II OSK 2692/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak Sędziowie Sędzia NSA Anna Żak (spr.) Sędzia del. WSA Grzegorz Rząsa Protokolant Inspektor sądowy Olga Jasionek po rozpoznaniu w dniu 29 maja 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej B. sp. jawna z siedzibą w B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 19 lipca 2022 r. sygn. akt II SA/Po 50/22 w sprawie ze skargi B. sp. jawna z siedzibą w B. na postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 10 listopada 2021 r. nr WOA.7722.219.2021.MKA w przedmiocie wstrzymania budowy oddala skargę kasacyjną.

Zaskarżonym wyrokiem z 19 lipca 2022 r. sygn. akt II SA/Po 50/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę B. J sp. j. z/s w B.na postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, dalej "Wielkopolski WINB" z 10 listopada 2021 r. nr WOA.7722.219.2021.MKA w przedmiocie wstrzymania budowy. W skardze kasacyjnej B. sp. j. z/s w B. dalej "skarżąca kasacyjnie/Spółka" zaskarżyła ww. wyrok zarzucając mu na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art. 133 § 1, art. 134 § 1 w zw. z art. 151, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez niewłaściwą kontrolę legalności działania administracji publicznej wyrażającą się w błędnym ustaleniu, iż zaskarżone postanowienie i postanowienie PINB dla powiatu poznańskiego z 16 września 2021 r. nakazujące spółce wstrzymanie budowy regałów wysokiego składowania na działce nr ewid. [...] w B. gm. T., są prawidłowe, organy administracyjne zgromadziły pełny materiał dowodowy sprawy, dokonały jego prawidłowej oceny oraz dokonały prawidłowej wykładni znajdujących zastosowanie w sprawie przepisów prawa materialnego, co w efekcie doprowadziło do błędnego zastosowania środka w postaci oddalenia skargi zamiast na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. dokonując prawidłowego ustalenia, że Wielkopolski WINB naruszył przepisy postępowania i to w taki sposób, że miało to istotny wpływ na wynik sprawy; 2) art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez niedokonanie przez Sąd pierwszej instancji pełnej analizy i oceny stanu faktycznego sprawy oraz poprzez sporządzenie uzasadnienia wyroku w sposób nieodpowiadający ustawowemu wzorcowi, tj. przez nie odniesienie się w uzasadnieniu wyroku do wszystkich podniesionych w skardze zarzutów naruszenia przez Wielkopolskiego WINB przepisów postępowania, co doprowadziło do błędnych ustaleń stanu faktycznego sprawy i zarzutów naruszenia wskazanych przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej regałów wysokiego składowania, przez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w okolicznościach faktycznych sprawy, braku odniesienia się w uzasadnieniu wyroku do wskazanych w uzasadnieniu postanowienia argumentacji i logiki wywodu prawnego Wielkopolskiego WINB prowadzących do wydania zaskarżonego orzeczenia i tym samym do braku w uzasadnieniu wyroku prawidłowego skontrolowania tej argumentacji zamiast tego ograniczając się do nieuzasadnionego i lakonicznego przyjęcia w uzasadnieniu wyroku, że organ administracji dokonał prawidłowej oceny zgromadzonego w sprawie pełnego materiału dowodowego i dokonał właściwej wykładni przepisów prawa materialnego, ewentualnie Sąd pierwszej instancji z naruszeniem przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a. przedstawił w uzasadnieniu wyroku stan sprawy i podstawę prawną rozstrzygnięcia sformułowane w sposób lakoniczny, niejasny, sprzeczny i nielogiczny, uniemożliwiający w istocie jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego i prawnego, stanowiącego podstawę kontrolowanego orzeczenia sądu. Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. skarżąca kasacyjnie zarzuciła zaskarżonemu wyrokowi naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. 1) art.3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane i art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie przez uznanie regałów wysokiego składowania za budowlę; 2) niewłaściwe zastosowanie w okolicznościach faktycznych i prawnych niniejszej sprawy art. 48 ust. 1, ust. 2, ust. 3 i ust. 5 ustawy Prawo budowlane oraz art. 52 Prawo budowlane przez utrzymanie w mocy postanowienia PINB dla powiatu poznańskiego nakazującego skarżącej wstrzymanie budowy regałów wysokiego składowania na działce nr ewid. [...] w B. gm. T. i przedłożenia w terminie 90 dni od daty doręczenia postanowienia wskazanych dokumentów. Mając powyższe na uwadze, skarżąca kasacyjnie wniosła na podstawie art. 176 p.p.s.a. o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia WSA w Poznaniu przy uwzględnieniu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa prawnego radcy prawnego według norm przepisanych; ewentualnie na podstawie art. 176. p.p.s.a. o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku, rozpoznanie meriti sprawy i zmianę zaskarżonego wyroku w całości poprzez uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego je postanowienia PINB z 16 września 2021 r. i zasądzenie od uczestnika postępowania H. J. na rzecz skarżącej spółki kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa prawnego radcy prawnego według norm przepisanych oraz wnoszę o rozpoznanie sprawy na rozprawie. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżąca podniosła m.in., że Sąd nie wyjaśnił w uzasadnieniu, dlaczego i na jakiej podstawie prawnej sam fakt nie zakwalifikowania przedmiotowych regałów do kategorii budynków lub obiektów małej architektury kwalifikuje je jako budowle. Wreszcie sąd nie wyjaśnił dostatecznie kwestii rozumienia cechy trwałego związania z gruntem, która to cecha jest konstytutywną przesłanką zakwalifikowania danego obiektu do budowli. Skarżąca kasacyjnie wskazała także, że Sąd błędnie ustalił, że Wielkopolski WINB rozpoznając sprawę i wydając zaskarżone postanowienie nie naruszył przepisów postępowania, tj. przepisu art. 7 i art. 7a, art. 8, art. 9, art. 11, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy oraz błędnie ustalił za Wielkopolskim WINB, że przedmiotowe regały są trwale związane z gruntem i w sprawie znajdzie zastosowanie przepis art. 48 Prawa budowlanego podczas gdy z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika coś przeciwnego. Stanowiło to oczywiste naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, przez naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej. Skarżąca kasacyjnie zarzuciła, że Sąd pierwszej instancji niezasadnie podzielił stanowisko organów nadzoru budowlanego i stwierdził, że przedmiotowe regały wysokiego składowania są budowlą w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego. Wskazany przepis w ocenie Spółki nie kwalifikuje przedmiotowych regałów wysokiego składowania jako budowli. Nie występują one bowiem w zbiorze wymienionych w przepisie przykładów budowli. Zatem z literalnego brzmienia przepisu i zbioru wymienionych w nim budowli nie sposób wywieźć, iż przedmiotowe regały wysokiego składowania są budowlą w rozumieniu w/w art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. Zgodnie z dokonanymi w sprawie ustaleniami przedmiotowe regały wysokiego składowania nie są trwale przymocowane do podłoża ani do płyt betonowych lecz tylko są przykręcone śrubami do położonych na utwardzonej nawierzchni żelbetowych płyt. Taka konstrukcja zamontowania regałów nie może być uznana za trwałe powiązanie z gruntem. W każdej chwili mogą być one rozebrane lub przeniesione w inne miejsce. Przykręcenie śrubami nie jest trwałym przymocowaniem, gdyż śruby można w każdej chwili odkręcić. Nie są bowiem one w sposób trwały zanurzone, zamurowane lub zespolone z betonowymi fundamentami. W ogóle pod konstrukcją regałów nie ma żadnych fundamentów. Żelbetowe płyty, są zaś ułożone bezpośrednio na utwardzonej nawierzchni gruntu. Skoro zatem przedmiotowe regały nie są trwale związane z gruntem to nie są podobne do wolno stojących trwale związanych z gruntem urządzeń reklamowych ani do wolno stojących masztów antenowych zatem nie są budowlą w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Z urzędu bierze pod uwagę tylko nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek nieważności postępowania, wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. Sprawa mogła być zatem rozpoznana przez Naczelny Sąd Administracyjny tylko w granicach zakreślonych w skardze kasacyjnej. Według art. 193 zd. drugie p.p.s.a., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. W ten sposób wyraźnie został określony zakres, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wydany wyrok, w przypadku, gdy oddala skargę kasacyjną. Regulacja ta, jako mająca charakter szczególny, wyłącza zatem przy tego rodzaju rozstrzygnięciach odpowiednie stosowanie do postępowania przed tym Sądem wymogów dotyczących elementów uzasadnienia wyroku, przewidzianych w art. 141 § 4 w związku z art. 193 zdanie pierwsze p.p.s.a. Omawiany przepis ogranicza wymogi, jakie musi spełniać uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną wyłącznie do, niemającej swojego odpowiednika w art. 141 § 4 p.p.s.a., oceny zarzutów skargi kasacyjnej. Stosownie do art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., skarga kasacyjna może być oparta na następujących podstawach: naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a także na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W analizowanej sprawie skarżąca kasacyjnie podniosła zarówno zarzuty naruszenia prawa procesowego, jak i prawa materialnego. Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. W pierwszej kolejności należy się odnieść do postawionego w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., który jest najdalej idący w tym sensie, że jego uwzględnienie wykluczyłoby rozpatrzenie pozostałych zarzutów kasacyjnych. W przepisie tym określono wymogi, jakim powinno odpowiadać uzasadnienie wyroku sądu administracyjnego, toteż rozpatrywany zarzut może stanowić usprawiedliwioną podstawę skargi kasacyjnej wówczas, gdy uzasadnienie nie pozwala na kontrolę kasacyjną wyroku, uniemożliwiając jednoznaczną rekonstrukcję podstawy rozstrzygnięcia (por. wyrok NSA z 26 września 2019 r., sygn. akt I OSK 78/18, LEX nr 2744856). Oznacza to, że sąd administracyjny ma nie tylko obowiązek wskazania swojego rozstrzygnięcia (wypowiedzenia się w przedmiocie zgodności z prawem skarżonego aktu administracyjnego), ale i umotywowania swojego stanowiska w tym zakresie, tj. przedstawienia toku rozumowania, który doprowadził do podjęcia rozstrzygnięcia, w tym wskazania przyczyn zajęcia danego stanowiska, jak i powodów, dla których zarzuty i argumenty podnoszone przez stronę są lub nie są zasadne. Wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego z art. 141 § 4 p.p.s.a. zasadniczo w sytuacji, gdy nie zawiera ono stanowiska odnośnie stanu faktycznego przyjętego jako podstawa zaskarżonego rozstrzygnięcia, lub brak jest uzasadnienia któregokolwiek z rozstrzygnięć sądu, albo gdy uzasadnienie obejmuje rozstrzygnięcie, którego nie ma w sentencji orzeczenia, jak również, gdy jest ono sporządzone w sposób uniemożliwiający instancyjną kontrolę zaskarżonego wyroku (por. wyrok NSA z 19 września 2018 r., II OSK 63/18), co w niniejszej sprawie nie miało miejsca. Wbrew wywodom skargi kasacyjnej sporządzone w niniejszej sprawie uzasadnienie zaskarżonego wyroku odpowiadało wymogom wynikającym z art. 141 § 4 p.p.s.a. Sąd pierwszej instancji przedstawił bowiem stan faktyczny, jaki przyjął za podstawę rozstrzygnięcia i przekonująco, wbrew stanowisku skarżącej, uzasadnił swoje stanowisko co do oceny prawidłowości przeprowadzonego postępowania i dokonanej kwalifikacji prawnej wzniesionych regałów. To, że w skardze kasacyjnej nie zgodzono się z tak wyrażoną oceną, nie mogło być skuteczną podstawą do postawienia zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Prawidłowo sporządzone uzasadnienie wyroku nie wymaga bowiem szczegółowego odniesienia się przez sąd pierwszej instancji do wszystkich zarzutów skargi oraz podniesionej w niej argumentacji, a jedynie w zakresie niezbędnym do przeprowadzenia kontroli zaskarżonej decyzji. Jak bowiem przyjmuje się w orzecznictwie, z samego faktu braku wyraźnego odniesienia się przez sąd pierwszej instancji do niektórych zarzutów skargi lub pominięcia w rozważaniach niektórych elementów stanu faktycznego sprawy, nie można wywodzić, że zaskarżony wyrok został wydany z naruszeniem art. 141 § 4 p.p.s.a. (por. wyrok NSA z 11 stycznia 2022 r., sygn. I OSK 635/19; powoływane orzeczenia dostępne pod adresem: cbois.nsa.gov.pl). Nie jest także uzasadniony zarzut naruszenia art. 133 § 1, art. 134 § 1 w zw. z art. 151, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez niewłaściwą kontrolę legalności działania administracji publicznej. Zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy, chyba że organ nie wykonał obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2. Autor skargi kasacyjnej nie wykazał, aby sąd pierwszej instancji wydał zaskarżony wyrok z pominięciem akt niniejszej sprawy. Należy przy tym podkreślić, że czym innym jest orzekanie przez sąd administracyjny z pominięciem akt sprawy, a czym innym dokonanie błędnej oceny stanu faktycznego sprawy. Należy wyraźnie odróżnić wyrokowanie na podstawie innego materiału niż wynikający z akt sprawy od wydania wyroku na podstawie akt sprawy z przyjęciem odmiennej oceny materiału dowodowego zawartego w tych aktach (zob. wyrok NSA z 5 kwietnia 2012 r., I OSK 1749/11). Przepis art. 133 § 1 p.p.s.a. nie może służyć kwestionowaniu oceny materiału dowodowego, jak i oceny ustalonego w sprawie stanu faktycznego dokonanej przez sąd pierwszej instancji, co właśnie czyni jak wynika z treści tego zarzutu skarżąca kasacyjnie. Obowiązek wydania wyroku na podstawie akt sprawy w rozumieniu art. 133 § 1 p.p.s.a. oznacza zakaz wyjścia poza materiał znajdujący się w aktach sprawy. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego zaskarżony w tej sprawie wyrok wydany został na podstawie akt sprawy, na które składają się przede wszystkim akta postępowania administracyjnego. Sąd pierwszej instancji, kontrolując zaskarżone postanowienie, nie wyszedł poza materiał dowodowy znajdujący się w aktach sprawy i nie dokonał też własnych ustaleń stanu faktycznego. Całkowicie niezasadny jest zarzut naruszenia art. 134 p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który w tej sprawie nie ma zastosowania. Rozstrzygnięcie "w granicach danej sprawy" oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę. Przedmiotowa sprawa dotyczy wstrzymania na podstawie art.48 ust.2 i 3 pr.bud. budowy regałów wysokiego składowania i przedstawienia wskazanych w postanowieniu dokumentów w celu legalizacji robót budowlanych i w tak wyznaczonych granicach sprawy sąd pierwszej instancji dokonał kontroli zaskarżonego postanowienia. Niezasadne są też zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia art. art. 151 i 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. W tej sprawie sąd pierwszej instancji nie stwierdził naruszeń prawa, które uzasadniałyby zastosowanie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Zaistniała natomiast podstawa do zastosowania art. 151 p.p.s.a., który stanowi, że w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części. Nie są także uzasadnione zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego. Podstawę wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowił art. 48 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1186 ze zm.), dalej "pr. bud. Stosownie do treści art. 48 ust. 1 pr. bud. organ nadzoru budowlanego nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego: 1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo 2) bez wymaganego zgłoszenia dotyczącego budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a, albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia. Zgodnie natomiast z treścią art. 48 ust. 2 jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych. Z akt sprawy wynika, że PINB uznając, że Spółka bez wymaganego pozwolenia na budowę zrealizowała na działce nr [...] w B. regały wysokiego składowania, postanowieniem z 16 września 2021r. na podstawie art.48 ust.2 i 3 pr.bud. wstrzymał ich budowę i zobowiązał Spółkę do złożenia w terminie 40 dni od daty doręczenia postanowienia wskazanych dokumentów celem zalegalizowania wykonanych robót budowlanych. Zaskarżonym postanowieniem WINB uchylił powyższe postanowienie w części dotyczącej terminu złożenia dokumentów (ustalił termin 90 dni) a w pozostałej części utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. W ocenie skarżącej kasacyjnie ani organy nadzoru budowlanego orzekające w tej sprawie, ani Sąd pierwszej instancji nie mają racji uznając, że wybudowane regały wysokiego składowania stanowią budowlę i w związku z tym wymagały uzyskania pozwolenia na budowę. Zdaniem skarżącej kasacyjnie przepis art.3 pkt 3 pr.bud. nie kwalifikuje przedmiotowych regałów jako budowli, poza tym nie można uznać, aby były one trwale związane z gruntem skoro są przykręcone śrubami do żelbetowych płyt bezpośrednio ułożonych na gruncie i w każdej chwili mogą być rozebrane i przeniesione w inne miejsce. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadzała się wobec tego do ustalenia czy zrealizowane przez Spółkę regały wysokiego składowania stanowiły budowlę w rozumieniu art. 3 pkt 3 pr. bud. i wymagają uzyskania pozwolenia na budowę. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego rację ma Sąd pierwszej instancji uznając, że w sprawie prawidłowo zakwalifikowano regały wysokiego składowania jako budowlę. Zgodnie z art.3 pkt 3 pr. bud. przez budowlę należy rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem tablice reklamowe i urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni jądrowych, elektrowni wiatrowych, morskich turbin wiatrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową. Dla przyjęcia trwałego związania z gruntem nie ma znaczenia okoliczność posiadania przez obiekt fundamentów czy wielkość zagłębienia w gruncie. Istotne jest to, czy posadowienie jest na tyle trwałe, że opiera się czynnikom mogącym zniszczyć ustawioną na nim konstrukcję (wyroki NSA: z 23 czerwca 2006 r., II OSK 923/05, LEX nr 266325; z 10 grudnia 2019 r., II OSK 223/18, LEX nr 2756558; z 18 stycznia 2023 r., II OSK 2605/21, LEX nr 3512411). O związaniu z gruntem nie decyduje metoda ani sposób związania, ale to, czy wielkość obiektu, jego konstrukcja, przeznaczenie i względy bezpieczeństwa wymagają takiego trwałego związania (zob. wyroki NSA: z 1 października 2009 r., II OSK 1461/08, LEX nr 573565; z 12 maja 2009 r., II OSK 735/08, LEX nr 574344). Definicja budowli zbudowana została na podstawie dwóch zaprzeczeń oraz przykładowego, a więc otwartego, wyliczenia obiektów stanowiących budowle. Oznacza to, że obiekt, mimo że nie jest budynkiem ani obiektem małej architektury, może stanowić budowlę, a tym samym zostać zakwalifikowany jako obiekt budowlany, co przesądza o tym, że podlega Prawu budowlanemu (A. Despot-Mładanowicz [w:] Prawo budowlane. Komentarz aktualizowany, red. A. Plucińska-Filipowicz, M. Wierzbowski, LEX/el. 2024, art. 3). Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 27 stycznia 2010 r., II OSK 186/09, LEX nr 597412, stwierdził, że budowlą jest każdy inny obiekt, który nie jest budynkiem lub obiektem małej architektury, ale który jest podobny do wymienionych w art. 3 pkt 3 pr. bud. wytworów ludzkiej działalności. Z akt sprawy wynika, że regały wysokiego składowania zostały ustawione na działce nr [...] (około 2003r.) w dwóch rzędach i są zakotwiczone w gruncie poprzez betonowe płyty ustawione na zagęszczonej podsypce wraz z mocowaniem kotwami śrubowymi Hilti. Mają stalową konstrukcję i wysokość 4,5 m. Służą do magazynowania materiałów budowlanych. Z tabliczki znamionowej zamontowanej na regale wynika, że regał ma nośność gniazda 1400 kg. W świetle powyższego stwierdzić należy, że organ II instancji, analizując konstrukcję, rozmiar, nośność regałów i sposób ich posadowienia, prawidłowo stwierdził, że stanowią one budowlę w rozumieniu art. 3 ust. 3 pr. bud. Organy nadzoru budowlanego słusznie uznały, że przedmiotowe regały są trwale związane z gruntem, co upodabnia je do wolno stojących trwale związanych z gruntem urządzeń reklamowych, wymienionych wprost w art. 3 pkt 3 pr. bud. Podkreślić przy tym trzeba, że pojęcia trwałości związania z gruntem nie można utożsamiać z pojęciem nierozerwalności. Skarżąca kasacyjnie podnosiła, że przedmiotowe regały nie są trwale przymocowane do podłoża ani do płyt betonowych lecz tylko są przykręcone śrubami do położonych na utwardzonej nawierzchni żelbetowych płyt i w każdej chwili mogą być rozebrane lub przeniesione w inne miejsce. Wyraźnie wskazać trzeba, że sama okoliczność, że określony obiekt budowlany można przestawić w inne miejsce nie oznacza jeszcze, że nie jest on trwale związany z gruntem. Przez trwałe połączenie z gruntem rozumie się także mocne połączenie w takim stopniu, że odłączenie spowodowałoby zasadniczą zmianę w sensie technicznym uniemożliwiającą np. ponowne posadowienie danego obiektu w innym miejscu bez konieczności ponownego przygotowania podłoża. Sama tylko techniczna możliwość przeniesienia obiektu na inne miejsce nie ma zatem istotnego znaczenia" (wyrok NSA z 29 lipca 2010 r., II OSK 1233/09, LEX nr 621276). Odnosząc się do twierdzeń Spółki należy wskazać, że dla przyjęcia trwałego związania z gruntem nie ma też znaczenia okoliczność posiadania przez obiekt fundamentów czy wielkość zagłębienia w gruncie. Istotne jest to, czy posadowienie jest na tyle trwałe, że opiera się czynnikom mogącym zniszczyć ustawioną na nim konstrukcję (wyroki NSA: z 23 czerwca 2006 r., II OSK 923/05, LEX nr 266325; z 10 grudnia 2019 r., II OSK 223/18, LEX nr 2756558; z 18 stycznia 2023 r., II OSK 2605/21, LEX nr 3512411). O związaniu z gruntem nie decyduje metoda ani sposób związania, ale to, czy wielkość obiektu, jego konstrukcja, przeznaczenie i względy bezpieczeństwa wymagają takiego trwałego związania (zob. wyroki NSA: z 1 października 2009 r., II OSK 1461/08, LEX nr 573565; z 12 maja 2009 r., II OSK 735/08, LEX nr 574344). Nie ulega wątpliwości, że duży rozmiar przedmiotowych regałów, ich funkcja w postaci składowania materiałów budowlanych, nośność gniazda czyli maksymalny ciężar jaki poziom składowania regału może bezpiecznie utrzymać wynoszący 1400 kg wymagało trwałego związania z gruntem ze względów bezpieczeństwa, co uczyniono przez trwałe zakotwienie do betonowych płyt. Taki obiekt bezsprzecznie należało uznać za budowlę. W konsekwencji wzniesienie budowli bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę na budowę słusznie skutkowało wdrożeniem procedury z art.48 pr.bud. W kontekście powyższych rozważań za niezasadny uznać należy zarzut naruszenia przepisu art. 3 pkt 3 pr.bud., art. 3 pkt 9 pr.bud. oraz art. 48. ust. 1, ust. 2, ust. 3 i ust. 5 i art.52 pr. bud. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny oddalił na podstawie art. 184 p.p.s.a. skargę kasacyjną, ponieważ nie zawiera ona usprawiedliwionych podstaw.