Sygnatura
II OSK 611/22
II OSK 611/22 - Wyrok NSA z 2024-12-11
Wynik
Oddalono skargę kasacyjną
- Sąd
- Naczelny Sąd Administracyjny
- Data orzeczenia
- 11 grudnia 2024
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Roman Ciąglewicz Sędziowie Sędzia NSA Tomasz Zbrojewski (spr.) Sędzia del. WSA Grzegorz Antas Protokolant starszy asystent sędziego Ewa Dubiel po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skarg kasacyjnych J. D. oraz W. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 24 listopada 2021 r. sygn. akt II SA/Gd 472/21 w sprawie ze skarg: J. D., W. P. oraz U. [...] w P. na postanowienie Wojewody Pomorskiego z dnia 26 maja 2021 r. nr WI-I.7840.3.76.2021.PK w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargi kasacyjne.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 24 listopada 2021 r., sygn. akt II SA/Gd 472/21, oddalił skargi J. D., W. P. oraz U. [...] Oddział w [...] na postanowienie Wojewody Pomorskiego z dnia 26 maja 2021 r., nr WI-I.7840.3.76.2021.PK, w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Powyższym postanowieniem Wojewoda Pomorski (Wojewoda), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r. poz. 735, zwana dalej: "k.p.a."), utrzymał w mocy postanowienie Prezydenta Miasta [...] (Prezydent) z dnia 10 marca 2021 r., znak: RAAII.6740.12.1.2021.AZ-2/dz.3159, wydane w oparciu o art. 152 § 1 k.p.a., odmawiające wstrzymania wykonania ostatecznej decyzji Prezydenta z dnia 7 lipca 2020 r., nr RAAII.6740.2.5.2020.HNB-2/dz.3159, zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z usługami w parterze, garażami podziemnymi, murami oporowymi wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną oraz przebudową garażu budynku sąsiedniego w zakresie instalacji i zabezpieczeń ppoż. przy ulicy [...] w [...] - dz. nr [...]. Skargi kasacyjne od powyższego wyroku złożyli J. D. i W.P. J. D. zarzucił zaskarżonemu orzeczeniu naruszenie art. 152 § 1 k.p.a., poprzez nieuzasadnioną odmowę jego zastosowania w niniejszej sprawie, pomimo iż okoliczności sprawy jednoznacznie wskazują na prawdopodobieństwo uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania. Mając na uwadze powyższy zarzut J. D. wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego i kosztów opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący wskazał, że Sąd Wojewódzki opisując stan faktyczny potwierdził jednoznacznie, iż oświadczenia woli zawarte w porozumieniach z inwestorem złożone zostały wskutek błędu wywołanego przez inwestora i w konsekwencji wnioskodawca i uczestnicy postępowania złożyli skuteczne oświadczenia o uchyleniu się od skutków oświadczenia woli. Inwestor potwierdził zasadność i skuteczność oświadczeń o uchyleniu się od skutków oświadczenia woli w sposób dorozumiany, nie zgłaszając w tym zakresie żadnych zastrzeżeń. Jest to oczywistą konsekwencją faktu, iż inwestor nigdy nie poinformował wnioskodawców o zamiarze zlikwidowania dojazdu do ich nieruchomości i wyłączenia możliwości korzystania z nieruchomości garażowej. Uchylenie się od skutków prawnych dokonanej czynności zgodnie z przepisem art. "88 § 1 KC" następuje przez oświadczenie złożone na piśmie, co bezspornie w niniejszej sprawie nastąpiło. Oświadczenie woli dotknięte wadą w postaci błędu w razie uchylenia się od niego staje się nieważne (ex tunc). Tym samym stanowisko Sadu I instancji jest całkowicie bezzasadne i błędne. Inwestor nie dysponuje zgodą na dysponowanie terenem na cele budowlane. Inwestycja realizowana jest w znacznej części na nieruchomości należącej do osób trzecich, które nie wyrażały i nie wyrażają zgody na prowadzenie prac budowlanych na ich nieruchomości. Powoływanie się zaś przez organy administracji obydwu instancji na zgodę wyrażona przez Zarząd Wspólnoty [...] jest całkowicie błędne - Zarząd Wspólnoty nie jest władny reprezentować właścicieli lokalu garażowego, który jest samodzielnym lokalem nie wchodzącym w skład żadnej wspólnoty. W ocenie skarżącego kasacyjnie, WSA pominął całkowicie przy tym fakt, iż stroną porozumień zawartych przez Zarząd Wspólnoty [...] jest M. P., który to dokonał następnie przeniesienia pozwolenia na budowę na obecnego Inwestora tj. [...] sp.k. Wspólnota nie podjęła odrębnej, nowej uchwały na mocy której upoważniłaby Zarząd do zawarcia porozumienia przyznającego prawo do dysponowania nieruchomością Wspólnoty Mieszkaniowej na cele budowlane dla nowego Inwestora tj. [...] sp.k. Przeniesienie pozwolenia na budowę czy dokonanie cesji praw i obowiązków wynikających z porozumienia na rzecz [...] sp.k. nie mogło nastąpić w oparciu o zgodę wyrażoną w uchwale nr 1/10/2019, która to odnosiła się do konkretnie wskazanego podmiotu tj. M. P.. Taki stan rzeczy wynika, przede wszystkim z celu regulacji zawartych w art. "22 ust. 2 u.w.l. oraz w art. 22 ust. 3 pkt 5 u.w.l." które to nakazują podejmowanie uchwał w sprawach tam wskazanych wraz z precyzyjnym i szczegółowym określeniem przedmiotu do którego się odnoszą. Skarżący kasacyjnie stwierdził także, że Sąd I instancji w uzasadnieniu swego orzeczenia w ogóle nie odniósł się do pominięcia przez organy administracji obydwu instancji tak istotnych zarzutów jak: a) nieuprawniona ingerencja w fundamenty budynku Wspólnoty [...]; b) sprzeczne z projektem usunięcie studzienki kanalizacji deszczowej w garażu, c) brak opinii ornitologicznej, wymaganej na potrzeby wycinki drzew, d) brak w projekcie budowlanym opinii rzeczoznawcy ds. ppoż., będącej podstawą postanowienia Pomorskiego Wojewódzkiego Komendanta Państwowej Straży Pożarnej o wyrażeniu zgody na zastosowanie rozwiązania zamiennego w zakresie wymagań ochrony ppoż.; e) brak zgody Wspólnoty oraz właścicieli nieruchomości garażowej w budynku przy [...] na wynikającą z dokumentacji geologicznej konieczność ingerencji w fundament budynku przy [...] z uwagi na odsadzkę fundamentu tego obiektu, która koliduje z projektowaną ścianą garażu; f) projekt zagospodarowania terenu nie uwzględnia konieczności ingerencji projektowanej inwestycji w sąsiedni, istniejący budynek przy [...]; g) w projekcie ekspertyzy technicznej nie zamieszczono stanu sąsiedniego budynku przy [...]; h) w projekcie brak jest informacji na temat szczegółowych rozwiązań dotyczących zabezpieczenia wykopów przy realizacji garażu podziemnego; i) inwestor nie posiada pozwolenia wodnoprawnego na odwodnienie wykopu; j) brak możliwości przebudowy istniejących w budynku przy [...] czerpni powietrza w sposób spełniający warunki techniczne, tj. usytuowania ich 2 m nad poziomem terenu i 2 m od okien; k) winda mieszcząca się w budynku i prowadząca m.in. do garażu przestała funkcjonować - wskutek wykonywanych prac - w sposób prawidłowy przez co, właściciele lokali, w tym skarżący, nie mogą z niej korzystać; l) w postępowaniu poprzedzającym wydanie decyzji z dnia 7 lipca 2020 r. pominięto udział właścicieli lokali znajdujących się w budynku przy [...], w tym skarżącego. Skarżący kasacyjnie wskazał, że organ w konsekwencji dopuścił się na naruszenia art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. W. P. zarzucił natomiast zaskarżonemu wyrokowi, na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., zwana dalej: "p.p.s.a."), naruszenie: I. przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r. poz. 137) w zw. z art. 7, art. 77, art. 80 k.p.a., poprzez zaniechanie przez Sąd wnikliwej kontroli legalności zaskarżonego postanowienia, pomimo że zostały spełnione przesłanki do uwzględnienia skargi w całości; 2) art. 145 § 1 pkt 1 oraz art. 151 p.p.s.a., poprzez niezasadne oddalenie skargi na postanowienie, w sytuacji, w której postanowienie to powinno zostać uchylone w całości, gdyż Sąd nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący całego zebranego w sprawie materiału dowodowego i nie podjął wszelkich niezbędnych czynności mających na celu dokładne wyjaśnienie zaistniałego w sprawie stanu faktycznego, wskutek Sąd niesłusznie uznał, że organ zasadnie ocenił, iż na obecnym etapie postępowania nie zachodzi prawdopodobieństwo uchylenia decyzji z dnia 7 lipca 2020 r., podczas gdy zaistniałe w sprawie okoliczności, które Sąd nieprawidłowo ocenił, odnoszące się do tego, że: • inwestor tj. [...] sp.k. nie posiada prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, bowiem w dniu 5 lutego 2021 r. J. D. złożył inwestorowi oświadczenie o uchyleniu się od skutków prawnych swoich oświadczeń woli złożonych w porozumieniu z dnia 7 października 2019 r., • uchwała nr 1/10/2019 Wspólnoty [...] wyrażała zgodę na zawarcie porozumienia co do dysponowania nieruchomością Wspólnoty Mieszkaniowej na cele budowlane z poprzednim inwestorem tj. M. P. i brak było uchwały udzielającej tego typu zgody na zawarcie porozumienia z obecnym inwestorem tj. [...] sp.k., • właściciele lokali mieszczących się w budynku przy [...] w [...], w tym skarżący zostaną pozbawieni swoich praw obejmujących prawo do korzystania z garażu podziemnego przez okres co najmniej 16 miesięcy, • sprzecznie z projektem usunięto studzienki kanalizacji deszczowej w garażu, • brak jest opinii ornitologicznej wymaganej na potrzeby wycinki drzew, • w projekcie budowlanym istnieje brak opinii rzeczoznawcy ds. ppoż., będącej podstawą postanowienia Pomorskiego Wojewódzkiego Komendanta Państwowej Straży Pożarnej o wyrażeniu zgody na zastosowanie rozwiązania zamiennego w zakresie wymagań ochrony ppoż., • Wspólnota Mieszkaniowa oraz właściciele garażu budynku przy [...] nie wyrazili zgody na wynikającą z dokumentacji geologicznej konieczność ingerencji w fundament budynku przy [...] z uwagi na odsadzkę fundamentu tego obiektu, która koliduje z projektowaną ścianą garażu; • projekt zagospodarowania terenu nie uwzględnia konieczności ingerencji projektowanej inwestycji w sąsiedni, istniejący budynek przy [...], • w projekcie ekspertyzy technicznej nie zamieszczono stanu sąsiedniego budynku przy [...], • w projekcie brak jest informacji nt. szczegółowych rozwiązań dotyczących zabezpieczenia wykopów przy realizacji garażu podziemnego, • inwestor nie posiada pozwolenia wodnoprawnego na odwodnienie wykopu, • brak jest możliwości przebudowy istniejących w budynku przy [...] czerpni powietrza w sposób spełniający warunki techniczne, tj. usytuowania ich 2 m nad poziomem terenu i 2 m od okien, • winda mieszcząca się w budynku i prowadząca m.in. do garażu nie działa w sposób prawidłowy wskutek wykonywanych prac, przez co właściciele lokali, w tym skarżący, nie mogą z niej korzystać, • w postępowaniu poprzedzającym wydanie decyzji z dnia 7 lipca 2020 r. pominięto udział właścicieli lokali znajdujących się w budynku przy [...], w tym skarżącego, • wykonywanie przez inwestora prac budowlanych zmierzających do wybudowania budynku przylegającego do budynku mieszczącego się przy [...] spowoduje, iż od strony prowadzonej inwestycji koniecznym będzie dokonanie ingerencji budowlanej w ławę fundamentową oraz w ścianę nośną lokali położonych w budynku przy [...] (m.in. w ścianę lokalu nr [...] należącego do skarżącego oraz lokalu nr [...]), czyli w ściany do których to przylegać będzie nowopowstały budynek, • organ nie uwzględnił faktu, iż inwestor nie posiada prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane także i z tego względu, że w dniu 10 lutego 2021 r. również U. [...] złożył inwestorowi oświadczenie o uchyleniu się od skutków prawnych swoich oświadczeń woli złożonych w porozumieniach z dnia 6 lutego 2019 r. oraz z dnia 7 października 2019 r., - jednoznacznie wskazują na to, że istnieje co najmniej prawdopodobieństwo uchylenia decyzji z dnia 7 lipca 2020 r. w wyniku wznowienia postępowania w związku z czym Sąd powinien był wstrzymać jej wykonanie; 3) art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych w zw. z art. 125 § 1 p.p.s.a., poprzez zaniechanie przez Sąd wnikliwej kontroli legalności zaskarżonego postanowienia i usankcjonowanie błędnej decyzji organu co do braku zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. i braku wezwania inwestora tj. [...] sp.k. na podstawie art. 100 § 1 k.p.a. do wystąpienia w oznaczonym terminie do właściwego sądu o rozstrzygnięcie zaistniałego w niniejszej sprawie zagadnienia dotyczącego skuteczności złożonego przez J. D. i U. [...] oświadczenia o uchyleniu się od skutków prawnych oświadczeń woli złożonych w porozumieniu, podczas gdy w dniu 5 lutego 2021 r. J. D. złożył inwestorowi oświadczenie o uchyleniu się od skutków prawnych swoich oświadczeń woli złożonych w porozumieniu z dnia 7 października 2019 r., a w dniu 10 lutego 2021 r., również i U. [...] złożyła inwestorowi oświadczenie o uchyleniu się od skutków prawnych swoich oświadczeń woli złożonych w porozumieniach z dnia 6 lutego 2019 r. oraz z dnia 7 października 2019 r., zaś inwestor [...] sp.k. kwestionował skuteczność tego oświadczenia, a organ przyjął, że z oświadczeniem o uchyleniu się od skutków prawnych związane jest domniemanie legalności, które to obalić mogą sądy powszechne, a co oznacza, że w zaistniałej sytuacji organ winien był zawiesić przedmiotowe postępowanie i wezwać stronę kwestionującą skuteczność złożonego oświadczenia tj. inwestora [...] sp.k. do wystąpienia w oznaczonym terminie do właściwego sądu o rozstrzygnięcie przedmiotowego zagadnienia, czyli wytoczenia powództwa o ustalenie, że złożenie przedmiotowego oświadczenia było nieskuteczne; II. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (zwana dalej: "Pr.bud.") w zw. z art. 3 pkt 11 Pr.bud., poprzez przyjęcie w postanowieniu, że inwestor legitymował się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, podczas gdy inwestor nie posiada prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane - zgoda nie została wyrażona ani przez Wspólnotę Mieszkaniową ani przez współwłaścicieli garażu - bowiem w dniu 5 lutego 2021 r. J. D. złożył inwestorowi oświadczenie o uchyleniu się od skutków prawnych swoich oświadczeń woli złożonych w porozumieniu z dnia 7 października 2019 r., a w dniu 10 lutego 2021 r. również i U. [...] złożyła inwestorowi oświadczenie o uchyleniu się od skutków prawnych swoich oświadczeń woli złożonych w porozumieniach z dnia 6 lutego 2019 r. oraz z dnia 7 października 2019 r., a ponadto Wspólnota Mieszkaniowa nie podjęła odrębnej, nowej uchwały na mocy której upoważniłaby Zarząd do zawarcia kolejnego porozumienia przyznającego nowemu inwestorowi tj. [...] sp.k. prawo do dysponowania nieruchomością Wspólnoty Mieszkaniowej na cele budowlane; 2) art. 199 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks Cywilny (zwana dalej: "k.c.") oraz art. 88 § 1 k.c. w zw. z art. 84 § 1 i § 2 k.c., poprzez nieprawidłowe przyjęcie przez organ, że choć przedmiotowy przepis art. 199 k.c. wymaga by do rozporządzania rzeczą wspólną oraz do innych czynności, które przekraczają zakres zwykłego zarządu została udzielona zgoda wszystkich współwłaścicieli i że wycofanie zgody przez jednego ze współwłaścicieli lokalu powoduje, iż warunek zawarty w przedmiotowym przepisie nie został spełniony, to jednak nie podważa to okoliczności, że inwestor dysponuje nieruchomością na cele budowlane bowiem inwestor dysponuje już ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę oraz zgodą wyrażoną przez Wspólnotę Mieszkaniową, podczas gdy okoliczność, że zgoda wszystkich współwłaścicieli jest wymagana na rozporządzanie rzeczą wspólną i na dokonywanie innych czynności, które przekraczają zakres zwykłego zarządu oraz okoliczność powołania się na wady oświadczenia woli przez współwłaściciela tj. złożenie oświadczenia o uchyleniu się od skutków prawnych wadliwie złożonego oświadczenia woli powodują nieważność całej czynności prawnej, której oświadczenie to było częścią; 3) art. 22 ust. 2 i ust. 3 pkt 5 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (zwana dalej: "u.w.l.") w zw. z art. 3 ust. 2 u.w.l. poprzez przyjęcie w postanowieniu, że inwestor dysponuje nieruchomością Wspólnoty Mieszkaniowej na cele budowlane, gdyż przed podpisaniem porozumienia przyznającego inwestorowi prawo do dysponowania działkami nr [...] na cele budowlane Wspólnota Mieszkaniowa uchwałą nr 1/10/2019 wyraziła zgodę na jego zawarcie przez Zarząd, podczas gdy uchwałą nr 1/10/2019 Wspólnota Mieszkaniowa wyraziła zgodę na zawarcie przedmiotowego porozumienia z poprzednim inwestorem tj. M. P., który to dokonał następnie przeniesienia pozwolenia na budowę na inny podmiot tj. na [...] sp.k. w związku z czym w takiej sytuacji Wspólnota Mieszkaniowa powinna była podjąć odrębną, nową uchwałę na mocy której upoważniłaby Zarząd do zawarcia kolejnego porozumienia przyznającego nowemu inwestorowi tj. [...] sp.k. prawa do dysponowania nieruchomością Wspólnoty Mieszkaniowej na cele budowlane. Mając na uwadze powyższe zarzuty W. P. wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku, zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia organu I instancji oraz o orzeczenie o wstrzymaniu wykonania decyzji z dnia 7 lipca 2020 r., ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, jak również o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W odpowiedziach na skargi kasacyjne [...] sp.k. z siedzibą w W. wniosła o ich oddalenie. Przy piśmie z dnia 14 kwietnia 2023 r. J. D. przedłożył do akt sprawy: 1) protokół ustaleń z czynności kontrolno-rozpoznawczych Komendy Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej z dnia 16 grudnia 2022 r. stwierdzający niezgodność inwestycji z wymogami ochrony przeciwpożarowej oraz niezgodność obiektu z projektem budowlanym; 2) stanowisko Komendanta Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dnia 8 lutego 2023 r. - sprzeciw w zakresie ochrony przeciwpożarowej w sprawie uzyskania pozwolenia na użytkowanie inwestycji, potwierdzające rażące naruszenie prawa przez inwestora i niezgodność inwestycji z przepisami techniczno-budowlanymi oraz przeciwpożarowymi; 3) wiadomość mailową z dnia 5 kwietnia 2023 r. sygnowaną przez dyrektora regionu [...] spółki [...] sp. z o.o. rozesłaną do nabywców mieszkań przy [...] 8, w treści której inwestor potwierdza niezgodność inwestycji z prawem, brak pozwolenia na użytkowanie obiektu oraz wprowadza w błąd co do rzeczywistej przyczyny takiego stanu rzeczy. W piśmie procesowym z dnia 14 października 2024 r. [...] sp.k. z siedzibą w W. wniosła o przeprowadzenie dowodów z następujących dokumentów: 1) decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia 17 października 2023 r., znak: INB-JC/7114/263/23/01/2/dz.3159, w przedmiocie udzielenia pozwolenia na użytkowanie inwestycji "budynek mieszkalny wielorodzinny z usługami i garażem podziemnym przy ul. [...]" z wyłączeniem lokali usługowych na parterze budynku; 2) decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru [...] z dnia 17 stycznia 2024 r., znak: INB-JC/7114/370/23/03/2/dz.3159, w przedmiocie udzielenia pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego wielorodzinnego z usługami i garażem podziemnym przy ul. [...] - przed wykonaniem wszystkich robót budowlanych - w zakresie lokali usługowych [...]; celem wykazania faktów: wydania pozwolenia na użytkowanie w oparciu o pozwolenie na budowę dla całości inwestycji - budynku mieszkalnego wielorodzinnego z usługami i garażem podziemnym przy ul. [...]. Ww. Spółka podkreśliła także, że wszystkie lokale w przedmiotowej inwestycji zostały już wyodrębnione i sprzedane, w związku z powyższym wstrzymanie wykonania pozwolenia na budowę jest w obecnej sytuacji bezcelowe. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli w sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 powołanej ustawy, a taka sytuacja ma miejsce w przedmiotowej sprawie, to Sąd rozpoznający sprawę związany jest granicami kasacji. W rozpoznawanej, sprawie decyzją z 7 lipca 2020 r. Prezydent Miasta [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił M. P. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z usługami w parterze, garażami podziemnymi, murami oporowymi wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną oraz przebudową garażu budynku sąsiedniego w zakresie instalacji i zabezpieczeń ppoż. przy ulicy [...], na działkach nr [...]. Następnie, na wniosek [...] Sp.k. z siedzibą w W., organ ten decyzją z 23 września 2020 r. przeniósł decyzję z 7 lipca 2020 r. o pozwoleniu na budowę na rzecz ww. Spółki. W dniu 5 lutego 2021 r. do Prezydenta Miasta [...] wpłynął wniosek J. D. o wznowienie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 Kpa, postępowania zakończonego ostateczną decyzją tego organu z 7 lipca 2020 r. oraz o wstrzymanie wykonania tej decyzji. Podobne wnioski, o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z 7 lipca 2020 r. i wstrzymanie wykonania tego aktu, wnieśli W. P. oraz U. [...]. W złożonych podaniach wnioskodawcy domagali się uchylenia decyzji Prezydenta Miasta [...] z 7 lipca 2020 r. oraz wstrzymania jej wykonania na podstawie art. 152 k.p.a. Jak stwierdzono we wnioskach wnioskodawcy bez własnej winy nie brali udziału w postępowaniu zakończonym ww. ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę, a ponadto podnieśli, że wycofali swoje zgody udzielone inwestorowi do dysponowania nieruchomością na cele budowlane a projektowana inwestycja pozbawi istniejący garaż dostępu do drogi publicznej. Postanowieniem z 10 marca 2021r. Prezydent Miasta [...] odmówił wstrzymania wykonania ostatecznej decyzji tego organu z 7 maja 2020 r. o pozwoleniu na budowę. Po rozpatrzeniu odwołań, Wojewoda, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a., utrzymał w mocy postanowienie Prezydenta z dnia 10 marca 2021r. Oddalając skargi J. D., W. P. oraz U. [...], Sąd I instancji po analizie zebranego w sprawie materiału dowodowego, podzielając stanowisko organów orzekających w sprawie, doszedł do wniosku, że nie znalazł potwierdzenia podnoszony przez wnioskodawców brak prawa do dysponowania przez inwestora na cele budowlane nieruchomością oznaczoną jako działki nr [...]. Orzekające organy przyjęły prawidłowo, że prawo do dysponowania działkami nr [...] na cele przedmiotowego zamierzenia inwestor uzyskał na podstawie porozumienia zawartego w dniu 15 listopada 2019 r. ze Wspólnotą [...] przy [...], reprezentowaną przez Zarząd, oraz na podstawie porozumienia z dnia 7 października 2019 r., zawartego z wszystkimi współwłaścicielami wyodrębnionego w budynku przy [...] lokalu garażu. Przy czym przed podpisaniem porozumienia Wspólnota [...] uchwałą nr 1/10/2019 wyraziła zgodę na jego zawarcie przez Zarząd. Na podstawie ww. porozumień odpowiednio Wspólnota [...] oraz współwłaściciele lokalu garażowego udzielili inwestorowi prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w rozumieniu art. 3 pkt 11 Pr. bud.. Dokumenty te uprawniają inwestora do wykonania wszelkich robót budowlanych koniecznych do połączenia istniejącego garażu z garażem projektowanym oraz koniecznych do zmodernizowania lub dostosowania istniejącego budynku w zakresie instalacji i sieci, aby możliwym było połączenie garażu istniejącego z projektowanym. Roboty te w szczególności polegać mają na przeprowadzeniu prac projektowych oraz budowlanych w istniejącym budynku biurowym i garażu na terenie dziatek nr [...] w zakresie przebudowy instalacji wentylacji garażu, budowy instalacji wentylacji oddymiającej garażu wraz z instalacją zasilania i sterowania, wykonaniu niezbędnego otworowania w przegrodach budowlanych związanych z ww. instalacjami, demontażu istniejącej bramy garażowej oraz wykonaniu bramy przeciwpożarowej El 120. Oceniając podnoszone przez skarżących wycofanie zgody na realizacje robót budowlanych orzekające organy trafnie wykazały, że zgodnie z art. 199 Kodeksu cywilnego do rozporządzania rzeczą wspólną oraz do innych czynności, które przekraczają zakres zwykłego zarządu (a taką czynnością jest wyrażenie zgody na dysponowanie nieruchomością na cele budowlane), potrzebna jest zgoda wszystkich współwłaścicieli. W braku takiej zgody współwłaściciele, których udziały wynoszą co najmniej połowę, mogą żądać rozstrzygnięcia przez sąd, który orzeknie mając na względzie cel zamierzonej czynności oraz interesy wszystkich współwłaścicieli. Tym samym po wyrażeniu zgody przez wszystkich właścicieli budynku, wycofanie jej przez jednego ze współwłaścicieli czy też nawet trzech powoduje, iż warunek zawarty w przytoczonym przepisie nie został spełniony. Zarówno z oświadczeniem o zgodzie na projektowane roboty, jak i z oświadczeniem o uchyleniu się od skutków oświadczenia o zgodzie, związane jest domniemanie legalności, które to domniemania organy administracyjne mają obowiązek uwzględnić. Do obalania tych domniemań powołane są sądy powszechne. Takie zakreślenie granicy między postępowaniem cywilnym i administracyjnym wyraźnie pokazuje, że organy rozpatrujące wniosek o pozwolenie na budowę nie mogą ignorować dokumentu zawierającego oświadczenie o uchyleniu się od skutków oświadczenia właściciela o zgodzie na wykonywanie przez inwestora robót budowlanych. W rezultacie przyjąć trzeba, że skuteczne, tj. niezakwestionowane orzeczeniem sądu powszechnego, oświadczenie właściciela nieruchomości o uchyleniu się od skutków prawnych oświadczenia woli - art. 88 k.c., na podstawie którego inwestor dołączył do wniosku o pozwolenie na budowę oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (art. 32 ust. 4 pkt 2 Pr. bud), powinno być uwzględnione przez organy administracyjne, aż do wydania ostatecznej decyzji w przedmiocie pozwolenia na budowę, jako dowód podważający wiarygodność oświadczenia inwestora (zob. wyrok NSA z dnia 3 kwietnia 2007 r. sygn. akt II OSK 577/06). W rozpoznawanej sprawie inwestor dysponował jednak zgodą na wykorzystanie nieruchomości na cele budowlane w momencie uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. Tym samym, spełniony był warunek zawarty w art. 32 ust. 4 pkt 2 Pr. bud. Dla skuteczności posiadania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, nie ma też znaczenia przeniesienie decyzją z 23 września 2020r., ostatecznej decyzji z 7 lipca 2020 r. o pozwoleniu na budowę, na rzecz [...] Sp.k. z siedzibą w W.. Fakt, że iż stroną porozumień zawartych przez Zarząd Wspólnoty [...] był M. P., który to dokonał następnie przeniesienia pozwolenia na budowę na obecnego Inwestora tj. [...] sp.k. nie oznacza, że nowy inwestor utracił prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zgoda dotyczyła wykonania określonych w decyzji o pozwoleniu na budowę robót budowlanych. Przeniesienie pozwolenia na budowę zgodnie z prawem na inny podmiot powoduje, że nabywa on wszystkie uprawnienia jakie wynikają z ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, w tym także uprawnienie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, które było niezbędne do uzyskania pozwolenia na budowę. Nie zachodziła zatem konieczność podejmowania przez Wspólnotę odrębnej, nowej uchwały, na mocy której Zarząd byłby upoważniony do zawarcia porozumienia przyznającego prawo do dysponowania nieruchomością Wspólnoty Mieszkaniowej na cele budowlane dla nowego Inwestora tj. [...] sp.k. Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że w sprawie nie doszło do naruszenia art. 32 ust. 4 pkt 2 w zw. z art. 3 pkt 11 Pr. bud. , art. 199, art. 88 §1 w zw. z art. 84 § 1 i 2 k.c. jak również art. 22 ust. 2 i 3 w zw. z art. 3 ust. 2 u.w.l. Sąd I instancji nie uchybił także art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych w zw. z art. 125 § 1 p.p.s.a. Kontrola zaskarżonego postanowienia została przeprowadzona prawidłowo i nie zachodziła potrzeba zawieszenia postępowania sądowego, jak również organy nie miały podstawy do zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. z uwagi na wycofanie oświadczenia woli co do prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane po wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 152 § 1 k.p.a., to również i ten zarzut należy uznać za nieuprawniony. Postępowanie wpadkowe prowadzone w trybie art. 152 § 1 k.p.a. nie może zastąpić postępowania głównego w sprawie wznowienia postępowania. Jak wskazał NSA w wyroku dnia 11 października 2022 r., sygn., akt II OSK 1430/21, w postępowaniu dotyczącym wstrzymania wykonania decyzji nie bada się merytorycznie zgodności z prawem decyzji stanowiącej przedmiot postępowania wznowieniowego oraz konieczności ewentualnego jej wyeliminowania z obrotu prawnego. A do tego zmierzając skarżący kasacyjnie. Należy to do rozstrzygnięcia kończącego wznowione postępowanie. O prawdopodobieństwie uchylenia decyzji w rozumieniu art. 152 § 1 k.p.a. można mówić dopiero wówczas, gdy bez konieczności przeprowadzania szczegółowej analizy materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy oraz dowodów i argumentów przedstawionych przez stronę postępowania, jak również bez konieczności dokonywania szczegółowej analizy przepisów prawa, mających zastosowanie w sprawie, możliwe jest stwierdzenie, że decyzja zostanie uchylona. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi taki przypadek. Fakt, że skarżący kasacyjnie nie brali udziału w sprawie zakończonej decyzją o pozwoleniu na budowę, nie oznacza jeszcze prawdopodobieństwa uchylenia decyzji we wznowionym postępowaniu. W szczególności nie można prowadzić postępowania dowodowego w zakresie, tak jak oczekują skarżący kasacyjnie, co do przyjętych rozwiązań projektowych i wpływu na ich nieruchomość. Prawidłowo również Sąd I instancji uznał, że organy orzekające w sprawie poczyniły bez naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. niezbędne ustalenia faktyczne, które były wystarczające dla odmowy wstrzymania wykonania decyzji ostatecznej. Podniesionych w tym zakresie zarzutów nie można zatem uwzględnić. Mając na uwadze, że podniesione w skargach kasacyjnych zarzuty są nieuprawnione, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skarg kasacyjnych.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 23 marca 2022
- Symbol z opisem
- 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
- Skarżony organ
- Wojewoda
- Sędziowie
- Grzegorz Antas Roman Ciąglewicz /przewodniczący/ Tomasz Zbrojewski /sprawozdawca/
Inne orzeczenia w tej sprawie
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny