ma związku z istotą sprawy, ponieważ sformułowane w niej zarzuty nie dotyczą zagadnienia prawnego na tle art. 134 K.p.a. – "stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia". Zamiast tego w skardze kasacyjnej zarówno zarzuty, jak i argumentacja dotyczą kwestionowania legalności "odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia", które to zagadnienie prawne w ogóle nie było przedmiotem merytorycznej oceny Sądu I instancji, jak i nie wykazano aby skarżący skutecznie podważył legalność postanowienia o odmowie przywrócenia mu terminu do wniesienia zażalenia. Należy skarżącemu wskazać, że w granicach sprawy, o jakich mowa w art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd I instancji kontrolował wyłącznie legalność postanowienia WINB nr 1024/2023 stwierdzającego, że zażalenie M. P. na postanowienie PINB z dnia 20 stycznia 2023 r., nr 73/2023, zostało wniesione z uchybieniem terminu określonego w art. 141 § 2 K.p.a. To właśnie w granicach tak zakreślonej sprawy Sąd I instancji ocenił, że nie budzi wątpliwości okoliczność uchybienia przez skarżącego terminu do wniesienia zażalenia. A mianowicie, jak argumentował Sąd I instancji, postanowienie PINB z 20 stycznia 2023 r., nr 73/2023, zostało doręczone M. P. w dniu 25 stycznia 2023 r., a zatem zażalenie strona mogła złożyć najpóźniej w dniu 1 lutego 2023 r. (środa). Tymczasem wniosek o przywrócenie terminu oraz zażalenie M. P. złożył w biurze podawczym organu I instancji w dniu 23 lutego 2023 r. Sąd podkreślił także, że skarżącemu odmówiono przywrócenia terminu do złożenia zażalenia. Skarga kasacyjna tej oceny, a dotyczącej stwierdzenia uchybienia terminu, nie podważa skutecznie, jak i w ogóle pomija tą problematykę prawną, tj. z jakich względów Sąd I instancji stwierdził, że M. P. wniósł zażalenie z uchybieniem terminu. Dlatego wszystkie zarzuty skargi kasacyjnej, a dotyczące naruszenia prawa procesowego, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 58 § 1 i 2 K.p.a. w zw. z art. 134 K.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. w zw. z art. 141 § 2 K.p.a.; art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 80 K.p.a. w zw. z art. 7 K.p.a. w zw. z art. 77 § 1 i 4 K.p.a. w zw. z art. 11 K.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a.; art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7 K.p.a. – nie zawierają usprawiedliwionych podstaw. Z tych względów, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.